II SA/Bk 317/06

WyrokWSA w Białymstoku2006-09-28

Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy może określać tymczasowy charakter inwestycji, uzależniony od stosunku cywilnoprawnego (umowy dzierżawy)?
Ratio decidendi
Decyzja o warunkach zabudowy nie może określać tymczasowego charakteru inwestycji, ponieważ jest to element merytoryczny, który powinien być zawarty w decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ wydający decyzję o warunkach zabudowy nie jest uprawniony do oceny uprawnień wnioskodawcy do terenu ani do wprowadzania ograniczeń nie wynikających z przepisów prawa. Tymczasowy charakter inwestycji, jeśli jest przewidziany, powinien być określony w decyzji o pozwoleniu na budowę, zgodnie z przepisami Prawa budowlanego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o warunkach zabudowy dla budowy stacji tankowania samochodów gazem propan-butan (LPG) w pasie drogowym. Organ I instancji ustalił warunki na okres tymczasowy, uzależniony od umowy dzierżawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, uznając, że stacja paliw jest obiektem związanym z potrzebami ruchu drogowego i że brak jest podstaw do kwestionowania tymczasowego charakteru inwestycji. Właściciele sąsiednich nieruchomości wnieśli skargę, zarzucając m.in. naruszenie przepisów o drogach publicznych i brak określenia wiążącego terminu funkcjonowania obiektu. WSA uchylił decyzje organów obu instancji w części dotyczącej tymczasowego charakteru inwestycji, uznając, że nie można go określać w decyzji o warunkach zabudowy. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, kwestionując m.in. zastosowanie przepisów o ocenie oddziaływania na środowisko.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B. w części określającej inwestycję jako realizację tymczasową. Jednocześnie stwierdził, że zaskarżona decyzja w tej części nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku. W pozostałym zakresie skargę oddalił.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, asesor WSA Małgorzata Roleder (spr.), Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 września 2006r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...]03.2004r. nr 207 w części określającej inwestycję jako realizację tymczasową (na czas określony w umowie dzierżawy z właścicielem wnioskowanego terenu), 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja w części opisanej w pkt 1 nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją nr [...] (znak [...]) z dnia [...] marca 2004r. Prezydent Miasta B. ustalił warunki zabudowy inwestycji w postaci budowy stacji tankowania samochodów gazem propan-butan (LPG), tj. budynku obsługi, dwóch naziemnych zbiorników gazu, dystrybutora gazu, murów ognioodpornych wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, na działce nr [...] w B. - na okres tymczasowy, tj. do czasu trwania umowy dzierżawy gruntu. Inwestycja została zlokalizowana w całości w pasie drogowym ulicy Rz., w narożniku ze skrzyżowaniem z ulicą K. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że dla terenu objętego wnioskiem brak jest planu zagospodarowania przestrzennego, stąd zachodziły podstawy do wydania decyzji. Powołano się na analizę obszaru zainteresowania przeprowadzoną przez specjalistę z zakresu planowania przestrzennego oraz na uzgodnienia z inspektorem sanitarnym, wydziałem ochrony środowiska, wojewodą i marszałkiem województwa. Wskazano fakt odstąpienia od formalnych uzgodnień z zarządcą drogi i organem właściwym w sprawach ochrony gruntów rolnych - bowiem funkcję organu uzgadniającego pełnił organ wydający sporną decyzję. Nie godząc się z tym stanowiskiem właściciele nieruchomości sąsiednich wnieśli odwołanie od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. Odwołujący zarzucili usytuowanie inwestycji w pasie drogowym, co w ich ocenie narusza wymagane odległości; położenie zbiorników na paliwo na terenie bez zagłębień i przewiewnym; brak odniesienia do wpływu inwestycji na organizację ruchu drogowego; brak określenia wiążącego terminu funkcjonowania obiektu; nieuwzględnienie opinii mieszkańców, którzy w czynie społeczny wybudowali parking, a także nieuwzględnienie zagrożenia terrorystycznego. Po rozpoznaniu powyższego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie wszystkie warunki, o których mowa w art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zostały spełnione. Zdaniem Kolegium teren objęty wnioskiem poza funkcją mieszkaniową posiada również funkcję komunikacyjną, jako położony w pasie drogowym. Podkreślono, iż podnoszone w odwołaniu wymagania, jakie inwestycja musi spełniać zgodnie z warunkami technicznymi, będą badane na etapie postępowania o pozwolenie na budowę, stąd nie podlegają ocenie w obecnym postępowaniu. Końcowo powołując się na treść art. 39 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 21.03.1985r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 71 z 2000r., poz. 838 ze zm.) wskazano, iż w pasie drogowym można lokalizować obiekty budowlane związane z potrzebami ruchu drogowego. Zdaniem Kolegium stacja paliw płynnych niewątpliwie należy do kategorii takich obiektów. Nadto uznano również, iż w obowiązującym stanie prawnym nie ma podstaw do kwestionowania w decyzji braku określenia terminu funkcjonowania planowanej inwestycji. Stąd ograniczenie się wyłącznie do wskazania jej tymczasowego charakteru uzależnionego od czasu trwania umowy dzierżawy terenu należy uznać za wystarczające. Podkreślono, iż planowana inwestycja ma z założenia charakter tymczasowy, tzn. w myśl przepisów prawa budowlanego przeznaczona jest do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jej trwałości technicznej, przewidziana do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki. Natomiast z żadnego przepisu prawa nie wynika obowiązek określania czasookresu trwania inwestycji. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wnieśli: J. J., I. B., B. Ch., A. R., A. P., S. Z., L. Z. i T. S. Oprócz skargi J. J. - pozostałe skargi zostały prawomocnie odrzucone. W złożonej skardze podniesiono naruszenie przepisów art. 7, 8, 9 kpa, nieuwzględnienie aktualnych w dacie orzekania przepisów ustawy o drogach publicznych, a w szczególności art. 39 ust. 1 i ust. 3 tej ustawy traktującego o zgodzie zarządcy drogi na lokalizację obiektu budowlanego w pasie drogowym i w konsekwencji pominięcie wymogu uzyskania zgody zarządcy drogi (Miejskiego Zarządu Dróg w B.), a także określenie przedmiotu decyzji jako "stacji tankowania gazu" a nie "tymczasowej stacji tankowania" oraz sprzeczność decyzji z zasadami planowania i zagospodarowania przestrzennego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 3 lutego 2005r. uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2004 r. i utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] marca 2004r. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla zamierzonej inwestycji - budowa stacji tankowania samochodów gazem płynnym propan-butan na okres tymczasowy, tj. do czasu trwania umowy dzierżawy gruntu - na działce Nr [...] znajdującej się w pasie drogowym ulicy Rz. Jednocześnie wyrokiem tym uchylono postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] grudnia 2003r. stwierdzające brak konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko planowanej inwestycji, składającej się z dwóch zbiorników LPG o pojemności [...] l każdy oraz postanowienie Prezydenta Miasta B. z dnia [...] stycznia 2004r. ustalające na podstawie art. 51 ust. 2 i 5 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo Ochrony Środowiska, że nie zachodzi konieczność sporządzenia raportu o oddziaływaniu zamierzonej inwestycji na środowisko. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że organom orzekającym w sprawie umknęła istotna dla rozstrzygnięcia treść § 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2000r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi dalekosiężne do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 98, poz. 1067 ze zm.). Zdaniem Sądu z mocy tego przepisu, istnieje obowiązek sporządzenia - na etapie ustalania warunków zabudowy dla takiej inwestycji - raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Stąd uznano, iż "bezprzedmiotowe było prowadzenie w spawie postępowania, o jakim mowa w art. 51 ust. 2 i 3 ustawy Prawo ochrony środowiska, tj. mającego na celu ustalenie obowiązku sporządzenia raportu, gdyż wymóg jego sporządzenia wynikał z przepisu szczególnego". Ta okoliczność, niedostrzeżona przez organ orzekający stanowiła o uchyleniu zaskarżonej decyzji wydanej z naruszeniem treści § 6 pkt 1 rozporządzenia. Działając zaś w powołaniu na art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uchylił również postanowienia Prezydenta Miasta B. i Powiatowego Inspektora Nadzoru wydane w tym przedmiocie. Od wyżej opisanego wyroku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku wniosło skargę kasacyjną, podnosząc w niej naruszenie przepisów postępowania jak i przepisów prawa materialnego. W szczególności wyżej wymienionemu orzeczeniu zarzucono naruszenie art. 51 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zm.) poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, że przepisy te nie mają zastosowania w przypadku dokonywania oceny oddziaływania na środowisko przy ustalaniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie stacji tankowania samochodów gazem propan-butan (LPG) oraz naruszenie art. 54 pkt 1 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a także naruszenie art. 22 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych przez przyjęcie, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie może określać tymczasowości tej inwestycji w oparciu o stosunek cywilno-prawny. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 7 marca 2006r. sygn. akt II OSK 590/05 orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku w całości i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku. W uzasadnieniu wyroku wskazano na bezzasadności stwierdzenia, iż przepis § 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2000r. wyłącza stosowanie procedury z art. 51 ust. 2 i 3 ustawy - Prawo ochrony środowiska i że z tego przepisu rozporządzenia wynikał obowiązek sporządzenia na etapie ustalania warunków zabudowy - raportu - oceny oddziaływania zamierzonego przedsięwzięcia na środowisko. Podkreślono, iż powołane rozporządzenie wydane zostało na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) upoważniającej właściwego ministra do określenia w drodze rozporządzenia - w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej - warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać niewymienione w pkt 1 obiekty budowlane i ich usytuowanie. Rozporządzenie wykonawcze do ustawy - Prawo budowlane służy wykonaniu tej ustawy i nie może w swej treści wkraczać w materię regulowaną przez inną ustawę. Z treści zaś § 6 rozporządzenia, a w szczególności z ust. 2 tego przepisu określającego podstawy i zakres opracowania oceny oddziaływania na środowisko, o którym mowa w tym przepisie wynika, że przepis ten dotyczy ocen zasadniczo różniących się od raportu, o którym mowa w art. 51 i 52 ustawy - Prawo ochrony środowiska. Oceny, o których mowa w tym przepisie mogą być wymagane w postępowaniu administracyjnym uregulowanym w prawie budowlanym, tj. na etapie wydawania pozwolenia na budowę, a nie na etapie wydawania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, tj. w postępowaniu uregulowanym w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Ustawa - Prawo ochrony środowiska obowiązująca w dacie rozpoznawania wniosku inwestora o wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu pod zamierzoną inwestycję w art. 51 stanowi, że sporządzenia raportu wymagają planowane przedsięwzięcia, mogące znacząco oddziaływać na środowisko lub przedsięwzięcia, dla których obowiązek sporządzenia raportu stwierdzony został w drodze postanowienia - przez właściwy organ. W wykonaniu art. 51 ust. 8 ustawy - Rada Ministrów w rozporządzeniu z dnia 24 września 2002 r. określiła rodzaje przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymagających sporządzenia raportu oraz rodzaje przedsięwzięć, dla których obowiązek sporządzenia raportu może być nałożony w drodze postanowienia. Inwestycja, której dotyczy niniejsza sprawa nie została zaliczona do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Planowana inwestycja polega na realizacji stacji tankowania składającej się z dwóch zbiorników o pojemności [...] l każdy, nie przekracza więc określonej w § 2 pkt 9 lit. b tego rozporządzenia pojemności łącznej zbiorników [...] m³, ani też nie odpowiada szczegółowym kryteriom (uwarunkowaniom) określonym w § 4 rozporządzenia związanym z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do grupy przedsięwzięć, dla których obowiązek sporządzenia raportu może być nałożony postanowieniem właściwego organu ochrony środowiska. Nie ma zatem podstaw do uznania, że postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] grudnia 2003 r. wydane na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska nie stwierdzające konieczności sporządzenia raportu dla omawianego przedsięwzięcia i postanowienie Prezydenta Miasta B. z dnia [...] stycznia 2004 r. wydane na podstawie art. 51 ust. 2 i 5 ustawy ustalające, że nie zachodzi konieczność sporządzenia raportu, są niezgodne z prawem. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił natomiast ocenę Sądu I Instancji dotyczącą zamieszczenia w decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu postanowienia, iż "warunki te ustala się na okres tymczasowy (do czasu trwania umowy dzierżawy w właścicielem terenu)". Sąd II instancji wskazał, iż organ orzekający w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla określonej inwestycji nie jest uprawniony do oceny uprawnień wnioskodawcy do terenu, na którym planowana jest realizacja inwestycji, lecz wyłącznie ocenia zgodność zamierzenia inwestycyjnego z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego, jeśli został uchwalony bądź w razie jego braku i nieistnienia obowiązku sporządzenia - z obowiązującymi przepisami prawa (ustawami i wydanymi na ich podstawie przepisami wykonawczymi). Rodzaj zamierzonej inwestycji oceniany jest tylko w takim zakresie i znaczeniu, jakie jest niezbędne dla orzeczenia o tej zgodności. Okoliczność, iż zamierzona inwestycja jest przewidziana do realizacji w pasie drogowym, tj. na terenie gdzie mogą być wznoszone tylko tymczasowe obiekty budowlane (art. 35 ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.) nie upoważnia organu orzekającego o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla tej inwestycji - do zawierania w decyzji, jako elementu merytorycznego rozstrzygnięcia warunku zastrzegającego, że decyzja ta wydana zostaje na czas określony, wynikający z umowy dzierżawy. Takie ustalenia (dotyczące tymczasowości obiektu), zgodnie z art. 36 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) zamieszczane są w decyzji o pozwoleniu na budowę. Przepis art. 54 w związku z art. 64 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) zawiera zamkniętą listę merytorycznych elementów decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, co oznacza, że nie jest prawnie dopuszczalne zawieranie w tej decyzji nakazów, zakazów lub ograniczeń, które nie wynikają z treści tego przepisu. Wbrew zarzutom skargi na taką ocenę nie ma wpływu fakt, iż organ wydający tę decyzję jest równocześnie zarządcą drogi (wynajmującym inwestorowi teren pod budowę zamierzonej inwestycji). Wydając decyzję administracyjną organ ten nie działa, bowiem jako właściciel czy zarządca drogi, lecz jako organ administracji właściwy do orzekania w konkretnej sprawie administracyjnej na podstawie obowiązujących przepisów administracyjnego prawa materialnego i przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż przy ponownym rozpoznawaniu sprawy Sąd I instancji winien rozważyć ewentualne uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji w części dotyczącej oznaczenia terminu obowiązywania tej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 3 ustawy z dn. 30.08.2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji, to jest jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej i oceny tej dokonuje w oparciu o materiał zgromadzony w sprawie. Na wstępie wskazać należy, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku dokonując badania kwestionowanej decyzji związany jest oceną prawną dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w tej sprawie. Zgodnie bowiem z treścią art. 153 wyżej powołanej ustawy, ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd (lub organ), którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, jest on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu (wyrok SN z dnia 25.02.1998r., sygn. akt III RN 130/97, OSP 1999, NR 5, poz. 101). W pojęciu "ocena prawna" mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego. Wykładnia w tym sensie zmierza do wyjaśnienia istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. I tak, w myśl art. 54 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) decyzja o warunkach zabudowy konkretyzuje trzy elementy, które są przedmiotem rozstrzygnięcia i muszą znaleźć się w treści tej decyzji. Przede wszystkim decyzja ta powinna określać rodzaj inwestycji (ust. 1 cyt. przepisu), należy zatem wskazać, jaki jest typ zamierzenia inwestycyjnego, w tym zabudowy terenu. Przykładowo przedsięwzięcie może polegać na budowie domu jednorodzinnego bądź jego remoncie, przebudowie drogi, budowie boiska czy jak w przedmiotowej sprawie budowie stacji tankowania samochodów gazem propan-butan (LPG). Po drugie, w części graficznej należy oznaczyć linie rozgraniczające teren inwestycji, wyznaczone na mapie w odpowiedniej skali (art. 54 ust. 3). Po trzecie, celem decyzji konkretyzujących przepisy prawa powszechnie obowiązującego, na potrzeby planowanej inwestycji jest stwierdzenie dopuszczalności zamierzenia oraz ustalenie warunków i zasad jego realizacji. Ustawodawca precyzuje, że w decyzji określa się warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych. Oznacza to, iż umieszczenie w jej treści warunków i zasad niemających oparcia w przepisach prawa jest zakazane i w zależności od kwalifikacji uchybienia może stanowić o jej uchyleniu, a w przypadku uznania za rażące naruszenie prawa - przesądzić o stwierdzeniu nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W tym stanie rzeczy uznać należy, iż formułowanie przez organy obu instancji poglądu jakoby określenie "ustala warunki zabudowy i dla inwestycji polegającej na budowie stacji tankowania samochodów - na okres tymczasowy (do czasu trwania umowy dzierżawy z właścicielem terenu)" oznaczało tymczasowy charakter inwestycji jest całkowicie nieuzasadnione. Zgodnie z treścią definicji "tymczasowego obiektu budowlanego" zawartą w art. 3 pkt 5 ustawy – Prawo budowlane z dnia 07.07.1994r. (Dz. U. nr 207 z 2003r., poz. 2016 ze zm.) jest to obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej i przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub do rozbiórki, a także obiekt budowlany nie połączony trwale z gruntem. Stacja paliw auto-gazu ze swojej istoty nie jest obiektem tymczasowym, a typowym obiektem budowlanym, to jest budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 prawa budowlanego (vide: wyrok NSA z dnia 12.04.2000 w sprawie sygn. akt. IV SA 234/98). Obiektem tymczasowym mogłaby być z woli inwestora wówczas, gdyby miała być przeznaczona do czasowego użytkowania i spełniała pozostałe wymogi definicji. Stosownie jednak do regulacji prawnej zawartej w art. 52 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, decyzję o warunkach zabudowy wydaje się na wniosek zainteresowanego, przy czym organ administracyjny związany jest zakresem złożonego wniosku i nie może interpretować go w sposób dowolny. Z istoty ustalenia warunków i zasad zabudowy i zagospodarowania terenu wynika bowiem obowiązek badania konkretnego zamierzenia inwestycyjnego (określonego we wniosku) pod kątem jego zgodności z prawem powszechnie obowiązującym. Tymczasem akta niniejszej sprawy nie wskazują, aby inwestorzy wnosili o ustalenie warunków zabudowy dla tymczasowego obiektu budowlanego, a także, aby zamiarem ich było funkcjonowanie spornej inwestycji w jakimś określonym czasie. Jednocześnie zawarcie w decyzji określenia "ustala warunki zabudowy na okres tymczasowy do czasu trwania umowy dzierżawy z właścicielem terenu" – przenosi określenie tego czasookresu na strony umowy dzierżawy gruntu, poprzez stosunek cywilno-prawny. Wbrew twierdzeniom organu odwoławczego wykładnia przepisu art. 22 ustawy z dnia 21.03.1985r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000r. Nr 71, poz. 838 ze zm.) również nie daje podstaw w kontekście zaprezentowanego wyżej brzmienia art. 54 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym do wywiedzenia, iż decyzja o warunkach zabudowy terenu może określać tymczasowość tej inwestycji, w szczególności zaś że dopuszcza taką możliwość w oparciu o stosunek cywilno – prawny. Na taką ocenę nie ma ponadto wpływu okoliczność, iż wydający tę decyzje jest równocześnie wynajmującym przedmiotowy teren pod budowę planowanej inwestycji. W tym stanie prawnym powyższe działanie organów uznać należy za niedopuszczalne i w tym zakresie decyzja podlegała uchyleniu na podstawie art. 1451 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w części określającej inwestycję jako realizację tymczasową (na czas określony w umowie dzierżawy z właścicielem wnioskowanego terenu). Natomiast w pozostałym zakresie Sąd oddalił skargę, albowiem zarzuty w niej podniesione nie poważyły legalności kwestionowanej decyzji. W ocenie Sądu planowana inwestycja spełnia łącznie wszystkie wymogi, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1-5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a fakt ten znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym zebranym w sprawie, w szczególności zaś analizie funkcji oraz cech i zabudowy terenu. Zaskarżona decyzja została uzgodniona w trybie art. 60 st. 2 ustawy z Wojewodą P. oraz Zarządem Województwa P. w zakresie zadań rządowych i samorządowych na terenie objętym wnioskiem. W związku z planowaną inwestycją stanowiącą przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko prawidłowo zastosowano procedurę, o której mowa w art. 51 ust. 2 i 3 ustawy – Prawo ochrony środowiska. Natomiast błędne pozostaje twierdzenie skarżącego, co do relacji ustawy o drogach publicznych z dnia 14.11.2003 r. (Dz. U. Nr 200, poz. 1953) z rozstrzygnięciem przez organy administracyjne w sprawie niniejszej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wbrew zarzutom skarżącego powołało ustawę w prawidłowym brzmieniu - aktualnym na datę orzekania. Zgodnie z art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych w pasie drogowym zabrania się lokalizacji obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Natomiast za prawidłową uznać należy ocenę organów, co do zaliczenia stacji paliw służącej do tankowania samochodów - do obiektów związanych z potrzebami ruchu drogowego, tym samym takich, których budowa w pasie drogowym jest dopuszczalna. Podobny pogląd, który Sąd w składzie obecnym podziela, został zaprezentowany przez tutejszy Sąd w sprawie o sygn. akt II SA/Bk 727/04, gdzie przyjęto, iż "stację paliw należy uznawać za usługę związaną z motoryzacją, jako usługę polegającą na obsłudze i zaopatrzeniu w paliwo samochodów poruszających się po drogach". Konsekwencją tej oceny pozostaje brak podstaw do zastosowania w sprawie niniejszej przepisu art. 39 ust. 3 powołanej ustawy. Postępowanie zaś z art. 40 (zezwolenie na zajęcie pasa drogowego) dotyczy późniejszego etapu procesu inwestycyjnego (pozwolenie na budowę). Inwestor do wniosku o pozwolenie na budowę jest zobowiązany dołączyć m.in. wymagane przepisami szczególnymi uzgodnienia (art. 33 ust. 2 prawa budowlanego). Błędnie też uważa skarżący za zarządcę spornej drogi Miejski Zarząd Dróg w B. Z mocy art. 19 ust. 5 ustawy o drogach publicznych w granicach miast na prawach powiatu zarządcą wszystkich dróg publicznych, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, jest prezydent miasta. W przedmiocie uzgodnień w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy organu orzekającego w sprawie z tożsamym organem uzgadniającym wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 09.04.2001r. sygn. akt OPK 26/00 (ONSA 4/2001/153) - nie widząc formalnego obowiązku (w drodze postanowienia) uzgodnienia z tożsamym organem. Tryb postępowania przewidzianego w art. 106 kpa przewidziany jest, jak wynika wprost z § 1 tego artykułu, przy współdziałaniu dwóch różnych organów. Ustalenia, poczynione przez prezydenta miasta jako zarządcy drogi, nie przybierając postaci postanowienia uzgadniającego, stanowią część podstawy faktycznej orzeczenia organu I instancji. Zatem w sprawie niniejszej nie było konieczne formalne uzgodnienie Prezydenta Miasta Białegostoku jako organu decyzyjnego ustalającego warunki zabudowy z Prezydentem Miasta B. jako zarządcą drogi. Wydanie zaś decyzji z art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych - jak wyżej wskazano - w sprawie niniejszej nie wchodziło w grę. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł na mocy art. art. 1451 § 1 pkt 1 lit. "a" i art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności stanowi natomiast w myśl art. 152 wyżej cytowanej ustaw obligatoryjny element każdego wyroku uwzględniającego skargę. Ponieważ zarzuty skargi w przeważającej części należało ocenić jako bezzasadne, uwzględnienie zaś nastąpiło jedynie w nieznacznej części orzekanie o zwrocie kosztów postępowania sądowego w niniejszej sprawie uznano za niecelowe.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło