I SAB/Bk 5/17

PostanowienieWSA w Białymstoku2017-04-10

Skład orzekający: Wojciech Stachurski, Mieczysław Markowski, Marek Leszczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek strony o wyłączenie sędziów i referendarza sądowego od orzekania w sprawie jest uzasadniony, jeśli strona jedynie podnosi zarzut stronniczości i negatywnego nastawienia bez przedstawienia konkretnych dowodów lub uprawdopodobnienia tych okoliczności?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego lub referendarza sądowego podlega oddaleniu, jeśli strona nie uprawdopodobni istnienia okoliczności mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności. Samo przekonanie strony o braku bezstronności, bez obiektywnych dowodów, nie jest wystarczającą przesłanką do uwzględnienia wniosku. Sędziowie i referendarz złożyli oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia, a argumentacja skarżącego nie podważyła ich wiarygodności.
Stan faktyczny
Skarżący J. G. złożył wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie grupy sędziów oraz referendarza sądowego, zarzucając im stronniczość i negatywne nastawienie do jego osoby. Wskazał, że sędziowie celowo odrzucają lub oddalają jego skargi. Sędziowie i referendarz złożyli oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia. Sprawa dotyczyła skargi na bezczynność Wójta Gminy W. w przedmiocie umorzenia rat podatkowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziów i referendarza sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Wojciech Stachurski (spr.), Sędziowie: sędzia NSA Mieczysław Markowski, sędzia WSA Marek Leszczyński, po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. G. z dnia 27 marca 2017 r. o wyłączenie sędziów: Elżbiety Trykoszko, Danuty Tryniszewskiej-Bytys, Anny Sobolewskiej-Nazarczyk, Małgorzaty Roleder, Jacka Pruszyńskiego, Andrzeja Melezini, Pawła Lewkowicza, Mirosława Wincenciaka oraz referendarza sądowego Barbary Romanczuk od orzekania w sprawie ze skargi J. G. na bezczynność Wójta Gminy W. w przedmiocie umorzenia IV raty podatku za 2016 r. oraz zaległej I raty podatku za 2013r. p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o wyłączenie sędziów i referendarza sądowego. W piśmie z dnia 27 marca 2017 r. skarżący J. G. zawarł wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziego NSA Elżbiety Trykoszko, sędziego NSA Danuty Tryniszewskiej-Bytys, sędziego NSA Anny Sobolewskiej-Nazarczyk, sędziego WSA Małgorzaty Roleder, sędziego WSA Jacka Pruszyńskiego, sędziego WSA Andrzeja Melezini, sędziego WSA Pawła Lewkowicza, sędziego WSA Mirosława Wincenciaka oraz referendarza sądowego Barbary Romanczuk. Zdaniem skarżącego sędziowie są stronniczy i negatywnie nastawieni do jego osoby, naruszając prawo procesowe i materialne celowo odrzucają skargi lub je oddalają. Wnioskowani do wyłączenia sędziowie oraz referendarz sądowy złożyli do akt sprawy oświadczenia, z których wynika, że nie istnieją wobec nich żadne okoliczności, które mogłyby wywoływać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Wniosek podlegał oddaleniu. Instytucję wyłączenia sędziego oraz referendarza sądowego regulują przepisy art. 18-24 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej p.p.s.a.). Wyłącznie sędziego z mocy prawa (iudex inhabilis) reguluje przepis art. 18 ww. ustawy, zaś o wyłączeniu na żądanie lub na wniosek (iudex suspectus) traktuje art. 19 p.p.s.a., stanowiąc, że niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Składając wniosek o wyłączenie sędziego strona winna uprawdopodobnić przyczyny tego wyłączenia (art. 20 § 1 p.p.s.a). Sędzia zaś powinien zawiadomić sąd o zachodzącej podstawie swojego wyłączenia i wstrzymać się od udziału w sprawie (art. 21 p.p.s.a.). Powyższe przepisy stosujemy odpowiednio do wyłączenia referendarza sądowego (art. 24 § 1 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie Skarżący nie wykazał w żaden sposób, by w sprawie mogły zachodzić jakiekolwiek wątpliwości, co do bezstronności wymienionych sędziów i referendarza. Samo przypuszczenie o braku bezstronności sędziego orzekającego w sprawie, bez żadnego nawet uprawdopodobnienia w tym zakresie, winno skutkować oddaleniem wniosku. W orzecznictwie wskazuje się, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być realna, a nie potencjalna. Nie jest zatem wystarczające samo podejrzenie strony bądź utrata wiary w bezstronność sędziego. Nie ma znaczenia subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego wyznaczonego do rozpoznawania jej sprawy, lecz konieczne jest wskazanie poważnych powodów, które obiektywnie spowodowałyby utratę zaufania, co do bezstronności sędziego (vide: postanowienie NSA z dnia 15 września 2008 r., II FZ 397/08, Lex nr 493907). Wskazać również należy, że każda sprawa podlega indywidualnej ocenie przez składy sędziowskie. Z tych przyczyn sugestia, że sędzia orzekał w innej sprawie z udziałem skarżącego, nie powoduje, że można mówić o jakimkolwiek nastawieniu sędziego do strony. Sam fakt orzekania w innej sprawie, w której wnioskodawca był stroną nie daje podstawy do sformułowania zastrzeżeń co do bezstronności sędziego, biorącego udział w rozstrzyganiu innej sprawy. Niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia sprawy czy też ze sposobu prowadzenia postępowania sądowego nie stanowi również podstawy do wyłączenia sędziego, bowiem zarzuty te strona może podnosić w środkach odwoławczych od orzeczeń Sądu pierwszej instancji (por. postanowienie NSA z dnia 5 września 2008 r., I OZ 665/08). Przesłanką do wyłączenia nie może być też ocena pracy sędziego pod kątem ewentualnych popełnionych przez niego uchybień przepisom prawa formalnego albo błędów w stosowaniu prawa materialnego, gdyż należy ona w ramach kontroli instancyjnej do sądu wyższej instancji. Sąd, rozpoznając wniosek o wyłączenie sędziego, nie bada zasadności i prawidłowości czynności podjętych w sprawie przez sąd orzekający (postanowienie SN z dnia 28 sierpnia 1996 r., I PO 8/96, OSNAP 1997, nr 4, poz. 59). W ocenie Sądu, okoliczności wskazywane w rozpatrywanym wniosku o wyłączenie sędziów nie mogły stanowić podstawy do jego uwzględnienia. W pierwszej kolejności trzeba podkreślić, że skład rozpoznający przedmiotowy wniosek nie stwierdził istnienia żadnej z przesłanek, o których mowa w art. 18 pkt 1 – 7 p.p.s.a., stanowiących podstawę do wyłączenia wnioskowanych sędziów z mocy ustawy. Skarżący nie uprawdopodobnił też okoliczności wyłączenia sędziów na podstawie art. 19 p.p.s.a. W ocenie Sądu z samego faktu wydania w innych sprawach skarżącego niekorzystnych rozstrzygnięć procesowych, czy też wyroków oddalających skargę, nie można wyciągać wniosku o stronniczości sędziów. Samo bowiem przeświadczenie skarżącego, że wymienieni we wniosku sędziowie mogą prowadzić proces nieobiektywnie, nie jest przesłanką do wnioskowania o ich wyłączenie. Ponadto podkreślić należy, że sędziowie oraz referendarz sądowy, których wyłączenia zażądał skarżący złożyli pisemne oświadczenia, że nie istnieje żadna okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w niniejszej sprawie. Argumentacja przedstawiona przez skarżącego nie podważyła zaś wiarygodności tych oświadczeń. Ze wskazanych powyżej względów, na mocy art. 18 i art. 19 w zw. z art. 24 § 1 oraz art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło