I SA/Bk 443/07

WyrokWSA w Białymstoku2007-10-24

Skład orzekający: Sławomir Presnarowicz, Piotr Pietrasz, Wojciech Stachurski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy celne prawidłowo odstąpiły od ustalenia wartości celnej towaru metodą wartości transakcyjnej i zastosowały metodę "ostatniej szansy", a jeśli tak, czy opinia biegłego, na której oparto ustalenie wartości celnej, została sporządzona prawidłowo?
Ratio decidendi
Organy celne miały podstawę do odstąpienia od metody wartości transakcyjnej ze względu na powiązanie między kupującym a sprzedającym. Jednakże, opinia biegłego, która stanowiła podstawę do ustalenia wartości celnej metodą "ostatniej szansy", była wadliwa, ponieważ nie uwzględniała wszystkich wymaganych korekt (np. przebiegu pojazdu), nie wyjaśniała w sposób wystarczający sposobu naliczenia korekty za uszkodzenia, a organy nie podjęły działań w celu jej uzupełnienia lub doprecyzowania. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
Stan faktyczny
Skarżący J. M. sprowadził z USA używany samochód osobowy, deklarując jego wartość transakcyjną na 1.100 USD. Organy celne, uznając, że transakcja miała miejsce między osobami powiązanymi (skarżący i sprzedający byli szwagrami), odstąpiły od ustalenia wartości celnej metodą transakcyjną i zastosowały metodę "ostatniej szansy", opierając się na opinii biegłego. Opinia ta, uwzględniająca korektę za uszkodzenia, doprowadziła do ustalenia wyższej wartości celnej i naliczenia wyższych należności celnych i podatkowych. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa celnego i podatkowego, kwestionując zasadność odstąpienia od wartości transakcyjnej oraz prawidłowość opinii biegłego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. i stwierdzono, że nie może być ona wykonana w całości. Zasądzono od Dyrektora Izby Celnej w B. na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sławomir Presnarowicz, Sędziowie asesor WSA Piotr Pietrasz, sędzia WSA Wojciech Stachurski (spr.), Protokolant Grzegorz Dudar, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 października 2007 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie wartości celnej sprowadzonego z USA używanego samochodu osobowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w B. na rzecz skarżącego J. M. kwotę 1617 zł. (słownie: jeden tysiąc sześćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z [...] czerwca 2007 r., nr [...], Dyrektor Izby Celnej w B. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. z [...] kwietnia 2007 r., nr [...], określającą J. M. cło, podatek akcyzowy oraz podatek od towarów i usług. Z uzasadnienia decyzji organu drugiej instancji wynika, że w lutym 2007 r. J.M. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu towar w postaci używanego samochodu osobowego marki [...], rok produkcji 2006, o pojemności skokowej silnika 2 000 cm3. Do zgłoszenia celnego załączono, m.in. umowę kupna-sprzedaży sporządzoną między J. M. a firmą W. C. INC, [...], podpisaną przez J. R. w obecności notariusza, dotyczącą zakupu w/w samochodu osobowego za cenę 1.100 USD; oświadczenie z dnia [...] lutego 2007 r., dotyczące kwoty, formy i okoliczności zakupu pojazdu oraz sposobu zapłaty; dokument Cerificate of Salvage. Organ celny pierwszej instancji przeprowadził rewizję celną towaru i kontrolę załączonych do zgłoszenia celnego dokumentów. Ustalił, iż przedmiotowy samochód posiadał następujące uszkodzenia i braki: brak szyby tylnej, nie ustalony stan licznika, uszkodzona pokrywa bagażnika, uszkodzony pas tylny, uszkodzony otwór drzwiowy lewy tylny, odkształcony otwór pokrywy bagażnika. Na podstawie danych zawartych w systemie INFO-EKSPERT organ celny stwierdził, że wartość nowego samochodu [...], rok produkcji 2006, wynosi 16.020,00 EUR (61.500 PLN). Natomiast na podstawie danych uzyskanych z notowań internetowych na rynku kraju eksportu (USA) organ stwierdził, że cena używanego pojazdu tej marki i rocznika wynosi od 13.380,00 USD (stan dostateczny) do 15.535,00 USD (stan bardzo dobry). W toku postępowania organ celny powołał również biegłego z zakresu techniki motoryzacyjnej i ruchu drogowego – J. S., celem określenia średniej wartości rynkowej sprowadzonego pojazdu, z uwzględnieniem korekt za braki, uszkodzenia, przebieg. Biegły przedłożył opinię określającą wartość rynkową przedmiotowego pojazdu na kwotę 44.280,00 zł brutto, wyliczoną poprzez odjęcie od wartości bazowej pojazdu ustalonej według notowań w INFO-EKSPERT 28 % korekty ujemnej z uwagi na uszkodzenia. W wydanej decyzji Naczelnik Urzędu Celnego w B. ustalił wartość celną sprowadzonego samochodu pomniejszając podaną przez biegłego wartość rynkową dodatkowo o: 10% marży, 10 % cła, 3,1 % podatku akcyzowego, 22 % podatku VAT. Od ustalonej w ten sposób wartości celnej organ wyliczył następnie należności celne i podatkowe. Utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji, Dyrektor Izby Celnej w B. podkreślił, że w myśl art. 29 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna ustalana, o ile jest to konieczne, na podstawie art. 32 i 33, pod warunkiem, że kupujący i sprzedawca nie są ze sobą powiązani lub też, w przypadkach gdy są powiązani, wartość transakcyjna może, zgodnie z ust. 2, być zaakceptowana na potrzeby celne. Organ odwoławczy wskazał, że z treści art. 143 ust.1 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny – wynika, że osoby uważa się za powiązane, gdy są członkami rodziny. Zgodnie z lit. h) w/w artykułu za członków rodziny uważa się wyłącznie osoby pozostające ze sobą w którymkolwiek z wymienionych stosunków: m.in. brat i siostra, szwagier i szwagierka, wujek lub ciotka i bratanek lub siostrzeniec oraz bratanica lub siostrzenica. Zdaniem organu drugiej instancji, z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że J. M. zakupił przedmiotowy pojazd od firmy, którą reprezentował jego szwagier – brat rodzony jego żony – J. R. W świetle powyższego organ uznał, że miała miejsce transakcja pomiędzy osobami powiązanym. Wskazując na treść art. 29 ust. 2 lit. a) i b) Wspólnotowego Kodeksu Celnego organ stwierdził, że zgłaszający nie przedstawił wystarczających dowodów potwierdzających, iż deklarowana przez niego wartość jest zbliżona do wartości, o której mowa w art. 29 ust. 2 lit. b) Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Za dowód taki nie można zdaniem Dyrektora Izby Celnej uznać kserokopii umowy zawartej między firmą W. C. INC. reprezentowanej przez J. R., a Panią P. M. (z ustnych wyjaśnień wynika, iż jest to córka E. i J. M.), gdyż transakcja była zawarta również pomiędzy osobami powiązanymi. Zdaniem organu zgłaszający nie udowodnił także, iż powiązanie istniejące pomiędzy nim, a sprzedającym nie wpłynęło na cenę pojazdu określoną w umowie kupna-sprzedaży nr [...], ani że cena sprzedaży nie różni się znacząco od ceny, jakiej by zażądano w takich samych okolicznościach od kupującego niepowiązanego z osobą sprzedającą. W związku z powyższym, w świetle art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, kwota 1.100,00 USD ujęta w w/w umowie, nie może być przyjęta za wartość celną samochodu osobowego marki [...]. Również wyjaśnienia złożone przez Stronę w dniu [...] lutego 2007 r., jak też późniejsze, składane w trakcie postępowania weryfikacyjnego nie rozwiewają wątpliwości co do ceny pojazdu uwidocznionej na w/w umowie. Strona przedstawia bowiem różniące się od siebie oświadczenia co do sposobu, wysokości oraz terminu zapłaconej kwoty. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej, w decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji wyczerpująco wyjaśniono przyczyny przesądzające o braku możliwości zastosowania kolejnych metod ustalania wartości celnej opisanych w art. 30 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Wyjaśniono też zasadność przyjęcia metody opisanej w art. 31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego (metody "ostatniej szansy"). W złożonej do Sądu skardze strona zarzuciła decyzji Dyrektora Izby Celnej w B. naruszenie: art. 29 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, art. 122, art. 139 § 2, art. 180 § 1, art. 190 Ordynacji podatkowej i art. 7 Kodeksu Postępowania Administracyjnego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak też o przeprowadzenie dowodu z opinii: Eksperci Techniczno-Motoryzacyjni [...] na okoliczność wysokości i zakresu zastosowanych oraz pominiętych korekt dokonanych w oparciu o System Info-Ekspert oraz zakresu stwierdzonych uszkodzeń i ich charakteru, jak też ustalenie wartości pojazdu przy uwzględnieniu danych z systemu Info-Ekspert oraz o przeprowadzenie dowodów z zeznań świadka S. S. na okoliczność podstaw i przesłanek w zakresie wysokości i zakresu zastosowanych korekt w oparciu o system Info-Ekspert w ramach wydanej opinii. W uzasadnieniu skargi skarżący stwierdził, że w przedmiotowej sprawie brak było podstaw do rewizji zgłoszenia celnego i ustalenia innej, niż wskazana w dokumencie zakupu, wartości celnej pojazdu. Przedłożone przez skarżącego dokumenty są wiarygodne, a organ celny nie poczynił jakichkolwiek kroków w celu zaprzeczenia ich autentyczności. Zdaniem skarżącego w sprawie nie zostały wyczerpane przesłanki z art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Weryfikując wskazaną cenę transakcyjną, wzięto pod uwagę jedynie wybiórczo wybrane, ewidentnie na swoją korzyść oferty internetowe. Strona podkreśliła, że na rynku amerykańskim samochód uszkodzony nie przedstawia prawie żadnej wartości ze względu na nieopłacalność naprawy, wynikającej z wysokich cen w warsztatach naprawczych. Dlatego też cena zakupu musi być atrakcyjna i powinna uwzględniać ryzyko ponoszone przez nabywcę, skąd też rzeczywiste ceny transakcyjne często znacznie odbiegają od cen wywoławczych. Strona stwierdziła również, że nie jest w jakikolwiek sposób powiązana ze sprzedającym, nie istnieją ograniczenia w dysponowaniu towarem, sprzedający nie czerpie żadnych dodatkowych korzyści przy dalszej odsprzedaży towaru. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w B. wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. W świetle przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W przedmiotowej sprawie sporne stało się pominięcie przez organ celny wartości transakcyjnej, jako metody ustalenia wartości celnej sprowadzonego towaru, a także ustalenie tej wartości przy zastosowaniu metody "ostatniej szansy". Sąd pragnie zauważyć, że metoda wartość transakcyjnej jest podstawową metodą ustalania wartości celnej przywożonych towarów. Jednak w pewnych, ściśle określonych sytuacjach, organy celne mogą odstąpić od stosowania tej metody. Należy więc w pierwszym rzędzie wskazać, że zgodnie z art. 29 ust. 1 Rozporządzenia Rady Nr 2913/92 z 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, Dz.U.UE.L.92.302.1 (dalej: Wspólnotowy Kodeks Celny), wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, wtedy gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty. Przy ustalaniu wartości celnej, cena owa może zostać natomiast skorygowana o określone elementy wymienione w art. 32 i art. 33. Warunkiem ustalenia wartości celnej pojazdu na podstawie metody wartości transakcyjnej jest jednak okoliczność, że: – nie istnieją ograniczenia w dysponowaniu lub użytkowaniu towarów przez kupującego inne niż ograniczenia, które: są nakładane lub wymagane przez prawo bądź przez władze publiczne we Wspólnocie, ograniczają obszar geograficzny, na którym towary mogą być odsprzedane, lub nie mają istotnego wpływu na wartość towarów; – sprzedaż lub cena nie są uzależnione od warunków lub świadczeń, których wartość, w odniesieniu do towarów, dla których ustalana jest wartość celna, nie może zostać ustalona; – jakakolwiek część dochodu z odsprzedaży, dyspozycji lub późniejszego użytkowania towarów przez nabywcę nie przypada bezpośrednio lub pośrednio sprzedającemu, chyba że zgodnie z art. 32 może zostać dokonana odpowiednia korekta, i – kupujący i sprzedawca nie są ze sobą powiązani lub też, w przypadkach gdy są powiązani, wartość transakcyjna może, zgodnie z ust. 2, być zaakceptowana na potrzeby celne (por art. 29 ust. 1 lit. a-d Wspólnotowego Kodeksu Celnego). Podkreślić przy tym należy, że cytowany Wspólnotowy Kodeks Celny ustanowił w art. 30 i art. 31 zastępcze metody ustalania wartości celnej (metoda wartości transakcyjnej towarów identycznych, metoda wartości transakcyjnej towarów podobnych, metoda ceny jednostkowej, metoda wartości kalkulowanej, metoda "ostatniej szansy"). Z przepisu art. 30 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego wynika, iż metody wyliczenia wartości celnej określone zostały ujęte w sposób wymagający kolejnej eliminacji poszczególnych metod, aż do dojścia do metody tzw. "ostatniej szansy" (metody końcowej). Zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie organy celne przekonująco uzasadniły fakt odstąpienia od zastosowania metody wartości transakcyjnej do ustalenia wartości celnej sprowadzonego przez stronę pojazdu. Nie ulega bowiem wątpliwości, że transakcja kupna-sprzedaży pojazdu [...] odbyła się między osobami powiązanymi, co w świetle art. 29 ust. 1 lit. d) Wspólnotowego Kodeksu Celnego uprawnia organy do nie stosowania metody wartości transakcyjnej. Z materiału dowodowego wynika, że skarżący nabył przedmiotowy samochód od firmy reprezentowanej przez szwagra – J. R. Tymczasem z przepisu art. 143 ust. 1 pkt h) Rozporządzenia Komisji (EWG) NR 2454/93 z 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.93.253.1 ze zm.), wynika, że do celów stosowania przepisów Wspólnotowego Kodeksu Celnego, traktujących o ustalaniu wartości celnej towaru, osoby uważa się za powiązane tylko wtedy, gdy są członkami rodziny. Za członków rodziny uważa się natomiast wyłącznie osoby pozostające ze sobą w którymkolwiek z wymienionych poniżej stosunków: – mąż i żona, – rodzice i dzieci, – bracia i siostry (rodzeni lub przyrodni), – dziadkowie i wnuki, – wujek lub ciotka i bratanek lub siostrzeniec oraz bratanica lub siostrzenica, – teściowie i zięć lub synowa, – szwagier i szwagierka. Dodać trzeba, że zgodnie z regulacją Wspólnotowego Kodeksu Celnego przy ustalaniu, czy wartość transakcyjna jest do zaakceptowania dla celów stosowania art. 29 ust. 1, fakt, iż kupujący i sprzedawca są ze sobą powiązani, nie stanowi sam w sobie wystarczającej podstawy do niezaakceptowania wartości transakcyjnej. Gdy okaże się to konieczne, okoliczności dotyczące sprzedaży bada się, a wartość transakcyjną akceptuje, pod warunkiem, że powiązanie nie wpłynęło na cenę. Jeżeli na podstawie informacji uzyskanych od zgłaszającego lub z innych źródeł organy celne mają powody, aby uznać, że powiązanie wpłynęło na cenę, powody takie podaje się zgłaszającemu i zapewnia mu możliwość ustosunkowania się do nich. Na żądanie zgłaszającego informacja o takich powodach zostaje przedstawiona w formie pisemnej. W przypadku transakcji między osobami powiązanymi wartość transakcyjna jest akceptowana, a towary wyceniane zgodnie z ust. 1, o ile zgłaszający udowodni, że taka wartość jest zbliżona do jednej z występujących w tym samym lub w zbliżonym czasie: wartości transakcyjnej przy sprzedaży kupującemu, w żadnym konkretnym przypadku niepowiązanemu ze sprzedawcą, identycznych lub podobnych towarów, które mają zostać wywiezione do Wspólnoty; wartości celnej identycznych lub podobnych towarów, ustalonej zgodnie z art. 30 ust. 2 lit. c); wartości celnej identycznych lub podobnych towarów, ustalonej zgodnie z art. 30 ust. 2 lit. d). Przy zastosowaniu powyższych kryteriów należy we właściwy sposób uwzględnić różnice w poziomie handlu, różnice ilościowe, elementy wymienione w art. 32 oraz koszty poniesione przez sprzedawcę przy transakcjach sprzedaży, w których on i kupujący nie są powiązani, a koszty te nie są ponoszone przez sprzedającego w transakcjach sprzedaży, w której on i kupujący są powiązani (por. art. 29 ust.2 Wspólnotowego Kodeksu Celnego). W świetle tych uwag należy zauważyć, że organ celny w piśmie z [...] lutego 2007 r. poinformował stronę o powodach uzasadniających przyjęcie, że powiązanie między kontrahentami wpłynęło na cenę zaimportowanego pojazdu i pouczył o możliwości przedstawienia dokumentacji potwierdzającej zadeklarowaną wartość określoną w umowie z [...] stycznia 2007 r. Sąd zgadza się z organem odwoławczym, że skarżący nie przedstawił dowodów potwierdzających fakt, iż zadeklarowana przez niego wartość jest zbliżona do jednej z wartości, o której mowa w art. 29 ust.2 lit. b) Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Przedłożona kserokopia umowy zawartej między P. M. (córką skarżącego) i firmą W. C. INC, reprezentowaną przez J. R. (szwagra skarżącego) nie może stanowić wiarygodnego i wystarczającego dowodu z uwagi na fakt, że również i ta transakcja została przeprowadzona między osobami powiązanymi w rozumieniu Wspólnotowego Kodeksu Celnego. W związku z istniejącymi w niniejszej sprawie powiązaniami między kupującym i sprzedającym organy celne uprawnione były zatem do odstąpienia od ustalenia wartości celnej towaru na podstawie metody wartości transakcyjnej. Organy celne uzasadniły przy tym szczegółowo, dlaczego nie zastosowały kolejnych metod określania wartości celnej towaru i oparły się na metodzie "ostatniej szansy". Niemniej jednak, podobnie jak w innych tego typu sprawach, poważne wątpliwości Sądu wzbudziła opinia techniczno-ekonomiczna, sporządzona przez inż. J. S., a będąca podstawą wyliczenia ostatecznej wartości sprowadzonego towaru. Otóż z pisma organu pierwszej instancji, w którym organ zwrócił się do biegłego o przeprowadzenie oględzin i wydanie opinii (k. 23 akt administracyjnych) wynika, że przedmiotem tejże opinii powinno być określenie średniej wartości rynkowej pojazdu z uwzględnieniem korekt za braki, uszkodzenia i przebieg. Tymczasem w wydanej opinii (k. 24 akt administracyjnych), biegły nie ustosunkował się do wszystkich zaleceń kształtujących zakres opinii. Należy bowiem zauważyć, że biegły określając wartość rynkową przedmiotowego pojazdu uwzględnił jedynie korektę ujemną z uwagi na uszkodzenia. Brak jest natomiast postulowanego przez organ określenia wartości rynkowej z uwzględnieniem również korekt za przebieg pojazdu. Biegły w ogóle nie ustalił przebiegu pojazdu i jednocześnie nie wypowiedział się, czy okoliczność ta ma wpływ na określenie jego wartości. Z przedmiotowej opinii nie wynika też, dlaczego rzeczoznawca przyjął 28 % korektę ujemną z uwagi na uszkodzenia pojazdu. Biegły nie wyjaśnił, z czego i w jakich proporcjach składa się wielkość tej korekty. W tym zakresie nie mogą istnieć żadne wątpliwości, skoro wartości korygujące mają zasadniczy wpływ na ustalenie wartości finalnej pojazdu. Opinia biegłego winna gruntownie wyjaśniać wszystkie jej elementy. Biegły winien wskazać argumenty i założenia, które uzasadniają poszczególne stwierdzenia zawarte w ekspertyzie. Z istoty dowodu, jakim jest opinia biegłego wynika, że musi ona zawierać uzasadnienie, które pozwoliłoby dokonać analizy logiczności i poprawności wniosków, bez konieczności wkraczania w sferę wiedzy specjalistycznej. Opinia nie może więc sprowadzać się tylko do wyrażenia zdania przez biegłego, ale musi przekonywać jako logiczna całość. Biegły winien zatem wskazać i wyjaśnić przesłanki, które doprowadziły go do przedstawionych konkluzji. Brak fachowego uzasadnienia wniosków końcowych uniemożliwia ocenę mocy dowodowej opinii (A. Skoczylas, Glosa do wyroku NSA z dnia 4 lipca 2001 r., I SA/Łd 1875/2000, OSP 2002, z. 9, poz. 118). Biegły nie jest zwolniony od wskazania źródeł, podstaw i przesłanek, które uzasadniają poszczególne stwierdzenia zawarte w opinii (wyrok NSA z 23 lipca 2002 r., sygn. akt I SA/Łd 1242/2001, niepubl.). W ocenie Sądu, przyjęta w tej sprawie za podstawę wydania decyzji opinia biegłego J. S. nie spełnia powyższych wymogów. Należy przy tym dodać, ze organy nie powinny opinii biegłego traktować jako jedynego i przesądzającego dowodu w sprawie, gdyż stanowi ona jedynie część materiału dowodowego, który podlega swobodnej ocenie, jak każdy inny dowód. Jeżeli opinia nie wyjaśnia dogłębnie wszystkich okoliczności mających znaczenie dla podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie, organy winny zwrócić się do biegłego o jej uzupełnienie, wyjaśnienie lub doprecyzowanie. W niniejszej sprawie organy nie uczyniły tego w odniesieniu do wszystkich istotnych elementów. Wszystko to daje Sądowi podstawę do stwierdzenia, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów art. 122, art. 187 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. Z uwagi na wskazane wyżej okoliczności, organy celne przekroczyły też granice zasady swobodnej oceny dowodów, wynikającej z przepisu art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa. W świetle przywołanych przepisów, na organach ciąży obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Towarzyszy temu obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 122 i 187 ustawy Ordynacja podatkowa). Oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego organ dokonuje na podstawie własnej wiedzy oraz doświadczenia życiowego. Ocenie podlega każdy dowód z osobna oraz wszystkie dowody we wzajemnej z sobą łączności, a na prawidłowość tej oceny wskazuje to, czy wyciągnięte przez organ wnioski mają logiczne uzasadnienie (art. 191 tejże ustawy). Odnosząc się natomiast do materiału dowodowego przedłożonego przez stronę, Sąd zwraca uwagę, iż ocena techniczna sporządzona przez Pana S. S., nie jest miarodajna dla ustalenia wartości celnej importowanego przez skarżącego pojazdu. Ocena techniczna zawiera opis uszkodzeń pojazdu [...] i obliczenie kosztów naprawy stwierdzonych uszkodzeń w oparciu o program Audatex. Należy jednak zauważyć, że taka kalkulacja kosztów napraw nie uwzględnia specyfiki przepisów celnych. Kosztów napraw i części zamiennych nie uwzględnia się bowiem przy ustalaniu wartości celnej towaru. Skład orzekający w niniejszej sprawie nie dostrzega również naruszenia uregulowania art. 139 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa. Zgodnie z tym przepisem, niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone na podstawie dowodów przedstawianych przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub na podstawie faktów powszechnie znanych i dowodów znanych z urzędu organowi prowadzącemu postępowanie. Tymczasem działania organów rozpatrujących niniejszą sprawę nie sprowadzały się jedynie do oceny dowodów zaprezentowanych przez skarżącą. Organy gromadziły wydruki internetowe, jak też zleciły biegłemu sporządzenie opinii. Sformułowany w skardze zarzut naruszenia art. 7 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego nie mógł być rozważany, albowiem przepisy tejże ustawy nie miały w niniejszej sprawie zastosowania. Organy celne wydając decyzje w sprawie działały w oparciu o cytowaną wyżej ustawę – Ordynacja podatkowa. Końcowo Sąd stwierdza, że wnioski dowodowe zgłoszone przez stronę w skardze nie mogły być uwzględnione, albowiem przed sądem administracyjnym możliwe jest jedynie uzupełniające postępowanie dowodowe, które ogranicza się wyłącznie do przeprowadzenia dowodu z dokumentu (por. art. 106 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Inne środki dowodowe w ramach uzupełniającego postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym są zatem niedopuszczalne. Oznacza to, że wniosek strony o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka nie mógł być uwzględniony. Podobnie zresztą jak wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii ośrodka Eksperci Techniczno – Motoryzacyjni [...]. Skarżący wnosił bowiem o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, a nie z dokumentu (patrz też wyrok NSA z 25 kwietnia 2006 r. I OSK 360/05, opublikowany w Systemie Informacji Prawnej LEX nr 209137). Tym niemniej, wobec stwierdzonych naruszeń przepisów art. 122, art. 187 § 1, art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organ powinien uwzględnić wszystkie wymienione wyżej uchybienia, które jednocześnie stanowią wskazania co do sposobu i kierunku dalszego procedowania. Na podstawie art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 i § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło