I SA/Bk 644/19
WyrokWSA w Białymstoku2020-01-08
Skład orzekający: Paweł Janusz Lewkowicz, Małgorzata Anna Dziemianowicz, Dariusz Marian Zalewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przywóz oleju napędowego w ilości 950 litrów w okresie jednego miesiąca, realizowany w ramach 10 przejazdów przez granicę, może być uznany za przywóz o charakterze niehandlowym i okazjonalnym, uprawniający do zwolnienia z należności celnych przywozowych?Ratio decidendi
Przywóz oleju napędowego w ilości 950 litrów w ciągu miesiąca, realizowany w ramach 10 przejazdów przez granicę, z częstotliwością średnio co 3 dni i krótkimi pobytami za granicą, nie może być uznany za przywóz o charakterze niehandlowym i okazjonalnym. Taka ilość i częstotliwość przywozu wskazują na cel handlowy, co skutkuje powstaniem długu celnego w przywozie i brakiem prawa do zwolnienia z należności celnych.Stan faktyczny
Skarżący dokonał 10 ustnych zgłoszeń celnych w ciągu miesiąca, deklarując przywóz oleju napędowego w łącznej ilości 950 litrów. Organy celne zakwestionowały okazjonalny charakter tych przywozów, uznając je za handlowe, co skutkowało stwierdzeniem powstania długu celnego. Skarżący twierdził, że wyjazdy miały charakter okazjonalny, służyły zaspokojeniu potrzeb własnych oraz odwiedzinom i zakupom, a przywiezione paliwo zostało zużyte w jego samochodzie. Sąd analizował dowody dotyczące częstotliwości wyjazdów, czasu pobytu za granicą, zużycia paliwa oraz celu podróży.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.), sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi R. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia powstania długu celnego w odniesieniu do towaru nieunijnego w postaci oleju napędowego wprowadzonego na obszar celny Unii oddala skargę
W dniu [...] listopada 2018 r. R. P., przekraczając na wjeździe przejście graniczne w P., dokonał ustnego zgłoszenia celnego do procedury dopuszczenia do obrotu ze zwolnieniem z należności celnych przywozowych paliwa w postaci 90 litrów oleju napędowego znajdującego się w zbiorniku samochodu marki V. Podróżny odmówił podpisania protokołu kontroli paliwa znajdującego się w zbiorniku pojazdu wjeżdżającego na obszar Unii o nr [...]
W związku z przeprowadzoną weryfikacją powyższego zgłoszenia celnego w trybie art. 188 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. U. UE. L. z 2013 r., poz. 269.1, dalej: UKC), funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej powzięli wątpliwości co do zasadności udzielenia zwolnienia paliwa z należności przywozowych.
Po przeanalizowaniu elektronicznego systemu odpraw celnych organ celny ustalił, że w okresie od dnia [...] października 2018 r. do dnia [...] listopada 2018 r. R. P. złożył 10 ustnych zgłoszeń celnych deklarując przywóz w pojeździć marki V. oleju napędowego w ilości od 90 do 100 litrów (w łącznej ilości 950 litrów w kontrolowanym okresie). Wwożone w baku przedmiotowego pojazdu paliwo korzystało każdorazowo ze zwolnienia z należności przywozowych.
W związku z powyższym organ celny wezwał stronę do udzielenia wyjaśnień dotyczących celu podróży, sposobu wykorzystania przywożonego paliwa oraz wskazania ceny zakupu paliwa na Białorusi.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie R. P. wskazał, że wyjeżdżał na Białoruś do kochanki i były to wyjazdy okazjonalne. Ponadto kupował tam paliwo, które potem wyjeździł użytkując swój samochód.
Organ prowadzący postępowanie ustalił również na podstawie dostępnych baz elektronicznych, że podróże skarżącego, włączając przebywanie na przejściu granicznym (w tym kontrole paszportowe i celne) po stronie białoruskiej i polskiej były bardzo krótkie i w większości przejazdów nie przekraczały 3 godzin (8 na 10 przejazdów). W jednym przypadku pobyt na Białorusi trwał 4 godziny i 35 minut.
Realizując zatem obowiązek określony w art. 22 ust. 6 UKC, organ celny poinformował stronę o zamiarze wydania decyzji niekorzystnej oraz o przysługującym prawie do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie przywóz paliwa w kontrolowanym okresie nie miał charakteru okazjonalnego, a zatem nie zostały spełnione warunki do zwolnienia go z należności.
Po zakończeniu postępowania celnego Naczelnik P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2019 r. stwierdził, że w stosunku do 950 litrów oleju napędowego powstał z mocy prawa na podstawie art. 79 ust. 1 lit. c UKC dług celny w przywozie.
W uzasadnieniu powyższej decyzji organ wyjaśnił, że w toku przeprowadzonego postępowania zbadał oba warunki udzielonego zwolnienia z należności przywozowych, tj. wykorzystanie przywiezionego paliwa na potrzeby własne podróżnego oraz okazjonalność przywozu. Ocena, czy przywóz ma charakter niehandlowy została dokonana z uwzględnieniem zwłaszcza ilości i charakteru przywozu, jego częstotliwości oraz rzeczywistych potrzeb podróżnego i możliwości zużycia paliwa w przedmiotowym pojeździe. W powyższej decyzji stwierdzono, że aktywność podróżnego w zakresie przywozu na obszar celny Unii paliwa narusza definicję "towarów pozbawionych charakteru handlowego", których obejmowanie procedurą celną powinno mieć charakter sporadyczny. Poczynione w sprawie ustalenia nie potwierdziły turystycznego i towarzyskiego charakteru wyjazdów na Białoruś, co skutkowało odmową udzielenia zwolnienia z cła w odniesieniu do oleju napędowego w ilości 950 litrów oraz w konsekwencji powstaniem długu celnego na podstawie art. 79 ust. 1 lit. c UKC.
Pismem z dnia 28 maja 2019 r. strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji twierdząc, że się z nią nie zgadza, bowiem nie przedstawiono żadnych dowodów które wskazywałyby na popełnienie wykroczenia.
W toku prowadzonego postępowania odwoławczego skarżący skorzystał z prawa do wypowiedzenia się w sprawie i wskazał, że wyjazdy na Białoruś miały charakter okazjonalny, bowiem jeździł w odwiedziny i na zakupy, a przy okazji dotankowywał znikome ilości paliwa. Ponadto wskazał, że przy wyjeździe z terytorium RP nikt nie sprawdzał paliwa w zbiorniku ani nie poinformował go o konsekwencjach przewinienia, jakie jest mu zarzucane.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. (dalej powoływany jako DIAS) utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że wyjaśnienia strony zawarte w pismach kierowanych do organu prowadzącego postępowanie, uzasadniające, jej zdaniem, konieczność częstego przekraczania granicy, w kontekście poczynionych przez organ ustaleń, należy uznać za niewiarygodne. Nie sposób bowiem ocenić jako wiarygodne wyjaśnienia, że wyjazdy podróżnego na Białoruś związane były z zakupami oraz z odwiedzinami kochanki, jeśli odbywały się z częstotliwością średnio co 3 dni i trwały łącznie z czasem niezbędnym na dojazd i powrót, odprawy celne i paszportowe po stronie białoruskiej oraz czas oczekiwania w kolejce na odprawę celną i paszportową około 3 godziny.
Ponadto twierdzenia strony dotyczące celu wyjazdów na Białoruś nie zostały potwierdzone żadnymi dowodami. Dowody zebrane w sprawie wskazują natomiast na fakt, iż każdorazowo przejazdowi towarzyszył zakup znacznej ilości paliwa. Częstotliwość wyjazdów na Białoruś oraz nieuwiarygodnienie przyczyn tych podróży, a także krótkie pobyty za granicą wskazują, że strona postępowania nie dokonywała zakupu paliwa "przy okazji pobytu" na terytorium Białorusi, ale udawała się tam tylko po to, aby je nabyć.
Zdaniem DIAS, postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z obowiązującym stanem prawnym i miało na celu ustalenie charakteru przywozu paliwa w zbiorniku pojazdu ze zwolnieniem z należności przywozowych. Wskazane w zaskarżonej decyzji przepisy prawa nie zostały wprowadzone nagle i niespodziewanie, bowiem przepisy Rozporządzenia Rady (EWG) nr 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009 r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych (Dz. U. UE. L. z 2009 r., poz. 324.23, dalej: rozporządzenie nr 1186/2009) obowiązują w Polsce od dnia akcesji do Unii Europejskiej, tj. od dnia 1 maja 2004 r.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem strona wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła:
1. Naruszenie przepisów prawa procesowego:
a) art. 121 § 1, art. 122, art. 125 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900, dalej: o.p.) przez niezgodne z obowiązkiem wnikliwego działania organu i podważające zaufanie obywateli do organu zaniechanie działań ukierunkowanych na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, polegające na:
- niepodjęciu poczynienia próby ustalenia czy wwiezione przez skarżącego 950 litrów oleju napędowego w okresie objętym postępowaniem mogło zostać, zgodnie z twierdzeniami skarżącego, zużyte w trakcie poruszania się pojazdem V. w dniach [...] października 2018 r. – [...] listopada 2018 r. i odgórne przyjęcie, że olej napędowy nie był przeznaczony na użytek własny;
- niedokonaniu sprawdzenia, czy wskazania licznika kilometrów w pojeździe skarżącego odpowiadają liczbie kilometrów, które powinny być przebyte w okresie 1 miesiąca ażeby możliwe było zatankowanie w okresie objętym postępowaniem 950 litrów oleju napędowego, pomimo faktu, że w okresie od dnia [...] października 2018 r. do dnia [...] listopada 2018 r. licznik pojazdu był spisywany w trakcie kontroli granicznej;
b) art. 187 § 1 i § 3 oraz art. 191 o.p. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonych w sprawie dowodów oraz aprioryczne przyjęcie, bez zakomunikowania skarżącemu faktu, wedle organu powszechnie znanego, iż częstotliwość przejazdów oraz ilość paliwa w wymiarze 950 litrów w skali miesiąca wskazują na brak możliwości wykorzystania przez skarżącego w tym czasie na cele własne, a także na brak okazjonalności w przywozie oleju przez skarżącego, pomimo, że przejazdy skarżącego miały miejsce rzadziej niż 1 raz na dobę, a więc nie stały w sprzeczności ze stanowiskiem dyrektorów izb celnych granicznych, które to uchybienia doprowadziły do błędnego przyjęcia, iż przejazdy skarżącego nie miały charakteru okazjonalnego, zaś olej nie został przeznaczony na własny użytek i w konsekwencji do odmowy udzielenia zwolnienia z cła w odniesieniu do oleju napędowego w ilości 950 litrów oraz stwierdzenia, że w odniesieniu do ww. towaru powstał z mocy prawa dług celny w przywozie oraz określenia kwoty wynikającej z długu celnego;
c) art. 210 § 4 o.p. poprzez sporządzenie uzasadnienia z zaniechaniem wyjaśnienia dlaczego de facto organ nie dał wiary twierdzeniom skarżącego, iż 950 litrów oleju napędowego zostało przez niego zużyte w ciągu miesiąca i nie przedstawieniem procesu, który doprowadził organ do konkluzji, że taka ilość oleju nie mogła zostać zużyta przez skarżącego;
2. Naruszenie przepisów prawa materialnego, mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, a mianowicie: art. 56 ust. 1, 5, 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2018 r., poz. 12174, dalej: u.p.t.u., ustawa o VAT) w zw. z art. 41 rozporządzenia nr 1186/2009 w zw. z art. 6 Dyrektywy Rady 2007/74/WE z dnia 20 grudnia 2007 r. w sprawie zwolnienia towarów przywożonych przez osoby podróżujące z państw trzecich z podatku od wartości dodanej i akcyzy (Dz. U. UE. L. z 2007 r., poz. 346.6, dalej: Dyrektywa) poprzez błędną wykładnię pojęcia niehandlowego charakteru przywozu oraz jego okazjonalności, występujących w ww. uregulowaniach i w konsekwencji niesłuszne przyjęcie, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzi konieczność udzielenia zwolnienia z cła wwiezionego oleju napędowego oraz zachodzi konieczność określenia długu celnego w przywozie.
Z uwagi na powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że w przedmiotowej sprawie organ przyjął założenie, że częstotliwość przejazdów skarżącego, tj. 10 przejazdów w skali miesiąca, a także ilość wwiezionego paliwa w wymiarze 950 litrów, determinują konieczność przyjęcia niehandlowego charakteru przejazdów i niemożność uznania przywozu za okazjonalny. Zdaniem skarżącego, nie liczy się tylko częstotliwość przejazdów po paliwo, ale także jego wykorzystanie do codziennego funkcjonowania strony, na jej własne potrzeby.
Ponadto skarżący powołał się na wyjaśnienia podsekretarza stanu w Ministerstwie Finansów z 2002 r., że pod pojęciem okazjonalności należy rozumieć przejazd wykonywany nie częściej niż raz na dobę, co nie zostało przez niego naruszone, bowiem jeździł nie częściej niż raz na dzień i nie więcej niż 10 razy na miesiąc, natomiast organ nie udowodnił mu, że nie wykorzystał przywiezionego paliwa na własne potrzeby.
Skarżący podkreślił, że mieszka w B., a przywożone w pojeździe paliwo było wykorzystywane w celach osobistych na codzienny dojazd do pracy do B., a także w celu opieki nad schorowaną matką oraz wyjaśnił, że korzysta z auta do poruszania się po B., natomiast wyjazdy za granicę były dokonywane w celach towarzyskich.
DIAS wywiódł odpowiedź na skargę podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz wnosząc o jej oddalenie.
Pismem z dnia [...] listopada 2019 r. skarżący złożył pismo zawierające wnioski dowodowe – wniósł o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów, które są niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości oraz nie spowodują przedłużenia postępowania, a mianowicie dopuszczenie dowodu z:
1. elektronicznie wygenerowanego dokumentu dot. historii pojazdu skarżącego - na okoliczność faktycznego pokonywania w okresie 2017-2019 przez skarżącego dystansu od 80.000 km do 100.000 km rocznie, a tym samym niezasadności twierdzeń organu (vide: s. 8 odpowiedzi na skargę), iż nie jest możliwe ażeby skarżący w kontrolowanym okresie pokonał ok. 9500 km;
2. umowy o pracę skarżącego - na okoliczność jego zatrudnienia w B. i konieczności codziennego dojeżdżania z B.; skarżący wyjaśnił przy tym, że umowa została zawarta w 2015 r., kiedy to skarżący zamieszkiwał jeszcze w B., zaś w chwili obecnej, jak wynika z załączonych dokumentów, zamieszkuje na stałe w B.;
3. aktu małżeństwa skarżącego oraz zawiadomienia o wysokości opłat czynszowych i za media, zaadresowanego na jego małżonkę, a także potwierdzenia uiszczenia opłaty czynszu przez skarżącego - na okoliczność zamieszkiwania w B. i konieczności pokonywania w kontrolowanym okresie codziennie dystansu z B. do B. do pracy i z powrotem, a następnie ponawiania tego dystansu celem opieki nad schorowaną matką;
4. dokumentacji medycznej matki skarżącego (2 karty informacyjne: z USK w B. oraz z B. Centrum Onkologii) - na okoliczność złego stanu zdrowia matki skarżącego i konieczności pokonywania przez niego codziennie po południu, tj. po powrocie z pracy z B. do B., ponownie trasy: B. - B. -B., celem sprawowania opieki nad matką.
Wyjaśniając potrzebę złożenia przedmiotowych wniosków na obecnym etapie skarżący wskazał, że dotyczą one kwestii, które były poruszane już na etapie postępowania przed organami, jako że R. P. konsekwentnie podnosił, że paliwo zużytkował wyłącznie na własne potrzeby.
Na rozprawie w dniu 8 stycznia 2020 r. sąd postanowił dopuścić dowody wskazane w piśmie z dnia 25 listopada 2019 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2019, poz. 2167), sąd administracyjny przeprowadza kontrolę pod względem zgodności z prawem aktów wydawanych przez organy administracji publicznej. Z ww. przepisu wynika, że sądowoadministracyjna kontrola administracji publicznej zawsze powinna uwzględniać trzy aspekty, a mianowicie: 1) ocenę zgodności rozstrzygnięcia z prawem materialnym; b) ocenę dochowania wymaganej procedury; c) ocenę respektowania reguł kompetencji. Kontrola ta polega więc na wszechstronnym zbadaniu stanu faktycznego i prawnego sprawy, a sąd powinien poddać szczególnie gruntownej ocenie i analizie te wszystkie aspekty sprawy, w odniesieniu do których istnieją wątpliwości, a ustalenia organów są odmienne od wniosków i twierdzeń strony. Należy również dodać, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2019 poz. 2325, dalej: p.p.s.a.).
Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji według wyżej wymienionych kryteriów sąd doszedł do wniosku, że skarga jest bezzasadna.
Zasadniczym przedmiotem sporu w niniejszej sprawie było ustalenie, czy w okresie od dnia [...] października 2018 r. do dnia [...] listopada 2018 r. (10 wyjazdów na Białoruś wykonywanych zazwyczaj co 3 dni) skarżący dokonał zwykłego importu paliwa z Białorusi, czy też dokonał niehandlowego przywozu o charakterze okazjonalnym, korzystającego ze zwolnień celnych i podatkowych na podstawie art. 41 rozporządzenia nr 1186/2009. Paliwo przywiezione w ramach importu podlega bowiem procedurze celnej i podatkowej, gdyż taki import paliwa, na terytorium Wspólnoty, nie korzysta ze zwolnienia z należności celnych i podatkowych. W drugim przypadku, przywiezione w bagażu osobistym paliwo, podlega zwolnieniu warunkowemu.
Zwolnieniu z należności celnych przywozowych, zgodnie z art. 41 rozporządzenia nr 1186/2009, podlegają towary znajdujące się w bagażu osobistym podróżnych przyjeżdżających z państw trzecich, jeżeli przywożone towary są zwolnione z podatku od wartości dodanej (VAT) na mocy przepisów prawa krajowego, przyjętych zgodnie z przepisami Dyrektywy. Zgodnie natomiast z art. 110 rozporządzenia 1186/2009 paliwo zwolnione z należności celnych przywozowych nie może być wykorzystywane w pojazdach innych niż te, w których zostało przywiezione, ani nie może zostać usunięte z tych pojazdów. Nie może też zostać odpłatnie lub nieodpłatnie zbyte przez osobę korzystającą ze zwolnienia.
Państwa członkowskie zwalniają z podatku VAT i akcyzy, w przypadku dowolnego pojazdu silnikowego, paliwo znajdujące się w standardowym zbiorniku paliwa oraz ilość paliwa nieprzekraczającą 10 litrów w przenośnym kanistrze (art. 11 Dyrektywy).
Do celów stosowania zwolnień za przywóz, który nie ma charakteru handlowego, uważa się przywóz, który spełnia następujące warunki:
a) odbywa się okazjonalnie;
b) obejmuje wyłącznie towary na własny użytek podróżnych lub ich rodzin lub towary przeznaczone na prezenty.
Charakter lub ilość tych towarów nie może wskazywać na przywóz w celach handlowych (art. 6 powołanej Dyrektywy).
Stosownie do treści art. 56 ust. 1 ustawy o VAT zwalnia się od podatku import towarów przywożonych w bagażu osobistym podróżnego przybywającego z terytorium państwa trzeciego na terytorium kraju, jeżeli ilość i rodzaj tych towarów wskazuje na przywóz o charakterze niehandlowym, a wartość tych towarów nie przekracza kwoty wyrażonej w złotych odpowiadającej równowartości 300 euro.
Według art. 56 ust. 5 ustawy o VAT bagaż osobisty obejmuje paliwo znajdujące się w standardowym zbiorniku dowolnego pojazdu silnikowego oraz paliwo znajdujące się w przenośnym kanistrze, którego ilość nie przekracza 10 litrów, z zastrzeżeniem art. 77. Zgodnie zaś z treścią art. 77 ust. 1 ustawy o VAT zwalnia się od podatku import: paliwa przewożonego w standardowych zbiornikach. Towary, o których mowa w ust. 1, są zwolnione od podatku, jeżeli są wykorzystywane wyłącznie przez środek transportu, w którym zostały przywiezione. Towary te nie mogą zostać usunięte z tego środka transportu ani być składowane, chyba że jest to konieczne w przypadku jego naprawy, oraz nie mogą zostać odpłatnie lub nieodpłatnie odstąpione przez osobę korzystającą ze zwolnienia. W przypadku naruszenia warunków, o których mowa w ust. 3, wysokość podatku określa się według stanu i wartości celnej towaru w dniu naruszenia tych warunków oraz według stawek obowiązujących w tym dniu (art. 77 ust. 3 i 4 powołanej ustawy).
W przedmiotowej sprawie, powracając z wyprawy na Białoruś, w okresie od dnia [...] października 2018 r. do dnia [...] listopada 2018 r., skarżący złożył 10 ustnych zgłoszeń celnych deklarując przywóz w pojeździć marki V. oleju napędowego w ilości od 90 do 100 litrów (w łącznej ilości 950 litrów). Wwożone w baku przedmiotowego pojazdu paliwo korzystało każdorazowo ze zwolnienia z należności przywozowych.
Z uzyskanego z Izby Administracji Skarbowej w B. Rejestru Dokumentów "ZWROT VAT DLA PODRÓŻNYCH" - ZAOiL wynika, że w kontrolowanym okresie skarżący przekraczał granice polsko-białoruską aż dziesięciokrotnie, za każdym razem przez przejście graniczne w P.: w dniu [...] października wyjechał za granicę o godzinie 15:12, natomiast wrócił do kraju o godzinie 17:11; w dniu [...] października wyjechał o godzinie 15:34, zaś wrócił o godzinie 17:50; w dniu [...] października wyjechał o godzinie 15:45, a wrócił o godzinie 18:34; w dniu [...] listopada wyjechał za granicę o godzinie 16:23, a wrócił o godzinie 18:56; w dniu [...] listopada wyjechał o godzinie 16:39, zaś wrócił o godzinie 21:16; w dniu [...] listopada wyjechał o godzinie 15:07, zaś wrócił o godzinie 16:37; w dniu [...] listopada wyjechał o godzinie 15:15, natomiast wrócił do kraju o godzinie 17:10; w dniu [...] listopada wyjechał o godzinie 15:52, zaś wrócił o godzinie 17:38; w dniu [...] listopada wyjechał o godzinie 15:35, a wrócił o godzinie 18:37; natomiast w dniu [...] listopada skarżący wyjechał o godzinie 15:03 a wrócił o godzinie 17:06 (k. 31 akt administracyjnych).
Z dokumentu wygenerowanego z systemu SOCO, wyszukującego deklaracji towarowych na kierunku wwozowym wynika, że skarżący w kontrolowanym okresie 10 razy wwoził na terytorium kraju olej napędowy w ilości – kolejno – 100, 100, 100, 100, 90, 90, 90, 100, 90 oraz 90 litrów – w łącznej ilości 950 litrów (k. 11 akt administracyjnych), tj. wracając z każdej wyprawy na Białoruś.
We wskazanych wyżej datach wyjazdów skarżący przebywał na Białorusi bardzo krótko – w ośmiu przypadkach czas podróży od odprawy wywozowej z Polski do odprawy przywozowej do Polski oscylował w granicach dwóch do niespełna trzech godzin, a jedynie czas dwóch wypraw przekroczył 3 godziny – w dniu 18 listopada skarżący przebywał na Białorusi przez 3 godziny i 2 minuty, natomiast najdłuższa podróż skarżącego w dniu 5 listopada trwała 4 godziny i 35 minut, a najkrótszy wyjazd, który miał miejsce w dniu 9 listopada, trwał zaledwie 1 godzinę i 30 minut, co czyni wyjaśnienia skarżącego, jakoby odwiedzał tam znajomych, przyjaciółkę oraz robił zakupy, mało wiarygodnymi.
Wyjazdy odbywały się w godzinach popołudniowych, o stałych godzinach - poczynając od godziny 15:07 do godziny 16:39, co może świadczyć o tym, że skarżący podróżował po zakończeniu wykonywanej w B. pracy. Trudno jednak uznać, aby wynikający z ewidencji przejazdów, czas pozostawania skarżącego na Białorusi, był wystarczający na załatwienie deklarowanych przez niego spraw - wizyta u znajomych czy też bliskiej przyjaciółki trwa zazwyczaj dłużej niż czas, przez jaki skarżący przebywał na Białorusi. Jednakże czas ten idealnie wpisuje się w schemat ustalony przez organy, że wizyty na Białoruś miały na celu zatankowanie paliwa. Ponadto znamienitym jest, że po dniu [...] listopada 2018 r., tj. po dniu, w którym skarżący odmówił podpisania protokołu nr [...] z kontroli paliwa (k. 4 akt administracyjnych), Oddział celny w P. nie stwierdził aktywacji dla skarżącego (k. 19 akt administracyjnych).
Skarżący w toku postępowania podał, że jest zatrudniony lub prowadzi działalność gospodarczą w Polsce lub na Białorusi oraz właścicielem pojazdu marki V., w którym wwoził na terytorium kraju olej napędowy, za który płacił 3 zł za litr (protokół z dnia 22 listopada 2018 r. k. 4 akt administracyjnych).
Cel wyjazdów na Białoruś był okazjonalny, a zakupione na Białorusi i przywożone paliwo wyjeździł (k. 22 akt administracyjnych). W kolejnym piśmie przesłanym w odpowiedzi na wezwanie organu do przesłania pisemnych wyjaśnień skarżący podał, że na Białoruś jeździł, ponieważ jest pełen wigoru, stąd okazjonalnie jeździ do kochanki zaspokoić swoje potrzeby oraz odmówił udzielenia odpowiedzi na pytanie odnośnie zatrudnienia bądź prowadzonej działalności (k. 26 akt administracyjnych). Podkreślić w tym miejscu należy, że w ww. piśmie z wyjaśnieniami skarżącego, datowanym na dzień [...] stycznia 2019 r., wskazał jako adres do korespondencji ul. [...].
W toku postępowania skarżący utrzymywał, że jego wyjazdy za granicę miały charakter okazjonalny. Na Białoruś w kontrolowanym okresie wyjeżdżał w odwiedziny do znajomych oraz na zakupy, przy okazji dotankowując znikome ilości paliwa.
We wniesionej skardze skarżący podniósł, że zamieszkuje wraz z małżonką w B., zaś pracuje w B., do którego dojeżdża codziennie rano, następnie wraca do domu, by w godzinach wieczornych po raz kolejny udać się do B. w celu opieki nad schorowaną matką – H. P. której podaje leki, pomaga w drobnych czynnościach dnia codziennego oraz robi zakupy, po czym powraca do domu w B. na wypoczynek nocny. Skarżący wskazał, że poza pokonywaniem ww. tras porusza się również samochodem po B., a odbywające się regularnie w kontrolowanym okresie wyjazdy w celach towarzyskich na Białoruś miały na celu uzupełnienie rutyny dnia codziennego, a także skutkują dużym zużywaniem przez niego dużych ilości paliwa.
W toku postępowania sądowego skarżący wniósł także o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z przedłożonych dokumentów. W jego ocenie jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości. Odnosząc się zatem do przedłożonego, elektronicznie wygenerowanego dokumentu dotyczącego historii pojazdu skarżącego, wskazać należy, że stan licznika zamontowanego w pojeździe skarżącego wynosił na dzień [...] stycznia 2015 r. 455.000 km, na dzień [...] stycznia 2016 r. 466.858 km, na dzień [...] kwietnia 2017 r. 470.000 km. W dniu [...] maja 2018 r. nastąpiła zmiana właściciela przedmiotowego pojazdu i od tego dnia stan licznika przedstawiał się następująco: na dzień [...] kwietnia 2018 r. wynosił 55.237 km, na dzień [...] listopada 2018 r. - 622.108 km (k. 4 akt administracyjnych), zaś na dzień [...] kwietnia 2019 r. wynosił 651.063 km (k. 26 akt sądowych). Z powyższych wartości wynika, że w okresie od dnia [...] listopada 2018 r. do dnia [...] kwietnia 2019 r. skarżący przejechał około 28.955 km, zaś w okresie od [...] kwietnia 2018 r. do dnia [...] listopada 2018 r. pokonał około 71.871 km.
Porównując zatem stan licznika z dnia [...] kwietnia 2018 r. ze stanem z dnia 22 listopada 2018 r. można wywnioskować, że skarżący, w ciągu 226 dni, przebył 71.871 km, co daje ilość dziennie przejechanych kilometrów w okolicy 318 km, zaś w ciągu 30 dni - 9.540 km, co przy przyjęciu średniego spalania w samochodzie marki VW Passat oscylujące w granicach 8 litrów na 100 km, daje średnie zużycie paliwa w kontrolowanym okresie w ilości około 763,2 litrów paliwa. Biorąc pod uwagę przywóz w kontrolowanym okresie 950 litrów paliwa, bazując na powyższych danych. dawałoby to możliwość pokonania od dnia [...] października 2018 r. do dnia [...] listopada 2018 r, tj. w ciągu 30 dni, aż 11.875 km, co stanowi wartość o 2.335 km wyższą niż średnie zużycie paliwa przez skarżącego szczegółowo wyliczone powyżej. Przy czym skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił, że akurat w kontrolowanym okresie miał większe zapotrzebowanie oraz zużywał więcej paliwa niż w pozostałych miesiącach 2018 r. Ponadto wskazać należy, że po ustaniu aktywacji skarżącego na przejściu granicznym w P., w okresie od dnia [...] listopada 2018 r. do dnia [...] kwietnia 2019 r. skarżący przejechał około 28.955 km, co daje około 2.316,4 litrów spalonego paliwa w okresie 139 dni, czyli dziennie około 17 litrów pozwalających na przejechanie około 207,5 km, co jest wartością o ponad 100 km niższą niż ilość średnio pokonywanych dziennie przez skarżącego kilometrów przed dniem [...] listopada 2018 r.
Odnosząc się do pozostałych przedłożonych przez skarżącego dokumentów zauważyć należy, że również i te dokumenty nie stanowią potwierdzenia kreowanej przez niego wersji wydarzeń. Nie wynika bowiem z nich konieczność dużego, ponadprzeciętnego zużycia paliwa w kontrolowanym okresie. Umowa o pracę na pełen etat zawarta na czas nieokreślony w dniu [...] grudnia 2015 r. pomiędzy R. P. a B. z B. faktycznie świadczy o tym, że skarżący jest od ww. daty zatrudniony w B., jednakże z akt sprawy nie wynika, że skarżący pracował tam nadal w kontrolowanym okresie. Ponadto zawarte w tej umowie wynagrodzenie 1.850 zł brutto miesięcznie czyni wątpliwym, że skarżący miał zgromadzone dodatkowe środki, aby w kontrolowanym okresie przeznaczyć kwotę 2.850 zł na przywieziony na terytorium kraju olej napędowy w ilości 950 litrów, korespondując przy tym z ustaloną przez organy wersją, że skarżący przedmiotowe paliwo nabywał w celach handlowych. Ponadto przyjmując wersję wydarzeń skarżącego należałoby przyjąć, że codziennie spędza około 4 godzin na podróże z B. do B. i z powrotem, 8 godzin w pracy, co średnio 3 dni wyjeżdża na około 2 do 3 godzin za granicę (we jednym z przypadków zagraniczna wizyta trwała ponad 4 godziny), zatem w ocenie sądu wątpliwym jest, aby skarżący miał również czas na pomoc schorowanej matce, zjedzenie posiłku czy też inne czynności dnia codziennego (na które również, według składanych wyjaśnień, zużywał przywiezione paliwo).
Ponadto, przedłożone przez skarżącego zawiadomienia o wysokości opłat czynszowych i za media, a także potwierdzenia uiszczenia opłaty czynszu przez skarżącego, datowane na lipiec – październik 2019 r., mające świadczyć o zamieszkiwaniu przez niego wraz z małżonką w kontrolowanym okresie w B., nie potwierdzają prawdziwości tych twierdzeń, a świadczą jedynie o tym, że para zamieszkuje tam mniej więcej od połowy 2019 r. Przyjęciu, że skarżący w październiku i listopadzie 2018 r. mieszkał już w B. przeczy również wskazywanie przez niego w pismach kierowanych do organu z dni [...] stycznia 2019 r. oraz na kopertach, w których przesyłał pisma nadane w dniach [...] czerwca 2019 r. oraz [...] lipca 2019 r., adresu do korespondencji przy ul. [...] w B. (k. 22, 23, 26, 60, 65 akt administracyjnych).
Dokumentacja medyczna matki skarżącego datowana czerwiec i wrzesień 2019 r. również nie potwierdza podnoszonej przez niego konieczności codziennych odwiedzin i pomocy H. P. w kontrolowanym okresie [...] października-[...] listopada 2018 r., co więcej – z dokumentów tych wynika, że biopsja, dzięki której udało się zdiagnozować kobietę miała miejsce dopiero w czerwcu 2019 r. Ponadto, kierując się zasadami logiki i doświadczenia życiowego, sąd doszedł do wniosku, że nawet gdyby faktycznie skarżący w kontrolowanym okresie zamieszkiwał w B., a jego matka rzeczywiście wymagała codziennej opieki, to R. P. odwiedzałby ją zaraz po zakończeniu pracy, aby nie krążyć niepotrzebnie na trasie B.-B. i z powrotem niepotrzebnie tracąc przy tym czas, paliwo oraz pieniądze. Ze zgromadzonego w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego wynika natomiast, że skarżący cyklicznie, co mniej więcej 3 dni, o stałej porze, przypadającej zapewne po zakończeni przez niego pracy, wyjeżdżał na Białoruś, skąd każdorazowo przywoził paliwo w ilości 90-100 litów.
Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, nie można było dać wiary argumentom prezentowanym w toku całego postępowania przez skarżącego. Podkreślenia wymaga, że jak wynika z opisanej powyżej, szczegółowej analizy godzin wyjazdów za granicę i wjazdów z powrotem do kraju – w kontrolowanym okresie skarżący zaledwie dwa razy przebywał na Białorusi przez czas dłuższy niż trzy godziny, przy czym w jednym przypadku był to czas 3 godzin i dwóch minut. W pozostałych wypadkach czas podróży nie przekroczył trzech godzin, zaś najkrótsza wyprawa skarżącego trwała zaledwie półtorej godziny. Pokonanie odległości, jaka dzieli najbliżej położoną stację paliw z przejściem granicznym w P., przeczy jego twierdzeniom o rozrywkowym celu podróży oraz odwiedzinach u znajomych czy też dokonaniu zakupów – wątpliwym jest w ocenie sądu, aby czas niespełna dwóch godzin był wystarczający na wizytę u przyjaciółki, odwiedziny znajomych czy też zrobienie zakupów (deklarowane cele podróży) oraz zatankowanie oleju napędowego. Z dokumentów zgromadzonych w przedmiotowej sprawie wynika natomiast, że skarżący każdorazowo deklarował zakup znacznej ilości paliwa. Z powyższego można zatem wysnuć wniosek, że to właśnie zatankowanie oleju napędowego było głównym celem podróży skarżącego.
Bardzo krótki, zaledwie w jednym przypadku przekraczający 4 godziny, czas wizyt na Białorusi w sposób oczywisty przeczy wyjaśnieniom skarżącego o odwiedzinach u znajomych oraz robieniu zagranicznych zakupów, zaś potwierdza wnioski, do jakich doszły organy - tak krótkie wyjazdy byłoby możliwe i racjonalne jedynie w wypadku, w którym skarżący udawał się na Białoruś tylko po to, aby zatankować tam tańsze niż w kraju paliwo i zaraz potem wracać z powrotem do Polski (najkrótszy pobyt strony na Białorusi trwał zaledwie 120 minut).
Z przedstawionej prezentacji przepisów prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego wynika, że importowane z Białorusi paliwo zostało przywiezione w standardowym zbiorniku pojazdu silnikowego – samochodu osobowego V., którym podróżował skarżący. Paliwo w ilości 950 litrów oleju napędowego przywiezione w ww. pojeździe w okresie od dnia [...] października 2018 r. do dnia [...] listopada 2018 r. zostało zwolnione z należności celnych przywozowych. Z danych, udostępnionych przez Oddział Celny w P. wynika, że w trakcie kontroli skarżący deklarował każdorazowo przywóz 9-1000 litrów oleju napędowego. Przywożone paliwo zostało zakwalifikowane jako bagaż osobisty
W przedmiotowej sprawie zostały zgromadzone liczne dokumenty, szczegółowo opisane powyżej, pozwalające na ustalenie, czy paliwo zostało wykorzystywane w tym pojeździe, w którym zostało przywiezione oraz umożliwiające kontrolę obrotu paliwem. Z dokumentów tych jednoznacznie wynika, że paliwo zostało usunięte z pojazdu, w którym wjechało na teren UE, bowiem niemożliwym jest, aby zostało przez ten pojazd wykorzystane na własny użytek. Dokumenty te dały podstawy do ustalenia, że paliwo w ilości 950 litrów nie mogło zostać przez ten pojazd wykorzystane, a w rzeczywistości zostało wykorzystywane w celach handlowych.
Możliwość częstego przekraczania granicy w ramach tzw. "małego ruchu granicznego" wynika z przepisów rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1931/2006 z dnia 20 grudnia 2006 r. ustanawiające przepisy dotyczące małego ruchu granicznego na zewnętrznych granicach lądowych państw członkowskich i zmieniające postanowienia Konwencji z Schengen (Dz.U. UE L 2006 r. Nr 405, s. 1). W interesie rozszerzonej Wspólnoty leży zapewnienie, aby granice z państwami sąsiadującymi nie stanowiły barier dla handlu, wymiany społecznej i kulturalnej czy współpracy regionalnej. W tym celu powinien zostać opracowany skuteczny system dla potrzeb małego ruchu granicznego (ust. 2 preambuły powołanego Rozporządzenia). Wspólnota powinna ustanowić kryteria i warunki, które mają zostać spełnione przy wprowadzaniu ułatwień dla mieszkańców strefy przygranicznej przy przekraczaniu zewnętrznej granicy lądowej w ramach zasad małego ruchu granicznego. Takie kryteria i warunki powinny zapewnić równowagę pomiędzy ułatwianiem przekraczania granicy mieszkańcom strefy przygranicznej działającym w dobrej wierze, mającym uzasadnione powody do częstego przekraczania zewnętrznej granicy lądowej, z jednej strony, a potrzebą zapobiegania nielegalnej imigracji oraz potencjalnym zagrożeniom dla bezpieczeństwa, jakie stanowi działalność przestępcza, z drugiej strony (ust. 4 preambuły).
Oczywistym jest, że z przekraczaniem zewnętrznej granicy lądowej w ramach zasad małego ruchu granicznego, wiąże się prawo do przywozu towarów na obszar Wspólnoty, a w tym i prawo do przywozu paliwa w bagażu osobistym. Korzysta ono na mocy powołanych przepisów prawa materialnego ze zwolnień przywozowych i podatkowych, jednakże charakter lub ilość tych towarów nie może wskazywać na przywóz w celach handlowych (art. 6 powołanej Dyrektywy).
W wyroku z dnia 4 czerwca 2002 r., w sprawie C-99/00, Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej stwierdził, że narzędziem mającym na celu ułatwienie procedur celnych są instrukcje opracowane przez organy celne, które pozwalają na ograniczenie wyjazdów, które będzie można uznać za okazjonalne.
Podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów z upoważnienia ministra, w odpowiedzi z dnia 24 kwietnia 2012 r. na interpelację nr 3436 w sprawie nielegalnego importu paliwa do Polski podał, że "kierując się wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 4 czerwca 2002 r. w sprawie C-99/00, w którym Trybunał stwierdził, że narzędziem mającym na celu ułatwienie procedur celnych są instrukcje opracowane przez organy celne - dyrektorzy izb celnych granicznych wprowadzili uregulowania wewnętrzne, a pod pojęciem okazjonalności należy rozumieć przejazd wykonywany nie częściej niż raz na dobę".
Z powyższych rozważań wynika, że za przywóz o charakterze okazjonalnym, nie można uznać podróży w celu zaopatrzenia się poza obszarem Wspólnoty, w paliwo znajdujące się w standardowym zbiorniku dowolnego pojazdu silnikowego, gdyby odbywały się one z częstotliwością większą niż wynikającą z instrukcji opracowanych przez organy celne – dyrektorów izb celnych granicznych. Importowane paliwo w bagażu osobistym może zostać wykorzystywane wyłącznie przez środek transportu, w którym zostały przywiezione.
W ocenie sądu, organ odwoławczy prawidłowo uznał, że przywóz paliwa dokonany w okresie od dnia [...] października 2018 r. do dnia [...] listopada 2018 r., a będący przedmiotem zaskarżonej decyzji, nie spełnia warunku przywozu o charakterze niehandlowym. Z zestawienia treści zgromadzonych w przedmiotowym postępowaniu dokumentów jednoznacznie wynika, że przywiezione paliwo nie mogło być wykorzystane przez pojazd, w którym zostało przywiezione. Za tym, że wyjazdy po paliwo miały charakter handlowy, przemawia również to, że odbywały się często, z częstotliwością średnio co 3 dni i trwały łącznie z czasem niezbędnym na dojazd i powrót, odprawy celne i paszportowe po stronie białoruskiej oraz czas oczekiwania w kolejce na odprawę celną i paszportową najczęściej od około 2 godzin, a zaledwie raz w kontrolowanym okresie, czas podróży przekroczył 3 godziny i w jednym przypadku 4 godziny. Ponadto twierdzenia skarżącego dotyczące celu wyjazdów na Białoruś nie zostały potwierdzone żadnymi dowodami. Dowody zebrane w sprawie wskazują natomiast na fakt, iż każdorazowo przejazdowi towarzyszył zakup znacznej ilości paliwa.
Częstotliwość wyjazdów na Białoruś oraz brak uwiarygodnienia przyczyn tych podróży, a także krótkie, maksymalnie kilkugodzinne pobyty za granicą wskazują, że skarżący nie dokonywał zakupu paliwa "przy okazji pobytu" na terytorium Białorusi, ale udawał się tam tylko po to, aby je nabyć. Istotne jest przy tym to, że ilość importowanego paliwa znacznie przekraczała potrzeby związane z przemieszczaniem się przedmiotowym samochodem.
Wprowadzona z terytorium Białorusi, w okresie miesiąca, ilość 950 litrów oleju napędowego, przy założeniu średniego zużycia 8 litrów na 100 km pozwala na przejechanie około 11.875 km. Nie sposób przyjąć, że skarżący, pracujący na pełen etat, dojeżdżając do pracy w B. oraz załatwiając inne czynności dnia codziennego, w kontrolowanym okresie 30 dni pokonał aż tyle kilometrów. Przy czym znamienite jest to, że po zaprzestaniu wyjazdów na Białoruś, po dniu [...] listopada 2018 r., zapotrzebowanie skarżącego na paliwo nagle znacząco spadło i wyniosło około 6.225 km w ciągu 30 dni, tj. o niemalże połowę mniej niż w kontrolowanym okresie.
Z powyższego wynika, że wykorzystanie na własne potrzeby paliwa przywiezionego w kontrolowanym okresie, pozwalającego na przejechanie około 11.875 km, jest nieprawdopodobne. Uwzględniając czas potrzebny na pracę na pełen etat wraz z dojazdami, uwzględniając przy tym czas na posiłki i odpoczynek oraz czas spędzony na wyjazdach co 3 dni na Białoruś, skład orzekający w niniejszej sprawie uznał, że nie było możliwe pokonanie tak długich tras i przejechanie 11.875 km w tak krótkim czasie. Aby zużyć paliwo wprowadzone na obszar celny Unii w ilości 950 litrów skarżący musiałaby zawodowo trudnić się przewozem z wykorzystaniem tego pojazdu, w którym paliwo było przywożone. Pokonywanie tak długich tras w tak krótkich odstępach czasu nie znajduje odzwierciedlenia w materiale dowodowym zgromadzonym w przedmiotowej sprawie ani w prowadzonym przez skarżącego trybie życia. Doświadczenie życiowe uczy natomiast, że nawet w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej z zakresu usług transportowych, rzadko spotykane jest pokonywanie tylu kilometrów w tak krótkim czasie.
W świetle powyższych ustaleń prawidłowe jest stanowisko organu, że przedmiotem obrotu był przywóz o charakterze handlowym. Taki import paliwa podlega opłatom przywozowym i podatkowym. W związku z tym organy nie musiały wykazać, czy i w jakim zakresie przywiezione paliwo zostało usunięte spod dozoru celnego. Tylko w przypadku przywozu paliwa w bagażu osobistym paliwa, które nie miało charakteru handlowego, procedurze celnej i podatkowej podlegałaby tylko ta część paliwa, która została usunięta spod dozoru celnego. Przedmiotem tego postępowania był przywóz paliwa, który nie podlegał zwolnieniu od należności przywozowych i podatkowych (por. Wyrok WSA w Olsztynie z dnia 2014-01-09, sygn. I SA/Ol 825/13, LEX nr 146663).
Przywóz odbywający się okazjonalnie oznacza, że nie jest on powtarzany w sposób ciągły czy częsty. Okazjonalny przywóz towarów w bagażu podróżnego będzie miał miejsce gdy przejazdy odbywają się sporadycznie, których częstotliwość, jak i łączna liczba w dłuższym okresie nie wskazują na charakter handlowy. Kwestia, czy przywóz ma charakter niehandlowy, okazjonalny, musi być rozpatrywana dla każdego przypadku indywidualnie, na podstawie ogólnej oceny okoliczności, z uwzględnieniem co najmniej ilości i charakteru przywozu oraz jego częstotliwości w odniesieniu do takich samych produktów przez danego podróżnego.
Skarżący na poparcie swoich twierdzeń odnośnie celu, długości oraz ilości wwożonego paliwa przedłożył dowody, które nie potwierdzają kreowanej przez niego wersji wydarzeń, są datowane na inne okresy niż okres objęty przedmiotowym postępowaniem, a wręcz niektóre z nich pozostają ze sobą w sprzeczności (jak np. podnoszona przez skarżącego okoliczność zamieszkiwania w kontrolowanym okresie w B. oraz podawanie w kolejnych miesiącach adresu do korespondencji w B.), bądź przeczą zasadom logiki i doświadczenia życiowego (kilkukrotne pokonywanie trasy B.-B.), a jego wywody stanowią jedynie polemikę z wnioskami wysnutymi przez organy. Są to dowolne twierdzenia skarżącego nie znajdujące potwierdzenia w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym ani zgromadzonym w przedmiotowej sprawie materiałem dowodowym, a co za tym idzie – nie mogły stanowić podstawy do uznania kreowanego przez niego stanu faktycznego niniejszej sprawy i okazjonalności zagranicznych podróży oraz wzruszenia słusznie wydanych, przez organy administracji publicznej, decyzji.
Oceniając przeprowadzone postępowanie pod kątem podniesionych przez skarżącego naruszeń prawa procesowego należy wskazać, że w orzecznictwie sądów administracyjnych, w tym również w wyrokach tut. sądu, wielokrotnie już zwracano uwagę, że to na organy został nałożony obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, czemu towarzyszy obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 122 i 187 § 1 o.p.). Warunkiem prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy jest nie tylko zebranie wszystkich istotnych dla sprawy dowodów, ale również ich prawidłowa ocena. Oceny tej organ powinien dokonać na podstawie własnej wiedzy oraz doświadczenia życiowego, a o jej prawidłowości decyduje to, czy wyciągnięte przez organ wnioski mają logiczne uzasadnienie (art. 191 o.p.). Dowodem jest wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienie sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 180 § 1 o.p.). Pamiętać przy tym trzeba, że organ podatkowy jest zobowiązany do zgromadzenia dowodów, w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne do ustalenia stanu faktycznego.
W niniejszej sprawie organy zgromadziły dowody umożliwiające im ustalenie pełnego stanu faktycznego. Skarżący miał możliwość składania wniosków dowodowych (art. 188 o.p.) oraz wypowiadania się co do przeprowadzonych dowodów (art. 192 o.p.). Na każdym etapie postępowania organ rzetelnie przedstawił powody swego rozstrzygnięcia, czyniąc to w sposób sformalizowany. Działanie organów było zgodne z prawem (art. 120 o.p.) i zostało przeprowadzone w sposób budzący zaufanie (art. 121 o.p.) – staranny, obiektywny i poprawny merytorycznie.
Sąd nie ma wątpliwości co do tego, że organy podjęły wszelkie niezbędne działania i zebrały dowody pozwalające na ustalenie stanu faktycznego w sprawie. Zgromadzony materiał dowodowy jest bowiem spójny i kompletny, a uzasadnienie decyzji zawiera wskazanie dowodów, które organ wziął pod uwagę, oraz okoliczności, którym nie dał wiary. Tym samym nie można uwzględnić zarzutów naruszenia art. 121 § 1, 122, 125 § 1, 187 § 1 i 3, 191 oraz 210 § 4 o.p. Znaczące jest przy tym, że ocena poszczególnych dowodów nie może następować w oderwaniu od całokształtu materiału dowodowego. Istotnie, nie zawsze poszczególne elementy stanu faktycznego, rozpatrywane w odosobnieniu, będą jednoznacznie przemawiały na niekorzyść skarżącego. Nie może przy tym jednak umknąć uwadze, że dopiero dogłębne przeanalizowanie materiału dowodowego i zestawienie ze sobą poszczególnych jego składowych mogą dać obraz realnych motywów działania podatnika.
Zdaniem sądu, organy, orzekając w zaskarżonym zakresie, nie uchybiły wymienionym regułom postępowania podatkowego. Zebrany w sprawie materiał dowodowy jest kompletny, podjęto wszelkie działania zmierzające do ustalenia stanu faktycznego sprawy. Dokonując oceny wiarygodności zgromadzonych dowodów organy nie były skrępowane żadnymi regułami określającymi wartość poszczególnych rodzajów dowodów i dokonały jej w sposób swobodny, na podstawie własnego przekonania opartego na wiedzy, doświadczeniu życiowym, prawach logiki, wzajemnych relacjach między poszczególnymi dowodami, z uwzględnieniem całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.
Dowody zgromadzone w przedmiotowej sprawie zostały poddane wszechstronnej ocenie, a wnioski wyprowadzone z tej oceny są spójne i zgodne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Swobodna ocena dowodów oznacza, że organ podatkowy według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania, ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych oraz wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne. Rozpatrzeniu podlegają więc nie tylko poszczególne dowody odrębnie, ale wszystkie dowody we wzajemnej łączności. Istotny zatem staje się tzw. punkt widzenia, który w rozpatrywanej sprawie został przekonująco uzasadniony.
Jak wynika więc z ww. materiału dowodowego, nabycie oleju napędowego na Białorusi w badanym okresie było celem samym w sobie, a nie jedynie zakupem okazjonalnym, poczynionym, przy sposobności wyjazdu. Organy zatem, prawidłowo zakwalifikowały przywóz przez skarżącego oleju napędowego, dokonany w badanym okresie, za handlowy, nie uznając jego wyjaśnień za wiarygodne. Z opisanych wyżej względów, słusznie zatem uznano, że skarżący nie przedstawił dowodów koniecznych do spełnienia warunku udzielenia zwolnienia z należności celnych przywozowych, tj. wykorzystania go na potrzeby własne podróżnego lub jego rodziny oraz okazjonalność jego przywozu.
W konsekwencji organy celne obu instancji zasadnie stwierdziły, że w sprawie niniejszej nie zostały spełnione warunki do zwolnienia tego paliwa z należności celnych przywozowych, co skutkowało zastosowaniem art. 79 ust. 1 lit. c. UKC, który stanowi, że jeżeli towary podlegają należnościom celnym przywozowym, dług celny w przywozie powstaje w przypadku niewypełnienia jednego z warunków wymaganych do objęcia towarów nieunijnych procedurą celną lub przyznania zwolnienia z cła lub obniżonej stawki celnej przywozowej ze względu na końcowe przeznaczenie towaru. Skarżący, który dokonał zgłoszeń celnych i nie wypełnił warunków do przyznania zwolnienia z cła, jest zatem dłużnikiem, w rozumieniu art. 79 ust. 4 UKC, wedle którego w przypadkach, o których mowa w art. 79 ust. 1 lit. c. UKC, dłużnikiem jest osoba zobowiązana do wypełnienia warunków wymaganych do objęcia towarów procedurą celną lub dokonania zgłoszenia celnego danych towarów objętych tą procedurą celną lub, do przyznania zwolnienia z cła lub obniżonej stawki celnej przywozowej ze względu na końcowe przeznaczenie towarów. Zgodnie zaś z art. 79 ust. 2 lit. b. UKC dług celny powstaje z chwilą, gdy przyjęte zostaje zgłoszenie celne o objęcie towarów procedurą celną, a następnie zostaje stwierdzone, że warunek wymagany do objęcia towarów tą procedurą lub przyznania zwolnienia z cła lub obniżonej stawki celnej przywozowej ze względu na końcowe przeznaczenie towarów nie został faktycznie wypełniony.
Powyższej oceny nie zdołały skutecznie podważyć zarzuty podniesione w wywiedzionej przez skarżącego skardze, co wykazano w treści przedmiotowego uzasadnienia. Zauważyć przy tym należy, że ani niezadowolenie strony z zapadłego rozstrzygnięcia, ani też subiektywne jej przekonanie o wadliwości zaskarżonej decyzji (co więcej - niepoparte żadnymi logicznymi argumentami lub dowodami), nie mogą same w sobie stanowić podstawy uwzględnienia skargi. W zasadniczej mierze zarzuty skarżącego koncentrują się na polemice z ustaleniami faktycznymi organów celnych obu instancji oraz zmierzają do podważenia poczynionych w toku postępowania ustaleń, na zasadzie prezentacji ustaleń przeciwnych. Tak sformułowane zarzuty, z racji swojej dowolności, nie mogły jednak odnieść zamierzonego przez skarżącego skutku.
Skarżący nie wskazał również na żadne konkretne błędy organów celnych, które doprowadziły do błędnych – jego zdaniem – ustaleń. Skarżący przywoził towar regularnie i systematycznie, co kłóci się to z przesłanką okazjonalności. Przywóz przedmiotowego paliwa wypełnia natomiast definicję charakteru handlowego. Głównym celem wyjazdów za granicę był jego zakup. W tej sytuacji nie można uznać, że wielokrotny przywóz przedmiotowego paliwa miał niehandlowy charakter, gdyż nie został spełniony warunek okazjonalności, do którego odwołują się powoływane wyżej przepisy.
Z powyższego wynika, że organy celne prawidłowo przyjęły, że w sprawie niniejszej nie mamy do czynienia z przywozem okazjonalnym. Trzeba też zwrócić uwagę, że zgodnie ze zdaniem ostatnim art. 6 dyrektywy 2007/74/WE: "Charakter lub ilość tych towarów nie może wskazywać na przywóz w celach handlowych". Tymczasem, jak ustaliły to organy celne, w kontrolowanym okresie strona skarżąca dokonała 10 przywozów paliwa w ilości 90-1000 litrów za każdym razem, a podróże odbywały się regularnie, średnio co trzy dni. Taka częstotliwość przejazdów i przywożonej ilości paliwa w sposób jednoznaczny wskazuje na przewóz w celach handlowych.
W konsekwencji powyższych rozważań sąd nie uznał również zarzutów skargi dotyczących naruszenia prawa materialnego. Stan faktyczny rozpoznawanej sprawy został ustalony prawidłowo. W okolicznościach przedmiotowej sprawy mamy do czynienia z nieokazjonalnym przywozem paliwa, a w związku z tym nie było ono zwolnione z należności przywozowych, co skutkowało powstaniem z mocy prawa długu celnego w przywozie.
Nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, sąd orzekł o jej oddaleniu po myśli art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło