II SA/Bk 298/06

Dnia 10 sierpnia 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2006 roku sprawy ze skargi K. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie świadczeń z pomocy społecznej Oddala skargę II SA/Bk 298/06 UZASADNIENIE Decyzją nr [...] z dnia [...].02.2006r. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. na postawie ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) orzekł o: - przyznaniu K. M. pomocy społecznej w formie zasiłku celowego na częściowe pokrycie wydatków na żywność, środki czystości, leki, opał, odzież i obuwie zimowe, rękawice zimowe oraz przesłanie CV i listu motywacyjnego w celu poszukiwania pracy – w wysokości 280 zł, - przyznaniu zasiłku okresowego od stycznia do kwietnia 2006r. w wysokości 106, 40 zł miesięcznie; - odmowie przyznania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej wymienionych w art. 36 pkt 1 lit. a) i c) tj. zasiłku stałego i specjalnego zasiłku celowego, świadczeń niepieniężnych z pomocy społecznej wymienionych w art. 36 pkt 2 lit. b), c), d) i f) oraz od i) do o) tj. biletu kredytowanego, składki na ubezpieczenie zdrowotne i składki na ubezpieczenie społeczne, sprawienie pogrzebu, schronienia, posiłku, niezbędnego ubrania, usług opiekuńczych i specjalistycznych usług opiekuńczych, mieszkania chronionego oraz pobytu i usług w domu pomocy społecznej; - umorzył postępowanie w zakresie pomocy, o której mowa w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19 października 2004r. w sprawie szczególnych warunków realizacji w 2005r. Rządowego Programu "Posiłek dla potrzebujących". W uzasadnieniu wyłożono podstawy prawne oraz zasady przyznawania pomocy społecznej uregulowane w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej podkreślając, że niewielka ilość środków nie pozwala na uwzględnienie wszystkich potrzeb osób ubiegających się o pomoc. Wskazano kwotowo ilość środków przekazanych w 2006r. do dyspozycji MOPS z przeznaczeniem na pomoc społeczną (kwoty roczne i miesięczne), podano ilość złożonych wniosków i dotychczasowy sposób rozdysponowania pieniędzy. Podkreślono, że potrzeby K. M. zostały częściowo zaspokojone, natomiast MOPS w Z. nie posiada środków na pełne uwzględnienie żądania. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł K. M. Decyzją znak [...] z dnia [...].03.2006r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Ustosunkowując się do zarzutów podkreślono, iż organ I instancji, wbrew twierdzeniom skarżącego, bardzo szczegółowo przeanalizował stan faktyczny i prawny sprawy, czemu dał wyraz w obszernym uzasadnieniu decyzji z dnia [...].02.2006r. Uwzględniono w szczególności sytuację materialną i rodzinną K. M., wielkość możliwych do rozdysponowania w poszczególnych miesiącach kwot, ilość osób ubiegających się o pomoc na terenie objętym działaniem MOPS i osób już objętych pomocą. Przy podejmowaniu decyzji uwzględniono stosowne przepisy ustawy o pomocy społecznej (w szczególności określające kryteria przyznawania pomocy) i uwzględniono przepisy wykonawcze. Forma i wysokość pomocy przyznanej w zakwestionowanej decyzji: zasiłek celowy i okresowy (art. 36 pkt 1 lit. b i c ustawy o pomocy społecznej) są wynikiem wnikliwej analizy wszystkich w/w okoliczności i nie można postawić decyzji w tej części zarzutu arbitralności. Z kolei żądania strony dotyczące pozostałych form pomocy wymienionych w przepisie art. 36 ustawy nie mogły zostać uwzględnione wobec niespełnienia warunków ich przyznania, co organ I instancji również szczegółowo uzasadnił. Uznano, iż prawidłowym było umorzenie postępowania w zakresie żądania pomocy, o jakiej mowa w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19.10.2004r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji w 2005r. Rządowego Programu "Posiłek dla potrzebujących", albowiem Rozporządzenie to przestało obowiązywać z końcem 2005r. Organ wskazał, iż celem pomocy społecznej nie jest zaspokajanie wszystkich potrzeb ubiegających się o nią, ale wspieranie osób i rodzin w ich własnych wysiłkach zmierzających do poprawienia warunków bytowych. Tymczasem K. M., kwestionując wszystkie zapadłe w jego sprawach rozstrzygnięcia, nie przejawia jednocześnie żadnej inicjatywy, by osobiście przyczynić się do poprawienia swojej sytuacji materialnej. K. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na decyzję z dnia [...].03.2006r. z żądaniem jej uchylenia. Zarzucił rażące naruszenie przepisów art. 106 ust. 3, 38 ust. 3 i 39 ustawy o pomocy społecznej oraz przepisów art. 7-12 KPA. Podniósł, iż nie wskazano kryteriów ustalenia wysokości przyznanej pomocy, a uzasadnienie decyzji jest niejasne. Jego zdaniem, obowiązkiem organów pomocy społecznej jest rozpoznanie wszystkich potrzeb osób ubiegających się o pomoc. Tymczasem wysokość zasiłków przyznanych decyzją Dyrektora MOPS nie pozwala na zaspokojenie podstawowych potrzeb skarżącego i uniemożliwia mu bytowanie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Nadto, obowiązkiem organu jest niezwłoczna wypłata udzielonej pomocy, w przeciwnym razie staje się ona bezcelowa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie podtrzymując w całości argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała oddaleniu jako bezzasadna, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stosownie do treści przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz przepisu art. 3 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem i jest to jedyne wiążące kryterium oceny działalności tych organów. W rozpoznawanej sprawie materialnoprawną podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia były przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) – zwanej dalej jako u.p.s., zaś postępowanie toczyło się w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego z uwzględnieniem modyfikacji przewidzianych w w/w ustawie. Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 u.p.s., celem pomocy społecznej jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężania trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Według art. 3 u.p.s. pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Decyzje wydane w oparciu o przepisy ustawy o pomocy społecznej, w zależności od formy przyznawanej pomocy, mają charakter tak związany (np. rozstrzygnięcie o zasiłku okresowym), jak i uznaniowy (np. rozstrzygnięcie o zasiłku celowym). W przypadku decyzji związanych Sąd kontroluje, czy zostały zachowane kryteria przewidziane prawem. W przypadku decyzji uznaniowych kontrola sądowa zmierza do ustalenia, czy na podstawie przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania i czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami. Decyzja uznaniowa, a więc podejmowana w warunkach tzw. luzu decyzyjnego (pozostawienia organowi możliwości wyboru sposobu załatwienia sprawy) nie jest decyzją dowolną, a jej treść determinuje konieczność uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli – art. 7 KPA. Uznaniowość decyzji nie oznacza również, iż organ administracji jest obowiązany do pozytywnego załatwienia każdego wniosku obywatela (por. wyrok NSA z dnia 26 września 2000 roku, sygnatura akt. I SA 945/00, publ. LEX nr 79608). Rozmiar pomocy warunkowany jest bowiem nie tylko potrzebami strony, ale i możliwościami finansowymi organu. W sprawie niniejszej skarżący zarzucił, iż organ pomocy społecznej na zbyt niskim poziomie ustalił wysokość przyznanych zasiłków celowego i okresowego. Twierdzenie to nie znajduje uzasadnienia w materiale dowodowym sprawy. Zgodnie z treścią przepisu art. 39 ust. 1 u.p.s. rozstrzygnięcie w sprawie zasiłku celowego ma charakter uznaniowy zarówno w zakresie przyznania świadczenia, jak też w części odnoszącej się do jego wysokości. Wyznacznikami ustalenia tej wysokości są – z jednej strony – rozmiar potrzeb wnioskodawcy i cel, na który zasiłek jest przyznawany, a z drugiej strony – możliwości finansowe organów pomocy społecznej. MOPS w Z., mając na uwadze interes wszystkich osób ubiegających się o pomoc oraz ograniczone (w stosunku do potrzeb) możliwości finansowe, przyznał skarżącemu zasiłek celowy w wysokości i zakresie określonym w zaskarżonej decyzji, co nie odpowiada oczekiwaniom skarżącego, a co mieści się w granicach uznania administracyjnego. Organ w sposób wyczerpujący i przekonujący uzasadnił swoje stanowisko, łącznie z podaniem rozdziału kwot, jakimi dysponuje na tego rodzaju pomoc. W szczególności wykazano, iż Rada Miasta Z. przeznaczyła na zasiłki celowe na rok 2006 łączną kwotę 280.000 zł, zaś ustalony w poszczególnych miesiącach harmonogram wydatków na te zasiłki, uwzględniając większe kwoty w okresie świątecznym, przewidywał na miesiąc styczeń łączną kwotę 18.000 zł, na miesiąc luty 22.000zł. W styczniu 2006r. wpłynęło 431 wniosków, z czego rozpatrzono 403 i rozdysponowano kwoty na miesiąc styczeń i luty, zaś średni zasiłek wyniósł 99,26zł. Skarżący otrzymał zatem świadczenie w wysokości prawie trzykrotności średniego zasiłku celowego (280 zł). W kontekście wskazanych danych liczbowych zarzut jego dyskryminacji nie jest zasadny, a konstatacja Dyrektora MOPS, że udzielenie zasiłku celowego w większym rozmiarze nie było możliwe z uwagi na ograniczone środki pozostające do dyspozycji organu, przeznaczane także na pomoc społeczną innym osobom, znajduje pełne uzasadnienie. Bezzasadne są również zarzuty odnoszące się do naruszenia przepisu art.38 u.p.s. regulującego zasady przyznawania zasiłków okresowych. Organ II instancji nie działał wbrew prawu podzielając ustalenia pierwszoinstancyjne odnośnie czasokresu przyznania przedmiotowego świadczenia (od stycznia do kwietnia 2006r.) i jego wysokości – 106,40 zł, dokonane w oparciu o przepisy art. 106 ust. 3, art. 38 ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 147 ust. 3 pkt 1 u.p.s. Zasiłek okresowy przyznaje się bowiem i wypłaca od miesiąca, w którym został złożony wniosek (w tym przypadku od stycznia 2006r.). W przypadku osoby samotnie gospodarującej ustala się go do wysokości różnicy między kryterium dochodowym tej osoby a dochodem, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie, zaś przewidziana w 2006r. minimalna wysokość zasiłku okresowego dla takiej osoby powinna wynosić 35 % różnicy między kryterium dochodowym a dochodem. SKO w Ł. w uzasadnieniu skarżonej decyzji wskazało, iż w budżecie miasta Z. na 2006 r. znajdują się tylko i wyłącznie środki pochodzące z dotacji celowej na wypłatę zasiłków okresowych w wysokościach obliczonych według podanych wyżej kryteriów. Brak jest środków własnych, z których te kwoty mogłyby być podwyższone. Nie ma zatem możliwości zastosowania przepisu art. 38 ust. 6 u.p.s., który przewiduje podwyższone finansowanie ze środków własnych gminy. Wobec powyższego stwierdzić należy, iż zakwestionowana decyzja z dnia [...].03.2006r. oraz poprzedzająca jej wydanie decyzja z dnia [...].02.2006r. w zakresie przyznania zasiłku celowego i okresowego zostały poprzedzone szczegółowymi, prawidłowymi ustaleniami faktycznymi, ocenionymi następnie w dopuszczalnych granicach swobodnej oceny dowodów. Ich podstawą były wyniki wywiadu środowiskowego, dokumentującego sytuację materialną i rodzinną oraz potrzeby skarżącego, nadto także zaświadczenia z Powiatowego Urzędu Pracy, w tym karta aktywności bezrobotnego, decyzje o wysokości wymierzonych i zaległych należności podatkowych, oświadczenia dotyczące posiadanych udziałów w nieruchomościach, recepty wraz ze wskazaniem wysokości kosztów lekarstw. Uwzględniono również możliwości finansowe Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. Organy obu instancji prawidłowo wskazały okoliczności, które wpłynęły na zakres udzielonej pomocy socjalnej, a w szczególności na ograniczony charakter jej zakresu. Było to szczególnie istotne w tej części decyzji, która dotyczyła zasiłku celowego, albowiem uznaniowy jego charakter obligował organ do bardziej wszechstronnego i wnikliwego zbadania stanu faktycznego, by podjęta w ramach pewnej swobody decyzja nie spotkała się z zarzutem dowolności. Kryteria te zostały spełnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela argumentację rozstrzygnięć organów administracji również w zakresie pozostałych wnioskowanych przez skarżącego form pomocy określonych w treści art. 36 ust. 1 i 2 u.p.s, a realizowanych przez MOPS jako właściwy organ. Bezspornie K. M. nie spełnia warunków do otrzymania pomocy określonej w pkt 1 lit. a – zasiłek stały (nie jest osobą całkowicie niezdolną do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności), lit. c – specjalny zasiłek celowy (przyznawany w szczególnie uzasadnionych przypadkach, dotyczący sytuacji skrajnego ubóstwa lub nędzy, które w sprawie nie występują), lit. d – zasiłek i pożyczka na ekonomiczne usamodzielnienie (skarżący nie uzupełnił wniosku w tym zakresie k. 34 i n. akt adm.), art. 36 pkt 2 lit. b – bilet kredytowany (przyznawany w sytuacji potrzeby podróży, której skarżący nie zgłaszał), lit. c – składki na ubezpieczenie zdrowotne (skarżący nie spełnia żadnego z warunków decydujących o przyznaniu tej pomocy określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczenia opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych), lit. f – sprawienie pogrzebu, lit. i, j, k – schronienie, posiłek i niezbędne ubranie (skarżący posiada stałe miejsce zamieszkania, zaś przyznane zasiłki umożliwią zakup niezbędnej odzieży i żywności), lit. l, m, o – usługi opiekuńcze, mieszkanie chronione i opieka w domu pomocy społecznej (skarżący jest osobą, która nie potrzebuje codziennej i całodobowej opieki). Bezzasadny jest również zarzut dotyczący nierozpatrzenia przez organy prowadzące postępowanie całości wniosków o przyznanie pomocy zgodnie z treścią art. 36-38 ustawy złożonych przez skarżącego dnia 04.01., 11.01., 18.01., 01.02., 27.01., 03.02., 08.02.2006r. (k.1,5,8,38,40,45); zarzut ten skarżący powtórzył na rozprawie w dniu 10.08.2006r. Wszystkie wnioskowane żądania skarżącego podlegające załatwieniu w formie decyzji administracyjnej z zakresu właściwości Kierownika MOPS znalazły odzwierciedlenie w decyzji pierwszoinstancyjnej. Większość z nich była zresztą identyczna (nie było zatem podstaw do ich odrębnego traktowania) i zawierała żądanie udzielenia pomocy zgodnie z treścią przepisu art. 36 – 38 u.p.s. (poza wnioskami z 27.01.,01.02.,03.02.2006r. k. 39,42,46 zawierającymi żądanie przesłania listu motywacyjnego i CV na faks pracodawcy). W tym miejscu stwierdzić należy, iż skarżący nie wykonał wezwania do sprecyzowania żądanych form pomocy społecznej. Zgodnie z treścią art. 19 i 20 u.p.s., w zakresie przyznania świadczeń z pomocy społecznej określonych w treści art. 36 ust. 1 lit. e, f, g oraz 36 ust. 2 lit. g, h, p, q, r organem właściwym pozostaje Starosta Z. - co poprawnie zostało wskazane zarówno w skarżonej decyzji SKO jak i decyzji pierwszoinstancyjnej. W zaistniałej sytuacji Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. rozpatrując wniosek o przyznanie pomocy społecznej obejmujący swym zakresem całą treść art. 36 ustawy winien podjąć czynności w trybie art. 66 §1 KPA i wydać postanowienie zawiadamiające o konieczności złożenia wniosków do właściwych organów w zakresie objętym ich właściwością. Dyrektor MOPS ograniczył się tylko do pisemnego zawiadomienia o takiej możliwości (k.3odw. akt adm.), co było naruszeniem przepisów KPA, nie mającym jednak istotnego wpływu na wynik rozstrzygniętej sprawy, a tym samym nie mogącym prowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji. W tej części bowiem, jak wyżej wyłożono, kierownik MOPS nie mógł orzekać i zaskarżona decyzja rozstrzygnięcia w tym przedmiocie nie zawiera. Kognicja sądu ogranicza się do kontroli treści decyzji wydanej, a zaskarżonej do sądu. Decyzja MOPS w Z. nie rozstrzyga również o przyznaniu świadczenia niepieniężnego z zakresu pomocy społecznej w postaci pracy socjalnej (art. 36 pkt 2 lit.a u.p.s.). Zgodnie z treścią art. 106 ust. 2 ustawy taka forma świadczenia nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. Podobna sytuacja odnosi się do żądania zasiłku i pożyczki na ekonomiczne usamodzielnienie oraz pomocy rzeczowej, w tym na ekonomiczne usamodzielnienie - świadczeń przewidzianych w treści art. 36 pkt 1 lit. d i art. 36 ust. 2 lit. e u.p.s. Umowy przewidziane w treści art. 43 ust. 1 i 5 u.p.s. (przepis ten stanowi rozwinięcie ostatnio powołanych artykułów), zawierane przez gminę w celu udzielenia pomocy pieniężnej (pożyczka) lub rzeczowej (umowa użyczenia) zmierzające do ekonomicznego usamodzielnienia mają charakter cywilnoprawny i również nie podlegają rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej. Prawidłowa jest również decyzja o umorzeniu postępowania w zakresie żądania przyznania pomocy społecznej przewidzianej w nieobowiązującym już Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19 października 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji w 2005 r. Rządowego Programu "Posiłek dla potrzebujących" ( Dz. U. z 2004 r. Nr 236, poz. 2363). Wobec faktu, iż program ten miał charakter pilotażowy i nie jest kontynuowany ani zastąpiony przez żadną inną tożsamą formę pomocy społecznej – postępowanie w przedmiocie przyznania posiłku zgodnie z programem było bezprzedmiotowe i kwalifikowało się do umorzenia na podstawie art. 105 § 1KPA. Zgodnie z treścią art. 6 pkt 6 u.p.s. kontrakt socjalny, na którego żądanie zawarcia powołuje się skarżący, jest pisemną umową zawartą z osobą ubiegającą się o pomoc, określającą uprawnienia i zobowiązania stron umowy, w ramach wspólnie podejmowanych działań zmierzających do przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej osoby lub rodziny. Jego istota polega na wspólnym uzgodnieniu celów i projektu działania między pracownikiem socjalnym a klientem, negocjacji wyboru możliwych rozwiązań pożądanej zmiany trudnej sytuacji oraz określaniu na jej podstawie form i czasu trwania pracy. W powszechnym rozumieniu jest to układ, umowa na piśmie zawarta miedzy stronami, precyzująca warunki i zobowiązania (vide: Ł. Borkowski i inni, Komentarz do ustawy o pomocy społecznej wraz ze zbiorem przepisów wykonawczych, Wyd. "Leges", Kutno 2005, s. 189). Z tych przyczyn, przedmiotowa forma pomocy społecznej nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej. Reasumując należy stwierdzić, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, właściwie zinterpretowały obowiązujące przepisy, nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, a swoje stanowisko uzasadniły zgodnie z wymogami KPA. Całkowicie gołosłowne pozostają również zarzuty K. M. podniesione w skardze a dotyczące naruszenia przepisów art. 7 – 12 KPA, tj. braku możliwości czynnego uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym, niedoinformowania, przewlekłości w prowadzeniu postępowania. Przeciwnie - z akt administracyjnych sprawy wynika, iż skarżący w trakcie prowadzonego postępowania miał możliwość składania wniosków oraz zapoznania się z aktami sprawy, zaś organy administracyjne rozpatrzyły jego żądania w możliwie najkrótszym czasie (wnioski składane były od początku stycznia do 08.02.2006r., zaś pierwsza decyzja zapadła już w dniu [...].02.2006r.). Z uwagi na podniesiony ponownie na rozprawie w dniu 10.08.2006r. zarzut naruszenia przepisu art. 10 KPA oraz powołanie się przez skarżącego na wyrok tutejszego Sądu z dnia 08 czerwca 2006r. w sprawie sygn. akt II SA/Bk 240/06 Sąd dodatkowo wyjaśnia, iż w pełni podziela stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wskazanego wyroku, iż organy administracyjne nie mogą uchylić się od obowiązku zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym, a przed wydaniem decyzji umożliwić wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. To jednak w interesie strony, podnoszącej zarzut naruszenia przepisu art. 10 KPA, leży wykazanie wpływu tego uchybienia na wynik sprawy, albowiem Sąd każdy przypadek bada indywidualnie (vide uchwała 7 sędziów z dnia 25.04.2005r. NSA w Warszawie w sprawie sygn. akt FPS 6/04, ONSAiWSA 2005/4/66). Nie każde naruszenie przepisów postępowania administracyjnego skutkuje uchyleniem zaskarżonego aktu administracyjnego, a tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art.145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie K. M. ograniczył się do zgłoszenia przedmiotowego zarzutu, nie popierając go żadnymi twierdzeniami i nie przytaczając jakichkolwiek okoliczności wskazujących na to, że faktyczne zagwarantowanie mu w tej konkretnej sprawie prawa do wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego wpłynęłoby na podjęcie innej decyzji. Wskazać trzeba, iż postawiony przez stronę skarżącą zarzut determinuje podjęcie kontroli sądowej w kierunku sprawdzenia, czy rzeczywiście jest prawdziwy. Kontrola ta może jednak nastąpić tylko w przypadku, gdy Sąd ma jakiekolwiek podstawy by sądzić, że znajdująca się w aktach sprawy dokumentacja nie została wzięta w całości pod uwagę przez organ administracji, nie odzwierciedla rzeczywistości, czy jest niepełna, a jej uzupełnienie mogłoby nastąpić, gdyby strona wypowiedziała się przed wydaniem rozstrzygnięcia. W rozpoznawanej sprawie podstaw do postawienia takiej tezy nie było. Na marginesie można wskazać, iż z ustawowych zasad świadczeń pomocy społecznej wynika, że osoba występująca o przyznanie pomocy społecznej powinna także z własnych, dostępnych jej środków pokrywać wydatki związane z utrzymaniem. Z woli art. 4 u.p.s. osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej, w tym do poszukiwania źródeł dochodu. Skarżący jest współwłaścicielem gospodarstwa rolnego, którego dochód od lat jest symboliczny i nie zmienia tej sytuacji licząc na pełne pokrywanie potrzeb przez MOPS. K. M. jest ponadto osobą w pełni sił fizycznych, nie ma więc żadnych przeszkód, by przynajmniej część środków żywnościowych wypracował z gospodarstwa rolnego. Skarżący nie współdziała w rozwiązywaniu trudnej sytuacji przekładając cały ciężar na MOPS w Z. Wobec stwierdzenia bezzasadności zarzutów skargi podlegała ona oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wobec oddalenia skargi nie mógł zostać uwzględniony wniosek K. M. o zasądzenie kosztów postępowania w wysokości 34,20 zł za przejazd w obie strony autobusem PKS. Co prawda koszty przejazdów strony do sądu zaliczone zostały do niezbędnych kosztów postępowania – art. 205 §1 p.p.s.a, jednak zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw przysługuje skarżącemu od organu tylko w razie uwzględnienia skargi przez sąd – przepis art. 200 §1 p.p.s.a.