I SA/Bk 81/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 25 lipca 2018 r. w sprawie ze skargi K. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za I, II, III i IV kwartał 2013 r. p o s t a n a w i a: odmówić przywrócenia terminu. Wyrokiem z dnia 25 lipca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę K. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] grudnia 2017 r., wydaną w przedmiocie podatku od towarów i usług za I, II, III i IV kwartał 2013 r. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi spółki w dniu 21 sierpnia 2018 r. W dniu 21 września 2018 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), pełnomocnik wywiódł skargę kasacyjną od ww. wyroku. Postanowieniem z dnia 3 października 2018 r. Sąd odrzucił skargę kasacyjną uznając, że wniesiona została po upływie terminu. W dniu 11 października 2018 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) Skarżący wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku. W uzasadnieniu wskazał, że z racji tego, że skarga kasacyjna złożona od wyroku z dnia 25 lipca 2018 r. zawierała braki formalne, pismem z dnia 25 września 2018 r. doręczonym pełnomocnikowi w dniu 27 września 2018 r. Sąd wezwał do wypełnienia i nadesłania formularza PPF. W związku z tym, że Skarżący uznał, że nie będzie wnosił o przyznanie prawa pomocy, tylko uiści opłatę w całości, brak nie został uzupełniony. Powyższe wywołało u Skarżącego uzasadnione przeświadczenie o prawidłowości złożenia skargi kasacyjnej, z racji czego oczekiwał na wezwanie do uiszczenia opłaty. Dopiero 4 października 2018 r., tj. po doręczeniu pełnomocnikowi postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej Skarżący dowiedział się, że skarga kasacyjna została złożona po terminie. Wobec tego Skarżący stwierdził, że uchybienie ww. terminowi nastąpiło bez jego winy. Jego zdaniem niedotrzymanie terminu zawitego do złożenia środka odwoławczego z winy pełnomocnika stanowi przyczynę niezależną od podatnika i uprawnia do przywrócenia terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 - dalej w skrócie "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Oprócz złożenia wniosku w tej kwestii, warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest również łączne spełnienie następujących przesłanek. Mianowicie pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Nadto strona ma obowiązek uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak jej winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a.). Z okoliczności przedstawionych we wniosku wynika, że został on złożony w terminie. Argumentacja skarżącego nie daje jednak podstawy do wnioskowanego przywrócenia terminu. Podkreślenia wymaga, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona uprawdopodobni brak swojej winy. Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu. Nie daje pewności, a jedynie wiarygodność twierdzenia określonych faktów. Wymaga zatem wiarygodnej argumentacji wskazującej na istnienie niedającej się usunąć przeszkody w dochowaniu terminu. Brak winy w uchybieniu terminowi podlega natomiast ocenie z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przy powyższej ocenie, podwyższone wymagania towarzyszą przypadkowi, gdy strona reprezentowana jest przez profesjonalnego pełnomocnika. Nie można zgodzić się ze Skarżącym, że niedotrzymanie terminu do złożenia środka odwoławczego z winy pełnomocnika stanowi przyczynę niezależną od strony postępowania sądowego i uprawnia do przywrócenia terminu. Nie ulega wszak wątpliwości, że pojęcie winy strony w uchybieniu terminu w postępowaniu sądowym obejmuje także swym zakresem winę osób trzecich, które strona upoważniła do dokonania określonej czynności. W szczególności strona ponosi ujemne skutki działania/braku działania ustanowionego przez nią w sprawie zawodowego pełnomocnika. Odpowiedzialność ta nie ogranicza się jedynie do winy, jaką przy niedochowaniu terminu ponosi sama strona. W orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że w sytuacji, kiedy strona jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, to skutki podejmowanych przez niego działań bądź zaniechań tak pozytywne jak i negatywne obciążają reprezentowanego. Zawodowy pełnomocnik winien dbać o interesy mocodawcy, między innymi poprzez terminowe wypełnianie wszystkich wymogów proceduralnych umożliwiających stronie pełny udział w postępowaniu. Pełnomocnik ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jakby działał na własną rzecz, a mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika (por. np. postanowienia NSA z dnia 9 listopada 2012 r. sygn. I FZ 478/12; z dnia 21 kwietnia 2017 r. sygn. I GZ 87/17). Wobec powyższego wniesienie skargi kasacyjnej po terminie przez pełnomocnika stanowi uchybienie tegoż pełnomocnika, które to uchybienie obciąża mocodawcę. W złożonym wniosku brak jest przy tym argumentacji wskazującej na brak winy pełnomocnika. Nie sposób uznać zatem aby wypełnione zostały wymogi art. 87 § 2 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy, wobec braku przesłanek do przywrócenia terminu, orzeczono jak w sentencji postanowienia, w oparciu o art. 86 § 1 oraz 87 § 1 i 2 p.p.s.a.