I SA/Bk 484/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Stachurski, Sędziowie asesor WSA Piotr Pietrasz (spr.), sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Protokolant Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [..] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie podatku rolnego za 2007 r. 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku na rzecz skarżącego M. S. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi jest ostateczne postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B z dnia [..].06.2007 r. Nr [...] stwierdzające uchybienie terminowi do złożenia odwołania. W piśmie z dnia 12.03.2007 r. pełnomocnik strony - Pani E. P. – wniosła odwołanie od decyzji Wójta Gminy S. z dnia 19.02.2007 r. ustalającej Panu M. S., zwanemu dalej Skarżącym, zobowiązanie w podatku rolnym za rok 2007 (...). W opinii organu odwoławczego zaskarżona decyzja została doręczona Pani E. P. w dniu 22.02.2007 r. natomiast odwołanie został wniesione w dniu 12.03.2007 r., a zatem z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania. W związku z powyższym, jako że odwołanie zostało złożone po terminie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. postanowieniem z dnia [..] .06.2007 r. stwierdziło uchybienie terminowi do złożenia odwołania. W dniu 3.06.2008 r. Pełnomocnik Skarżącego wniosła skargę na ww. postanowienia organu odwoławczego. W skardze nie podniesiono zarzutów dotyczących przedmiotowego postanowienia, natomiast powtórzono argumentację zawartą w uzasadnieniu odwołania od decyzji organu I instancji, żądając uchylenia postanowienia, zastosowania zwolnienia w podatku rolnym na okres 10 lat oraz zwrotu kosztów remontu drogi dojazdowej do fermy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. W opinii tego organu zarzuty zawarte w skardze nie mają związku z rozstrzygnięciem zawartym w kwestionowanym postanowieniu z dnia 28.06.2007 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie rozpatrywało merytorycznie sprawy ograniczając się jedynie do stwierdzenia uchybienia terminowi do złożenia odwołania. Z tego też powodu żądania zawarte w skardze jawiły się jako nieuzasadnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W świetle przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwane dalej p.p.s.a. Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że postanowienie będące przedmiotem skargi narusza przepisy prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Kluczowe znaczenia w przedmiotowej sprawie ma ustalenie daty doręczenia decyzji ustalającej Skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku rolnym za rok 2007. Z akt sprawy wynika, że czynności doręczenia podjęte zostały w dniu 22 lutego 2007 r. Zwrotne potwierdzenie odbioru potwierdza to, że korespondencję odebrała E. P. (karta 7 akt adm.), co potwierdziła na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2007 r. Ta sama decyzja została jednak doręczona raz jeszcze, w dniu 27.02.2007 r., co można wywieść na podstawie własnoręcznego podpisu złożonego przez E. P. na decyzji znajdującej się w aktach sprawy. Podkreślenia wymaga fakt, iż organ odwoławczy wezwał w dniu 18.05.2007 r. E P. do złożenia pełnomocnictwa do reprezentowania Skarżącego w sprawie odwołania. Nasuwa się zatem wątpliwość związana z udzieleniem odpowiedzi na pytanie, w jakim charakterze działała E. P. odbierając decyzję pierwszej instancji. Czy działała jako pełnomocnik w sprawie, czy też jako dorosły domownik, o którym mowa w art. 149 ustawy z dnia z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.). Zgodnie z art. 145 § 1 o.p. pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi (art. 145 § 2 o.p.). W przedmiotowej sprawie nie ma wątpliwości co do tego, że doręczenie decyzji organu pierwszej instancji nie nastąpiło do rąk Skarżącego. Z akt sprawy nie wynika natomiast, ażeby E. P. działała w pierwszej instancji jako pełnomocnik. Nie mogła ona, jak się wydaje, być adresatem doręczanej decyzji. Kwestia ta jednak powinna być dogłębnie ustalona przez organ podatkowy. O ile była domownikiem, doręczenie decyzji winno nastąpić zgodnie z postanowieniami art. 149 O.p. W myśl tego przepisu w przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Z potwierdzenia odbioru nie wynika jednak, kto decyzję odebrał, czy osoba ta była domownikiem, czy też sąsiadem. Nie ma również wzmianki o tym, że osoba ta zobowiązała się do oddania pisma adresatowi. Pokwitowanie odbioru jest zatem uzupełnione wadliwie. W przypadku wadliwie i niejednoznacznie wypełnionego potwierdzenia odbioru, to organy podatkowe muszą wykazać, że doręczenie zastępcze zostało skutecznie dokonane (wyrok NSA z dnia 25 lutego 2003 r., III SA 904/01, Monitor Podatkowy 2003, nr 12, s. 34). Pisma doręczone adresatom za zwrotnym poświadczeniem odbioru powinny być szczegółowo i prawidłowo wypełniane przez osobę doręczającą. Z dokumentu tego musi jednoznacznie wynikać, w jaki sposób przesyłka została doręczona. W przeciwnym razie doręczenie nie może zostać uznane za skuteczne (wyrok NSA z dnia 24 marca 1999 r., I SA/Lu 151/98, niepubl.). Ustalenie okoliczności związanych z doręczeniem decyzji w dniu 22 lutego 2007 r. i w ostateczności ustalenie, czy doręczenie było skuteczne czy też nie, ma istotne znaczenie w sprawie. Od tego zależy bowiem to, czy decyzja pierwszej instancji weszła do obiegu prawnego. W konsekwencji bowiem uznania, iż w tej dacie skutecznie decyzji nie doręczono, organ podatkowy będzie musiał przyjąć, iż doręczenie decyzji nastąpiło w dniu 27.02.2007 r., czyli w dacie którą pełnomocnik Skarżącego przyjął jako miarodajną do obliczenia terminu do wniesienia odwołania. W odniesieniu do tej daty, przyjąć bowiem należy, iż wniesienie odwołania nastąpiło przed upływem 14 dniowego terminu ustawowego do dokonania takiej czynności. W świetle zatem powyższych rozważań należy zająć stanowisko, iż organ odwoławczy nie mógł, wobec takich wątpliwości związanych z doręczeniem decyzji pierwszej instancji, orzec na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 o.p. o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Wobec stwierdzonych wyżej naruszeń przepisów o doręczeniu, a mianowicie art. 145 § 1 i 2, art. 149, a także art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 o.p. ustawy – Ordynacja podatkowa, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organ powinien uwzględnić wymienione wyżej uchybienia oraz poczynić kroki celem udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy doręczenie miało miejsce w dniu 22.02.2007 r. czy też w dniu 27.02.2007 r. O niewykonalności zaskarżonego postanowienia do czasu uprawomocnienia się wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 152, zaś o kosztach postępowania na podstawie art. 200 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.