I SA/Bk 680/19

WyrokWSA w Białymstoku2020-01-14

Skład orzekający: Małgorzata Anna Dziemianowicz, Jacek Pruszyński, Dariusz Marian Zalewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przywóz oleju napędowego w standardowym zbiorniku pojazdu, dokonywany wielokrotnie w krótkich odstępach czasu, może być uznany za przywóz o charakterze okazjonalnym, korzystający ze zwolnienia z cła i podatków?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wielokrotne przywozy paliwa w krótkich odstępach czasu, nawet jeśli odbywają się w standardowym zbiorniku pojazdu, nie spełniają warunku okazjonalności wymaganego do zwolnienia z należności celnych i podatkowych. Taki przywóz ma charakter handlowy, co skutkuje powstaniem długu celnego. Sąd podkreślił, że brak dowodów potwierdzających inne cele podróży niż zakup paliwa oraz krótki czas pobytu za granicą dodatkowo przemawiają za handlowym charakterem przywozu.
Stan faktyczny
Skarżący dokonał 21 przywozów oleju napędowego (łącznie 2180 litrów) z Białorusi do Polski w okresie od grudnia 2018 r. do lutego 2019 r., deklarując, że paliwo jest w standardowym zbiorniku pojazdu i służy do własnych potrzeb. Organy celne uznały, że częstotliwość i krótki czas pobytu za granicą wskazują na handlowy charakter przywozu, odmawiając zwolnienia z cła i stwierdzając powstanie długu celnego. Skarżący kwestionował te ustalenia, twierdząc, że organy błędnie interpretują przepisy i nie mają prawa oceniać zasadności jego kontaktów z obywatelami Białorusi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński,, sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zwolnienia z cła w odniesieniu do oleju napędowego, stwierdzenia, że w stosunku do tego towaru powstał dług celny w przywozie oraz określenia kwoty wynikającej z długu celnego oddala skargę M. C. w okresie od dnia [...] grudnia 2018 r. do dnia [...] lutego 2019 r. w Oddziale Celnym w P. dokonał ustnego zgłoszenia celnego o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu ze zwolnieniem z należności celnych i podatkowych towaru w postaci 2.180 litrów oleju napędowego, przywiezionego w zbiorniku paliwa pojazdu marki M. W trakcie przeprowadzonego postępowania organ I instancji, na podstawie posiadanych systemów ewidencyjnych ustalił, że pan M. C. w ww. okresie przekraczał granicę RP na wjeździe z Białorusi przez przejście graniczne w P. 21 razy i za każdym razem deklarował przywóz paliwa w ilości od 100 do 120 litrów oleju napędowego w ramach zwolnienia z cła. Ponadto ustalono, że wyjazdy podróżnego na Białoruś odbywały się z pewną regularnością (co 3-4 dni), a pobyty za granicą wynosiły z reguły 1-3 godzin. Wwożone w baku przedmiotowego pojazdu paliwo korzystało każdorazowo ze zwolnienia z należności przywozowych. W dniach [...] stycznia 2019 r [...] stycznia 2019 r., [...] stycznia 2019 r., [...] stycznia 2019 r., [...] stycznia 2019 r. i [...] lutego 2019 r. w Oddziale Celnym w P. M. C. został przesłuchany w charakterze strony. Podróżny zeznał do protokołu przesłuchania, że jest właścicielem samochodu osobowego marki M.. Oznajmił, że jeździł do miejscowości W., aby zabrać koleżankę, która jest Białorusinką i pracuje w S.; woził zaproszenie Białorusinowi; trzykrotnie woził środki czystości Białorusinowi; woził zakupy rodzime z W. i przy okazji tankował samochód. Zeznał, że jeździ na Białoruś kiedy ma czas, celem odwiedzin u znajomych. Paliwo tankuje przy okazji pobytu na Białorusi i zużywa w ww. pojeździe na własne potrzeby np. na dojazdy do pracy. W piśmie z dnia [...] marca 2019 r., stanowiącym odpowiedź na pismo P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. nr [...] z dnia [...] marca 2019 r., skarżący stwierdził, że organy celno-skarbowe nie są powołane do oceny i zasadności jego kontaktów i pobytów na terenie Białorusi. Dodatkowo wyjaśnił, że przywiezione paliwo wykorzystał w swoim pojeździe dla realizacji potrzeb swoich i swojej rodziny. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego organ celno-skarbowy stwierdził, że przywóz paliwa w okresie od dnia [...] grudnia 2018 r. do dnia [...] lutego 2019 r. r. nie miał charakteru okazjonalnego, a zatem nie zostały spełnione warunki niezbędne do zwolnienia z należności przywozowych paliwa przywożonego w tym okresie przez skarżącego w pojeździe o nr rej. [...]. Po zakończeniu postępowania celnego Naczelnik P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2019 r. odmówił udzielenia zwolnienia z cła i stwierdził, że w stosunku do 2.180 litrów oleju napędowego brak było podstaw do zwolnienia od cła przywiezionego towaru, w związku z czym powstał z mocy prawa, na podstawie art. 79 ust. l lit. c Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny (Dz. U. z 2013 ., poz. 269.1, dalej: UKC), dług celny w przywozie. Pismem z dnia [...] lipca 2019 r. strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji i wniosła o jej uchylenie w całości. Odwołujący się stwierdził, że ww. decyzja wydana została z naruszeniem prawa zarówno polskiego jak i europejskiego. Jego zdaniem z decyzji nie wynika, na jakiej podstawie prawnej funkcjonariusze celni interpretują słowo "okazjonalnie". W polskim systemie prawa nie ma legalnej definicji pojęcia "przywozu okazjonalnego", zatem kryteria jego wyodrębnienia nie mogą mieć swojego źródła w instrukcjach i wytycznych Służby Celnej. Obecne rozwiązania prawne nie zakładają jakichkolwiek instytucji, które mogłyby dokonać prawomocnych ustaleń dotyczących częstokrotności przekraczania granicy, które miałoby skutkować zwolnieniem od podatku lub opodatkowaniem. Decyzją z dnia [...] września 2019 r. o nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. (dalej: DIAS) utrzymał w mocy ww. decyzję. DIAS wskazał, że w toku postępowania, strona nie przedstawiła żadnych dowodów na potwierdzenie przedstawionych celów podróży na Białoruś w kontrolowanym okresie. Ponadto stwierdził, że czas, przez jaki skarżący przebywał za granicą, jest w jego ocenie zbyt krótki na realizację wskazywanych odwiedzin u rodziny i znajomych, dlatego tez uznał twierdzenia strony za niewiarygodne. Na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. nr [...] z dnia [...] września 2019 r. strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wnosząc ojej uchylenie. M. C. zaskarżył ww. decyzję jako wydaną z naruszeniem art. 56 pkt 5 oraz art. 77 pkt 1a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2018 r., poz. 2174, dalej: u.p.t.u., ustawa o VAT). Jego zdaniem w ustawie użyto w sposób jednoznaczny sformułowania, że w skład bagażu osobistego podróżnego wchodzi paliwo znajdujące się w standardowym zbiorniku samochodu osobowego. Skarżący zarzucił organom działanie na podstawie instrukcji wewnętrznych oraz bezpodstawne żądanie wskazania w litrach ilości wwożonego paliwa, mimo że żaden przepis ww. ustawy nie upoważnia funkcjonariuszy celnych do żądania od podróżnego określenia ile litrów paliwa znajduje się w zbiorniku jego samochodu. W samochodzie brak jest wskaźnika, który by określał ile paliwa jest w zbiorniku przed zatankowaniem. Według strony, prawdopodobne instrukcje wydane przez przełożonych powodują, że jeżeli podróżny zgłasza pełen standardowy zbiornik, to funkcjonariusze celni samowolnie wpisują ilość litrów. Lekceważą również przedstawiane paragony zakupu paliwa na terenie Białorusi, traktując je jako nic nie znaczące świstki papieru. Skarżący podkreślił, że kiedy wyjeżdżał na teren Białorusi, bardzo często w zbiorniku znajdowało się paliwo w ilości jedna trzecia lub nawet połowa zbiornika. Natomiast w czasie wyjazdów, przekraczając granicę polską, nie spotkał nigdy funkcjonariusza Urzędu Celnego. Odprawa ogranicza się do odprawy paszportowej dokonywanej przez Straż Graniczną. Zatem jego zdaniem żądanie podania ilości litrów znajdujących się w zbiorniku (podróżny nie jest w stanie tego określić) ma na celu "udowodnienie", że podróżny usiłuje wprowadzić w błąd organy celne i w związku z tym należy go ukarać. M. C. zaznaczył, że co do naruszenia zasady okazjonalności ustosunkował się w odwołaniu z dnia [...] lipca 2019 r. Natomiast co do swobodnej oceny dowodów ma bardzo poważne wątpliwości. Jego zdaniem inaczej interpretują przepisy funkcjonariusze celni w czasie kontroli na przejściu granicznym w P., a inaczej wypowiadają się przed sądem. Dowodem w tej sprawie może być zeznanie przedstawiciela Urzędu Celno-Skarbowego złożone przed sądem Rejonowym w B. Wydział Zamiejscowy w H. w dniu [...] lipca 2019 r. w sprawie o sygn. akt [...], w którym stwierdził on z całą stanowczością, że nie obowiązuje podróżnych przepis zabraniający wjazdu do Polski z pełnym zbiornikiem paliwa raz na 72 godziny (swoista interpretacja słowa okazjonalnie). DIAS wywiódł odpowiedź na skargę, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz wnosząc o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna i nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2019, poz. 2167, dalej: p.u.s.a.), sąd administracyjny przeprowadza kontrolę pod względem zgodności z prawem aktów wydawanych przez organy administracji publicznej. Z przepisu art. 1 p.u.s.a. wynika, że sądowoadministracyjna kontrola administracji publicznej zawsze powinna uwzględniać trzy aspekty, a mianowicie: 1) ocenę zgodności rozstrzygnięcia z prawem materialnym; b) ocenę dochowania wymaganej procedury; c) ocenę respektowania reguł kompetencji. Kontrola ta polega więc na wszechstronnym zbadaniu stanu faktycznego i prawnego sprawy, a sąd powinien poddać szczególnie gruntownej ocenie i analizie te wszystkie aspekty sprawy, w odniesieniu do których istnieją wątpliwości, a ustalenia organów są odmienne od wniosków i twierdzeń strony. Należy również dodać, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. 2019 poz. 2325, dalej: p.p.s.a.). Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji według wyżej wymienionych kryteriów sąd doszedł do wniosku, że skarga jest bezzasadna. Zasadniczym przedmiotem sporu było to, czy w okresie od dnia [...].12.2018r. do dnia [...].02.2019r. (21 wyjazdów na Białoruś wykonywanych zazwyczaj co 3 dni) skarżący dokonał zwykłego importu paliwa z Białorusi, czy też dokonał niehandlowego przywozu o charakterze okazjonalnym, korzystającego ze zwolnień celnych i podatkowych. Paliwo przywiezione w ramach importu podlega bowiem procedurze celnej i podatkowej, gdyż taki import paliwa, na terytorium Wspólnoty, nie korzysta ze zwolnienia z należności celnych i podatkowych. W drugim przypadku, przywiezione w bagażu osobistym paliwo, podlega zwolnieniu warunkowemu. Zwolnieniu z należności celnych przywozowych, zgodnie z art. 41 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009 r. ustanawiające wspólnotowy system zwolnień celnych (Dz. U. UE. L. z 2009 r., poz. 324.23, dalej: rozporządzenie 1186/2009), podlegają towary znajdujące się w bagażu osobistym podróżnych przyjeżdżających z państw trzecich, jeżeli przywożone towary są zwolnione z podatku od wartości dodanej (VAT) na mocy przepisów prawa krajowego, przyjętych zgodnie z przepisami dyrektywy Rady 2007/74/WE z dnia 20 grudnia 2007 r. w sprawie zwolnienia towarów przywożonych przez osoby podróżujące z państw trzecich z podatku od wartości dodanej i akcyzy (Dz. U. UE. L. z 2007 r., poz. 346.6, dalej: Dyrektywa). Zgodnie natomiast z art. 110 rozporządzenia 1186/2009 paliwo zwolnione z należności celnych przywozowych nie może być wykorzystywane w pojazdach innych niż te, w których zostało przywiezione, ani nie może zostać usunięte z tych pojazdów. Nie może też zostać odpłatnie lub nieodpłatnie zbyte przez osobę korzystającą ze zwolnienia. Państwa członkowskie zwalniają z podatku VAT i akcyzy, w przypadku dowolnego pojazdu silnikowego, paliwo znajdujące się w standardowym zbiorniku paliwa oraz ilość paliwa nieprzekraczającą 10 litrów w przenośnym kanistrze (art. 11 Dyrektywy). Do celów stosowania zwolnień za przywóz, który nie ma charakteru handlowego, uważa się przywóz, który spełnia następujące warunki: a) odbywa się okazjonalnie; b) obejmuje wyłącznie towary na własny użytek podróżnych lub ich rodzin lub towary przeznaczone na prezenty. Charakter lub ilość tych towarów nie może wskazywać na przywóz w celach handlowych (art. 6 powołanej Dyrektywy). Stosownie do treści art. 56 ust. 1 ustawy o VAT zwalnia się od podatku import towarów przywożonych w bagażu osobistym podróżnego przybywającego z terytorium państwa trzeciego na terytorium kraju, jeżeli ilość i rodzaj tych towarów wskazuje na przywóz o charakterze niehandlowym, a wartość tych towarów nie przekracza kwoty wyrażonej w złotych odpowiadającej równowartości 300 euro. Według art. 56 ust. 5 ustawy o VAT bagaż osobisty obejmuje paliwo znajdujące się w standardowym zbiorniku dowolnego pojazdu silnikowego oraz paliwo znajdujące się w przenośnym kanistrze, którego ilość nie przekracza 10 litrów, z zastrzeżeniem art. 77. Zgodnie zaś z treścią art. 77 ust. 1 ustawy o VAT zwalnia się od podatku import: paliwa przewożonego w standardowych zbiornikach. Towary, o których mowa w ust. 1, są zwolnione od podatku, jeżeli są wykorzystywane wyłącznie przez środek transportu, w którym zostały przywiezione. Towary te nie mogą zostać usunięte z tego środka transportu ani być składowane, chyba że jest to konieczne w przypadku jego naprawy, oraz nie mogą zostać odpłatnie lub nieodpłatnie odstąpione przez osobę korzystającą ze zwolnienia. W przypadku naruszenia warunków, o których mowa w ust. 3, wysokość podatku określa się według stanu i wartości celnej towaru w dniu naruszenia tych warunków oraz według stawek obowiązujących w tym dniu (art. 77 ust. 3 i 4 powołanej ustawy). W przedmiotowej sprawie, powracając z wyprawy na Białoruś, skarżący złożył ustne zgłoszenia celne deklarując przywóz, w pojeździe marki M. oleju napędowego w ilości od 100 do 120 litrów (w łącznej ilości 2180 litrów). Podróże za granicę odbywały się regularnie, w kontrolowanym okresie 21 razy, zazwyczaj co 3 dni. Z uzyskanego z Izby Administracji Skarbowej w B. Rejestru Dokumentów "ZWROT VAT DLA PODRÓŻNYCH" - ZAOiL wynika, (k. 72 akt administracyjnych) że w kontrolowanym okresie skarżący przekraczał granice polsko-białoruską aż 21 razy, za każdym razem przez przejście graniczne w P. Podróże te, liczone od przekroczenia granicy w stronę Białorusi do przekroczenia granicy Polski w drodze powrotnej trwały bardzo krótko, najczęściej od godziny do dwóch godzin maksymalnie 4 godzin, ale zdarzały się też pobyty trwające zaledwie 45 lub 55 minut. Zestawienie powyższe czyni wyjaśnienia skarżącego, jakoby odwiedzał tam znajomych, mało wiarygodnymi. Wyjazdy odbywały się w zdecydowanej większości w godzinach wczesnopołudniowych około godz. 11.00. Trudno uznać, aby wynikający z ewidencji przejazdów, czas pozostawania skarżącego na Białorusi, był wystarczający na załatwienie deklarowanych przez niego spraw - wizyta u znajomych trwa zazwyczaj dłużej niż czas, przez jaki skarżący przebywał na Białorusi. Jednakże czas ten idealnie wpisuje się w schemat ustalony przez organy, że wizyty na Białoruś miały na celu zatankowanie paliwa, na najbliższej granicy stacji tankowania paliw. Skarżący w toku postępowania podał, że jest zatrudniony w Ikea jako mechanik, zamieszkuje w Czeremsze i jest właścicielem pojazdu marki M., w którym wwoził na terytorium kraju olej napędowy, za który płacił 2,70 zł za litr (strona podawała również cenę " 3 zł"). Na Białoruś w kontrolowanym okresie wyjeżdżał w celach osobistych oraz spotkania się ze znajomymi. Odwiedzał miejscowość W., mieszkających tam kuzynów, dowoził środki czystości znajomym, dostarczał zaproszenia. Zakupiony olej napędowy był wykorzystywany w samochodzie osobowym, zużywany na własny użytek. W ocenie skarżącego organ nie ma uprawnień żądania od niego wyjaśnień co do celu podróży na Białoruś, a żądanie wyjaśnień "zakrawa na kpinę"., jest szykanowaniem jego osoby i pozbawione jest podstaw prawnych Zdaniem skarżącego, w przypadku wwozu paliwa na terytorium kraju o jakim mowa w jego przypadku, nie można mówić o handlowym charakterze tego towaru. Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, nie można było jednak dać wiary argumentom prezentowanym w toku całego postępowania przez skarżącego. Wskazać w tym miejscu należy, że w celu potwierdzenia wiarygodności tak dużego zapotrzebowania na paliwo przez M. C. P. Urzędu Celno-Skarbowego w B., jako dowód w sprawie dopuścił wydruk dokumentu wygenerowanego elektronicznie ze strony HistoriaPojazdu.gov.pl w dniu [...] maja 2019 r. Z analizy tego dokumentu wynika, że samochód osobowy marki M. w dniu [...].02.2018r. był poddany badaniu technicznemu, podczas którego stwierdzono, że pojazd ten na dzień badania miał przebieg 345513 km. Jak wynika natomiast z protokołu nr [...] sporządzonego w Oddziale Celnym w P. - przebieg na dzień [...].02.2019r. wynosił 364869 km. Z powyższego wynika, że przedmiotowy pojazd w ciągu niespełna roku pokonał 47834km, co daje w przybliżeniu 1595 km miesięcznie. Skarżący podpisał ww. protokół akceptując przy tym zawarte w nim dane. Przyjmując, że zadeklarowane zużycie paliwa wynosiło w pojeździe skarżącego 20 litrów oleju napędowego na 100 km wywnioskować należy, że 2,5 miesięczne zapotrzebowanie skarżącego na paliwo w samochodzie M. wyniosło 1993 litra. Porównanie powyższe pozwala na konkluzję, że całość przywiezionego przez skarżącego w spornym okresie paliwa w ilości 2180 l została zużyta na własne potrzeby. Okoliczność tą co trafnie ocenił organ wskazując, że podstawowym celem podróży skarżącego na Białoruś był zakup paliwa. Podkreślenia również wymaga, że odległość od przejścia granicznego w P. do miejscowości W. wynosi 13 km. Zauważyć należy, że jak wynika z opisanej powyżej, szczegółowej analizy godzin wyjazdów za granicę i wjazdów z powrotem do kraju – w kontrolowanym okresie skarżący zaledwie 1 raz przebywał na Białorusi przez czas dłuższy niż trzy godziny. W pozostałych wypadkach czas podróży nie przekroczył dwóch godzin. Pokonanie wskazywanych odległości, jakie dzielą odwiedzaną przez stronę miejscowość, z przejściem granicznym w P., przeczy jego twierdzeniom o turystycznym celu podróży oraz odwiedzinach u znajomych – wątpliwym jest w ocenie sądu, aby czas niespełna dwóch godzin był wystarczający na wizytę u znajomych, wypoczynek oraz zatankowanie oleju napędowego. Z dokumentów zgromadzonych w przedmiotowej sprawie wynika natomiast, że skarżący każdorazowo deklarował zakup znacznej ilości paliwa. Z powyższego można zatem wysnuć wniosek, że to właśnie zatankowanie oleju napędowego było głównym celem podróży skarżącego. Bardzo krótki, czas wizyt na Białorusi w sposób oczywisty przeczy wyjaśnieniom skarżącego o odwiedzinach u znajomych oraz dostarczaniu zaproszeń do znajomych, zaś potwierdza wnioski, do jakich doszły organy - tak krótkie wyjazdy byłoby możliwe i racjonalne jedynie w wypadku, w którym skarżący udawał się na Białoruś tylko po to, aby zatankować tam tańsze niż w kraju paliwo i zaraz potem wracać z powrotem do Polski (najkrótszy pobyt strony na Białorusi trwał zaledwie 45 minut). Z przedstawionej prezentacji przepisów prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego wynika, że importowane z Białorusi paliwo zostało przywiezione w standardowym zbiorniku pojazdu silnikowego – samochodu osobowego M., którym podróżował skarżący. Paliwo w postaci oleju napędowego przywiezione w ww. pojeździe w okresie od dnia [...] grudnia 2018 r. do dnia [...].02.2019 r. zostało zwolnione z należności celnych przywozowych. Z danych, udostępnionych przez Oddział Celny w P. wynika, że w trakcie kontroli skarżący deklarował każdorazowo przywóz 100 litrów oleju napędowego w oraz wskazywał średnie zużycie paliwa 20l litrów na 100 km. Przywożone paliwo zostało zakwalifikowane jako bagaż osobisty przywieziony okazjonalnie. W przedmiotowej sprawie zostały zgromadzone dowody, które pozwalają na stwierdzenie, że paliwo zostało wykorzystane na użytek własny przez pojazd w którym zostało wwiezione na terytorium RP. Możliwość częstego przekraczania granicy w ramach tzw. "małego ruchu granicznego" wynika z przepisów rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1931/2006 z dnia 20 grudnia 2006 r. ustanawiające przepisy dotyczące małego ruchu granicznego na zewnętrznych granicach lądowych państw członkowskich i zmieniające postanowienia Konwencji z Schengen (Dz.U. UE L 2006 r. Nr 405, s. 1). W interesie rozszerzonej Wspólnoty leży zapewnienie, aby granice z państwami sąsiadującymi nie stanowiły barier dla handlu, wymiany społecznej i kulturalnej czy współpracy regionalnej. W tym celu powinien zostać opracowany skuteczny system dla potrzeb małego ruchu granicznego (ust. 2 preambuły powołanego Rozporządzenia). Wspólnota powinna ustanowić kryteria i warunki, które mają zostać spełnione przy wprowadzaniu ułatwień dla mieszkańców strefy przygranicznej przy przekraczaniu zewnętrznej granicy lądowej w ramach zasad małego ruchu granicznego. Takie kryteria i warunki powinny zapewnić równowagę pomiędzy ułatwianiem przekraczania granicy mieszkańcom strefy przygranicznej działającym w dobrej wierze, mającym uzasadnione powody do częstego przekraczania zewnętrznej granicy lądowej, z jednej strony, a potrzebą zapobiegania nielegalnej imigracji oraz potencjalnym zagrożeniom dla bezpieczeństwa, jakie stanowi działalność przestępcza, z drugiej strony (ust. 4 prambuły). Oczywistym jest, że z przekraczaniem zewnętrznej granicy lądowej w ramach zasad małego ruchu granicznego, wiąże się prawo do przywozu towarów na obszar Wspólnoty, a w tym i prawo do przywozu paliwa w bagażu osobistym. Korzysta ono na mocy powołanych przepisów prawa materialnego ze zwolnień przywozowych i podatkowych, jednakże charakter lub ilość tych towarów nie może wskazywać na przywóz w celach handlowych (art. 6 powołanej Dyrektywy). W wyroku z dnia 4 czerwca 2002 r., w sprawie C-99/00, Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej stwierdził, że narzędziem mającym na celu ułatwienie procedur celnych są instrukcje opracowane przez organy celne, które pozwalają na ograniczenie wyjazdów, które będzie można uznać za okazjonalne. Podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów z upoważnienia ministra, w odpowiedzi z dnia 24 kwietnia 2012 r. na interpelację nr 3436 w sprawie nielegalnego importu paliwa do Polski podał, że "kierując się wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 4 czerwca 2002 r. w sprawie C-99/00, w którym Trybunał stwierdził, że narzędziem mającym na celu ułatwienie procedur celnych są instrukcje opracowane przez organy celne - dyrektorzy izb celnych granicznych wprowadzili uregulowania wewnętrzne, a pod pojęciem okazjonalności należy rozumieć przejazd wykonywany nie częściej niż raz na dobę". Z powyższych rozważań wynika, że za przywóz o charakterze okazjonalnym, nie można uznać podróży w celu zaopatrzenia się poza obszarem Wspólnoty, w paliwo znajdujące się w standardowym zbiorniku dowolnego pojazdu silnikowego, gdyby odbywały się one z częstotliwością większą niż wynikającą z instrukcji opracowanych przez organy celne – dyrektorów izb celnych granicznych. Importowane paliwo w bagażu osobistym może zostać wykorzystywane wyłącznie przez środek transportu, w którym zostały przywiezione. W ocenie sądu, organ odwoławczy prawidłowo uznał, że przywóz paliwa dokonany w okresie od dnia [...] grudnia 2018r. do dnia [...] lutego 2019 r., a będący przedmiotem zaskarżonej decyzji, nie spełnia warunku przywozu o charakterze niehandlowym. Za tym, że wyjazdy po paliwo miały charakter handlowy, przemawia to, że odbywały się często, z częstotliwością średnio co 3 dni i trwały łącznie z czasem niezbędnym na dojazd i powrót, odprawy celne i paszportowe po stronie białoruskiej oraz czas oczekiwania w kolejce na odprawę celną i paszportową najczęściej od około półtorej godziny do 2 godzin, a zaledwie raz w kontrolowanym okresie, czas podróży przekroczył 4 godziny. Ponadto twierdzenia skarżącego dotyczące celu wyjazdów na Białoruś nie zostały potwierdzone żadnymi dowodami. Dowody zebrane w sprawie wskazują natomiast na fakt, iż każdorazowo przejazdowi towarzyszył zakup znacznej ilości paliwa. Częstotliwość wyjazdów na Białoruś oraz brak uwiarygodnienia przyczyn tych podróży, a także krótkie, maksymalnie kilkugodzinne pobyty za granicą wskazują, że skarżący nie dokonywał zakupu paliwa "przy okazji pobytu" na terytorium Białorusi, ale udawał się tam tylko po to, aby je nabyć. Istotne jest przy tym i to, że ilość importowanego paliwa była zużywana na potrzeby związane z przemieszczaniem się przedmiotowym samochodem, co pozwala z kolei na wniosek, że samochód był na bieżąco tankowany na Białorusi w miarę zużycia paliwa i że tankowanie stanowiło główny powód i cel wyjazdu.. Zużycie paliwa wprowadzonego na obszar celny Unii w ilości 2180 litrów na bieżąco na przestrzeni 2,5 miesiąca pozwala Sądowi na wniosek, że skarżący musi zawodowo trudnić się przewozem z wykorzystaniem tego pojazdu, w którym paliwo było przywożone. Wniosek ten oparty jest o zasady doświadczenia .życiowego Skarżący tej kwestii nie wyjaśnił. W świetle powyższych ustaleń prawidłowe jest stanowisko organu, że przedmiotem obrotu był przywóz o charakterze handlowym. Taki import paliwa podlega opłatom przywozowym i podatkowym. W związku z tym organy nie musiały wykazać, czy i w jakim zakresie przywiezione paliwo zostało usunięte spod dozoru celnego. Tylko w przypadku przywozu paliwa w bagażu osobistym paliwa, które nie miało charakteru handlowego, procedurze celnej i podatkowej podlegałaby tylko ta część paliwa, która została usunięta spod dozoru celnego. Przedmiotem tego postępowania był przywóz paliwa, który nie podlegał zwolnieniu od należności przywozowych i podatkowych (por. Wyrok WSA w Olsztynie z dnia 2014-01-09, sygn. I SA/Ol 825/13, LEX nr 146663). Przywóz odbywający się okazjonalnie oznacza, iż nie jest on powtarzany w sposób ciągły czy częsty. Okazjonalny przywóz towarów w bagażu podróżnego będzie miał miejsce gdy przejazdy odbywają się sporadycznie, których częstotliwość, jak i łączna liczba w dłuższym okresie nie wskazują na charakter handlowy. Kwestia, czy przywóz ma charakter niehandlowy, okazjonalny, musi być rozpatrywana dla każdego przypadku indywidualnie, na podstawie ogólnej oceny okoliczności, z uwzględnieniem co najmniej ilości i charakteru przywozu oraz jego częstotliwości w odniesieniu do takich samych produktów przez danego podróżnego. Skarżący na poparcie swoich twierdzeń odnośnie celu, długości oraz ilości wwożonego paliwa nie przedłożył żadnych dowodów, a jego wywody stanowią jedynie polemikę z wnioskami wysnutymi przez organy. Są to dowolne twierdzenia skarżącego nie znajdujące potwierdzenia w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym ani zgromadzonym w przedmiotowej sprawie materiałem dowodowym, a co za tym idzie – nie mogły stanowić podstawy do uznania kreowanego przez niego stanu faktycznego niniejszej sprawy i okazjonalności zagranicznych podróży oraz wzruszenia słusznie wydanych, przez organy administracji publicznej, decyzji. Skarżący nie wskazał również na żadne konkretne błędy organów celnych, które doprowadziły do błędnych – jego zdaniem – ustaleń. Skarżący przywoził towar regularnie i systematycznie, co kłóci się to z przesłanką okazjonalności. Przywóz przedmiotowego paliwa wypełnia natomiast definicję charakteru handlowego. Głównym celem wyjazdów za granicę był jego zakup. W tej sytuacji nie można uznać, że wielokrotny przywóz przedmiotowego paliwa miał niehandlowy charakter, gdyż nie został spełniony warunek okazjonalności, do którego odwołują się powoływane wyżej przepisy. Z powyższego wynika, że organy celne prawidłowo przyjęły, że w sprawie niniejszej nie mamy do czynienia z przywozem okazjonalnym. Trzeba też zwrócić uwagę, że zgodnie ze zdaniem ostatnim art. 6 dyrektywy 2007/74/WE: "Charakter lub ilość tych towarów nie może wskazywać na przywóz w celach handlowych". Tymczasem, jak ustaliły to organy celne, w kontrolowanym okresie strona skarżąca dokonała 21 przywozów paliwa w ilości po 10090 litrów za każdym razem, a podróże odbywały się regularnie, średnio co trzy dni. Taka częstotliwość przejazdów i przywożonej ilości paliwa w sposób jednoznaczny wskazuje na przewóz w celach handlowych. W konsekwencji powyższych rozważań sąd nie uznał zarzutów skargi. Stan faktyczny rozpoznawanej sprawy został ustalony prawidłowo. W okolicznościach przedmiotowej sprawy mamy do czynienia z nieokazjonalnym przywozem paliwa, a w związku z tym nie było ono zwolnione z należności przywozowych, co skutkowało powstaniem z mocy prawa długu celnego w przywozie. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, sąd orzekł o jej oddaleniu po myśli art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło