II SA/Bk 256/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie asesor WSA Małgorzata Roleder, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 września 2008 r. sprawy ze skargi E. Sz. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie nakazania przedłożenia dokumentów 1. oddala skargę; 2. przyznaje radcy prawnemu W. S. od Skarbu Państwa (kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku) kwotę 292,80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne skarżącego wykonane na zasadzie prawa pomocy.- Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco: Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. M., na podstawie interwencji z dnia [...]02.2007 roku pana E. Sz., wszczął i prowadzi postępowanie administracyjne w sprawie sprawdzenia legalności ułożenia przewodów sieci telekomunikacyjnej w gruncie, na działkach o nr [...] w Ż. W. W wyniku oględzin z dnia [...]05.2007 roku organ l instancji ustalił, iż na wysokości działki o nr ewid. [...] w pasie drogowym stoi słup drewniany z którego przeprowadzony jest podziemny przewód telefoniczny do budynku mieszkalnego państwa M. W trakcie wizji lokalnej brak było możliwości ustalenia przebiegu przyłącza w gruncie. Natomiast strony postępowania administracyjnego w trakcie oględzin odmiennie wskazywały przebieg przyłącza (skarżący pan E. Sz. wskazywał działki o nr [...], jako nieruchomości przez które przebiega przedmiotowe przyłącze, natomiast pan T. M. i pan S. M. - jedynie działkę [...]). W dniu [...]08.2007 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. M. uzyskał stanowisko nr [...] T. P. S.A. Pionu Sieci Obszaru Eksploatacji w B., z którego wynikało, iż przedmiotowe przyłącze wykonał pan T. M. i przebiega ono przez działki o nr [...] w Ż. W., zaś usługa telefoniczna świadczona jest od [...]09.2005 roku. Wskazano ponadto, że T. [...] dokonała podłączenia nie posadawiając żadnych elementów infrastruktury telekomunikacyjnej. Organ ustalił również, na podstawie oświadczenia pana T. M. z dnia [...]03.2006 roku i z dnia [...]03.2006 roku, przesłanego przez T. P. S.A., iż to on we wrześniu 2005 roku samodzielnie zakopał kabel telefoniczny na działce nr [...] stanowiącej własność pani E. O. i pani J. D. M. oraz zakopał kabel na działce stanowiącej współwłasność strony, tj. S. M. i E. Sz. (nr [...]). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. M. - decyzją z dnia [...]09.2007 roku nr [...] nakazał T. P. S.A., wykonanie określonych czynności, celem doprowadzenia samowolnie zrealizowanego przyłącza do stanu zgodnego z przepisami prawa. Działając w trybie odwoławczym P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. - decyzją ostateczną z dnia [...]11.2007 roku nr [...] uchylił w/w decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji. Ponownie rozpatrując niniejszą sprawę, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. M. wydał postanowienie z dnia [...]01.2008 roku nr [...], w którym zobowiązał T. P. S.A. do opracowania i przedłożenia w organie l instancji, w terminie do dnia [...]05.2008 roku, oceny technicznej na temat zgodności ze sztuką budowlaną ułożenia przewodów przyłącza telekomunikacyjnego na działkach o nr ewid. gr. [...], położonych w miejscowości Ż. W. [...]. Zażalenie na powyższe postanowienie w dniu [...]01.2008 roku złożył pan E. Sz. Po rozpatrzeniu zażalenia od powyższego postanowienia P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem z dnia [...]02.2008 roku nr [...] uchylił zaskarżone postanowienie w całości i nakazał T. P. S.A. w terminie do dnia [...]05.2008 roku przedłożyć w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w W. M.: 1. aktualną mapę zasadniczą z naniesionym przez uprawnionego geodetę przebiegiem przyłącza telekomunikacyjnego do budynku mieszkalnego państwa M. w miejscowości Ż. W. [...] gm. K.; 2. ocenę techniczną przedmiotowego przyłącza telekomunikacyjnego, sporządzoną przez osobę posiadającą uprawnienia budowlanego w specjalności telekomunikacyjnej, o zgodności przedmiotowego przyłącza z przepisami techniczno – budowlanymi i wiedzą techniczną. Ocena winna zawierać sposób ewentualnego doprowadzenia przyłącza do stanu zgodnego z prawem. W uzasadnieniu swego postanowienia organ II instancji podniósł, iż przywołane postanowienie nie zostało wydane prawidłowo, a organ I instancji nie zastosował się w całości do decyzji ostatecznej, wydanej na poprzednim etapie sprawy, gdyż nie wyjaśnił rzeczywistego przebiegu przyłącza telekomunikacyjnego do budynku mieszkalnego państwa M., a zawężenie nałożonego obowiązku oceny technicznej do działek o nr ewid. [...] powodowało nieuzasadnione ograniczenie przedmiotu niniejszej sprawy. Jednocześnie organ odwoławczy podzielił stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. M. co do konieczności wydania w niniejszej sprawie postanowienia na podstawie art. 81 c ustawy z dnia 07.07.1994r. Prawo budowlane. Akta sprawy jednoznacznie bowiem wskazują, iż gestor sieci – T. P. S.A., przyjął przyłącze telekomunikacyjne wykonane samowolnie w 2005 roku przez T. M. do własnego zasobu, co skutkowało podłączeniem telefonu. Jednakże z dokumentów dostarczonych przez gestora sieci nie wynika, aby przebieg przyłącza telekomunikacyjnego do budynku mieszkalnego państwa M. został potwierdzony przez osobę uprawnioną (gestor sieci dokonał podłączenia na podstawie dokumentów dostarczonych przez pana T. M.), a także zgodność przyjętego przyłącza z przepisami techniczno - budowlanymi. Tym samym istnieją uzasadnione wątpliwości co do prawidłowości wykonania przyłącza telekomunikacyjnego do budynku mieszkalnego państwa M., przyjętego do zasobów gestora sieci. Organ podkreślił dodatkowo, iż przepis art. 29 a ustawy z dnia 07.07.1994r. Prawo budowlane, pozwalający inwestorom przyłączy elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, gazowych, cieplnych i telekomunikacyjnych na wybór zgodnego z prawem sposobu realizacji przyłącza - zgłoszenie na podstawie art. 30 ust. 1a ustawy z dnia 07.07.1994r. Prawo budowlane lub uzgodnienie z gestorem sieci - wszedł w życie w dniu 26.09.2005r., a więc dwa tygodnie po tym, jak T. P. S.A. rozpoczęła świadczenie usługi telefonicznej (od dnia [...]09.2005r.). Z tego powodu organ II instancji stanął na stanowisku, iż to gestor sieci, który przyjął do własnego zasobu samowolnie zrealizowane przyłącze telekomunikacyjne, bez potwierdzenia przez osobę uprawnioną jego przebiegu i zgodności z przepisami techniczno - budowlanymi, winien być obciążony obowiązkami, których celem jest doprowadzenie przedmiotowego przyłącza do stanu zgodnego z prawem. Odnosząc się do zarzutów pana E. Sz. organ podniósł, iż położenie przewodu telekomunikacyjnego w niniejszej sprawie stanowi realizację przyłącza telekomunikacyjnego. Jednocześnie przedmiotowe przyłącze stanowi urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 07.07.1994r. Prawo budowlane, co oznacza, iż niedopuszczalne jest zastosowanie przy doprowadzaniu go do stanu zgodnego z prawem art. 49b lub art. 48 tejże ustawy. Tym samym w niniejszej sprawie brak jest podstaw prawnych do żądania od inwestora oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Dochodzenia roszczeń związanych z ewentualnym naruszeniem prawa własności winno zaś odbywać się przed sądem powszechnym. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skarżący E. Sz. zaskarżonemu postanowieniu P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...]02.2008 roku nr [...] zarzucił: 1. naruszenie art. 77 § 1 kpa poprzez dowolne ustalenia faktyczne polegające na badaniu przez organy nadzoru budowlanego tylko fragmentu przedmiotowej sieci uzbrojenia terenu, a zaniechania zbadania legalności budowy całego odcinak od miasta C. do wsi Ż. W., 2. naruszenie prawa materialnego tj.: a. art. 3 pkt 3 w związku z pkt 9 w związku z art. 48 ust. 1 prawa budowlanego przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie (niezastosowanie) polegające na nietrafnym przyjęciu przez WINB, że przedmiotowa infrastruktura sieci telekomunikacyjnego przebiegająca przez działki oznaczone w ewidencji gruntów miasta C. numerami [...] oraz w obrębie wsi Ż. W. numerami [...] o długości ok. 1 km stanowi wyłącznie urządzenie budowlane rozumieniu art. 3 pkt 9 prawa budowlanego (związane z domem mieszkalnym urządzenie techniczne) podczas gdy zdaniem skarżącego jest to budowla w rozumieniu art. 3 pkt 3 w związku z art. 48 ust. 1 prawa budowlanego, b. art. 48 prawa budowlanego przez jego niewłaściwe zastosowanie (niezastosowanie), bowiem w sytuacji, gdy wyżej wymieniona infrastruktura stanowi sieć uzbrojenia terenu, to tym samym w stosunku do jej samowolnej realizacji należy stosować przepis art. 48 prawa budowlanego, w którym przewidziano procedurę i sankcję. Z uwagi na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego merytorycznego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podkreślił ponadto, iż zaskarżone postanowienie stanowi postanowienie dowodowe, które celem jest wyjaśnienie okoliczności sprawy, nie zaś jej merytoryczne rozstrzygnięcie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu prawnego, to jest jego zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej i oceny tej dokonuje w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Sąd administracyjny nie ma uprawnień do merytorycznego rozpoznania sprawy, ma on wyłącznie uprawnienia kasatoryjne co oznacza, iż rozpoznając sprawę nie może zmienić zaskarżonego postanowienia a jedynie, uwzględniając skargę, może je uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności stanowiące podstawę uwzględnienia skargi wskazane w art. 145 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - skarga podlega oddaleniu. Skarga skarżącego E. Sz. nie zasługuje na uwzględnienie. Zauważyć bowiem należy, iż decyzja administracyjna lub postanowienie są prawidłowe, jeżeli spełniają łącznie dwa warunki: 1. są zgodne z normami materialnego prawa, 2. zostały wydane zgodnie z normami prawa procesowego. Naruszenie tych norm powoduje wadliwość orzeczenia (wadliwość materialnoprawna albo wadliwość procesowa). Rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku nie dopatrzył się, aby w zaskarżonym postanowieniu zostało naruszone prawo materialne czy też przepisy postępowania administracyjnego. W ocenie bowiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - a wbrew twierdzeniom skarżącego - zarówno bowiem ustalenia faktyczne jak i rozważania prawne organu II instancji są słuszne oraz wyczerpujące i jako takie zasługują na aprobatę. W pierwszej kolejności należy zauważyć, iż zgodnie z art. 81 c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. 2008 roku, nr 145, poz. 914), które ma zastosowanie w niniejszej sprawie, organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Postanowienie wydawane na mocy w/w przepisu ma charakter dowodowy, a jego celem jest doprowadzenie do skompletowania materiału dowodowego, aby przedmiotem oceny organu był całokształt okoliczności sprawy. Prowadzi to do wniosku, że postępowanie, w którym jest ono podejmowane, jest bądź częścią innego, już toczącego się postępowania przewidzianego w ustawie Prawo budowlanego, bądź stanowi element wyjaśniania przez właściwy organ okoliczności, które mogłyby uzasadniać wszczęcie takiego postępowania (vide: wyrok WSA w Warszawie z 20.03.2007 roku, sygn. akt VII SA/Wa 2440/06, LEX nr 334857). Przesłanką zaś stosowania tego artykułu jest istnienie uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego. Taka też sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Zauważyć należy, iż wniosek skarżącego z dnia [...] lutego 2007 roku w sprawie wydania nakazu usunięcia przyłącza telekomunikacyjnego panu M., obejmującego działki nr [...] w miejscowości Ż. W. skutkował tym, iż w dniu [...] maja 2007 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. M. wszczął postępowania w przedmiocie sprawdzenia legalności ułożenia przewodów sieci telekomunikacyjnej na w/w działkach (k. 3 akt administracyjnych organu I instancji). Podkreślić przy tym trzeba, iż do chwili obecnej postępowanie w tym zakresie nie zakończyło się, a organy nadzoru nie wydały żadnego orzeczenia kończącego sprawę. Podejmowane zaś przez organy czynności administracyjne służą ustaleniu stanu faktycznego niniejszej sprawy i stanowią jedynie postępowanie dowodowe. Tym samym zarzuty skargi dotyczące naruszenia prawa materialnego nie mogą być oceniane na obecnym etapie postępowania, gdyż mogą być brane pod uwagę dopiero przy ocenie orzeczenia kończącego postępowania w przedmiocie sprawdzenia legalności ułożenia przewodów sieci telekomunikacyjnej na działkach [...]. Wówczas to można będzie ustalić – mając na uwadze całokształt zgromadzonego materiału – czy przedmiotową inwestycję można zaliczyć do budowli (jak wskazuje skarżący – art. 3 pkt 3 prawa budowlanego) czy też do urządzeń budowlanych (jak wskazują organy – art. 3 pkt 9 prawa budowlanego) i ocenić czy organ zastosował prawidłową procedurę przy sprawdzaniu legalności tego zamierzenia. Odnosząc się natomiast do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania tj. art. 77 § 1 kpa poprzez dowolne ustalenia faktyczne polegające na badaniu przez organy nadzoru budowlanego tylko fragmentu przedmiotowej sieci uzbrojenia terenu a zaniechania zbadania legalności budowy całego odcinak od miasta C. do wsi Ż. W. należy zaakcentować, iż wniosek skarżącego, który zapoczątkował niniejsze postępowanie dotyczył zbadania legalności przyłącza telekomunikacyjnego na działkach [...] w miejscowości Ż. W. W tym też zakresie toczy się postępowanie. Nie doszło zatem w tej mierze do naruszenia przepisu art. 77 § 1 kpa, który wskazuje, iż organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. To właśnie bowiem zaskarżone postanowienie potwierdza, iż organy administracji wzywając do przedstawienia aktualnej mapy zasadniczej z przebiegiem przyłącza telekomunikacyjnego oraz oceny technicznej tego przedsięwzięcia, starają się wyczerpująco zebrać cały materiał dowodowy, aby prawidłowo ocenić legalność tego przyłącza telekomunikacyjnego. W świetle tych okoliczności należy zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że przedmiotowe postanowienie jest prawidłowe, a jego uzasadnienie w sposób wyczerpujący przedstawiło podstawy prawne i faktyczne zaskarżonego postanowienia oraz tok rozumowania organu. Świadczy to o tym, że organy starają się podjąć wszelkie niezbędne kroki, zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę. O wysokości kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, przyznanych ustanowionemu z urzędu radcy prawnemu, Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 250 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz przepisów § 2 ust. 3, § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c oraz § 15 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Obejmują one opłatę ze czynności radcy prawnego w kwocie 240 zł powiększoną o należny podatek od towarów i usług, wyliczony według 22% stawki w kwocie 52,80 zł.