II SA/Bk 252/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.),, sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Protokolant Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 lipca 2010 r. sprawy ze skargi D. W. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. oddala skargę. Wojewoda P. zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2010r. nr [...], na podstawie art. 138 §1 pkt 3 kpa w zw. z art. 105 §1 kpa oraz art. 82 ust.3 ustawy Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania Pana D. W. od decyzji Starosty S. z dnia [...] października 2008r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego oraz przydomowej oczyszczalni ścieków na działce nr geod. [...] w R., Gm. K., umorzył postępowanie odwoławcze. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne: Wnioskiem z dnia 13 października 2008r. M. W. zwróciła się do Starosty S. o udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz przydomowej oczyszczalni ścieków na działce o nr geod. [...] w R.Gm. K. Starosta S. decyzją z dnia [...] października 2008r. nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę wnioskowanej inwestycji. W dniu 15 grudnia 2009r. D. W. - właściciel działki nr geod. [...] sąsiadującej z działką inwestora, wniósł odwołanie od powyższej decyzji, podnosząc, że inwestor samowolnie zagospodarował teren budowy. W dalszej części odwołujący zwrócił uwagę na fakt, iż na działce inwestora o nr geod. [...] brak jest jakichkolwiek urządzeń do odpływu wody deszczowej, co powoduje zalewanie należącej do niego nieruchomości. Wskazana okoliczność świadczy zaś o tym, że przedmiotowa inwestycja będzie miała wpływ na działkę odwołującego. W dniu 29 grudnia 2009r. D. W. wniósł dodatkowego pismo, w którym oświadczył, że odwołanie zostało złożone w przewidzianym ustawowo terminie. Wojewoda P. pismem z 6 stycznia 2010r. wezwał D. W. do sprecyzowania, czy przekazane pismo należy traktować jako odwołanie od decyzji Starosty S. z [...] października 2008r., czy jako zażalenie na postanowienie Starosty S. z dnia [...] grudnia 2009r. o przekazaniu tegoż pisma według właściwości – Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego. W odpowiedzi na powyższe wezwanie D. W. sprecyzował, że wniesione przez niego w dniu 12 grudnia 2009r. - pismo jest odwołaniem od decyzji Starosty S. z dnia [...] października 2008r. W tych okolicznościach Wojewoda P. decyzją z dnia [...] lutego 2010r. umorzył postępowanie odwoławcze. Uzasadniając powyższe rozstrzygniecie wyjaśnił, że obowiązkiem organu II instancji jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy odwołanie pochodzi od osoby będącej stroną w sprawie przed organem I instancji, albowiem, zgodnie z art. 127 §1 kpa, jedynie stronie służy możliwość skutecznego wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej. W sytuacji zaś, gdy wnoszący odwołanie nie ma legitymacji strony, postępowanie staje się bezprzedmiotowe z przyczyn podmiotowych, a organ zobowiązany jest wówczas wydać decyzję o umorzeniu postępowania. W takim przypadku nie będą miały też zastosowania przepisy dotyczące terminów do wniesienia odwołania, albowiem skarżący nie otrzymał nawet decyzji, od której wywiódł odwołanie. W dalszej kolejności Wojewoda P. powołał się na art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego wyjaśniając, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenie na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Odnosząc powyższą regulację do przedmiotowej sprawy organ wyjaśnił, że w decyzji z dnia [...] października 2008r. udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego oraz przydomowej oczyszczalni ścieków na działce nr geod. [...] uznano, że obszar oddziaływania planowanego obiektu obejmuje wyłącznie działkę inwestora – M. W., a w konsekwencji tylko inwestora uznano za stronę tego postępowania. Wobec powyższego, skoro skarżący nie był stroną opisanego postępowania tym samym nie miał legitymacji do zaskarżenia decyzji z dnia [...] października 2008r., która to stała się ostateczna z dniem 13 listopada 2008r. Końcowo organ poinformował skarżącego, że w przypadku, gdy uważa, że wydana ostateczna decyzja jest nieprawidłowa lub wadliwa ma on możliwość wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu). Na marginesie Wojewoda P. wyjaśnił również, że pismem z dnia 6 stycznia 2010r. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z prośbą o wyjaśnienie wskazanych przez skarżącego nieprawidłowości przy realizacji inwestycji na działce nr geod.[...]. W odpowiedzi na powyższe pismo otrzymał informację, że w tej sprawie toczy się już postępowanie z wniosku D. W. w przedmiocie oczyszczalni ścieków. W trakcie postępowania odwoławczego organ II instancji ustalił również, że Starosta S. decyzją z dnia [...] stycznia 2010r. uchylił własną decyzję z dnia [...] października 2008r. w części budowy przydomowej oczyszczalni ścieków na działce nr [...] z powodu istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków pozwolenia na budowę. Z decyzją Wojewody P. z[...] lutego 2010r. nie zgodził D. W. i wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. W uzasadnieniu skargi opisał szczegółowo stan faktyczny przedmiotowej sprawy, podkreślając, że działka o nr geod. [...] nie nadawała się w ogóle do zabudowy z uwagi na duże różnice poziomów i porośniecie jej drzewami. Tymczasem inwestor bez uzyskania wymaganych zezwoleń wyciął ponad 100 drzew i bez żadnych pomiarów wyrównał powierzchnię działki, podnosząc ją o metr w stosunku do działki skarżącego. Powyższe działanie spowodowało, że woda deszczowa z działki nr [...] spływa na działkę skarżącego, powodując też zalewanie należącego do niego domu. W dalszej części skarżący opisał postępowanie, jakie toczy się z jego wniosku, przed organami nadzoru budowlanego, wskazując na opieszałość w załatwieniu sprawy. Wojewoda P. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenia podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody P. o umorzeniu postępowania odwoławczego wywołanego wniesieniem odwołania przez D. W. od decyzji Starosty S. z dnia [...] października zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego oraz przydomowej oczyszczalni ścieków na działce nr geod. [...] w R., Gm. K., wskutek stwierdzenia przez organ odwoławczy, że wnoszący odwołanie nie jest stroną postępowania. Już na wstępie zgodzić się należy z Wojewodą P., że podstawowym obowiązkiem organu odwoławczego jest zbadanie dopuszczalności odwołania, tj. czy odwołanie zostało złożone przez legitymowany podmiot - stronę postępowania w sprawie. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest, bowiem stanowisko, zgodnie z którym stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną postępowania, następuje w formie decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt II OSK 942/05. ONSAiWSA z 2007 r. nr 2, poz. 50, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 października 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 514/06. Lex nr 303209, uchwała NSA z dnia 5 lipca 1999 r. sygn. akt OPS 16/98, publ. ONSA 1999 nr 4 poz. 119). Zatem, jeżeli subiektywne twierdzenie wnoszącego odwołanie, iż jest stroną postępowania przed organem pierwszej instancji, nie zostało w sposób przewidziany dla postępowania odwoławczego pozytywnie zweryfikowane należy wydać decyzję, o której mowa w art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Jest poza sporem, że odwołanie od decyzji organu I instancji przysługuje tylko stronie. Wynika to z art. 127 §1 kpa, który stanowi, że od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji oraz z art. 78 Konstytucji RP, który stanowi, że każda ze stron ma prawo do zaskarżania orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji. Słusznie, więc zauważył organ odwoławczy, iż kwestią kluczową w niniejszej sprawie było ustalenie kręgu osób posiadających przymiot strony w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego oraz przydomowej oczyszczalni ścieków na działce nr geod. [...] w R., Gm. K. W postępowaniu w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę ustalenie kręgu podmiotów legitymowanych do występowania w tym postępowaniu w charakterze strony odbywa się w oparciu o art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118), zgodnie z którym stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Mówiąc o obszarze oddziaływania obiektu należy przytoczyć definicję ustawową zawartą w art. 3 pkt 20 prawa budowlanego, zgodnie z którą jest teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Organ II instancji ustalając krąg stron w kwestionowanym postępowaniu oraz obszar oddziaływania wnioskowanej inwestycji, prawidłowo powołał się na decyzję Starosty S. z dnia [...] października 2008r. podając, że obszar oddziaływania planowanego obiektu obejmuje wyłącznie działkę inwestora nr geod. [...], a stroną przedmiotowego postępowania jest tylko inwestor. Decyzja z dnia [...] października 2008r. jest ostateczna, dlatego też Wojewoda P. nie miał prawa kwestionować, ani ustalonego kręgu stron postępowania, ani wyznaczonego obszaru oddziaływania. W tych okolicznościach słuszne było pouczenie skarżącego, że w sytuacji, gdy uważa, że ostateczna decyzja Starosty S. z [...] października 2008r. jest nieprawidłowa bądź wadliwa może, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa, żądać wznowienia postępowania zakończonego wskazaną decyzją. W tym miejscu należy jeszcze raz podkreślić, że zaskarżona decyzja Wojewody P. jest to decyzja formalna, zamykająca drogę do merytorycznego rozpoznania odwołania złożonego przez skarżącego. Ocena legalności tego rozstrzygnięcia przez Sąd ogranicza się, zatem wyłącznie do badania poprawności zastosowania przepisów postępowania administracyjnego leżącego u podstaw wydanej decyzji, stąd wszelkie nieprawidłowości związane z inwestycją na działce o nr geod. [...], obszernie opisane w złożonej skardze, a dotyczące istoty merytorycznej sprawy, na tym etapie postępowania nie mogą podlegać ocenie Sądu orzekającego. Skarżącemu przysługuje zaś prawo wystąpienia do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z wnioskiem o zbadaniem wszelkich opisanych nieprawidłowości, z którego to uprawnienia skarżący, jak wynika z akt administracyjnych, już skorzystał. Końcowo wyjaśnić należy, że kwestionowana przez skarżącego decyzja z [...] października 2008r. udzielająca pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego oraz przydomowej oczyszczalni ścieków na działce nr geod. [...], decyzją Starosty S. z dnia [...] stycznia 2010r. została uchylona w części budowy przydomowej oczyszczalni ścieków z powodu istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków pozwolenia na budowę. Mając na względzie przedstawione wyżej okoliczności faktyczne i prawne Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania poprawności zaskarżonego rozstrzygnięcia, stąd zgodnie z art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.