II SA/Bk 350/17
PostanowienieWSA w Białymstoku2017-06-13
Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy czynność organu administracji publicznej polegająca na odmowie odtworzenia zaginionej decyzji administracyjnej, która nie zakończyła postępowania merytorycznego, podlega kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Czynność organu administracji publicznej polegająca na odmowie odtworzenia zaginionej decyzji administracyjnej, która ma charakter wyłącznie pomocniczy i rekonstrukcyjny, nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a tym samym nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Skarga na taką czynność, podobnie jak skarga na bezczynność organu w tym zakresie, jest niedopuszczalna.Stan faktyczny
Skarżąca wystąpiła o odtworzenie decyzji z 1973 roku o przyznaniu jej prawa najmu lokalu komunalnego. Organ poinformował o braku dokumentów w archiwum, a następnie Prezydent Miasta B. odmówił odtworzenia decyzji, wskazując na własność prywatną budynku i brak związku najmu z Gminą. Skarżąca wniosła skargę na pismo Prezydenta, domagając się odtworzenia decyzji lub przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, argumentując, że jest to konieczne dla przyszłego postępowania o nabycie lokalu. Prezydent wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi E. N. na pismo Prezydenta Miasta B. z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy odtworzenia decyzji o przyznaniu prawa najmu lokalu p o s t a n a w i a: odrzucić skargę ,
Pismem z dnia [...] stycznia 2017 r. E. N. (powoływana dalej jako: "Skarżąca") wystąpiła do Zarządu Mienia Komunalnego w B. o wydanie kopii decyzji z 1973 roku o przyznaniu jej prawa najmu lokalu komunalnego oznaczonego numerem [...] położonego przy ul. [...] w B.
Zarząd Mienia Komunalnego pismem z dnia [...] stycznia 2017 r. znak [...] poinformował Skarżącą, że w jego archiwum brak jest dokumentów budynku nr [...] przy ul. [...] w B.
Wnioskiem z dnia [...] lutego 2017 r. E. N. wystąpiła o odtworzenie decyzji z 1973 roku o przyznaniu jej prawa do przedmiotowego lokalu komunalnego.
Pismem z dnia [...] marca 2017 r. Prezydent Miasta B. poinformował Skarżącą, że budynek przy ul. [...] w B. stanowił własność osób fizycznych w związku z tym Departament Skarbu Urzędu Miejskiego w B. nie dysponuje dokumentami mogącymi potwierdzić, iż Skarżącą łączył z Gminą B. stosunek najmu ww. lokalu w latach 1973 -2000. Dodatkowo organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 718 § 2 Kodeksu postępowania cywilnego wniosek o odtworzenie akt sprawy będącej w toku zgłosić można w ciągu trzech od zaginięcia lub zniszczenia akt, a wniosek o odtworzenie akt sprawy prawomocnie zakończonej - w ciągu lat dziesięciu od tej chwili.
W dniu [...] kwietnia 2017 r. E. N. wywiodła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na pismo Prezydenta Miasta B. w przedmiocie odmowy odtworzenia decyzji o przyznaniu jej prawa najmu lokalu z zasobu mienia komunalnego wydanej w 1973 roku, wnosząc o odtworzenie ww. decyzji ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu Skarżąca podniosła, że odtworzenie przedmiotowej decyzji jest konieczne dla rozstrzygnięcia przyszłego postępowania administracyjnego zmierzającego do nabycia przez nią – lokalu komunalnego. W ocenie Skarżącej organ, po otrzymaniu jej wniosku, powinien wszcząć postępowanie w przedmiocie odtworzenia akt sprawy administracyjnej i po przeprowadzeniu tego postępowania wydać postanowienie o odtworzeniu akt administracyjnych w całości lub w części albo o niemożności odtworzenia tychże akt.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta B. wniósł o jej odrzucenie jak niedopuszczalnej argumentując, że podstawowym aktem regulującym zasady nabywania i zbywania nieruchomości Gminy B. jest uchwala Rady Miejskiej B. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...]. Powyższa procedura, jak podkreślił organ, nie kończy się jednak wydaniem decyzji administracyjnej, ale zawarciem w formie aktu notarialnego umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu mieszkalnego i jego sprzedaży. Sąd administracyjny nie jest natomiast właściwy do rozpoznawania skarg, których przedmiotem jest żądanie załatwienia sprawy przez wydanie aktu lub podjęcie czynności administracyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga podlegała odrzuceniu.
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy, sąd w pierwszej kolejności obowiązany jest ocenić dopuszczalność skargi. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm., zwana dalej: p.p.s.a.) jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, wówczas podlega ona odrzuceniu. Stosownie do art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
W niniejszej sprawie skargą do wojewódzkiego sądu administracyjnego została objęta czynność Prezydenta B. z dnia [...] marca 2017 r. o odmowie odtworzenia decyzji o przyznaniu Skarżącej prawa do najmu lokalu z zasobu mienia komunalnego wydanej przez Urząd Miejski w 1973 roku. W ocenie Sądu zaskarżone rozstrzygnięcie pozostaje jednak poza kontrolą sądu administracyjnego.
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że postępowanie o odtworzenie akt nie jest wprawdzie uregulowane w kodeksie postępowania administracyjnego, tym niemniej orzecznictwo oraz część doktryny uznaje, że tego rodzaju postępowanie jest dopuszczalne w procedurze administracyjnej, a jego podstawę prawną stanowią przepisy procedury cywilnej lub sądowoadministracyjnej (ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), które w tym przypadku są stosowane per analogiam (tak NSA w postanowieniu z dnia 25 listopada 2016 r. I OSK 3046/14, dostępne w CBOSA). Zgodnie zaś z poglądami, dotyczącymi postępowania o odtworzenie akt, obowiązującymi w w/w procedurach sądowych, postępowanie o odtworzenie akt ma charakter wyłącznie pomocniczy i rekonstrukcyjny a nie rozpoznawczy (vide: Kodeks Postępowania Cywilnego – Komentarz pod red. prof. dr hab. Kazimierza Piaseckiego, wyd. C.H. Beck, Warszawa 1977, t. II str. 596 oraz Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz pod red. prof. dr hab. Romana Hausera i prof. dr hab. Marka Wierzbowskiego, wyd. C.H. Beck, Warszawa 2011, str. 957). Zatem postępowanie to nie ma charakteru merytorycznego i rozstrzygającego, a ma jedynie charakter sprawozdawczy. Winne brać w nim udział wszystkie osoby zainteresowane w postępowaniu głównym, a kończy je (zgodnie z regulacjami zawartymi w w/w procedurach sądowych - art. 727 k.p.c. i art. 297 p.p.s.a.) postanowienie "odtworzeniowe" organu, w którym określa on, w jaki sposób i w jakim zakresie zaginione akta lub ich część mają być odtworzone lub, że odtworzenie to nie jest możliwe. Podkreślić przy tym trzeba, że odtworzeniu mogą podlegać tylko dokumenty, których istnienie nie budziło nigdy wątpliwości.
Uwzględniając powyższe Sąd doszedł do wniosku, że żądanie Skarżącej wysunięte wobec Prezydenta B., aby organ odtworzył decyzję wydaną w 1973 roku, nie zainicjowało postępowania mogącego się zakończyć się wydaniem jakiegokolwiek aktu określonego w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., a zatem skarga do sądu administracyjnego na czynność w przedmiocie odmowy odtworzenia ww. decyzji, jak również ewentualna bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w powyższym przedmiocie jest niedopuszczalna. Stwierdzić bowiem należy, że skoro "czynność odtworzenia decyzji", mająca jedynie charakter pomocniczy w postępowaniu głównym (które w niniejszej sprawie nie toczy się) nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, to również ewentualna bezczynność organu przy dokonywaniu określonych czynności, bądź ich braku nie może być przedmiotem merytorycznego rozpoznania w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W ocenie Sądu czynność ewentualnego odtworzenia dokumentu również nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co dodatkowo przesądza w niniejszej sprawie o niedopuszczalności skargi (tak też: WSA w Warszawie w postanowieniu z dnia 2 grudnia 2015 r. I SAB/Wa 626/15, dostępne w CBOSA).
Biorąc pod uwagę powyższe uznać należy, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga na czynność Prezydenta w przedmiocie odmowy odtworzenia decyzji o przyznaniu prawa do najmu lokalu komunalnego nie dotyczy spraw należących do właściwości sądu administracyjnego i jako taka nie podlega ocenie sądu.
Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a, orzekł o odrzuceniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło