II SA/Bk 1813/25
WyrokWSA w Białymstoku2026-02-26
Skład orzekający: Małgorzata Roleder, Anna Bartłomiejczuk, Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że strona wnosząca odwołanie nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, ponieważ jej nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, ponieważ skarżąca nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Analiza mapy hipsometrycznej i projektu budowlanego wykazała, że planowana inwestycja nie wpłynie na stosunki wodne na działkach skarżącej, a tym samym nie oddziałuje na jej nieruchomość. W związku z tym, odwołanie było niedopuszczalne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.M. na decyzję Wojewody Podlaskiego o umorzeniu postępowania odwoławczego. A.M. wniosła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Białegostoku zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę trzech budynków mieszkalnych. Skarżąca twierdziła, że inwestycja wpłynie na jej nieruchomość poprzez blokowanie naturalnego spływu wód opadowych i roztopowych. Wojewoda umorzył postępowanie, uznając, że skarżąca nie jest stroną postępowania, ponieważ jej nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. WSA w Białymstoku uchylił poprzednią decyzję Wojewody, wskazując na potrzebę ponownego zbadania wpływu inwestycji na stosunki wodne. Po ponownym postępowaniu Wojewoda wydał decyzję o umorzeniu, którą skarżąca zaskarżyła.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Anna Bartłomiejczuk, sędzia WSA Barbara Romanczuk, Protokolant referent stażysta Emilia Jarząbska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 lutego 2026 r. sprawy ze skargi A.M. na decyzję Wojewody Podlaskiego z dnia 29 sierpnia 2025 r. nr AB-II.7840.5.4.2024.MM w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego od decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.
Wnioskiem z 11 stycznia 2024 r. S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "Spółka", "inwestor") zwróciła się do Prezydenta Miasta Białegostoku (dalej: "Prezydent") o wydanie pozwolenia na budowę trzech budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażami podziemnymi wraz z wewnętrznymi instalacjami gazu, instalacjami doziemnymi kanalizacji deszczowej, kanalizacji sanitarnej i elektroenergetycznej, podziemnym zbiornikiem na wody opadowe, ośmioma murami oporowymi, oświetleniem terenu i zagospodarowaniem terenu, na działkach o nr [...] i [...] (obręb ewid. [...] – Z.) przy ul. [...] w B.
Decyzją z 22 marca 2024 r. nr DUA-XIII.6740.7.2024 Prezydent zatwierdził projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielił inwestorowi pozwolenia na budowę we wnioskowanym zakresie.
Odwołanie od ww. decyzji wniosła A. M. będąca właścicielką działek nr [...] i [...]. Z uwagi na to, że nie była ona stroną postępowania przed organem I instancji, zobowiązano ją do wykazania indywidualnego i skonkretyzowanego interesu prawnego uprawniającego do uzyskania przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę.
W odpowiedzi z 25 lipca 2024 r. A. M. stwierdziła, że w związku z projektowaną inwestycją dojdzie do realnych ograniczeń w zabudowie należącej do niej nieruchomości, położonej w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. Wyjaśniła, że przedmiotowe zamierzenie budowlane realizowane jest w bezpośrednim sąsiedztwie dwóch dużych źródlisk - jednego zlokalizowanego w Lesie A. przy granicy jej nieruchomości oraz drugiego - zlokalizowanego w bezpośrednim sąsiedztwie inwestycji. Wskazała, że projektowana inwestycja będzie stanowiła blokadę naturalnego spływu wód opadowych i roztopowych z terenów sąsiednich oraz spowoduje zmianę stosunków wodnych w tym rejonie. W jej ocenie inwestor powinien przewidzieć odpowiednie rozwiązania mające na celu zagospodarowanie wód napływających z Lasu A., a zaplanował taką zmianę ukształtowania powierzchni terenu, która spowoduje zatrzymanie wód opadowych i roztopowych na terenie jej działek.
Decyzją z 8 sierpnia 2024 r. nr AB-II.7840.5.4.2024.MM Wojewoda Podlaski (dalej: "Wojewoda") umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że weryfikując twierdzenie A. M. o posiadaniu przez nią przymiotu strony postępowania, ustalił, że jej działki oddalone są od działek inwestycyjnych o 30-45 m, a między nimi znajdują się dwie inne działki, które nie stanowią terenu inwestycji. Organ odwoławczy ocenił, że odległość między tymi działkami skutkuje tym, że planowana inwestycja nie będzie miała wpływu na możliwość zabudowy nieruchomości A. M., ani też na jej zalewanie wodami opadowymi. Zauważył również, że problem zalewania wodami opadowymi nieruchomości A. M. istnieje od co najmniej 2012 r. Działki te są zalewane przez nieprawidłowo działający rów melioracyjny - co wynika ze stanowiska A. M. Nadto organ stwierdził, że podniesione zarzuty dotyczące zalewania jej działek przez planowaną inwestycję, nie zostały poparte konkretnymi przepisami prawa materialnego, zaś projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany nie przewidują budowy, ani przebudowy rowu melioracyjnego, który, jak twierdzi A. M., jest powodem zalewania jej nieruchomości. Organ odniósł się także do konkretnych rozwiązań projektowych, konstatując, że brak jest podstaw prawnych do przyznania A. M. z tego tytułu, interesu prawnego do bycia stroną w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem inwestora.
Na decyzję powyższą A. M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku (dalej: "WSA w Białymstoku), który wyrokiem z 9 stycznia 2025 r. sygn. akt II SA/Bk 638/24 uchylił decyzję Wojewody z 8 sierpnia 2024 r. W uzasadnieniu wyroku sąd wskazał, że stan faktyczny sprawy nie został ustalony w sposób pełny i wystarczający do podejmowania kategorycznych ocen w przedmiocie posiadania przez skarżącą interesu prawnego w sprawie. W ocenie sądu dokonana przez Wojewodę ocena kwestii legitymacji skarżącej jest niepełna i nie uzasadnia wystarczająco zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Sąd zauważył przy tym, że brak bezpośredniego sąsiedztwa nie wyklucza możliwości oddziaływania inwestycji na nieruchomości położone w dalszej odległości, w szczególności w sytuacji specyficznych uwarunkowań środowiska gruntowo-wodnego w otoczeniu działek inwestycyjnych i działek skarżącej. Sąd wskazał, że analizując obszar oddziaływania nie zbadano okoliczności wskazywanych przez skarżącą, dotyczących możliwości blokowania przez inwestycję napływu wód ze źródliska Lasu A. W szczególności nie ustalono, czy rzeczywiście inwestycja będzie blokować naturalny spływ wód opadowych i roztopowych z terenów sąsiednich oraz czy, spowoduje zmianę stosunków wodnych w tym rejonie. Sąd wskazał w tym względzie, że o ile wedle skarżącej problem z zalewaniem jej działki sięga 2012 r. i pojawił się w związku z przebudową ul. [...] oraz zasypaniem fragmentu rowu zachodniego, do którego były odprowadzane wody opadowe i roztopowe z terenu Lasu A., o tyle nie można stwierdzić, że jest to jedyny czynnik mający wpływ na zaleganie wód na ww. terenie. Problem z odprowadzaniem wód z tego obszaru, zdaniem sądu wynika także z morfologii terenu i związanych z tym kierunków spływu wód opadowych i roztopowych, a także ze słabo przepuszczalnego podłoża. Sąd podkreślił przy tym, że naruszenie stosunków wodnych na działkach skarżącej niewątpliwie istnieje. Zagadnienie dotyczące planowanej inwestycji sprowadza się natomiast do tego, czy jej realizacja nie pogłębi tego nieprawidłowego stanu, tj. czy istotnie (jak twierdzi skarżąca) inwestycja zatrzyma wody napływające z Lasu A., które jej zdaniem spływają przez teren inwestycji w kierunku rowu w pasie drogowym (co wynika z ukształtowania terenu). Okoliczności te nie zostały zweryfikowane przez organ.
Sąd zauważył także, że w wyroku (z 1 lutego 2024 r.) wydanym w sprawie sygn. akt II SA/Bk 857/23, sąd oddalając skargę na decyzę Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku (dalej: "SKO") z 19 września 2023 r. wydaną w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, stwierdził, że spływ wód wpływający na nagromadzenie się wód opadowych na działkach skarżącej nie odbywa się przez planowane do zabudowy działki nr [...], [...], [...] i [...]. Sąd podkreślił jednak, że wyrok ten nie jest prawomocny, a okoliczności powyższe powinny zostać zweryfikowane przez organy architektoniczno–budowlane, do czego obliguje regulacja z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2023 r. poz. 682 ze zm.; dalej: "P.b.") w zw. z § 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2022, poz. 1225 ze zm.; dalej: "warunki techniczne"). Sąd przyznał rację skarżącej, że zamierzenie inwestycyjne powinno być projektowane w sposób wykluczający naruszenie stosunków wodnych.
W świetle powyższego sąd uznał, że dla stwierdzenia braku legitymacji skarżącej do udziału w postępowaniu administracyjnym, nie mogło być uznane za wystarczające ustalenie, że inwestor w projekcie zagospodarowania działki, przewidział sposób odprowadzania wód opadowych i roztopowych z terenu inwestycji. Zdaniem sądu ocena planowanej inwestycji tylko w takim zakresie, nie jest wystarczająca dla uzasadnienia twierdzenia o braku oddziaływania spornej inwestycji na nieruchomość skarżącej. W okolicznościach faktycznych sprawy organy przedwcześnie zatem przyjęły, że zaprojektowane odprowadzanie wód opadowych i roztopowych z terenu inwestycji, jest wystarczające do stwierdzenia braku potencjalnego zagrożenia związanego ze spływem wód dla działek skarżącej. Organ odwoławczy nie ustalił przy tym, czy realizacja inwestycji może powodować blokowanie spływu wód opadowych z Lasu A. i jeszcze większe podtapianie działek skarżącej. Sąd wskazał, że na podstawie przedłożonego projektu budowlanego organ powinien uwzględnić specyfikę topografii terenu, na którym znajduje się działka inwestora oraz działki skarżącej i dokładnie wyjaśnić podniesione przez skarżącą kwestie, odnosząc się do przedstawionych zarzutów. Powinien zbadać, czy z uwagi na ukształtowanie terenu oraz warunki gruntowe, inwestycja może prowadzić do zmiany naturalnego spływu wód opadowych oraz czy projekt budowlany przewiduje wystarczające rozwiązania w zakresie sposobu zabezpieczenia przed ich spływem na działkę skarżącej. Sąd podkreślił przy tym, że z samego faktu planowanego wykonania systemu odprowadzania wód opadowych, nie można wywodzić, że inwestycja w omawianym zakresie nie będzie oddziaływała na nieruchomość skarżącej, zaś dla prawidłowego rozważania legitymacji skarżącej organy powinny ustalić, czy rozwiązania projektowe, przy uwzględnieniu warunków gruntowo-wodnych panujących na spornym terenie, nie spowodują potencjalnego oddziaływania na działkę skarżącej. Końcowo sąd podniósł, że przedmiotowa inwestycja jest kolejnym etapem inwestycyjnym, bowiem została wydana inwestorowi kolejna decyzja o pozwoleniu na budowę na działkach nr [...] i [...], które odgradzają działki inwestycyjne (objęte rzeczonym postępowaniem) od działek skarżącej. Sąd zauważył, że w postępowaniu dotyczącym ww. pozwolenia na budowę, skarżąca jest stroną postępowania mimo tego, że jej działki również nie graniczą bezpośrednio z terenem inwestycji (między działkami nr [...] i [...], a działką skarżącej nr [...], usytuowana jest bowiem działka nr [...] o szerokości 6 m należąca do inwestora). W ocenie sądu takie postępowanie organu charakteryzuje się trudną do zweryfikowania arbitralnością, w kontekście traktowania skarżącej jako strony postępowania na poszczególnych etapach realizacji inwestycji.
W toku ponownego postępowania przed Wojewodą, A. M. złożyła do akt wydruk wiadomości e-mail z 29 września 2021 r. nadesłanej na jej adres przez M. S., do której załączono robocze karty czterech odwiertów wykonanych w Z. w grudniu 2020 r. wraz z mapą poglądową punktów badawczych wskazującą, że odwierty wykonano na działce nr [...]. A. M. wskazała, że dokumenty stanowią dowód tego, że w 2021 r. inwestor zlecił rozpoznanie warunków gruntowo-wodnych na jej nieruchomości, które wykazały nieprzepuszczalność tych gruntów. W jej ocenie inwersor ma zatem wiedzę odnośnie źródlisk w Lesie A., a także problemu zalewania tymi wodami również jego nieruchomości oraz konieczności wypracowania rozwiązań zapobiegających pogłębianiu tego problemu.
W piśmie z 25 lipca 2025 r. pełnomocnik inwestora wskazał na ogólne informacje środowiskowe dotyczące usytuowania terenu inwestycyjnego, w tym na panujące w tym rejonie warunki hydrograficzne i gruntowo-wodne oraz ukształtowanie powierzchni terenu, które spowodowały, że w rejonie przedsięwzięcia funkcjonują trzy uprzywilejowane kierunki odpływu nadmiaru wód opadowych i roztopowych z terenów leśnych, na których spływ powierzchniowy przeważa nad odpływem gruntowym. Teren planowanej inwestycji znajduje się poza wskazanymi kierunkami, natomiast działka nr [...] znajduje się na kierunku pierwszym. Najbliższy względem terenu inwestycji rejon z ciekami (rowami) odprowadzającymi nadmiar wód opadowych i roztopowych (oraz być może wód źródliskowych Lasu A.), znajduje się w jego bezpośrednim sąsiedztwie, w odległości około 5 m na wschód (na działkach nr [...] i [...]). Morfologia terenu oraz słabo przepuszczalne podłoże powodują, że w zależności od warunków pogodowych, w rejonie tym występuje siedlisko o warunkach okresowo co najmniej podmokłych, zaś spływ wód odbywa się w kierunku południowo-zachodnim, z ominięciem terenu przedsięwzięcia. Wskazano także, że w lipcu 2023 r., na potrzeby postępowania o wydanie decyzji środowiskowej dla planowanego przedsięwzięcia, po kilkudniowym okresie intensywnych opadów przeprowadzono przegląd hydrogeologiczny analizowanego terenu, nie stwierdzając wówczas podtopień, ani powierzchniowych spływów wód opadowych i roztopowych. W piśmie powołano się także na pochodzące z 2019 r. wyniki dokumentacji badań podłoża gruntowego z opinii geotechnicznej sporządzonej w wyniku rozpoznania warunków gruntowo-wodnych, na potrzeby budowy zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych na działkach o nr [...], [...] i [...] w Z., kiedy to warunki wodne oceniono jako korzystne z brakiem ciągłego horyzontu wód gruntowych. W ocenie pełnomocnika inwestora, w świetle istniejącego rozpoznania na terenie przedsięwzięcia, brak jest wód gruntowych, zaś te występujące na zachód od niego, mają drugorzędne znaczenie użytkowe oraz pomijalne znaczenie dla kształtowania stosunków wodnych rejonu.
Pełnomocnik inwestora w ww. piśmie wskazał także, że projekt budowlany przewiduje szereg rozwiązań technicznych i organizacyjnych mających na celu prawidłową i proekologiczną gospodarkę wodną. W szczególności wskazał na projektowane: kształtowanie terenu inwestycji za pomocą profilowania oraz skarp terenowych; zachowanie powierzchni przepuszczalnych i zastosowanie rozwiązań technicznych uniemożliwiających spływ wód na grunty sąsiednie; odprowadzanie wód powierzchniowych z dachu i terenów utwardzonych do kanalizacji deszczowej; retencjonowanie wód powierzchniowych i kierowanie ich nadmiaru do projektowanych miejskich urządzeń kanalizacji deszczowej; zachowanie buforu ochronnego w postaci niezagospodarowanej działki nr [...] oddzielającej teren inwestycji od działki A. M. Pełnomocnik inwestora podkreślił, że realizacja inwestycji nie spowoduje negatywnego oddziaływania na działki A. M. w zakresie stosunków wodnych, ani też zmiany naturalnego spływu wód opadowych i roztopowych, zmiany warunków gruntowych, czy blokowania spływu wód opadowych i roztopowych z terenów sąsiednich położonych wyżej – w szczególności z Lasu A., bowiem teren inwestycji znajduje się poza kierunkami ukształtowanego na przestrzeni lat odpływu wód.
Decyzją z 29 sierpnia 2025 r. nr AB-II.7840.5.4.2024.MM Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu decyzji powołał się na art. 28 k.p.a. i art. 3 pkt 20 P.b. wskazując, że wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu ma podstawowe znaczenie dla ustalenia interesu prawnego w sprawach o pozwolenie na budowę. Organ przytoczył ponadto wytyczne sądu zawarte w uzasadnieniu wyroku wydanego w sprawie sygn. akt II SA/Bk 638/25 oraz dokonał opisu planowanej inwestycji, wskazując, że ukształtowanie powierzchni terenu oraz specyfika warunków gruntowo-wodnych spowodowały, że na terenie funkcjonują cztery kierunki odpływu wód z terenów leśnych. Każdy z nich przepływa przez działkę odwołującej się, natomiast działki inwestycyjne, zgodnie z mapą hipsometryczną, znajdują się poza wskazanymi kierunkami odpływu. Tym samym w ocenie organu zamierzenie inwestycyjne nie ma wpływu na blokowanie przepływu wód opadowych i roztopowych napływających z Lasu A. przez działki A. M. Organ podkreślił także, że kwestia wpływu inwestycji na zalewanie nieruchomości A. M. była przedmiotem oceny właściwych organów oraz WSA w Białymstoku, który wyrokiem z 1 lutego 2024 r. II SA/Bk 857/23, oddalił jej skargę na decyzję SKO z 19 września 2023 r. wydaną w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W wyroku tym zawarto jednoznaczne stanowisko, że projektowana inwestycja nie wpływa na istniejący na działce nr [...] problem z zalewaniem, który wynika z wielu czynników. Ustalano wówczas, że zmiana stanu wody na gruncie spowodowana została przebudową ul. G. i zasypaniem fragmentu rowu zachodniego, do którego odprowadzane były wody opadowe i roztopowe z terenu Lasu A. Ponadto wskazano na morfologię terenu i związane z tym kierunki spływu wód opadowych i roztopowych, a także słabo przepuszczalne podłoże występujące w terenie. Organ podkreślił, że w ocenie sądu, wybudowanie zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych przez inwestora, nie pogłębi istniejącego nieprawidłowego stanu rzeczy. Powołując się na fragmenty uzasadnienia ww. wyroku, Wojewoda zreasumował, że planowana inwestycja nie spowoduje zatrzymania wód opadowych i roztopowych napływających z Lasu A. na działce odwołującej się, bowiem kierunki spływu ww. wód omijają działki inwestycyjne. Tym samym projektowana inwestycja nie oddziałuje na działki odwołującej się.
Wojewoda wskazał ponadto, że projekt zagospodarowania terenu zawiera szereg rozwiązań uniemożliwiających spływ wód opadowych z terenu inwestycji na sąsiednie działki. Zachowano bowiem powierzchnie przepuszczalne w stopniu umożliwiającym zapewnienie przesiąkania wód deszczowych na użytkowanym terenie oraz zastosowano rozwiązania techniczne uniemożliwiające spływ wód na grunty sąsiednie tak, aby nie zalewać terenów nieruchomości sąsiednich. Wskazano również, że na działce inwestycyjnej projektuje się teren biologicznie czynny z zielenią urządzoną na gruncie rodzimym oraz na stropodachach nad garażami zgodnie z bilansem terenu. Dodatkowo opis do projektu zagospodarowania terenu zawiera informację, że w celu zabezpieczenia przed niekontrolowanym spływem wód opadowych w kierunku granic działek sąsiednich, zostaną wykonane obniżenia terenowe z kontrspadkiem od strony granic, mające za zadanie zabezpieczyć przed zalewaniem działek sąsiednich na czas ich infiltracji w gruncie. Ponadto wskazano, na projektowany zbiornik retencyjny na wody opadowe (o pojemności 67,68 m2), które po oczyszczeniu w separatorach koalescencyjnych substancji ropopochodnych z osadnikami, wykorzystywane będą na potrzeby gospodarcze. W okresie intensywnych opadów, ich nadmiar w ilości łącznie do 11 dm3/s będzie odprowadzany przez regulator przepływu wód do miejskich urządzeń kanalizacji deszczowej.
Organ odwoławczy podkreślił także, że odległość między działkami odwołującej się, a działkami inwestycyjnymi (ok. 30-45 m) sprawia, że planowana inwestycja nie będzie oddziaływała na działki nr [...] i [...] – w szczególności w zakresie § 13 i 60 warunków technicznych. Jak wynika z projektu architektoniczno-budowlanego planowane budynki mieszkalne wielorodzinne o wysokości 12 m zlokalizowano w odległości od 4,05 m - 7,15 m od granic działek inwestycyjnych. Z uwagi zaś na ich projektowaną wysokość nie będą one powodowały przesłaniania okien i nie ograniczą nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynkach znajdujących się (lub mogących się znajdować) na działkach A. M.
Wojewoda zreasumował, że uwzględniając argumentację WSA w Białymstoku zawartą w wyroku z 9 stycznia 2025 r. sygn. akt II SA/Bk 638/24, zobowiązany był do ponownego zweryfikowania kwestii dopuszczalności odwołania A. M. i przysługującego jej przymiotu strony postępowania, co doprowadziło do stwierdzenia, że nie ma ona interesu prawnego w sprawie. To zaś skutkowało decyzją o umorzeniu postępowania odwoławczego wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.
Skargę na ww. decyzję wniosła do sądu administracyjnego A. M. Zarzuciła w niej naruszenie:
1) art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024 poz. 935; dalej: "p.p.s.a."] przez brak zastosowania do wskazań i oceny prawnej, które wynikają z wyroku WSA w Białymstoku z 9 stycznia 2025 r., sygn. akt II SA/Bk 638/24;
2) art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 i art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. przez umorzenie postępowania odwoławczego wskutek uznania, że skarżąca nie ma przymiotu strony w sytuacji, gdy jej nieruchomość znajduje się w obszarze odziaływania planowanego przedsięwzięcia;
3) naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. przez ustalenie, że nieruchomość skarżącej nie znajduje się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w sytuacji, gdy realizacja inwestycji spowoduje zatrzymanie na działce skarżącej wód ze źródlisk Lasu A., które aktualnie spływają także na teren działek [...] i [...].
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, wskazując w uzasadnieniu skargi na fragmenty uzasadnienia wyroku wydanego w sprawie sygn. akt II SA/Bk 638/24, w których zawarto wskazania dalszego postępowania, do których wojewoda się nie zastosował. Skarżąca podniosła, że ponowne postępowanie odwoławcze ograniczyło się do odebrania wyjaśnień od inwestora i ich bezkrytycznego przyjęcia oraz przeniesienia co uzasadnienia decyzji. W ocenie skarżącej znaczna część tego uzasadnienia stanowi powtórzenie uzasadnienia wyroku WSA w Białymstoku z 1 lutego 2024 r. sygn. akt II SA/Bk 857/23, które było znane na etapie orzekania w sprawie sygn. akt II SA/Bk 638/24, w której sąd nakazał zweryfikowanie okoliczności przez organy z uwagi na fakt, że wyrok ten nie jest prawomocny. Ponadto inna część uzasadnienia zaskarżonej decyzji stanowi powtórzenie argumentacji zawartej w poprzedniej decyzji (uchylonej wyrokiem o sygn. akt II SA/Bk 638/24 oraz w odpowiedzi organu na skargę w tej sprawie. W ocenie skarżącej brak jest zatem możliwości uznania, że organ wykonał wskazania sądu zawarte w wyroku z 9 stycznia 2025 r. sygn. akt II SA/Bk 638/24, w szczególności te dotyczące oceny, czy przyjęte rozwiązania projektowe nie spowodują oddziaływania na działkę skarżącej. Ponadto skarżąca odwołała się do postanowienia organu właściwego w sprawach gospodarowania wodami z 27 marca 2023 r. (prawdopodobnie mając na myśli postanowienie uzgodnieniowe wydane w ramach postępowania środowiskowego zakończonego decyzją SKO z 19 września 2023 r., będącą przedmiotem kontroli w sprawie sygn. akt II SA/Bk 857/23), wskazując, że ww. organ uznał wówczas przedstawione w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia rozpoznanie hydrogeologiczne i geologiczno-inżynierskie za niewystarczające. Skarżąca wskazała także, że nieprawidłowe jest odwoływanie się do uzasadnienia wyroku wydanego w sprawie sygn. akt II SA/Bk 857/23, bowiem nie była nim oceniania kwestia potencjalnego wpływu inwestycji na jej nieruchomość, lecz konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Podniosła też, że wyrok ten został zaskarżony oraz przedstawiła argumentację przemawiającą za jego nieprawidłowością.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wskazał, że w wyroku z 9 stycznia 2025 r. sygn. akt II SA/Bk 638/24 WSA w Białymstoku wskazał, że w celu stwierdzenia braku legitymacji skarżącej do udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym inwestycji budowlanej na działkach nr [...] i [...], obowiązkiem organu odwoławczego jest ustalenie, czy z uwagi na ukształtowanie terenu oraz warunki gruntowe, planowane zamierzenie budowlane może prowadzić do zmiany naturalnego spływu wód opadowych i czy projekt budowlany przewiduje wystarczające rozwiązania w zakresie sposobu zabezpieczenia przed ich spływem na działki skarżącej. Wojewoda zbadał natomiast szczegółowo, czy projektowana inwestycja nie wpłynie na warunki gruntowe nieruchomości A. M. oraz, czy nie spowoduje zalewania jej działki nr [...] i na tej podstawie stwierdził, że skarżąca nie posiada w sprawie przymiotu strony.
Na skargę odpowiedział także pełnomocnik inwestora pismem z 30 grudnia 2025 r., wnosząc o jej oddalenie. W piśmie odniesiono się do zarzutów skargi, wskazując na argumentację, przemawiająca za ich bezzasadnością. Przede wszystkim w ocenie inwestora Wojewoda odniósł się bowiem do wszystkich kwestii zawartych we wskazaniach i ocenie prawnej zawartych w wyroku WSA w Białymstoku wydanym w sprawie sygn. akt II SA/Bk 638/24. Inwestor podkreślił, że w sprawie wiążące są ustalenia poczynione w sprawie środowiskowej, zakończonej decyzją SKO z 14 lipca 2023 r., a także wskazał za organem, że teren inwestycyjny znajduje się całkowicie poza kierunkami spływu wód, a tym samym nie ma możliwości, aby planowana inwestycja mogła spowodować zmiany naturalnego wpływu wód opadowych. Inwestor podkreślił, że nią ma żadnego przepisu prawa, który choćby potencjalnie mógł wprowadzić jakiekolwiek ograniczenia związane z zabudową nieruchomości skarżącej, która wedle skarżącej jest zalewana – jednakże okoliczność ta (nie znajdująca zdaniem inwestora potwierdzenia w stanie faktycznym sprawy) nie ma związku z kwestionowanym pozwoleniem na budowę. Inwestor podniósł końcowo, że nie jest jego obowiązkiem zabezpieczenie nieruchomości skarżącej przed jej zalewaniem od strony Lasu A., a zmiana stanu wody na gruncie prawdopodobnie spowodowana została przebudową ul. G., bowiem sama skarżąca wskazuje, że zalewnie jej działki występowało zanim wnioskowana inwestycja została zrealizowana.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli sądu w sprawie niniejszej jest decyzja Wojewody z 29 sierpnia 2025 r. nr AB-II.7840.5.4.2024.MM umarzająca postępowanie odwoławcze zainicjowane odwołaniem A. M. (skarżąca) od decyzji Prezydenta z 22 marca 2024 r. nr 106/2024 zatwierdzającej na wniosek inwestora projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielającej inwestorowi pozwolenia na budowę trzech budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażami podziemnymi wraz z wewnętrznymi instalacjami gazu, instalacjami doziemnymi kanalizacji deszczowej, kanalizacji sanitarnej i elektroenergetycznej, podziemnym zbiornikiem na wody opadowe, ośmioma murami oporowymi, oświetleniem terenu i zagospodarowaniem terenu, na działkach nr [...] i [...] położonych przy ul. [...] w Białymstoku.
Wyjaśnić w tym miejscu należy, że skarżąca jest właścicielką działek nr [...] i [...] położonych nieopodal terenu inwestycyjnego – działka nr [...] położona jest w odległości od około 30 m do 45 m od granicy terenu inwestycyjnego w kierunku wschodnim, zaś działka nr [...] przylega do części jej wschodniej granicy. Działki skarżącej nie graniczą bezpośrednio z działkami inwestycyjnymi, bowiem oddzielają je inne działki nr: [...] i [...] (działki inwestora objęte odrębnym pozwoleniem na budowę, poddanym kontroli sądowej w sprawie sygn. akt II SA/Bk 1814/25), [...] (wąska działka o szerokości około 6 m i długości około 50 m, stanowiąca własność inwestora deklarującego pozostawienie jej niezagospodarowanej w celu utworzenia "buforu ochronnego") oraz [...] (działka stanowiąca własność Gminy Białystok będąca ul. [...]; cześć jej obszaru bezpośrednio przylegającego do działki skarżącej nr [...] przeznaczono na plac manewrowy). Od wschodu obie działki skarżącej graniczą z terenem Lasu A. porastającego południowo-zachodnie zbocze wzgórza wysoczyzny morenowej. Ukształtowanie tego terenu charakteryzuje się spadkiem w kierunku południowo-zachodnim (tj. w kierunku doliny rzeki B.), który przecina biegnąca w kierunkach wschód-zachód ul. G.
Skarżąca wniosła odwołanie od decyzji Prezydenta z 22 marca 2024 r. zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielającej inwestorowi pozwolenia na budowę ww. zamierzenia inwestycyjnego, domagając się udziału w tym postępowaniu ze względu na położenie jej działek w obszarze oddziaływania inwestycji. Uzasadniając zaś swój interes prawny uprawniający ją do uzyskania przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, skarżąca wyjaśniła (w piśmie z 25 lipca 2024 r.), że przedmiotowe zamierzenie budowlane realizowane jest w bezpośrednim sąsiedztwie dwóch dużych źródlisk - jednego zlokalizowanego w Lesie A. przy granicy jej nieruchomości oraz drugiego - zlokalizowanego w bezpośrednim sąsiedztwie inwestycji. W jej ocenie projektowana inwestycja będzie stanowiła blokadę naturalnego spływu wód opadowych i roztopowych z terenów sąsiednich oraz spowoduje zmianę stosunków wodnych w tym rejonie - m.in. na obszarze jej działek. W ocenie skarżącej inwestor powinien przewidzieć odpowiednie rozwiązania techniczne mające na celu zagospodarowanie wód napływających z Lasu A., natomiast projektowana przez niego zmiana ukształtowania powierzchni terenu spowoduje zatrzymanie wód opadowych i roztopowych na terenie działek skarżącej.
Przyczyną umorzenia kontrolowanego postępowania odwoławczego jest uznanie przez Wojewodę, że skarżąca nie posiada przymiotu strony w postępowaniu zakończonym decyzją Prezydenta z 22 marca 2024 r. zatwierdzającą projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielającą inwestorowi pozwolenia na budowę wyżej opisanego zamierzenia budowlanego, a tym samym, że jej odwołanie jest niedopuszczalne. Zaskarżoną decyzję wydano na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., wedle którego organ odwoławczy wydaje decyzję, w której umarza postępowanie odwoławcze; a także na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., stanowiącym, że gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość postępowania występuje m.in. wówczas, gdy odwołanie zostanie wniesione przez podmiot, któremu nie można przypisać statusu strony postępowania. Zauważyć bowiem należy, że zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. odwołanie służy stronie.
Zaskarżona decyzja jest drugą z kolei decyzją organu odwoławczego, umarzającą postępowanie odwoławcze zainicjowane ww. odwołaniem skarżącej. Pierwsza wydana w tym przedmiocie decyzja z 8 sierpnia 2024 r. została uchylona prawomocnym wyrokiem WSA w Białymstoku z 9 stycznia 2025 r. wydanym w sprawie sygn. akt II SA/Bk 638/24.
Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Art. 170 P.p.s.a stanowi zaś, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W konsekwencji zarówno Wojewoda załatwiający odwołanie skarżącej, jak i sąd administracyjny orzekający w sprawie zainicjowanej niniejszą skargą, związani są oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w ww. wyroku.
Przede wszystkim sąd podziela argumentację dotyczącą kryteriów prawnych determinujących status strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, uregulowanych w art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.b. (interpretowanym łącznie z art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b.), wyrażoną w uzasadnieniu wyroku WSA w Białymstoku z 9 stycznia 2025 r. sygn. akt II SA/Bk 638/24, nie widząc potrzeby jej powtarzania w niniejszym uzasadnieniu. Przypomnieć jedynie wypada, że zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie utrwalony został pogląd, że stroną postępowania na gruncie art. 28 ust. 2 P.b. w zw. z art. 3 pkt 20 P.b., powinny być nie tylko osoby, których prawa zostały jednoznacznie naruszone określonym rozwiązaniem projektowym, ale też te osoby, na których nieruchomości obiekt budowlany tylko potencjalnie może oddziaływać, nawet jeśli z zatwierdzonego projektu budowlanego może wynikać, że inwestor spełnił wszystkie wymagania wynikające z P.b. i przepisów odrębnych (por. powołany w uzasadnieniu ww. wyroku wyrok NSA z 14 grudnia 2022 r., sygn. akt II OSK 893/20, a także pozostałe powołane tam orzeczenia NSA opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach NSA pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl; dalej: "CBOSA"). Prawnie relewantne jest zatem położenie którejkolwiek z działek skarżącej w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji.
W uzasadnieniu wyroku z 9 stycznia 2025 r. sygn. akt II SA/Bk 638/2 sąd sprecyzował wskazania co do postępowania odwoławczego, które wymagało powtórzenia ze względu na brak uwzględnienia przy ówczesnej ocenie legitymacji skarżącej, wszystkich istotnych okoliczności faktycznych, w szczególności zaś podnoszonej przez nią kwestii możliwości blokowania przez inwestycję naturalnego spływu wód opadowych i roztopowych z terenów sąsiednich, zwłaszcza zaś ze źródliska Lasu A., a tym samym spowodowania zmiany stosunków wodnych w omawianym rejonie. Sąd uznał wówczas za bezsporne istnienie na działkach skarżącej nieprawidłowego stanu rzeczy jeżeli chodzi o naruszenie stosunków wodnych (zaleganie wód), do którego przyczyniła się przebudowa ul. G. i zasypanie fragmentu rowu zachodniego, do którego były odprowadzane wody opadowe i roztopowe z terenu Lasu A., a także morfologia terenu i związane z nią kierunki spływu wód opadowych i roztopowych oraz słabo przepuszczalne podłoże. W ocenie sądu Wojewoda nie zweryfikował uprzednio tego, czy realizacja planowanej inwestycji nie pogłębi tego nieprawidłowego stanu, tj. czy istotnie tak jak twierdzi skarżąca, inwestycja zatrzyma wody napływające z Lasu A., które jej zdaniem spływają przez teren inwestycji w kierunku rowu w pasie drogowym. Jakkolwiek sąd zauważył wówczas, że w wyroku wydanym w sprawie sygn. akt II SA/Bk 857/23 oddalając skargę od decyzji SKO z 19 września 2023 r. wydanej w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, WSA w Białymstoku stwierdził, że spływ wód wpływający na nagromadzenie się wód opadowych na działkach skarżącej nie odbywa się przez planowane do zabudowy działki o nr [...], [...], [...] i [...], to ze względu na brak prawomocności tego wyroku, polecił samodzielne zweryfikowanie tej okoliczności organom architektoniczno–budowlanym. Sąd przyznał także rację skarżącej, że zamierzenie inwestycyjne powinno być projektowane w sposób wykluczający naruszenie stosunków wodnych, a projekt powinien zawierać rozwiązania dotyczące ochrony tych stosunków. W tym względzie sąd uznał za niewystarczające ustalenie, że inwestor w projekcie zagospodarowania działki przewidział sposób odprowadzania wód opadowych i roztopowych z terenu inwestycji, a także nakazał organowi odwoławczemu zbadanie, czy z uwagi na ukształtowanie terenu oraz warunki gruntowe, inwestycja może prowadzić do zmiany naturalnego spływu wód opadowych i czy projekt budowlany przewiduje wystarczające rozwiązania w zakresie sposobu zabezpieczenia przed ich spływem na działkę skarżącej. W ocenie sądu ustalenia te mają zasadnicze znaczenie dla prawidłowego rozważania legitymacji skarżącej.
W ocenie sądu orzekającego w niniejszej sprawie, z realizacji powyższych zaleceń Wojewoda wywiązał się w sposób prawidłowy, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Jak wynika bowiem z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, Wojewoda zbadał w wpływ projektowanej inwestycji na warunki gruntowe nieruchomości skarżącej. Weryfikacja ta doprowadziła do wniosku, że działki inwestycyjne, zgodnie z mapą hipsometryczną, znajdują się poza funkcjonującymi w terenie kierunkami odpływu wód opadowych, roztopowych i źródliskowych z terenów leśnych, co oznacza, że zamierzenie inwestycyjne nie ma wpływu na blokowanie przepływu wód opadowych i roztopowych napływających z Lasu A. przez działki skarżącej. Organ ustalił, że na obszarze tym funkcjonują cztery kierunki powierzchniowego odpływu nadmiaru wód z terenów leśnych, a każdy z nich przepływa przez działkę skarżącej. Jest to spowodowane ukształtowaniem powierzchni terenu oraz specyfiką panujących tam warunków gruntowo-wodnych, na które wpływ ma usytuowanie geomorfologiczne oraz występowanie w podłożu glin zwałowych.
Ponadto Wojewoda zauważył, że kwestia wpływu planowanej inwestycji na zalewanie nieruchomości skarżącej, była przedmiotem oceny właściwych organów, a także WSA w Białymstoku, który wyrokiem z 1 lutego 2024 r. sygn. akt II SA/Bk 857/23, oddalił skargę skarżącej na decyzję SKO z 19 września 2023 r. wydaną w przedmiocie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażami podziemnymi, miejsc parkingowych naziemnych, wewnętrznych instalacji gazowych, instalacji doziemnych kanalizacji deszczowej, podziemnych zbiorników na wody opadowe, murów oporowych, infrastruktury towarzyszącej wraz z zagospodarowaniem terenu oraz budową zjazdów z dróg publicznych, na nieruchomości położonej w Białymstoku, przy ul. [...], na działkach nr: [...], [...], [...], [...] - obręb [...] (Z.). Wojewoda zacytował fragmenty uzasadnienia tego wyroku, w tym fragment, w którym WSA w Białymstoku zweryfikował podniesione przez skarżącą twierdzenie, że wody z Lasu A. przepływają m.in. przez teren planowanej inwestycji. Sąd przyznał wówczas rację organom, które przeanalizowały to zagadnienie i po analizie mapy hipsometrycznej (poziomic) wyciągnęły, w ocenie sądu, trafne wnioski, że spływ wód, dokonujący się z czterech kierunków i wpływający na nagromadzenie się wód opadowych na działce skarżącej, nie odbywa się przez planowane do zabudowy działki nr: [...], [...], [...] i [...]. W związku z powyższym sąd stanął na stanowisku, że teren przedsięwzięcia znajduje się poza głównymi kierunkami odpływu wód z terenów leśnych.
Jakkolwiek rację ma skarżąca, że wyrok powyższy nie jest prawomocny - w związku z czym WSA w Białymstoku formułując w uzasadnieniu wyroku z 9 stycznia 2025 r. sygn. akt II SA/Bk 638/24 zalecenia co do dalszego postępowania odwoławczego zainicjowanego odwołaniem skarżącej od decyzji Prezydenta z 22 marca 2024 r., nakazał poczynienie w tym przedmiocie samodzielnych ustaleń przez organy architektoniczno-budowlane, to nie należy tracić z pola widzenia, że w dacie wydania zaskarżonej decyzji w obrocie prawnym funkcjonowała (i nadał funkcjonuje) ostateczna decyzja SKO z 19 września 2023 r. wydana w przedmiocie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia obejmującego m.in. działki inwestycyjne, w której dokonano analizy geomorfologii terenu, warunków geotechnicznych i hydrogeologicznych, w tym stanu wód gruntowych, a także stwierdzono wprost, że brak jest dowodów na to, że realizacja m.in. inwestycji objętej decyzją Prezydenta z 22 marca 2024 r. (w tym w powiązaniu z innymi inwestycjami w okolicy), wpłynie na problem odprowadzania wód w kierunku działki skarżącej. W uzasadnieniu powyższej decyzji wyjaśniono, że problem spływu wód z terenu Lasu A. i zalewania działek skarżącej jest skutkiem zmiany stanu wody na gruncie spowodowanej przez przebudowę ul. G., zasypania odcinka rowu melioracyjnego (co potwierdza sama skarżąca), morfologii terenu oraz słabo przepuszczalnego podłoża występującego na tym terenie, zaś zgromadzone dowody nie pozwalają na ustalenie, że planowana inwestycja miałaby przyczynić się do pogłębienia już występującego problemu wodnego. W tym względzie SKO wskazało m.in., że z mapy hipsometrycznej (wskazującej na kierunki możliwych spływów nadmiaru wód opadowych i roztopowych) wynika, że poza trzema kierunkami wskazanymi przez inwestora, istnieje czwarty kierunek spływu (na wschód od działki nr [...]), który również wpływa na nagromadzenie wód opadowych na działce nr [...]. Z analizy poziomic przeprowadzonej przez SKO nie wynika, aby spływ wód odbywał się przez teren przedsięwzięcia, tj. działki nr.: [...], [...], [...] i [...].
Dokonując w ponownym postępowaniu odwoławczym samodzielnej analizy mapy hipsometrycznej, Wojewoda doszedł do analogicznego wniosku, uznając, że obie działki inwestycyjne (nr [...] i [...]) znajdują się poza funkcjonującymi w terenie czterema kierunkami odpływu wód opadowych, roztopowych i źródliskowych z terenów leśnych, zaś każdy z tych odpływów przebiega przez działkę skarżącej. Sąd ustalenie to podziela. W konsekwencji prawidłowy jest wniosek Wojewody, że planowana inwestycja nie spowoduje zatrzymania wód opadowych i roztopowych napływających z Lasu A. na działce skarżącej, bowiem kierunki spływu tych wód omijają działki inwestycyjne. Tym samym organ odwoławczy zasadnie ustalił, że projektowana inwestycja nie oddziałuje na działki skarżącej pod względem zakłócenia stosunków wodnych.
W tym względzie Wojewoda przeanalizował także projekt zagospodarowania terenu zawierający rozwiązania uniemożliwiające spływ wód opadowych z terenu inwestycji na działki sąsiednie, stwierdzając zasadnie, że: zachowano powierzchnie przepuszczalne w stopniu umożliwiającym zapewnienie przesiąkania wód deszczowych na użytkowanym terenie; zastosowano rozwiązania techniczne uniemożliwiające spływ wód na grunty sąsiednie w taki sposób, aby nie zalewać terenów nieruchomości sąsiednich; zaprojektowano teren biologicznie czynny z zielenią urządzoną na gruncie rodzimym oraz na stropodachach nad garażami zgodnie z bilansem terenu; zaprojektowano zbiornik retencyjny na wody opadowe o pojemności [...] m2, zaś wody te po oczyszczeniu mają być wykorzystywane na potrzeby gospodarcze, natomiast w okresie intensywnych opadów ich nadmiar w ilości łącznie do [...] dm3/s ma być odprowadzany przez regulator przepływu wód do miejskich urządzeń kanalizacji deszczowej. Wojewoda zauważył ponadto, że w opisie do projektu zagospodarowania terenu zamieszczono informację, że od strony wschodniej, zachodniej, północnej i południowej, celem zabezpieczenia przed niekontrolowanym spływem wód opadowych w kierunku granic działek sąsiednich, zostaną wykonane obniżenia terenowe z kontrspadkiem od strony granic, mające za zadanie zabezpieczenie działek sąsiednich przed zalewaniem wodami, na czas ich infiltracji w gruncie.
Powyższe ustalenia w ocenie sądu świadczą o prawidłowym i wyczerpującym rozważeniu przez Wojewodę wszystkich okoliczności sprawy, mających znaczenie w kontekście stwierdzenia dochowania przez inwestora warunku z § 29 warunków technicznych. Zaprezentowane zaś w tym względzie wnioski przemawiają za stwierdzeniem, że planowana inwestycja nie pogłębi nieprawidłowych stosunków wodnych zaistniałych (z innego powodu) na działce skarżącej, a proponowane rozwiązania projektowe maja na celu ochronę panujących tam stosunków wodnych. Dodatkowo Wojewoda odniósł się wymogów zawartych w § 13 i § 60 warunków technicznych, stwierdzając, że z uwagi na niewielką wysokość projektowanych budynków ([...] m) oraz ich usytuowanie w przepisowych odległościach od granic działek (minimum 4 m), nie będą one powodowały przesłaniania okien i nie ograniczą nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynkach znajdujących się (lub mogących się znajdować) na działkach skarżącej, oddalonych od granic terenu inwestycji o 30-45 m.
W świetle powyższego zaistniały podstawy do umorzenia postępowania oddawczego, bowiem przeprowadzona przez Wojewodę weryfikacja kwestii wskazanych do wyjaśnienia przez WSA w Białymstoku w uzasadnieniu wyroku z 9 stycznia 2025 r. sygn. akt II SA/Bk 638/25 wykazała, że działki skarżącej nie leżą w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. Ustalenie to zaś, w kontekście dyspozycji art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.b., wyklucza możliwość udziału skarżącej w postępowaniu zakończonym decyzją Prezydenta z 22 marca 2024 r. w charakterze strony, co finalnie przemawia za niedopuszczalnością wniesionego przez nią odwołania i skutkuje koniecznością umorzenia postępowania odwoławczego na zasadzie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a.
Tym samym podniesione w skardze zarzuty okazały się nieskuteczne. Sąd nie stwierdził bowiem ani naruszenia art. 153 p.p.s.a., ani art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 i art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b., bowiem Wojewoda zastosował się do wskazań oraz uwzględnił ocenę prawną zawarte w wyroku WSA w Białymstoku z 9 stycznia 2025 r. sygn. akt II SA/Bk 638/25, dochodząc do zasadnego wniosku, że w świetle kryteriów prawnych determinujących wyznaczenie kręgu stron w sprawie pozwolenia na budowę, skarżąca nie posiada przymiotu strony, bowiem jej nieruchomość nie znajduje się w obszarze odziaływania planowanego przedsięwzięcia. Ze względu zaś na fakt, że ustalenia Wojewody znajdują oparcie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym oraz w sposób bezpośredni z niego wynikają, sąd nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania powołanych w pkt 3 zarzutów skargi.
Sąd zauważa przy tym, że wbrew twierdzeniu skarżącej, z mapy zlewni źródeł Lasu A. dołączonej do odwołania z 5 kwietnia 2024 r. nie wynika, aby działki inwestycyjne położone były na drodze cieku wodnego. Mapa ta jest bowiem nazbyt ogólna i nie naniesiono na nią granic działek, zatem nie można z niej wywodzić twierdzenia prezentowanego przez skarżącą, podczas gdy jednocześnie analiza mapy hipsometrycznej - wskazującej na kierunki możliwych spływów nadmiaru wód opadowych i roztopowych, prowadzi do wniosku przeciwnego. Jak wykazało bowiem postępowanie odwoławcze i co wynika z materiału dowodowego sprawy, obie działki inwestycyjne nie leżą na drodze cieku wodnego, którym spływają wody powierzchniowe z Lasu A. Ciek ten zlokalizowany jest bowiem kilka metrów na wschód od terenu inwestycji i przebiega m.in. przez działkę inwestora nr [...] – która ma pozostać niezagospodarowana i stanowić naturalny bufor oddzielający teren całej inwestycji od działki skarżącej. Podnoszona zaś przez skarżąca kwestia kolidowania placu nawrotowego ulicy [...] z rowem zachodnim, nie stanowi przedmiotu kontrolowanego postępowania.
Jakkolwiek, w kontekście zaistniałego na działce skarżącej stanu naruszenia stosunków wodnych (potwierdzonego decyzją SKO z 15 listopada 2013 r. nr 408.225/F-2/8/13), spowodowanego przebudową ul. G. oraz zasypaniem fragmentu rowu zachodniego, do którego były odprowadzane wody opadowe i roztopowe z terenu Lasu A., zrozumiałe są obawy skarżącej co do tego, czy planowana inwestycja nie pogorszy tego stanu. Przeprowadzone przez Wojewodę postępowanie nie potwierdza jednak obaw skarżącej, bowiem w jego wyniku ustalono, że inwestycja ta w żaden sposób nie wpłynie na nieruchomość skarżącej, w szczególności zaś nie spowoduje blokady odpływu wód napływających z Lasu A. na działkę skarżącej, bowiem wody te nie spływają przez teren planowanej inwestycji. Dodatkowo ustalono, że proponowane rozwiązania projektowe uniemożliwią spływ wód opadowych z terenu inwestycji na sąsiednie działki. Sąd zauważa przy tym, że do skarżącej nie należy wiążąca ocena projektowanych rozwiązań, za których prawidłowość oraz skuteczność odpowiada uprawniony projektant. Dodać przy tym należy, że punktem wyjścia proponowanych rozwiązań technicznych w zakresie zagospodarowania wód na terenie inwestycji, są aktualnie panujące tam specyficzne stosunki wodne co oznacza, że inwestor dostrzega konieczność zaprojektowania takich rozwiązań, które tychże stosunków wodnych nie pogorszą.
Z powyższych względów wszystkie podniesione w skardze zarzuty nie mogły zostać uwzględnienie.
Końcowo sąd zauważa, że umorzenie postępowania odwoławczego ze względu na brak interesu prawnego odwołującego, wymaga w każdym przypadku uprzedniego podjęcia przez organ odwoławczy czynności wyjaśniających, ukierunkowanych na wyjaśnienie kwestii legitymacji procesowej strony skarżącej. Ze względu zaś na uprzednie wyrokowanie w niniejszej sprawie, czynności te zostały sprecyzowane w uzasadnieniu wyroku z 9 stycznia 2025 r. sygn. akt II SA/Bk 638/24, zaś kontrola sądowa przeprowadzona w sprawie niniejszej wykazała, że zostały one należycie zrealizowane. Podkreślić przy tym należy, że ani niezadowolenie strony skarżącej z zaskarżonej decyzji, ani też subiektywne przekonanie o jej wadliwości, nie mogą same w sobie stanowić podstawy uwzględnienia skargi, jeżeli przeprowadzona kontrola sądowa, nie wykazała naruszeń prawa uzasadniających jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.
Mając na uwadze powyższe sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło