I SA/Bk 664/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Świętochowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi A. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. oddala skargę. Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...], w której określono A. T. (dalej również jako Skarżący) zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. w kwocie 18.781,00 zł w miejsce zadeklarowanego w kwocie 3.731,00 zł. Organ odwoławczy wskazał, że w postępowaniu kontrolnym ustalone zostało, iż Spółka jawna B. przelewała środki pieniężne na rachunki bankowe Skarżącego, na podstawie umowy depozytu zawartej w dniu [...] lutego 2003 r. W umowie tej strony ustaliły, że depozyty będą przekazywane na wskazane przez Skarżącego konta bankowe lub w formie gotówki w kwotach wzajemnie ustalonych i w terminach uzależnionych od potrzeb złożenia depozytu. Umowa została zawarta na czas określony do dnia 3 lutego 2011 r. W sporządzonym do umowy aneksie z 1 kwietnia 2003 r. strony ustaliły treść przelewu jako "przelew środków, przelew, depozyt lub [...]". Ustalono również w § 3 ust. 2 i § 4, że Spółka po zakończeniu umowy, tj. 10 lutego 2011 r. wypłaci na rzecz Skarżącego wynagrodzenie w wysokości 1% w skali rocznej. Wynagrodzenie to, jak wynika ze złożonych wyjaśnień, nie zostało jednak przez Spółkę wypłacone. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, z materiału dowodowego wynika, że otrzymywane na prywatne rachunki bankowe środki pieniężne Skarżący przeznaczał na cele prywatne, tj. zakup papierów wartościowych w biurach maklerskich banków, w których posiadał rachunki. Z przelewów bankowych dokumentujących wypłatę środków z rachunku Spółki na prywatne rachunki bankowe Skarżącego wynika, że przekazano je tytułem "przelew rachunek – depozyt", "przelew rachunek [...] depozyt", oraz "depoz. Rachunek [...]". Powyższe potwierdza przekazywanie i otrzymanie środków finansowych. Również w składanych wyjaśnieniach podatnik nie zaprzeczał, że dysponował środkami pieniężnymi Spółki. Wbrew twierdzeniom podatnika, z dokumentów źródłowych nie wynika, że otrzymane od Spółki środki finansowe przeznaczone zostały na udział w licytacjach bądź też na nabycie na jej rzecz praw i składników majątkowych. Twierdzenia te nie zostały poparte dokumentami. Ponadto ewentualny udział w licytacjach, to kwestia bez znaczenia, w sytuacji gdy z akt sprawy wynika, że otrzymane od Spółki środki pieniężne przeznaczone zostały na zakup papierów wartościowych do majątku osobistego podatnika. W świetle ustalonego stanu faktycznego organ odwoławczy uznał, że nieodpłatne korzystanie z gotówki otrzymanej w 2008 r. od Spółki kwalifikuje się jako przypadek otrzymania przez Skarżącego nieodpłatnego świadczenia, tj. przysporzenia majątku, mającego konkretny wymiar finansowy. Zatem zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wartość otrzymanych świadczeń organ I instancji prawidłowo uznał za przychód podatnika. Nieodpłatność powyższego świadczenia wyraża się w tym, że podatnik przez określony czas korzystał z kapitału Spółki, nie ponosząc z tego tytułu jakichkolwiek ciężarów w przeciwieństwie do tych podmiotów, które korzystają z pożyczek od podmiotów zawodowo udzielających takich świadczeń. W związku z tym wartość nieodpłatnego świadczenia stanowią kwoty równe odsetkom jakie podatnik musiałby zapłacić pozyskując taki kapitał na rynku, wyliczone za okres dysponowania przez podatnika cudzym kapitałem. W ocenie organu odwoławczego, Dyrektor UKS prawidłowo zastosował art. 11 ust. 2a pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z którym wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się w pozostałych przypadkach - na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia. Organ i instancji dokonał prawidłowego wyliczenia nieodpłatnych świadczeń w oparciu o średnie stopy oprocentowania kredytów udzielanych na zakup papierów wartościowych w 2008 r. w bankach z usług których korzystał podatnik. Wysokość odsetek, a tym samym wartość nieodpłatnych świadczeń, wyliczona została w oparciu o otrzymane informacje bankowe. Zatem wartość przyjętych odsetek jako średnia stopa oprocentowania kredytów udzielanych na zakup papierów wartościowych stanowi w realiach niniejszej sprawy wartość rynkową w rozumieniu przepisu art. 11 ust. 2a pkt 4 ustawy podatkowej. Zatem brak jest podstaw do przyjęcia odsetek w innej wysokości. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej brak było podstaw prawnych do zastosowania w sprawie zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zwolnienie to odnosi się do wartości świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczonych zgodnie z art. 11 ust. 2-2b ustawy, otrzymanych od osób zaliczanych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn. W przedmiotowej sprawie Skarżący otrzymał nieodpłatne świadczenie od Spółki jawnej. Spółka osobowa prawa handlowego, zgodnie z art. 8 § 1 k.s.h., stanowi odrębny od wspólników podmiot. Ma zdolność prawną, w pełnym zakresie uczestniczy w obrocie gospodarczym i może być podmiotem stosunków prawnych. Nie można więc zgodzić się, że w sprawie zaistniała przesłanka do zastosowania zwolnienia z uwagi na fakt, iż wspólnikami Spółki, oprócz podatnika, byli jego matka i brat. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się Skarżący i zaskarżył je do tut. Sądu. Strona zarzuca skarżonej decyzji naruszenie: 1) art. 11 ust. 1 i ust. 2a pkt 4 oraz art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych - poprzez niewłaściwe zastosowanie; 2) art. 122 Ordynacji podatkowej, poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego, w szczególności poprzez przyjęcie, że podatnik otrzymał nieodpłatne świadczenie, gdy w rzeczywistości podatnik nie otrzymał żadnych świadczeń pod tytułem darmym; 3) art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez nie zebranie całego materiału dowodowego w sprawie i w konsekwencji nie rozpatrzenia całego materiału dowodowego; 4) art. 121 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej, poprzez prowadzenie postępowania podatkowego w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych, w szczególności poprzez: a) prowadzenie postępowania podatkowego w oparciu o błędną hipotezę, iż podatnik otrzymał nieodpłatne świadczenie, b) oparcie rozstrzygnięcia na domniemaniach i przypuszczeniach, a nie ustaleniach faktycznych, c) rozstrzygnięcie wszelkich wątpliwości odnośnie nieodpłatnych świadczeń na niekorzyść podatnika. W uzasadnieniu postawionych zarzutów Skarżący podniósł, że nie otrzymał nieodpłatnego świadczenia, gdyż Spółka nie wyraziła nigdy woli przekazania mu nieodpłatnego świadczenia. Spółka przekazywała podatnikowi pieniądze na udział w licytacjach i nabywanie składników majątku na jej rzecz. Podatnik zakwestionował ponadto przyjęcie do obliczenia wysokości nieodpłatnego świadczenia średniego oprocentowania kredytów na zakup papierów wartościowych, w sytuacji występowania na rynku niższego oprocentowania. Dodał również, że w sprawie ma zastosowanie zwolnienie przedmiotowe z art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, bowiem nieodpłatne świadczenie otrzymane były od najbliższej rodziny. W odpowiedzi na skargę organ, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga okazała się niezasadna. Spór w sprawie sprowadza się do ustalenia czy w sprawie mamy do czynienia z art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z którym wartość otrzymanych świadczeń uznaje się za przychód podatnika, a w konsekwencji czy zastosowano na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia (art. 11 ust. 2a pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych). Z zapisów na rachunkach wynika w sposób jednoznaczny, że Skarżący nie przelewał zgromadzonych środków na tych rachunkach, lecz że otrzymane środki pieniężne przeznaczył za pośrednictwem biur maklerskich na zakup papierów wartościowych. Tym samym zgromadzony w sprawie materiał dowodowy daje podstawy do stwierdzenia, że w 2008 r. Skarżący nieodpłatnie korzystała ze środków pieniężnych uzyskanych od Spółki B., przeznaczając je za ich pośrednictwem I. S.A. Dom Maklerski, [...] S.A. Biuro Maklerskie, na zakup papierów wartościowych. Z przelewów bankowych dokumentujących wypłatę środków z rachunku Spółki B. na prywatne rachunki bankowe Skarżącego wynika, że przekazano je tytułem "przelew rachunek – depozyt", "przelew rachunek [...] depozyt", oraz "depoz. Rachunek [...]". Powyższe potwierdza przekazywanie i otrzymanie środków finansowych. W ocenie Sądu dokonano w sprawie prawidłowego wyliczenia nieodpłatnych świadczeń w oparciu o średnie stopy oprocentowania kredytów w bankach z usług których korzystał podatnik na zakup papierów wartościowych w 2008 r. Wysokość odsetek, a tym samym wartość nieodpłatnych świadczeń, wyliczona została w oparciu o otrzymane informacje bankowe. Powyższe wskazuje, że wartość przyjętych odsetek jako średnia stopa oprocentowania kredytów udzielanych na zakup papierów wartościowych stanowi w realiach niniejszej sprawy wartość rynkową w rozumieniu przepisu art. 11 ust. 2a pkt 4 ustawy podatkowej. W świetle ustalonego stanu faktycznego uznać należy, że nieodpłatne korzystanie z gotówki otrzymanej w 2008 r. od Spółki B. kwalifikuje się jako przypadek otrzymania przez Skarżącego przysporzenia majątku, mającego konkretny wymiar finansowy. Zatem zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wartość otrzymanych świadczeń organ I instancji prawidłowo uznał za przychód podatnika. Odnosząc się do zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, to trzeba wskazać, że zwolnienie to odnosi się do wartości świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczonych zgodnie z art. 11 ust. 2-2b ustawy, otrzymanych od osób zaliczanych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn. Skarżący otrzymał nieodpłatne świadczenie od Spółki B., tj. osobowej spółki prawa handlowego, która stanowi odrębny od wspólników podmiot (art. 8 § 1 k.s.h.). Ma zdolność prawną, w pełnym zakresie uczestniczy w obrocie gospodarczym i może być podmiotem stosunków prawnych. Tym samym nie zaistniała przesłanka do zastosowania zwolnienia bowiem kwota, którą Skarżący otrzymał nie pochodziła od osób zaliczanych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn. Przechodząc do oceny art. 122 o.p., to należy zauważyć, że organy podatkowe w toku postępowania zobowiązane były podejmować wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Natomiast zgodnie z zasadą zupełności postępowania dowodowego wyrażoną w art. 187 §1 o.p., organ podatkowy obowiązany jest zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zdaniem Sądu, w rozpatrywanej sprawie organy nie uchybiły powyższym zasadom postępowania i dołożyły wszelkich starań, by dokładnie ustalić stan faktyczny sprawy. Zebrany w sprawie materiał dowodowy jest kompletny, a wyciągnięte na jego podstawie wnioski zostały wystarczająco uzasadnione. Również i zarzut naruszenia zasady, o której mowa w art. 121 o.p., który nakazuje aby postępowanie było prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, nie został naruszony. Mając powyższe na uwadze na uwadze na mocy art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), skargę jako niezasadną oddalono.