I SA/Bk 654/14
PostanowienieWSA w Białymstoku2015-12-02
Skład orzekający: Tomasz Oleksicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego), jeśli jej deklarowane miesięczne wydatki znacznie przewyższają zadeklarowany dochód, a sytuacja majątkowa budzi wątpliwości co do jej rzeczywistej wysokości?Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Deklarowane miesięczne wydatki znacznie przewyższały zadeklarowany dochód, co podważało wiarygodność przedstawionych informacji i sugerowało istnienie nieujawnionych środków finansowych, które mogłyby pokryć koszty sądowe.Stan faktyczny
M. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na samotne prowadzenie gospodarstwa domowego i emeryturę w wysokości 1017 zł. Wskazał na miesięczne wydatki przekraczające 4000 zł (dom, alimenty, lekarstwa, raty kredytów) oraz zadłużenie ponad 100.000 zł. Wnioskodawca posiada dom i nieruchomość rolną. Sąd zauważył, że jest to kolejny wniosek, a poprzedni został odrzucony z powodu niejasnej sytuacji materialnej. Sąd uznał, że przedstawione przez wnioskodawcę dane budzą wątpliwości co do rzeczywistej sytuacji majątkowej.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 02 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2014 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości oraz w podatku leśnym za [...] r. p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
M. W. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego podając, iż samotnie prowadzi gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania skarżącego pozostaje emerytura w wysokości 1017 zł. Wykazane wydatki miesięczne to: koszty związane z domem – 1.500 zł; alimenty – 350 zł; lekarstwa – 150 zł; raty spłaty kredytów – 2.000 zł. Wnioskodawca jest zadłużony z tytułu zaciągniętych kredytów na kwotę ponad 100.000 zł. W skład majątku M. W. wchodzi: dom o powierzchni [...] m², stanowiący [...] bliźniaka oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha (nieużytki). Wnioskodawca nie
ma zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych (k. 117 – 118, k. 124
- 125).
Do akt sprawy M. W. dołączył: potwierdzenia wypłaty emerytury na za okres [...] 2014 r. – [...] 2015 r. (k. 119)
Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej
w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania sadowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygniecie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592).
W złożonym oświadczeniu M. W. wykazał, iż wysokość jego miesięcznego dochodu wynosi 1.017,17 zł (emerytura). Wyszczególnione wydatki miesięczne wynoszą łącznie około 4.000 zł (koszty związane z domem, alimenty, lekarstwa, raty spłaty kredytów). Majątek skarżącego stanowi: dom o powierzchni [...] m², stanowiący [...] bliźniaka, nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha (nieużytki). M. W. ma zaciągnięte kredyty na kwotę ponad 100.000 zł. Wnioskodawca nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych.
W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że jest to już kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w tej sprawie. Poprzedni został negatywnie rozpatrzony (zob. postanowienie NSA z dnia 20 lipca 2015 r. sygn. akt II FZ 575/15).
Z uzasadnienia tego orzeczenia wynika, że powodem odmowy przyznania prawa pomocy było to, że w oparciu o złożone przez wnioskodawcę oświadczenia i dokumenty nie można było dokładnie ustalić jego rzeczywistej sytuacji materialnej. Przedstawione wydatki nie korelują z zadeklarowanym dochodem miesięcznym, przewyższając podane przez skarżącego wpływy finansowe. Rozbieżność ta podważa wiarygodność przedstawionych informacji, wobec tego wniosek może budzić uzasadnione wątpliwości, co do wiarygodności zawartych w nim oświadczeń.
W sprawie niniejszej należało stwierdzić, iż treść złożonego przez M. W. oświadczenia dotyczącego sytuacji majątkowej budzi uzasadnione wątpliwości, co do jego zgodności ze stanem rzeczywistym.
Przede wszystkim należy podnieść, iż podobnie jak w wzmiankowanym wyżej postanowieniu NSA u podstaw przedmiotowego rozstrzygnięcia leży brak możliwości określenia rzeczywistej sytuacji materialnej skarżącego tj. faktycznej wysokości jego dochodu. Wskazany miesięczny dochód skarżącego stanowi kwota 1.017 zł netto. Deklarowane wydatki miesięczne wynoszą około 4.000 zł, tym samym przekraczają wskazany dochód o kwotę około 3.000 zł. W tych okolicznościach brak jest zatem możliwości ustalenia źródeł finansowania wszystkich wydatków. Ustalenia te nasuwają wątpliwość, co do rzeczywistej sytuacji majątkowej M. W. i rzeczywistych źródeł finansowania wykazanych wydatków.
Powyższe okoliczności pozwalają na stwierdzenie, iż M. W.
w złożonym oświadczeniu przedstawił jedynie okoliczności mogące świadczyć
o złej sytuacji materialnej, co w konkluzji prowadzi do wniosku, iż dysponuje
on nieujawnionymi środkami finansowymi, które mogą być przeznaczone na pokrycie kosztów postepowania sądowoadministracyjnego w sprawie niniejszej.
Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw.
z art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.-
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło