II SA/Bk 209/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Bujko, Sędziowie NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Stanisław Prutis, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2004 r. sprawy ze skargi L. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] marca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. na rzecz skarżącej L. K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści ) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego; Decyzją z dnia [...].05.2003 r., nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. P. odmówił stwierdzenia choroby zawodowej u L. K. W toku przeprowadzonego postępowania administracyjnego ustalono, iż L. K. w okresie od 02.11.1973 r. do 30.04.1999 r. była zatrudniona jako lekarz stomatolog w ZOZ w B. P. oraz od 01.10.1979 r. do 30.11.1980 r. pracowała w zawodzie w wymiarze ¼ etatu w Spółdzielni Inwalidów " P." w B. P.. Jak wynika ze zgromadzonej dokumentacji obecnie L. K. prowadzi indywidualną praktykę w zakresie usług stomatologicznych. W związku z podejrzeniem wystąpienia choroby zawodowej, na wniosek P. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B. skierowano ją w celu przeprowadzenia badania konsultacyjnego do Kliniki Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w Ł. Wykonane badania nie potwierdziły wystąpienia choroby zawodowej układu oddechowego i skóry. Jedynie testy naskórkowe ujawniły nadwrażliwość na tiosiarczan złotawo-sodowy będący antygenem złota, służącym do wykrywania alergii na złoto. Dochodzenie epidemiologiczne przeprowadzone przez PPIS w B. P. nie ujawniło jednak obecności związków złota (wyłączając złoto metaliczne) w środowisku pracy badanej. Opierając się na wynikach badań oraz zgromadzonym materiale dowodowym P. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w B. w orzeczeniu lekarskim nr [...]z dnia [...].02.2003 r., stwierdził brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. L. K., nie zgadzając się z treścią orzeczenia, odwołała się do Instytutu Medycyny Pracy w Ł. Orzeczeniem lekarskim nr [...], z dnia [...].04.2003 Instytut w Ł. potwierdził brak przesłanek do rozpoznania zawodowej etiologii skóry oraz układu oddechowego. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. P. powołując się na pismo Państwowego Zakładu Higieny z dnia [...].11.2002 r., nr [...] wskazał, że pozytywny wynik testu na tiosiarczan złotawo-sodowy jest wskaźnikiem alergii na złoto, a w indywidualnych przypadkach może wskazywać uczulenie na tiosiarczan sodu. Ta druga hipoteza jest jednak tylko sugestią zawartą w fachowej literaturze, nie potwierdzoną przez badania. U większości osób, u których stwierdzono dodatni odczyn na przedmiotowy związek, nie wykazało uczulenia na złoto jubilerskie. W konkluzji organ I instancji wywiódł, że rozpoznane jednostki chorobowe nie są umieszczone w wykazie chorób zawodowych stanowiących załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 30.07.2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. nr 132, poz. 115), a jedynie te uznawane są za choroby zawodowe. W odwołaniu od decyzji L. K. wywiodła, iż w Akademii Medycznej w B. zdiagnozowano u niej bronchitis chronica spastica, pharyngolaryngitis chronica, dermatitis alergica, hypertensio arterialis, spondyloarthrosis deformans. Fakt ten nie został wzięty pod uwagę podczas przeprowadzania badań specjalistycznych w Ł. Występujące dolegliwości związane zaś są ściśle z wykonywana pracą zawodową. Decyzją z dnia [...].03.2004 r., nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu wywiódł, iż orzeczenia wydane przez P. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w B. jak i Instytut Medycyny Pracy w Ł. są sporządzone rzetelnie, fachowo w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy. Z dołączonej dodatkowo do akt sprawy opinii z dnia [...].10.2002 r. wydanej przez Konsultanta Krajowego ds. toksykologii klinicznej wynika, iż tiosiarczan złotawo-sodowy nie wchodzi w skład żadnego z preparatów stomatologicznych, jest natomiast antygenem złota służącym do wykrywania alergii kontaktowej na złoto. Brak jest informacji w dostępnej bazie danych o toksykologicznym znaczeniu tego preparatu. Zgodnie z treścią § 10 powołanego rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 30.07.2002 r. w przedmiotowej sprawie zastosowanie ma rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U., nr 65, poz. 294 ze zm.) zgodnie z którym wyłączną podstawą faktyczną orzekania w przedmiocie chorób zawodowych jest orzeczenie lekarskie wydane przez uprawnione jednostki organizacyjne oraz wyniki dochodzenia epidemiologicznego. W konkluzji Inspektor podkreślił, iż organ administracji nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. W rozpatrywanej sprawie uprawnione jednostki służby zdrowia nie rozpoznały u odwołującej się choroby zawodowej, a orzeczenie wydane w wyniku rozpatrzenia odwołania przez Instytut Medycyny Pracy w Ł. należy traktować za ostateczne. Niczego nowego nie wniosła do sprawy dokumentacja lekarska, którą L. K. dostarczyła w toku postępowania odwoławczego. Dokumentacja ta była bowiem konsultowana z dermatologiem Instytutu Medycyny Pracy w Ł., który nie znalazł podstaw do zmiany orzeczenia z dn. 7.04.2003 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku L. K. stwierdziła, że jej schorzenie ma ścisły związek z wykonywana pracą zawodową. W stomatologii nie używa się czystego złota lecz złota dentystycznego, które skarżąca stosuje w pracach protetycznych, a także w leczeniu m.in. w pigmentach, masach porcelanowych, plombach kompozytowych itp. Skarżąca nie zgodziła się z orzeczeniem Instytutu Medycyny Pracy w Ł. z dn. [...].04.2003 r. podnosząc, iż w orzeczeniu brak jest opisu jej choroby układu oddechowego i skóry. Stwierdziła, iż przeprowadzony u niej, w Instytucie, sposób badań był niewłaściwy a zastosowane testy nieodpowiednie. Stąd też, w piśmie z dn. [...].05.2003 r. skierowanym do Inspektora Powiatowego, wnosiła o uzupełnienie postępowania. W uzupełnieniu skargi (pismo z dn. 1.05.2004 r.) L. K. zwróciła uwagę na dokumentację lekarską, jaką posiada z leczenia szpitalnego gdzie przebywała po wydaniu orzeczenia Instytutu Medycyny Pracy w Ł. oraz na stwierdzony u niej dodatni odczyn na dwuchromian potasu i siarczan neomycyny, czego organ nie brał pod uwagę wydając zaskarżoną decyzję. W piśmie z dn. 4.07.2004 r. skarżąca zarzuca, iż organy nie brały pod uwagę dokumentacji lekarskiej dotyczącej leczenia się skarżącej z powodu rwy ramiennej barku prawego, które też jest schorzeniem zawodowym. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Należy zgodzić się z Państwowym Wojewódzkim Inspektorem Sanitarnym co do tego, że organ wydaje decyzję na podstawie orzeczenia lekarskiego i jest związany treścią tego orzeczenia, nie może samodzielnie oceniać dokumentacji lekarskiej prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Związanie treścią orzeczenia wynika z § 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dn. 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. nr 65 poz. 294 z późn. zm.), a także z utrwalonego w tej mierze orzecznictwa sądowego. Jednakże w orzecznictwie sądowo-administracyjnym zostało wyjaśnione (wyroki NSA z 6.08.1998 r. – sygn. akt II SA/Wr 1980/97; z 19.02.1999 r. – II SA/Wr 1452/97 publ. w ONSA z. 2 poz. 63 z 2000 r.), że orzeczenie jednostki organizacyjnej właściwej do rozpoznania chorób zawodowych ma charakter opinii biegłego. Oznacza to, że organ sanitarny ma obowiązek dokonania oceny opinii biegłego w granicach wskazanych w art. 80 k.p.a. Organ nie może oprzeć rozstrzygnięcia na opinii lekarskiej lakonicznej, nie zawierającej przekonywującego uzasadnienia (takie stanowisko wynika m.in. z tezy wyroku NSA z 5.11.1998 r. – I SA 1200/98 niepubl.). Taki, wszak, powierzchowny charakter prezentuje orzeczenie lekarskie Instytutu Medycyny Pracy w Ł. z dn. [...].04.2003 r., które stało się głównym dowodem w sprawie. Sąd nie podziela poglądu PWIS, iż orzeczenie lekarskie zostało sporządzone rzetelnie, fachowo i nie budzi wątpliwości. Uzasadnienie w/w opinii winno zawierać stanowisko z odniesieniem się nie tylko do wyników badań przeprowadzonych przez daną jednostkę (tu też jest bardzo skrótowe), ale również do innych dowodów. Skarżąca przedstawiła bardzo obszerną dokumentację lekarską zarówno przed wydaniem orzeczenia lekarskiego z dn. [...].04.2003 r., jak też po jego wydaniu m.in. kartą informacyjną leczenia szpitalnego w Klinice Alergologii i Chorób Wewnętrznych AM w B. (21-31.07.2003 r.), gdzie stwierdzono dodatnie testy naskórne na dwuchromian potasu i siarczan neomycyny. Tymczasem z odpowiedzi Instytutu Medycyny Pracy w Ł. (o jaką zwracał się organ) wynika, iż tamże przeprowadzone testy na te czynniki były ujemne. Organ dał wiarę placówce naukowo-badawczej przy tak ewidentnej sprzeczności i bez podania przyczyny swego stanowiska. W ocenie Sądu, korespondencyjna konsultacja dokumentacji lekarskiej jaką przedstawiła L. K., już po 7.04.2003 r., z Instytutem Medycyny Pracy w Ł. nie spełnia wymogów opinii uzupełniającej, której wykonanie należałoby zlecić temu Instytutowi lub zasięgnąć opinii innej placówki naukowo-badawczej zwłaszcza, że materiał dowodowy jest kontrowersyjny tak w części dotyczącej alergii skarżącej na tiosiarczan złotawo-sodowy, jak też na dwuchromian potasu i siarczan neomycyny. Skarżąca podnosiła też kwestię dotyczącą leczenia z powodu rwy ramiennej barku prawego, co nie było brane, przez organy orzekające, pod uwagę. Zastrzeżenia może budzić duży upływ czasu od daty wydania orzeczenia lekarskiego przez Instytut Medycyny Pracy w Ł. do daty wydania zaskarżonej decyzji. Ponad roczny przedział czasowy mógł wpłynąć na dezaktualizację orzeczenia lekarskiego z dn. [...].04.2003 r. Kwestią, do ponownego wyjaśnienia przez organ, będzie również ustalenie związku przyczynowego między występującymi u skarżącej schorzeniami a czynnikami narażającymi na nie w pracy zawodowej skarżącej. W ocenie Sądu, sprawa została rozpoznana bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz bez wnikliwego i wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego. Stanowi to naruszenie przepisów art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a., które mogło wpłynąć na treść zaskarżonej decyzji. Dlatego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c, oraz art. 152 i art. 200 ustawy z dn. 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) orzeczono, jak w sentencji.