II SA/Bk 294/15
PostanowienieWSA w Białymstoku2016-06-09
Skład orzekający: Danuta Tryniszewska - Bytys
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykazała brak winy w uchybieniu terminu, a jej działania procesowe były utrudnione przez nieprawidłowe działania profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku zasługuje na uwzględnienie, gdy strona wykaże niezawinione uchybienie terminowi, złoży wniosek w ustawowym terminie od ustania przyczyny uchybienia, a równocześnie dokona spóźnionej czynności. W sytuacji, gdy strona aktywnie działa procesowo, a jej czynności są nieskuteczne z powodu braku wskazówek ze strony profesjonalnego pełnomocnika, nie można przypisać jej pełnej winy w spóźnieniu, co uzasadnia przywrócenie terminu.Stan faktyczny
Skarżąca S. B. wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 11 sierpnia 2015 r., którym oddalono jej skargę na decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Skarżąca wskazała na nieprawidłowe działania swojego pełnomocnika z urzędu, który nie złożył wniosku o uzasadnienie wyroku. Wniosek o przywrócenie terminu został złożony po upływie ustawowego terminu, ale skarżąca argumentowała brak swojej winy w tym uchybieniu.Rozstrzygnięcie
Przywrócono termin do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska - Bytys (spr.), po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2016 r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym wniosku S. B. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi S. B. na decyzję P. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] lutego 2015 r. znak [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej postanawia : przywrócić termin do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku ,
Wyrokiem z dnia 11 sierpnia 2015 r. wydanym w sprawie niniejszej oddalono skargę S. B. na decyzję P. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] lutego 2015 r. w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Wyrok uprawomocnił się w dniu 11 września 2015 r. (k. 185 verte). Żadna ze stron nie złożyła w terminie wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku ani nie złożyła skargi kasacyjnej.
W piśmie z dnia 24 marca 2016 r. skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku.
Postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2016 r. tutejszy Sąd odrzucił wniosek o przywrócenie terminu uznając go za spóźniony, jednakże NSA postanowieniem z dnia 24 maja 2016 r. w sprawie II OZ 526/16 uchylił zaskarżone postanowienie. Ocenił, że termin siedmiodniowy do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku zaczął dla Skarżącej biec w dniu 17 marca 2016 r. tj. w dniu uzyskania informacji (z pisma procesowego złożonego przez jej pełnomocnika wyznaczonego do innej sprawy), że zamiast skargi o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem z dnia 11 sierpnia 2015 r. wydanym w sprawie niniejszej II SA/Bk 294/15 powinna złożyć wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie wyroku. Skoro zatem złożyła ona wniosek o przywrócenie terminu w dniu 24 marca 2016 r. to nie był on spóźniony.
Skierowany do merytorycznego rozpoznania, na skutek powyższego postanowienia NSA, wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku jest argumentowany brakiem prawidłowej reprezentacji wykonywanej na rzecz Skarżącej przez wyznaczonego jej w sprawie niniejszej profesjonalnego pełnomocnika. Jak wskazała Skarżąca, zachowanie ustanowionego jej z urzędu pełnomocnika w osobie adwokat A. D. było skandaliczne i doprowadziło do uprawomocnienia się niekorzystnego dla niej wyroku zamykającego drogę do dochodzenia stwierdzenia wystąpienia choroby zawodowej, bowiem pełnomocnik nie wystąpiła z wnioskiem o sporządzenie i doręczenie jego uzasadnienia. Nie poinformowała nadto o wydaniu wyroku w dniu 11 sierpnia 2015 r. Z wyznaczonym jej do sprawy pełnomocnikiem wielokrotnie próbowała kontaktować się (w czerwcu, we wrześniu i w listopadzie 2015 r., k. 222), jednakże kontakt był utrudniony i była wprowadzana w błąd. Dlatego złożyła na adwokat A. D. skargę i zażądała wszczęcia postępowania dyscyplinarnego (k. 227-231). Skarżąca opisała wszystkie dotychczas podejmowane przez nią czynności w sprawie niniejszej oraz czynności podejmowane przez nią równolegle w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania, w tym m.in. to, że w dniu 17 listopada 2015 r. zapoznała się z aktami sprawy niniejszej oraz złożyła wniosek o wydanie kserokopii z akt sądowych, w dniu 1 grudnia 2015 r. poinformowała sąd o wypowiedzeniu pełnomocnictwa ustanowionemu z urzędu adwokatowi A. D. oraz złożyła skargę o wznowienie postępowania, która została odrzucona postanowieniem tutejszego Sądu z dnia 12 stycznia 2016 r. Po wyznaczeniu jej do sprawy ze skargi o wznowienie postępowania pełnomocnika z urzędu – adwokat P. M., wyznaczony pełnomocnik sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia odrzucającego skargę o wznowienie (k. 213 – 219). Po zmianie pełnomocnika do tej ostatnio wskazanej sprawy i wyznaczeniu kolejnego – adwokat M. P., również i ten pełnomocnik sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia odrzucającego skargę o wznowienie (k. 204, 207 – 211). Motywowana treścią tej opinii w dniu 22 marca 2016 r. zaczęła szukać porady prawnej w różnych miejscach, czego konsekwencją było złożenie w dniu 24 marca 2016 r. wniosku o przywrócenie terminu. Jak wskazała nadto, w trakcie rozmów z Dziekanem Rady Adwokackiej była zapewniana o udzieleniu jej pomocy, co jednak nie nastąpiło. Skarżąca do wniosku o przywrócenie terminu załączyła wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku (k. 232).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek o przywrócenie terminu zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 i art. 87 § 1, 2 i 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym powinno nastąpić gdy: uchybienie terminowi było niezawinione przez stronę, wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi, wskazano okoliczności uprawdopodobniające brak winy w niedotrzymaniu terminu, a równocześnie z wnioskiem strona dokonała spóźnionej czynności.
Pozostając związanym stanowiskiem NSA w sprawie II OZ 526/16, zgodnie z którym wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie, przystąpić należało do jego merytorycznego rozpoznania.
Bezspornie wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, co do którego terminu wniesienia Skarżąca żąda przywrócenia, został wniesiony jako spóźniony. Siedmiodniowy termin na dokonanie tej czynności biegł od dnia następującego po dniu wyrokowania i upływał we wtorek 18 sierpnia 2015 r., zaś wniosek został złożony faktycznie w dniu 24 marca 2016 r. Jednakże okoliczności towarzyszące złożeniu tego żądania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, uprawdopodabniają brak winy Skarżącej w tymże spóźnieniu.
Zauważyć należy, że Skarżąca podjęła intensywne działania mające na celu odwrócenie niekorzystnej dla niej sytuacji procesowej, a jedynie splot niepomyślnych dla niej okoliczności, w tym jak sama twierdzi – nieprawidłowe działanie profesjonalnego pełnomocnika – spowodowały, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku został wniesiony znacznie po terminie. Aktywność Skarżącej przemawia za przyjęciem, że mimo stosowanej w prawie zasady ingorantia iuris nocet w tym akurat przypadku działanie tej zasady powinno podlegać wyłączeniu. Nie może bowiem ponosić winy w spóźnieniu dokonania czynności procesowej strona, która bardzo aktywnie próbuje działać procesowo, a jej czynności są nieskuteczne tylko dlatego, że nie wybiera właściwej formy działania, której nota bene nie wskazuje jej profesjonalny, wyznaczony do sprawy pełnomocnik. W tym zatem konkretnym przypadku nie sposób przypisać stronie pełnej winy w zaistniałym spóźnieniu, a to powoduje, że jej wniosek o przywrócenie terminu należy ocenić jako uprawdopodobniony w stopniu uzasadniającym przywrócenie terminu.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło