I SA/Bk 505/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. K. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. K. J. na decyzję Dyrektora Celnej w B. z dnia [...] lipca 2007 r. Nr [...] w przedmiocie wartości celnej pojazdu samochodowego p o s t a n a w i a: oddalić wniosek. Pan S. K. J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podał, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i mieszka w mieszkaniu komunalnym po ciotce, z którą prowadził wspólne gospodarstwo domowe do jej śmierci. Wskazał, że w skład jego majątku wchodzi samochód osobowy marki MAZDA [...], rok produkcji 2000, którego dotyczy przedmiotowe postępowanie. Z wniosku wynika, że źródłem utrzymania wnioskodawcy jest wynagrodzenie za pracę w wysokości 1.220 zł brutto. Strona ponosi miesięczne wydatki w wysokości około 470 zł: czynsz – 321,90 zł, prąd – 27,72 zł, gaz – około 16 zł, utrzymanie samochodu koniecznego do pracy – min. 100 zł (nie licząc ubezpieczenia i napraw). Dodatkowo wnioskodawca wskazał, że w ostatnim czasie musiał dwukrotnie dopłacać za zużycie wody – 49,50 zł i 18 zł, opłacić wymianę wodomierza – 36 zł, opłacić prąd za wrzesień oraz badania techniczne samochodu – 100 zł. Skarżący stwierdził, że na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania pozostała kwota około 180 zł. Dlatego też jest zmuszony prowadzić bardzo skromne i oszczędne życie. Oszczędności życia zostały wydane na opłacenie należności ustanowionych pozbawionymi podstaw faktycznych i prawnych decyzjami Urzędu Celnego. Wnioskodawca wskazał również, że posiada oszczędności w kwocie 1.600 zł (wartość nominalna zakupu jednostek funduszy inwestycyjnych). Obecna wartość tych jednostek wynosi 1.263,28 zł. We wniosku przekonywał, że w przypadku odsprzedaży tych jednostek, z kwoty tej zostanie potrącona prowizja – 4%, co z uwagi na aktualną sytuację ekonomiczną strony, jest nie do zaakceptowania. Dlatego też wnioskodawca zapożyczył się wśród znajomych na kwotę 1.500 zł celem ubezpieczenia samochodu, a wartość jednostek stanowi zabezpieczenie spłaty tego długu. Do wniosku dołączono rachunki za energię elektryczną, gaz, potwierdzenie przelewu: kwoty czynszu, kwoty za dopłatę wody, zaświadczenie o zarobkach, kopię zeznania o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym 2006 oraz listę posiadanych funduszy inwestycyjnych i operacji wykonanych na tych funduszach. Wnioskodawca wyjaśnił, że niektóre faktury, rachunki nie są wystawione na jego nazwisko, z uwagi na nie przepisanie ich po śmierci ciotki, z powodu konieczności poniesienia dodatkowych kosztów z tym związanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych - gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd pragnie zauważyć, że w doktrynie i orzecznictwie wyrażono pogląd, że w przypadku, gdy strona będąca osobą fizyczną posiada jakiekolwiek środki majątkowe, powinna ona partycypować w kosztach postępowania, nawet gdyby miało to nastąpić z uszczerbkiem dla utrzymania koniecznego dla niej i rodziny (por. np. postanowienie NSA z 22 grudnia 2004 r., OZ 866/2004 niepublikowane, J. P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" Warszawa 2004, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis). Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe (por. postanowienie NSA z 24 października 2007 r., II FZ 426/07, niepublikowane). W ocenie Sądu dane przedstawione w niniejszym wniosku nie uzasadniają twierdzenia, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego koszty sądowe sprowadzają się do wpisu sądowego w wysokości 336 zł. Należy przy tym zauważyć, że wnioskodawca uzyskuje stały miesięczny dochód w postaci wynagrodzenia za pracę w kwocie 888,79 zł netto. Poza tym nie ma nikogo na utrzymaniu. Koszty utrzymania (opłaty za gaz, prąd, czynsz, eksploatacja samochodu) pochłaniają z domowego budżetu strony miesięcznie kwotę rzędu 470 zł. Niemniej jednak podkreślenia wymaga, iż wnioskodawca posiada oszczędności ulokowane w funduszach inwestycyjnych. Wartość jednostek tych funduszy, według dokumentów załączonych do wniosku, wynosiła 1.256,45 zł. Zatem strona dysponuje środkami pieniężnymi, które umożliwiają pokrycie powstałych na obecnym etapie postępowania kosztów sądowych w postaci wpisu sądowego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.