II SA/Bk 1170/14

PostanowienieWSA w Białymstoku2016-12-08

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może być rozpoznany po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony i rozpoznany w toku postępowania sądowoadministracyjnego, aż do jego prawomocnego zakończenia. Po prawomocnym odrzuceniu skargi i oddaleniu lub odrzuceniu zażaleń przez NSA, rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy staje się zbędne, co skutkuje umorzeniem postępowania w tym zakresie na podstawie art. 249a PPSA.
Stan faktyczny
Strona skarżąca K. Z. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wcześniej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił jej skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił lub odrzucił zażalenia strony dotyczące prawa pomocy oraz samej skargi. Wszystkie te orzeczenia stały się prawomocne.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie wywołane wnioskiem skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2016 r. wniosku strony skarżącej w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] października 2014 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie przywrócenia poprzedniego stanu wody na gruncie p o s t a n a w i a umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. K. Z. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (k.224). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku postanowieniem z dnia 6 listopada 2015 r. odrzucił w/w skargę (k. 113) i postanowienie to od 9 listopada 2016 r. jest prawomocne. Nadto postępowania zażaleniowe oraz o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie zostały zakończone, bowiem postanowieniem NSA z dnia 7 lipca 2015 r. (k. 65) oraz postanowieniem NSA z dnia 12 stycznia 2016 r. (k. 134) oddalono zażalenia w przedmiocie prawa pomocy, natomiast postanowieniem NSA z dnia 9 listopada 2016 r. (k. 231) odrzucono zażalenia skarżącej. W/w orzeczenia NSA są ostateczne i nie podlegają zaskarżeniu. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 780 j.t., zwanej dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zatem wniosek o przyznanie prawa pomocy jest dopuszczalny w każdym stadium postępowania sądowego, aż do zakończenia sprawy prawomocnym orzeczeniem - wyrokiem lub postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie (vide: J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 498). W niniejszej sprawie, skarga została prawomocnie odrzucona, jak również NSA odrzucił zażalenia strony skarżącej. Brak jest tym samym podstaw do rozpoznawania wniosku o przyznanie prawa pomocy po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego. W postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 października 2012 r. sygn. akt I OZ 776/12 wskazano, że "przez określenie "tok postępowania", zawarte w art. 243 § 1 p.p.s.a. należy rozumieć tok postępowania sądowoadministracyjnego od chwili jego wszczęcia do prawomocnego zakończenia. Samo wystąpienie przez stronę z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy nie wstrzymuje biegu terminu do wniesienia środka zaskarżenia. Stwierdzenie prawomocności orzeczenia kończącego postępowanie oznacza, że sprawa sądowoadministracyjna nie jest już sprawą rozpoznawaną przez sąd" (opublikowany w bazie LEX pod numerem 1269708). W tym stanie rzeczy rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy, po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego postępowanie sądowoadministracyjne oraz odrzuceniu zażaleń przez NSA, należało uznać za zbędne. Zgodnie bowiem z art. 249a p.p.s.a. jeżeli rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 243 § 1 w zw. z art. 249 a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło