I SA/Bk 761/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Pietrasz (spr.), Sędziowie sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, sędzia WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 maja 2011 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008 oddala skargę Decyzją z [...] listopada 2010 r. nr [...]Dyrektor P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. P. nr [...] z [...] sierpnia 2010 r. w sprawie przyznania Panu P. P. (zwanemu dalej Skarżącym) płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008. Z uzasadnienia decyzji organu II instancji wynika, że Skarżący [...] maja 2008 r. złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako ARiMR) w B. P. wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008. W dniu [...] sierpnia 2008 r. gospodarstwo rolne Skarżącego zostało wytypowane do kontroli na miejscu decyzją Dyrektora P. Oddziału Regionalnego w Ł. Kontrola na miejscu rozpoczęła się [...] sierpnia 2008 r. a zakończyła [...] września 2009 r. Kierownik Biura Powiatowego ARMiR w B. P. otrzymał protokół z kontroli na miejscu wraz z dokumentacją fotograficzną w dniu [...] stycznia 2009 r. Z protokołu wynika, iż na zadeklarowanych działkach stwierdzono szereg nieprawidłowości, w szczególności dotyczących zbyt małej liczby sadzonek orzecha włoskiego w przeliczeniu na hektar powierzchni oraz niespójności dwóch działek. Do powyższego protokołu skarżący zgłosił szereg zastrzeżeń, wskazując na liczne nieprawidłowości, błędy, brak podpisów odpowiednich osób, niezgodne z prawem nanoszenie poprawek oraz niezgodność treści protokołu ze stanem rzeczywistym działek. Organ I instancji w związku z wątpliwościami dotyczącymi kontroli wystąpił do Dyrektora P. Oddziału ARMiR w Ł. o przeprowadzenie powtórnej kontroli na miejscu w gospodarstwie Skarżącego, jednakże ten nie wyraził zgody, argumentując, że kontrola dotyczy stanu upraw na chwilę bieżącą, zaś postępowanie dotyczy stanu upraw w 2008 r. Skarżący wniósł również o przesłuchanie w charakterze świadków swoich krewnych i pracowników zatrudnionych w jego gospodarstwie, na okoliczność rzeczywistego stanu upraw w jego gospodarstwie. Organ przeprowadził dowody z zeznań świadków w dniach [...]kwietnia 2009 r. Decyzją z [...] kwietnia 2009 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. P. przyznał Skarżącemu jednolitą płatność obszarową (JPO) w zaniżonej wysokości oraz odmówił Skarżącemu przyznania płatności ONW w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za 2008 r. i nałożył sankcję finansową. Za podstawę ustaleń faktycznych organ przyjął informacje zawarte w raporcie z kontroli na miejscu, a z tych wynikało, iż na szeregu działkach rolnych obsada orzecha włoskiego była poniżej 50 sztuk na jeden hektar powierzchni, co skutkowało odmową przyznania płatności do tych działek. Ponadto organ wskazał, iż co prawda z przeprowadzonych dowodów z zeznań świadków wynika, że na działkach rolnych Skarżącego były posadzone sadzonki orzecha włoskiego i były one pielęgnowane, jednakże świadkowie nie potrafili wskazać dokładnej liczby sadzonek jak i położenia działek, na których były one posadzone. Od powyższej decyzji Skarżący złożył odwołania do Dyrektora P. Oddziału ARMiR w Ł., w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części odmawiającej przyznania płatności ONW. Skarżący zarzucił naruszenie zarówno przepisów prawa procesowego jak i materialnego. Po rozpatrzeniu odwołania, Dyrektor P. Oddziału ARMiR w Ł., decyzją z [...]sierpnia 2009 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ II instancji wskazał, że podstawą utrzymania w mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. P. były wyniki z kontroli na miejscu przeprowadzonej w gospodarstwie Skarżącego w dniach [...]-[...] sierpnia 2008 r. i [...] sierpnia – [...] września 2008 r., w szczególności wykazane zawyżenie powierzchni deklarowanej do JPO i UPO w porównaniu do powierzchni stwierdzonej w trakcie kontroli. Powyższe skutkowało odmową przyznania wnioskowanej płatności zgodnie z art. 51 ust. 1-3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z 21 kwietnia 2004 roku ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 497/2008 (Dz. Urz. UE L 141/18 z 30.04.2004). Za nieprzydatne do ustalenia stanu faktycznego w sprawie organ uznał dowody z zeznań świadków oraz wykazu z Jednostki Certyfikującej, albowiem były one odmienne z ustaleniami dokonanymi w trakcie kontroli na miejscu. Zdaniem organu brak jest podstaw do podważania opinii i ocen wyrażonych przez pracowników będących pracownikami Biura Kontroli na Miejscu P. Oddziału Regionalnego a zawartych w protokole z kontroli na miejscu. Kontrola przeprowadzona została rzetelnie i była bezstronna i obiektywna. Pracownicy nie mieli żadnych wytycznych ani odgórnych poleceń do innego sposobu przeprowadzenia kontroli, niż zostało to przez nich zrealizowane. Czynności, pomiary i oceny przez nich dokonane zostały zaakceptowane i zatwierdzone przez ich przełożonych. W trakcie postępowania wyjaśniającego nie został potwierdzony zarzut wnioskodawcy o tym, że cała kontrola była sterowana odgórnie, a jej wynik był już ustalony przed jej rozpoczęciem. Odnośnie sposobu przeprowadzenia kontroli (jednoczesna kontrola w kilku miejscach gospodarstwa rolnego) organ wskazał, iż to w interesie wnioskodawcy leżało ustanowienie takiej liczby pełnomocników, aby mogli oni uczestniczyć w czynnościach kontrolnych na wszystkich kontrolowanych działkach. Organ wskazał również, że z dokumentacji fotograficznej wynika, że wiele sadzonek było uschniętych, a działki porośnięte wieloletnimi chwastami, do jednoznacznie przemawia za nieuznaniem tych upraw za uprawy sadownicze w okresie przestawiania na produkcję metodami ekologicznymi. Wyrokiem z 30 marca 2010 r., sygn. akt I SA/Bk 494/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił decyzję Dyrektora P. Oddziału ARiMR w Ł. z ż...ś sierpnia 2009 r. Sąd zwrócił uwagę, że w aktach znajduje się raport z kontroli, jednakże nie sposób zweryfikować, czy jest to raport pełny, czy też pojedyncze strony tego raportu. Strony powyższego raportu nie zawierają wewnętrznej numeracji (sąd doliczył się 27 stron, mimo, iż w raporcie zostały one ponumerowane jedynie do 6), często dokonywane są w nim skreślenia i jest mało czytelny. Mimo przeprowadzenia kontroli w sierpniu 2008 r. raport został sporządzony dopiero w dniach [...]-[...] grudnia i zatwierdzony w dniu [...] grudnia 2008 r. zaś wysłany do producenta rolnego [...] grudnia 2008 r. Jednocześnie Sąd podkreślił, że Skarżący przedłożył do akt sądowych kserokopię powyższego raportu (k. 48-73 akt sądowych), która to wersja, w niektórych fragmentach, różni się od znajdującej się w aktach administracyjnych. Z treści poprawek naniesionych do raportu wynika, że zostały one dokonane po jego sporządzeniu, tj. [...] stycznia 2009 r., a zatem po zakończeniu kontroli. Sąd podkreślił, że stosownie do treści art. 67-71 k.p.a. po podpisaniu protokołu nie ma prawnych możliwości na dokonywanie jakichkolwiek poprawek. Ponadto Sąd wskazał, że nie wyjaśniono w jakich okolicznościach znalazły się w ostatecznej wersji protokołu ustalenia odnośnie ilości sadzonek na poszczególnych działkach, skoro nie było ich w wersji pierwotnej. Końcowo Sąd stwierdził, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ powinien wykazać, że ustalenia wynikające z ostatecznej wersji raportu z kontroli zostały rzeczywiście dokonane w trakcie kontroli na miejscu. W przeciwnym razie nieodzowne jest ponowne przeprowadzenie kontroli na miejscu w gospodarstwie rolnym Skarżącego lub posiłkowanie się innymi dostępnymi dowodami, które zobrazowałyby stan rzeczywiście istniejący w 2008 r. Decyzją z [...] czerwca 2010 r. nr [...] Dyrektor P. Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. uchylił w całości zaskarżoną decyzję organu I instancji nr [...] z [...] kwietnia 2009 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. P. Ponownie rozpatrując sprawę organ I instancji postanowieniem z [...] czerwca 2010 r. dopuścił jako dowód dokumenty ze sprawy o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na 2008 rok, m.in. protokoły przesłuchania świadków, protokół z czynności kontrolnych nr [...] wraz z płytą CD (na której znajdują się fotografie wykonane w dniu kontroli), który był wypełniony w ramach kontroli kompleksowej przeprowadzonej w sprawie obszarowej i rolnośrodowiskowej na 2008 rok, dowód w postaci map glebowo-rolniczych, dokumentację dotyczącą udostępniania kopii upoważnień i polecenia kontroli. Następnie postanowieniem z [...] czerwca 2010 r. organ pierwszej instancji dopuścił dowód z opinii biegłego (eksperta) zaś postanowieniem z [...] czerwca 2010 r. dowód w postaci kopii poleceń wyjazdów służbowych inspektorów terenowych przeprowadzających inspekcję terenową w 2008 roku oraz poddruki raportów z GPS z płyty CD będącej załącznikiem protokołu z czynności kontrolnych. Również w dniu [...] czerwca 2010 r. został dopuszczony jako dowód protokół z zeznań świadka K. G. ze sprawy o przyznanie płatności z tytułu realizacji programu przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt na 2008 Pana M. T.P. W dniu [...] lipca 2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. P. postanowieniem dopuścił dokumenty ze sprawy o przyznanie płatność i z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt w postaci protokołu z przesłuchania świadka I. S. z [...] maja 2010 r. oraz podania o ustosunkowanie się do odłożenia przesłuchań świadków z [...] maja 2010 r. Z kolei [...] czerwca 2010 r. dołączono do akt sprawy wydruk dokumentacji fotograficznej znajdującej się na płycie CD, będącej załącznikiem protokołu z czynności kontrolnych nr [...]. Następnie Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. P. postanowieniem z [...] czerwca 2010 r. dopuścił również kolejne dowody, w tym instrukcję stanowiskową dla inspektorów terenowych realizujących kontrole na miejscu z tytułu wspierania przedsięwzięć rolno-środowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt, Instrukcję realizacji kontroli powierzchniowych, Książkę Procedur Kontroli na miejscu z [...] lipca 2008 r., Książkę Procedur z [...] czerwca 2008 r. W sprawie rolnośrodowiskowej zostali przesłuchani inspektorzy terenowi wykonujący kontrole na miejscu na okoliczność ustalenia stanu faktycznego na działkach rolnych podczas kontroli na miejscu oraz złożenia wyjaśnień w zakresie sporządzonej dokumentacji z przeprowadzonej kontroli na miejscu w gospodarstwie Skarżącego w 2008 roku, czyli również raportu z kontroli na miejscu. Przesłuchania inspektorów terenowych zostało utrwalone w formie protokołów. W dniu [...] lipca 2010 roku do Biura Powiatowego ARiMR w B. P. wpłynęła opinia biegłego z zakresu rolnictwa (sadownictwa) w sprawie oceny założonych przez Skarżącego plantacji w rolnictwie ekologicznym upraw sadowniczych orzecha włoskiego, jarząbu pospolitego i dzikiego bzu czarnego w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za 2008 rok oraz w ramach przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt za 2008 rok. W związku tym, iż organ pierwszej instancji uznał, że dokumentacja zebrana w sprawie jest kompletna i w zupełności wystarczająca do rozstrzygnięcia sprawy w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego decyzją z [...] sierpnia 2010 r. nr [...] przyznał Skarżącemu płatność w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008. Od powyższej decyzji Skarżący złożył odwołanie do Dyrektora P. Oddziału ARMiR w Ł., w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i ponowne rozpatrzenie sprawy. Po rozpatrzeniu odwołania, Dyrektor P. Oddziału ARMiR w Ł., decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ II instancji wskazał, iż kontrola na miejscu przeprowadzona w lipcu 2008 r., wykazała, że wnioskodawca zawyżył powierzchnie deklarowane uprawniające do przyznania płatności – w odniesieniu do JPO powierzchnia zadeklarowana wynosiła 82,57 ha, zaś stwierdzona w wyniku kontroli – 80,53 ha, zaś w odniesieniu do UPO zadeklarowana wyniosła 61,10 ha, zaś stwierdzona – 24,88 ha. Z dokumentacji fotograficznej, wykonanej podczas kontroli na miejscu jednoznacznie wynika, że na zadeklarowanych działach rolnych Skarżący nie prowadził uprawy orzecha włoskiego. Na fotografiach wyraźnie widać zachwaszczenie, często przewyższające nieliczne sadzonki orzecha włoskiego. Nieliczne sadzonki orzecha były zaschnięte, co wskazuje na brak wykonywania przez Skarżącego wymaganych zabiegów agrotechnicznych. Ponadto stwierdzono, że działka rolna CC nie kwalifikuje się do jednolitej oraz uzupełniającej płatności obszarowej, ponieważ został tam stwierdzony nieużytek (odłóg). Wyniki przeprowadzonej kontroli znalazły potwierdzenie także w zeznaniach inspektorów terenowych i opinii biegłego. Opinia biegłego jednoznacznie potwierdziła, że stadium rozwoju uwidocznionych na fotografiach sadzonej orzecha włoskiego nie kwalifikuje się jako drzewko orzecha włoskiego w 3 roku po założeniu uprawy. Organ przyjął, że sporządzony raport z kontroli jest prawidłowy, zawiera powierzchnie deklarowane i stwierdzone poszczególnych działek rolnych, numery sporządzonych fotografii przedstawiających nieprawidłowości, kody błędów i ich opisy, opisy poszczególnych działek rolnych, w których stwierdzono liczbę poszczególnych sadzonek oraz szkice działek z zaznaczonymi miejscami, z których inspektorzy terenowi fotografowali zastany stan faktyczny. Owszem raport z kontroli zawierał skreślenia i poprawki, jednakże powyższe uchybienia formalne nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy, albowiem raport odzwierciedlał zastany stan faktyczny. W konsekwencji brak było podstaw do pominięcia tego materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem Skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, w której zaskarżył decyzje organów obu instancji. Zaskarżonym rozstrzygnięciom zarzucił rażące naruszenie prawa proceduralnego i materialnego, tj.: – art. 7 kpa w związku z art. 75 kpa oraz art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w zakresie niedopuszczenia dowodów składanych przez stronę oraz dopuszczenia dowodu w postaci protokołu z kontroli BKM, który zawiera w wielu miejscach błędy, który był korygowany; – art. 12 kpa w związku z art. 35 kpa w zakresie bezczynności, opieszałości i naruszenia terminów do załatwienia sprawy; – art. 15 kpa w związku z art. 17 kpa w zakresie zasady dwuinstancyjności poprzez wydanie decyzji przez organy administracji publicznej pierwszego stopnia opierającej się na interpretacji BKM ARiMR, które w polskim prawie konstytucyjnym nie są źródłem prawa powszechnie obowiązującego; – art. 15 rozporządzenia Komisji (WE) nr 263/2006 zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 796/2004 i (WE) nr 1973/2004 w odniesieniu do orzechów (Dz. Urz. UE L z 2006 r., Nr 46, poz. 24) w zakresie kwalifikowania działek do płatności poprzez brak liczenia sadzonek na działkach podczas gdy płatność zależna jest od ich ilości; – przepisów § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm poprzez fakt, iż działki były uprawiane zgodnie z tymi przepisami, a pomimo to uznano naruszenie dobrej praktyki rolniczej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, które mogło być podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji Dyrektora Oddziału ARiMR w Ł. oraz decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. P. Na wstępie przypomnieć należy, że zarówno skład orzekający w sprawie, jak i organ administracyjny ponownie wydający decyzję, na mocy art. 153 ustawy z 30 lipca 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 127 ze zm.), dalej w skrócie, jako: "p.p.s.a.", związany był oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania wyrażonymi w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 30 marca 2010 r., sygn. akt I SA/Bk 494/09. We wspomnianym orzeczeniu Sąd stwierdził, że organy administracyjne obu instancji naruszyły podstawowe zasady procedury administracyjnej i to w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Bowiem przepisy prawa nie dają podstaw do odgórnego dokonywania przez organy żadnych zmian w protokołach czy też raportach kontroli. Tymczasem wersje raportu z kontroli, jedna przesłana Skarżącemu (dołączona do akt sądowych) i druga znajdująca się w aktach administracyjnych się różnią. Z treści poprawek naniesionych do raportu wynika, iż zostały one dokonane już po jego sporządzeniu – w dniu [...] stycznia 2009 r., a zatem po zakończeniu kontroli (daty naniesione przez osobę dokonującą poprawek, bez możliwości zidentyfikowania tejże osoby). Co więcej organy administracyjne w żaden sposób nie odniosły się do wielokrotnie podnoszonych zarzutów przez Skarżącego odnośnie rozbieżności treści powyższych dokumentów, co w konsekwencji nie dało możliwości Sądowi wzięcia pod uwagę stanowiska tych organów w tej kwestii. Jednocześnie w powyższym wyroku Sąd nakazał organom ponownie rozpoznającym sprawę wykazanie, że ustalenia wynikające z ostatecznej wersji raportu z kontroli zostały rzeczywiście dokonane w trakcie kontroli na miejscu. W przeciwnym razie nieodzowne jest ponowne przeprowadzenie kontroli na miejscu w gospodarstwie rolnym Skarżącego lub posiłkowanie się innymi dostępnymi dowodami, które zobrazowałyby stan rzeczywiście istniejący w 2008 r. Organy, ponownie rozpoznając sprawę, odnosząc się do wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku zawartych w wyroku z [...] marca 2010 r. ustaliły, że w trakcie czynności kontrolnych został sporządzony jeden prawidłowy raport, który został następnie przekazany Skarżącemu przesyłką pocztową w dniu [...] grudnia 2008 r. Ponadto strona skarżąca była informowana przez Biuro Kontroli na Miejscu pismem z [...] września 2008 r. i pismem z [...] listopada 2008 r., że raport z czynności kontrolnych zostanie przekazany w terminie późniejszym z uwagi na trwające wyjaśnienia z Departamentem Kontroli na Miejscu ARiMR. Również inspektorzy terenowi: Pan S. O., Pan M. B., Pan A. G. i Pan K. R. oraz pracownicy zajmujący się obsługą dokumentacji: Pani I. S., Pan R. D. potwierdzili, że został sporządzony jeden raport z czynności kontrolnych, a zawarte w nim ustalenia dotyczą stanu rzeczywistego, zaistniałego podczas kontroli na miejscu w 2008 r. Ustalono ponadto, że skreślenia i poprawki na dokumentacji pokontrolnej były wynikiem weryfikacji przeprowadzonej przez pracowników sprawdzających dokumentacje pokontrolną pod względem formalnym, tj. poprawności, zgodności i kompletności wypełnionego przez inspektorów terenowych protokołu i raportu z dokumentacją fotograficzną i danymi z GPS. Wobec powyższego za niezasadny uznano zarzut naruszenia art. 75 §1 kpa, zgodnie z którym jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Wbrew zarzutom Skarżącego protokół z czynności kontrolnych uzupełniony o notatki (uwagi) sporządzone w trakcie kontroli na miejscu zawiera informacje mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia i nie jest sprzeczny z prawem, tym samym mógł stanowić dowód w sprawie. Organ przeprowadził wnikliwe postępowanie wyjaśniające, a w jego ramach dopuścił dodatkowe dowody, w tym dowód z opinii biegłego B. M. opartej na fotografiach wykonanych podczas kontroli na miejscu. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, wyrażoną w art. 7 kpa, organ administracyjny w toku postępowania podejmuje wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Z zasady tej wynika dla organu obowiązek określenia z urzędu, jakie dowody są niezbędne dla ustalenia stanu faktycznego sprawy, a także dokonania oceny jakie fakty mają istotne znaczenie dla sprawy, czy wymagają one udowodnienia oraz określenia jakie dowody są niezbędne w celu udowodnienia tych faktów. W ocenie Sądu nie zasługuje zatem na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 7 w zw. z art. 75 kpa oraz art. 3 ust. 2 ustawy z 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, polegający na nieuwzględnieniu składanych przez Skarżącego, wniosków dowodowych. Zaznaczyć należy, iż organ przesłuchał w sprawie wnioskowanych przez Skarżącego świadków. Odnośnie zaś wniosku dotyczącego zaliczenia w poczet materiału dowodowego protokołów kontroli przeprowadzonych w gospodarstwie Skarżącego za 2010 r., zgodzić się należy z organem II instancji, iż one nie mogły mieć wpływu na ustalenie płatności obszarowych za 2008 r. Dokumenty te obrazują stan działek rolnych w 2010 r., a zatem nie mają znaczenia w kwestii przyznania Skarżącemu płatności za 2008 r. Z kolei raporty i protokoły dotyczące kontroli przeprowadzonych w gospodarstwie M. T. P. dokumentują stan działek rolnych, nie będących przedmiotem tego postępowania, a więc również nie mają znaczenia w kwestii przyznania Skarżącemu płatności obszarowych na rok 2008. Z tej samej przyczyny opinia biegłego, mimo iż sporządzona w 2010 r., została wydana na podstawie dokumentacji fotograficznej sporządzonej w 2008 r. a nie oględzin działek skarżącego w 2010 r. Na aprobatę Sądu zasługują również motywy oddalenia wniosków dowodowych strony skarżącej, zwarte w postanowieniach organu I instancji, wydanych w dniu [...] lipca 2010 r. i [...]lipca 2010 r. (k. 2117-2125; 2313, 2317, 2320 akt). Nieprawidłowości dotyczące zawyżenia powierzchni upraw deklarowanych w stosunku do faktycznie użytkowanych potwierdza treść protokołu z kontroli na miejscu, przeprowadzona w 2008 r. W ramach tej kontroli inspektorzy stwierdzili, inną uprawę niż zadeklarowana do UPO oraz to, że na działkach rolnych ilość sadzonek orzecha włoskiego wynosiła mniej niż 50 szt. na 1 ha. Tymczasem z brzmienia art. 15 rozporządzenia (WE) Nr 1973/2004 (Dz.U. UE L 345 ze zm.) wynika, że do płatności obszarowej przyznawanej rolnikom produkującym m.in. orzechy włoskie kwalifikują się jedynie działki rolne obsadzone drzewami orzechowymi, przy czym liczba drzew orzecha włoskiego na 1 ha nie może być mniejsza od 50. Podkreślić należy, iż powyższe znajduje odzwierciedlenie w przedłożonej dokumentacji fotograficznej, stanowiącej załącznik do protokołu jak również przeprowadzonej opinii biegłego. Mimo, iż powyższa opinia została sporządzona na podstawie dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy (w tym dokumentacji fotograficznej), wskazuje ona w sposób jednoznaczny, że prowadzone przez Skarżącego uprawy nie mieszczą się w pojęciu ekologicznego sadu orzecha włoskiego oraz odpowiednio jarząbu pospolitego i bzu czarnego. Brak jest podstaw do przyjęcia, że w trakcie przeprowadzonej kontroli na miejscu inspektorzy nie liczyli sadzonek orzecha włoskiego. Z treści raportu z kontroli jak i późniejszych zeznań inspektorów terenowych wynika, że sadzonki były liczone na działkach rolnych. Treść zeznań inspektorów terenowych, przesłuchanych w trakcie ponownego postępowania, potwierdza także, iż posiadali oni wiedzę dotyczącą zasad uprawy orzecha włoskiego. Jednocześnie zaznaczyć należy, iż Skarżący nie był obecny przy dokonywaniu kontroli na miejscu (kontroli dokonywały jednocześnie trzy zespoły inspektorów na różnych działkach), dlatego też niezrozumiałym jest, skąd stanowcze twierdzenia Skarżącego, iż w trakcie przeprowadzonej kontroli sadzonki nie były liczone przez inspektorów. Tym bardziej, że w załączonym na wniosek Skarżącego dowodzie w postaci filmu z kontroli wyraźnie widać jak inspektor terenowy Pan S. O. dokonuje czynności liczenia sadzonek. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 143b ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1782/2003, jeżeli: 1) na ten dzień posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia nr 1973/2004; 2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; 3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Natomiast z opinii biegłego B. M. jednoznacznie wynika, że w okresie trzech ostatnich lat w sadzie/plantacji nie wykonano prac spulchniających glebę (orka, kultywatorowanie i inne) warunkujących czarny ugór na całych powierzchniach działek rolnych (patrz m.in. wnioski końcowe, s. 34 opinii). Tym samym, Skarżący nie utrzymywał spornych działek rolnych w należytej kulturze rolnej, do czego był zobowiązany. W konsekwencji za niezasadnym uznano także zarzut naruszenia § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. Nr 46, poz. 306 ze zm.). Nie zasługiwał na uwzględnienie także zarzut naruszenia art. 12 kpa w związku z art. 35 kpa w zakresie bezczynności, opieszałości i naruszenia terminów do załatwienia sprawy. Owszem, postępowanie prowadzone przez organy ARiMR trwało dłużej niż przewidują to przepisy kpa, jednakże jak wynika z akt sprawy, Skarżący był wielokrotnie informowany o niezałatwieniu sprawy w terminie. Dodatkowo należy zaznaczyć, że przedłużanie trwającego postępowania wynikało ze składania przez Skarżącego licznych wniosków dowodowych, do których organy ustosunkowywały się w formie postanowień. Przed wydaniem decyzji Skarżący został zawiadomiony o możliwości zapoznania się z aktami w sprawie, z którego to prawa Skarżący nie skorzystał. Jednocześnie Skarżący nie wykazał, jaki wpływ na wynik sprawy miało przedłużające się postępowanie, prowadzone przez organy ARiMR. Również za bezzasadny Sąd uznał zarzut dotyczący naruszenia zasady dwuinstancyjności w zakresie rzekomego oparcia się przez organ pierwszej instancji na interpretacjach BKM ARiMR. Jak słusznie stwierdził organ odwoławczy przedmiotowa kontrola została przeprowadzona przez pracowników BKM ARiMR w Ł. stosownie do treści art. 31 ust. 7 ustawy z 26 stycznia r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Z przepisu tego wynika obowiązek rozpatrywania kwestii związanych z wyjaśnieniami do sporządzonych protokołów z kontroli przez dyrektorów właściwych agencji. W przedmiotowej sprawie pismem z [...] stycznia 2009 r. ustosunkowano się do zastrzeżeń wniesionych przez Skarżącego jedynie co do metody przeprowadzonej kontroli, a nie jej wyniku, nie wpływając tym samym na rozstrzygniecie organu I instancji. W związku z weryfikacją raportu kontroli organ I instancji w żaden sposób nie został pozbawiony samodzielności orzeczniczej, a dokument stanowił jeden z dowodów w sprawie, a nie źródło prawa. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną.