I SA/Bk 632/14
WyrokWSA w Białymstoku2015-03-12
Skład orzekający: Paweł Janusz Lewkowicz, Jacek Pruszyński, Urszula Barbara Rymarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budynek, który w roku podatkowym częściowo nie posiadał dachu, ale był w trakcie remontu i przebudowy, może być uznany za budynek w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości? Czy taki budynek, nabyty przez przedsiębiorcę z przeznaczeniem na działalność gospodarczą, podlega opodatkowaniu podwyższonymi stawkami podatku od nieruchomości, mimo tymczasowych przeszkód technicznych w jego wykorzystaniu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że budynek, który częściowo nie posiadał dachu, ale był w trakcie remontu i przebudowy, nadal spełnia definicję budynku w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ponieważ dach nie został całkowicie usunięty, a stan techniczny nie uniemożliwiał trwale jego wykorzystania. Ponadto, sąd stwierdził, że budynek i grunt, nabyte przez przedsiębiorcę z zamiarem prowadzenia działalności gospodarczej, podlegają opodatkowaniu podwyższonymi stawkami, nawet jeśli występują tymczasowe przeszkody techniczne w ich wykorzystaniu, które mogą być usunięte w drodze remontu lub przebudowy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta ustalającą wymiar podatku od nieruchomości za 2013 r. dla A. i H. C. na kwotę 65.074,00 zł. Organy opodatkowały grunt o pow. 15.609 m2 oraz trzykondygnacyjny budynek o pow. użytkowej 2396,30 m2 podwyższonymi stawkami podatku, uznając je za związane z działalnością gospodarczą. Skarżący kwestionowali status budynku jako budynku w rozumieniu ustawy, argumentując, że częściowo nie posiadał dachu i nie mógł być wykorzystywany do działalności gospodarczej ze względów technicznych. Zarzucali organom naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, sędzia WSA Jacek Pruszyński, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Świętochowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 marca 2015 r. sprawy ze skargi H. i A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] października 2014 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2013 r. oddala skargę.
Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego
w S. z dnia [...] października 2014 r. [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], w której ustalono A. i H. C. wymiar podatku od nieruchomości na 2013 r. w kwocie 65.074,00 zł. Organ I instancji objął opodatkowaniem grunt o pow. 15.609 m2 oraz trzykondygnacyjny budynek o pow. użytkowej 2396,30 m2 podwyższonymi stawkami podatku. Nie opodatkował natomiast będącego częścią infrastruktury pokoszarowej budynku użytkowanego w przeszłości jako magazyn amunicji oraz naniesień w postaci podziemnego schronu, które zostały rozebrane i usunięte do maja 2013 r.
Kolegium wskazało, że zasadniczym elementem sporu jest zakwalifikowanie obiektu należącego do Skarżących, jako budynku w myśl art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy
z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, podczas gdy według podatnika nie spełnia on warunków tam określonych, bowiem częściowo nie posiada dachu oraz w rezultacie brak możliwości wykorzystywania do prowadzenia działalności gospodarczej gruntów i budynków z powodu wystąpienia względów technicznych o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy.
Z akt sprawy wynika, iż Skarżący na podstawie aktu notarialnego Rep. A
Nr [...] z dnia [...] września 2008 r. nabyli zabudowaną nieruchomość położoną
w S., oznaczoną nr geod. [...], o pow. gruntu 15.609 m2, zabudowaną wolnostojącym budynkiem trzykondygnacyjnym o powierzchni 2396,30 m2, budynkiem użytkowanym w przeszłości jako magazyn amunicji, przeznaczonym
do rozbiórki i naniesieniami w postaci podziemnego schronu, które były częścią infrastruktury pokoszarowej, z przeznaczeniem na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej pod nazwą "A." Wielobranżowe Przedsiębiorstwo Remontowo-Budowlane inż. A. C. z siedzibą w B. W związku z nabyciem nieruchomości, podatnicy złożyli organowi podatkowemu informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, deklarując do opodatkowania grunt o pow. 15.609 m2 oraz trzykondygnacyjny budynek o pow. użytkowej 2396,30 m2, jako związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Następnie w dniu
[...] czerwca 2012 r. Skarżący złożył wniosek o aktualizację złożonej w 2008 r. informacji wraz z jej korektą. Grunt oraz ww. budynek o wskazał jako zwolnione
w myśl art. 7 pkt 1 ust. 6 ustawy, uzasadniając, iż budynek nie jest i nigdy
nie budynkiem, gdyż nie posiada dachu i od początku nie spełniał wymogów użytkowania. Obecnie i wcześniej nieruchomość nie była związana z prowadzeniem działalności gospodarczej, stanowi jedynie plac budowy. Na terenie nieruchomości realizowana jest przebudowa, rozbudowa i rewitalizacja istniejącego obiektu, który
w chwili zakupu był zrujnowany.
Kolegium wskazało, że z zawiadomienia o zmianach w danych ewidencji gruntów budynków z dnia 6 października 2008 r. wynika, iż Skarżący
są właścicielami nieruchomości działki nr [...] w S. o powierzchni
1.5609 ha oznaczonej jako Bi - inne tereny zabudowane, zabudowanej budynkami trzykondygnacyjnym i jednokondygnacyjnym o funkcji niemieszkalnej.
Zdaniem Kolegium dopiero obiekt całkowicie i trwale pozbawiony dachu,
nieosłonięty od góry, przestaje być budynkiem, a nawet obiektem budowlanym
w rozumieniu przepisów prawa budowlanego. Budynek posiada dach do momentu jego całkowitego usunięcia, demontażu, rozbiórki. Stan dachu, jego uszkodzenie
lub częściowe usunięcie nie oznacza, że dany obiekt "nie posiada dachu", a przez to przestaje być budynkiem w rozumieniu ustawy podatkowej (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2014 r. sygn. II FSK 812/12, LEX 1485453).
Z analizy akt sprawy wynika, iż budynek nie był pozbawiony całkowicie i trwale dachu. W inwentaryzacji budowlanej sporządzonej dla tej nieruchomości stan dachu określono jako dostateczny do wykorzystania po wzmocnieniu i remoncie. Nadto, zgodnie z zapisem w akcie notarialnym, nabywcy zobowiązali się
do przeprowadzenia niezbędnych prac konserwatorskich w terminie 2 lat od dnia zakupu nieruchomości. Z dołączonej przez podatników opinii technicznej sporządzonej na dzień [...]października 2012 r. wynika częściowy brak pokrycia dachowego tylko w południowym skrzydle budynku. Także zapisy w dzienniku budowy świadczą, iż wymiana pokrycia dachowego prowadzona była etapami
w poszczególnych częściach budynku, poczynając od demontażu w dniach 22 marca 2012 r., 29 marca 2012 r., poprzez montaż więźby dachowej 12 grudnia 2012 r. oraz 17 grudnia 2012 r. i rozpoczęcie krycia dachu 9 kwietnia 2013 r.
Kolegium przyjęło za uzasadnione wyjaśnienia i ustalenia organu podatkowego I instancji w zakresie nieopodatkowania budynku użytkowanego
jako magazyn amunicji oraz naniesienia w postaci podziemnego schronu i wskazał,
że w 2013 r. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegał budynek trzykondygnacyjny o pow. użytkowej 2396,30 m2, oznaczony w ewidencji budynków jako inny niemieszkalny. Natomiast stawka podatku uzależniona jest od ustalenia, czy budynek związany jest z prowadzoną działalnością gospodarczą, czy też nie.
W kwestii tej organ odwoławczy zauważył, że przedmiotem opodatkowania według stawek przewidzianych dla działalności gospodarczej będą grunty, budynki
i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy, bez względu na sposób,
w jaki faktycznie jest ona wykorzystywana (art. 1a ust. 1 pkt 3). Stwierdził ponadto, że zakup nieruchomości i podjęcie przebudowy i zmiany sposobu jej użytkowania mieści się w przedmiocie działalności prowadzonej przez właściciela tej nieruchomości. Wobec powyższego, zarówno grunt jak i budynek, będące własnością Skarżących, kupione z przeznaczeniem na potrzeby prowadzonej
przez Skarżącego działalności gospodarczej, podlegają opodatkowaniu stawkami podatkowymi w podwyższonej wysokości.
W ocenie Kolegium w sprawie nie zachodziła również przesłanka względów technicznych, o której mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy, uzasadniająca odstąpienie od opodatkowania nieruchomości stawkami właściwymi dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Względy techniczne
w rozumieniu tego przepisu oznaczają trwałą i obiektywną przeszkodę
w wykorzystaniu gruntu, budynku bądź budowli do prowadzenia działalności gospodarczej. Zarówno grunt jak i budynek podatników są wykorzystywane
w działalności gospodarczej. Przeszkody w wykorzystaniu budynków mają charakter przemijający i mogą być usunięte poprzez wykonanie remontu, przebudowy,
a przedsiębiorca podjął się przebudowy i zmiany sposobu użytkowania budynku celem wykorzystania go do prowadzonej działalności gospodarczej. Kolegium wskazało na oświadczenie stron aktu notarialnego, że dokonały nabycia nieruchomości z przeznaczeniem na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej z uwzględnieniem, że na nieruchomość został opracowany projekt budowlany i zostało wydane pozwolenie na budowę (decyzja Prezydenta Miasta S. nr [...] z dnia [...] grudnia 2006 r.), a sprzedający wyraził zgodę
na jej wykorzystanie łącznie z przepisaniem pozwolenia na budowę (§ 8 aktu notarialnego). Istniał zatem zamiaru podatnika co do prowadzenia działalności gospodarczej z użyciem m.in. omawianych przedmiotów opodatkowania. Od dnia nabycia nieruchomości podatnik nie prowadził na niej faktycznie działalności gospodarczej. Przyczynić się to mogło do pogorszenia stanu technicznego posadowionych na tej nieruchomości budynków, co mogło wynikać z opinii technicznej sporządzonej według stanu na [...] października 2012 r., jednak już wówczas prowadzone były roboty budowlane, zgodnie z decyzją Prezydenta Miasta S. nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę Zespołu Hotelowo-Wypoczynkowo-Konferencyjnego z zapleczem "H.", z której wynikało, iż planowane przedsięwzięcie obejmować będzie przebudowę i zmianę sposobu użytkowania istniejącego budynku trzykondygnacyjnego.
Organ odwoławczy wykluczył ponadto możliwość zastosowania zwolnienia
od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy. Budynek posadowiony na nieruchomości nr geod. [...] nie jest wpisany indywidualnie
do rejestru zabytków, a grunt nie został wymieniony w decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w S. z dnia [...] marca 1990 r. wpisującej do rejestru zabytków zespół budynków koszarowych przy ul. [...]w S., w związku
z powyższym nie jest również wpisany indywidualnie do rejestru zabytków.
W skardze złożonej do Sądu pełnomocnik Skarżących wniósł o uchylenie decyzji Kolegium w całości. Rozstrzygnięciu temu zarzucił naruszenie:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
a) art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. nr 95, poz. 613 ze zm., dalej: "u.p.o.l.") poprzez jego błędną wykładnię, tj. niezasadne przyjęcie, że "względy techniczne", o których mowa
w przepisie to takie, które mają związek ze stanem technicznym budynku powodując, że przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia konkretnej działalności gospodarczej wykonywanej przez skarżącego, przy czym zdaniem organu stan ten musi być trwały (nieusuwalny)
i niezależny od przyczyn technologicznych, ekonomicznych czy finansowych podatnika;
b) art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. poprzez ich błędne zastosowanie, podczas gdy w omawianych okolicznościach nie powstały okoliczności uzasadniające zastosowanie stawek od gruntów i budynków związanych
z prowadzeniem działalności gospodarczej, zwłaszcza zaniechanie wzięcia
pod uwagę przez organ względów technicznych przedmiotu opodatkowania, określonych w art. 1a ust. 1 pkt 3 przedmiotowej ustawy;
c) art. 1a ust. 1 pkt 1 w związku z art. 2 ust. 1 u.p.o.l. poprzez jego błędne zastosowanie, podczas gdy w omawianych okolicznościach przedmiotowy budynek jako pozbawiony dachu nie spełniał w 2013 r. definicji budynku określonej
w przepisie, a więc nie podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości;
2) rażące naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ
na rozstrzygnięcie sprawy tj.:
a) art. 120, art. 122, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 4 ustawy z dnia
29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm. - dalej jako "o.p.") poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz jego nieprawidłowe ustalenie, a w szczególności: (-) błędne przyjęcie, że grunty
i budynek, których dotyczy zaskarżona decyzja, są i mogą być wykorzystywane
do prowadzenia działalności gospodarczej, (-) niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego nieruchomości, a zwłaszcza
w zakresie aktualnej lub potencjalnej możliwości wykorzystania jej do działalności gospodarczej w 2013 r., (-) zaniechanie ustalenia jaki wpływ na możliwość wykorzystywania nieruchomości do działalności gospodarczej miały względy techniczne, (-) błędne przyjęcie, że budynek, który jest przedmiotem zaskarżonej decyzji, pomimo niemożności uznania go za budynek w rozumieniu u.p.o.l. wskutek tego, że był pozbawiony w 2013 r. częściowo dachu, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości;
b) art. 121 § 1 o.p. poprzez prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny
z zasadą nakazującą prowadzenie postępowania budzący zaufanie obywateli
do organów podatkowych.
W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało stanowisko w sprawie
i wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Spór w sprawie ogniskuje się wokół dwóch podstawowych kwestii. Pierwszą
z nich jest zasadność opodatkowania podatkiem od nieruchomości przedmiotowego budynku trzykondygnacyjnego. Zdaniem Skarżących obiekt ten, ze względu na to,
że częściowo nie posiadał dachu, nie mógł zostać uznany za budynek w rozumieniu przepisów u.p.o.l. i w ogóle nie powinien zostać opodatkowany w 2013 r. Kolejną sporną kwestią stała się interpretacja pojęcia "względy techniczne" zawartego
w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. oraz zastosowanie przez organy podwyższonych stawek podatku w stosunku do opodatkowanych w sprawie nieruchomości, jako związanych
z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Mając na uwadze treść 1a ust. 1 pkt 1 oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.
nie sposób zgodzić się z twierdzeniem Skarżących, że budynek trzykondygnacyjny,
o którym mowa, ze względu na to, że częściowo nie posiadał dachu, nie mógł zostać uznany za budynek i w rozumieniu ww. przepisów nie podlegał w 2013 r. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem
od nieruchomości podlegają budynki lub ich części. Stosownie zaś do art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., użyte w ustawie określenie budynek oznacza - obiekt budowlany
w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach.
Sąd w pełni podziela pogląd wyrażony w przytoczonym przez Kolegium wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2014 r. sygn. II FSK 812/12, że pozbawienie istniejącego budynku dachu, a więc jednego z elementów tworzących budynek w rozumieniu ustawy podatkowej, powoduje niemożność jego opodatkowania. Budynek posiada dach do momentu jego całkowitego usunięcia, demontażu, rozbiórki. Stan dachu, jego uszkodzenie lub częściowe usunięcie
nie oznacza, że dany obiekt "nie posiada dachu", a przez to przestaje być budynkiem
w rozumieniu ustawy podatkowej. Dopiero obiekt całkowicie i trwale pozbawiony dachu, nieosłonięty, nieograniczony od góry, przestaje być budynkiem, a nawet obiektem budowlanym w rozumieniu przepisów prawa budowlanego. Ponadto, obiekt budowlany pozostaje budynkiem w rozumieniu przepisów u.p.o.l. nawet wówczas, gdy ze względów technicznych, prawnych czy faktycznych, nie jest i nie może być wykorzystywany, w tym zgodnie z jego przeznaczeniem. Ogólna dewastacja budynku nie powoduje utraty przez taki obiekt budowlany cech budynku
w rozumieniu przepisów ustawy podatkowej. Budynek pozostaje budynkiem nawet wówczas, gdy został wyłączony z bieżącej eksploatacji.
W realiach rozpatrywanej sprawy należy zauważyć, że w przedłożonej
przez stronę opinii dotyczącej stanu technicznego obiektu koszarowego na dzień
[...] października 2012 r. oraz w Inwentaryzacji budowlanej tego budynku sporządzonej w sierpniu 2004 r., stwierdzono brak pokrycia dachowego i deskowania pod nim w części budynku, tj. w południowym jego skrzydle. Z kolei stan techniczny istniejącego dachu jest według wspomnianej Inwentaryzacji dostateczny
do wykorzystania po wzmocnieniu i remoncie. Skarżący wymieniał pokrycie dachowe etapami, w poszczególnych częściach budynku, o czym świadczą zapisy w dzienniku budowy. W marcu 2012 r. zdemontował dach (stąd dokumentacja fotograficzna opinii technicznej obiektu według stanu na [...] października 2012 r. uwidacznia braki
w pokryciu dachowym). W grudniu tego roku nastąpił z koli montaż więźby dachowej, a w 2013 r. rozpoczęto krycie dachu.
Analiza dokumentacji znajdującej się w aktach pozwala na stwierdzenie,
że przedmiotowy budynek w 2013 r. był pozbawiony dachu tylko częściowo.
W związku z powyższym uznać należy, że wspomniany obiekt budowlany
jest budynkiem w rozumieniu u.p.o.l. i podlega opodatkowaniu podatkiem
od nieruchomości. Zaznaczyć przy tym trzeba, że stan techniczny budynku (w tym stan techniczny jego dachu) pozostaje bez wpływu na kwalifikację obiektu budowlanego według kryteriów wynikających z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. Definicja budynku odwołuje się do istnienia poszczególnych elementów budynku, a nie do ich stanu technicznego. Organy prawidłowo zatem zastosowały art. 1a ust. 1 pkt 1
w zw. z art. 2 ust. 1 u.p.o.l.
Kolejną spornym elementem w sprawie stała się interpretacja pojęcia "względy techniczne" zawartego w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. oraz zastosowanie podwyższonych stawek podatku w stosunku do opodatkowanych w sprawie nieruchomości, jako związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
W kwestii tej uczyniono w skardze zarzut, że przedmiot działalności prowadzonej przez Skarżącego wpłynął na uznanie, że grunt i budynek związane
są z tą działalnością, a to uzasadnia zdaniem pełnomocnika naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a i ust. 2 pkt 1 lit. b u.p.o.l.
Odnosząc się do powyższego należy zauważyć, że zgodnie z art. 1a ust. 1
pkt 3 u.p.o.l. - grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy
lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest
i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Natomiast na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a i ust. 2 pkt 1 lit. b u.p.o.l., rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku
od nieruchomości, z tym że stawki nie mogą przekroczyć rocznie, określonych
w tym przepisie kwot od 1 m2 powierzchni (od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania
w ewidencji gruntów i budynków) bądź od 1 m2 powierzchni użytkowej (od budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej
oraz od budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej).
W orzecznictwie pojawił się pogląd podważający stanowisko, że samo posiadanie przez przedsiębiorcę będącego osobą fizyczną, nieruchomości niemieszkalnej i nieobjętej wyłączeniem ze względów technicznych, skutkuje tym,
że budynek, budowla, grunt są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Stwierdza się obecnie, że zwrot normatywny "tej działalności" w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. in fine oznacza tę konkretną działalność, którą prowadzi przedsiębiorca
i konkretyzuje więź pomiędzy działalnością gospodarczą przedsiębiorcy
a nieruchomością będącą w jego posiadaniu w zakresie całej wykładni definicji legalnej zawartej w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Wykładnia systemowa wewnętrzna wskazuje ponadto, że w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. mowa jest o ustanawianiu stawek podatku od budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz od budynków mieszkalnych lub ich części zajętych
na prowadzenie działalności gospodarczej. Stawki podatku w powołanym przepisie zostały zatem uzależnione od zajęcia nieruchomości na prowadzenie działalności gospodarczej, podkreślając konieczność wykorzystywania danej nieruchomości, choćby w sposób pośredni, dla celów przedsiębiorstwa. Odwołanie się zaś
do wykładni celowościowej sprawia, że konieczne jest wskazanie, iż osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą występują w obrocie w dwojakim charakterze. Osoba fizyczna posiadająca status przedsiębiorcy dysponuje (znajduje się
w posiadaniu) majątku, który z jednej strony wiąże się z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą, z drugiej – majątkiem służącym realizacji pozamieszkaniowych potrzeb osobistych podatnika, a często również i jego rodziny. Występowanie przez osobę fizyczną w obrocie dwojakiej roli uzasadnia rozróżnienie jej sytuacji prawnopodatkowej na tle ustawy o podatkach i opłatach lokalnych,
w zakresie podatku od nieruchomości. Z całą pewnością intencją ustawodawcy
nie było w takim przypadku opodatkowanie najwyższą stawką jakichkolwiek jej nieruchomości. Nieruchomość staje się zatem elementem przedsiębiorstwa osoby fizycznej lub można ją uznać za związaną z tym przedsiębiorstwem, jeżeli
w jakikolwiek sposób jest wykorzystywana w prowadzonej działalności gospodarczej (nie jest przy tym objęta podatkiem rolnym albo leśnym) lub – biorąc pod uwagę cechy faktyczne tej nieruchomości i rodzaj prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej – może być wykorzystana wprost na ten cel (zob. wyroki NSA z dnia 12 czerwca 2012 r. II FSK 2288/10, z dnia 18 lipca 2012 r. II FSK 32/11 oraz z dnia 17 lipca 2014 r. II FSK 1661/12, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W rozpatrywanej sprawie organy prawidłowo ustaliły, że podatnicy nabyli przedmiotową nieruchomość zabudowaną na potrzeby działalności gospodarczej prowadzonej przez Skarżącego (§ 5 aktu notarialnego). Zgodnie z informacją zawartą w CEIDG, podstawą działalności gospodarczej Skarżącego są m.in. roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych, przygotowywanie terenu pod budowę, wykonywanie instalacji elektrycznych, wodnokanalizacyjnych, cieplnych, gazowych i klimatyzacyjnych, rozbiórka i burzenie obiektów budowlanych, wykonywanie konstrukcji i pokryć dachowych, tynkowanie, kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek, hotele i podobne obiekty zakwaterowania itd. Z akt sprawy wynika ponadto, że na terenie nabytej
przez Skarżących nieruchomości realizowana jest przebudowa, rozbudowa
i rewitalizacja istniejącego obiektu z przeznaczeniem na budowę Zespołu Hotelowo-Wypoczynkowo-Konferencyjnego z zapleczem "H.". Organy były zatem
w pełni uprawnione do stwierdzenia, że zarówno grunt jak i budynek, będące własnością Skarżących, nabyte z przeznaczeniem na potrzeby prowadzonej
przez Skarżącego działalności gospodarczej, podlegają opodatkowaniu stawkami podatkowymi w podwyższonej wysokości.
Organy prawidłowo również uznały, że w sprawie nie zachodziła przesłanka względów technicznych, o której mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., uzasadniająca odstąpienie od opodatkowania nieruchomości stawkami właściwymi dla gruntów
i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Sąd w pełni aprobuje zaprezentowaną w skarżonej decyzji wykładnię art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
Ustawodawca nie zdefiniował, co należy rozumieć przez względy techniczne.
W doktrynie wskazuje się, że wyłączenie przedmiotów opodatkowania z kategorii związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej musi mieć charakter obiektywny, tj. przedmiot opodatkowania nie może nadawać się do prowadzenia działalności gospodarczej przez konkretnego przedsiębiorcę i jednocześnie
nie mógłby być wykorzystywany przez inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą o innym charakterze. Względy techniczne dotyczą więc jedynie możliwości wykorzystywania konkretnego przedmiotu opodatkowania
i są okolicznością faktyczną niezależną od woli przedsiębiorcy, wynikającą bezpośrednio ze stanu technicznego tego przedmiotu powodującego "zerwanie" jego związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Stanowią o tym,
że pod względem technicznym dany przedmiot nie nadaje się do użytku nie tylko
w prowadzonym przedsiębiorstwie, ale do żadnej innej działalności gospodarczej, gdyż nie spełnia określonych wymogów technicznych niezbędnych do jego wykorzystania w celach gospodarczych. Względy techniczne, o których mowa
w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, odnoszą się przede wszystkim do złego, nieodpowiadającego prowadzonej działalności gospodarczej stanu technicznego danego przedmiotu opodatkowania. Interpretując pojęcie względów technicznych, należy mieć na uwadze przesłankę trwałości, którą bez trudu można wyczytać
z tekstu ustawy (zob. L. Etel. Podatek od nieruchomości. Komentarz do art. 1a, LEX 2013).
W wyroku z dnia 16 września 2014 r. II FSK 2221/12 NSA stwierdził, że wykładnia użytego w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wyrażenia "nie jest i nie może być wykorzystywana do prowadzenia działalności ze względów technicznych" prowadzi do wniosku, iż oznacza ona obiektywne przeszkody sprawiające, że przedmioty opodatkowania nie są i trwale nie mogą być wykorzystywane w działalności gospodarczej. Wyłączenie z zakresu przedmiotów opodatkowania związanych
z prowadzeniem działalności gospodarczej dotyczy zatem sytuacji, gdy przedmiot ten nie jest i - jednocześnie - nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względu na zdarzenie niezależne od podatnika. Tym samym przejściowe niewykorzystywanie przez podmiot gospodarczy nieruchomości
lub jej części służącej do wykonywania działalności gospodarczej, nie daje podstaw do tego, by do wymiaru podatku od nieruchomości, nie miały zastosowania
do tej nieruchomości stawki przewidziane dla nieruchomości związanych
z działalnością gospodarczą. Nieruchomość taka, mimo czasowego jej niewykorzystywania, z różnych przyczyn, nie przestaje być nieruchomością związaną z prowadzoną przez dany podmiot działalnością gospodarczą (orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W przytoczonym
już wyroku w sprawie II FSK 812/12 NSA wskazał, że przez użyte w przepisie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. określenie "nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych" należy rozumieć -
w odniesieniu do budynków - sytuację, w której istniejąca w roku podatkowym zabudowa jest w takim stanie technicznym, że nie może być wykorzystywana
(nie nadaje się) do prowadzenia działalności gospodarczej, nawet po realizacji prac remontowych (odtworzeniowych) oraz adaptacyjnych, których efektem nie jest powstanie nowego budynku.
Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy należy zauważyć,
że według przedłożonej przez stronę opinii, stan techniczny obiektu
przed przystąpieniem do budowy zespołu hotelowo-wypoczynkowego – opisany
w Inwentaryzacji budowlanej z 2004 r. – wskazuje, że od dnia jej zakupu do dnia przystąpienia do budowy, obiekt nie mógł być wykorzystany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Wyżej przedstawione rozumienie względów technicznych nakazuje jednak przyjąć, że przeszkody w takim wykorzystaniu budynków nie mają trwałego charakteru i mogą być usunięte w drodze przebudowy, czy też remontu, do których to czynności Skarżący zresztą przystąpili, prowadząc roboty budowlane, zgodnie z decyzją Prezydenta Miasta S.
nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę Zespołu Hotelowo-Wypoczynkowo-Konferencyjnego, z której wynikało, iż planowane przedsięwzięcie obejmować będzie przebudowę i zmianę sposobu użytkowania istniejącego budynku trzykondygnacyjnego. Przedstawiona opinia stanu technicznego obiektu koszarowego obrazuje jego stan na dzień
10 października 2012 r. Po tej dacie strona przeprowadzała różne prace związane
z przebudową budynku, co wynika z dziennika budowy. Skarżący nie wykazali zatem, że budynek znajduje się takim stanie technicznym, że obiektywnie nie nadaje się i nie będzie się nadawał do prowadzenia działalności gospodarczej. Okoliczność, że w 2013 r. nie było możliwe użytkowanie obiektu zgodnie z przeznaczeniem wynikającym z pozwolenia na budowę nie oznacza, że nieruchomość przestała być związana z prowadzoną przez Skarżącego działalnością gospodarczą. Analiza akt świadczy o tym, że zły stan techniczny budynku ma charakter przejściowy. Strona modernizuje nabyty obiekt i sama nie wyklucza, że w przyszłości obiekt będzie wykorzystywany zgodnie z założonym przeznaczeniem.
Reasumując, Sąd nie stwierdził, aby w sprawie doszło do błędnej wykładni
art. 1a ust. 1 pkt 1 w związku z art. 2 ust. 1 u.p.o.l. oraz art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Organy prawidłowo zastosowały art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. Organy podjęły przy tym niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Zebrano i w sposób wyczerpujący rozpatrzono cały materiał dowodowy, analizując zapisy aktu notarialnego i przedłożonej
przez Skarżących dokumentacji dotyczącej stanu technicznego obiektu.
Nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi orzeczono jak w sentencji
na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu
przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło