II SA/Bk 371/13
PostanowienieWSA w Białymstoku2013-10-11
Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Oleksicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Pomimo przedstawienia znaczących wydatków i posiadania majątku, wnioskodawca nie udowodnił braku możliwości pokrycia kosztów sądowych, a jego oświadczenie majątkowe budziło wątpliwości co do zgodności ze stanem faktycznym.Stan faktyczny
K. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej uchwały Rady Gminy J. w przedmiocie wyznaczenia kierunków rozwoju energetyki opartej na odnawialnych źródłach energii. Wnioskodawca przedstawił swoją sytuację materialną, wskazując na dochody z gospodarstwa rolnego i wynagrodzenie małżonki, a także ponoszone wydatki i posiadany majątek. Sąd wezwał do uzupełnienia informacji, które następnie zostały przedstawione.Rozstrzygnięcie
Odmówiono K. P. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 11 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. E. P. spółka z o.o. z siedzibą w W., E. E. J. P. – B. i Wspólnicy spółka komandytowa z siedzibą w Sz., M. U. i innych na uchwałę Rady Gminy J. z dnia [...] stycznia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie wyznaczenia kierunków rozwoju energetyki opartej na odnawialnych źródłach energii p o s t a n a w i a - odmówić K. P. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
K. P. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze współmałżonką M. P. oraz dziećmi B. P. (6 lat) i M. P. (6 lat). Źródło miesięcznego utrzymania rodziny wnioskodawcy stanowi gospodarstwo rolne. Wykazane wydatki roczne skarżącego to: utrzymanie domu – 25.000 zł; ubezpieczenie pojazdów; składki KRUS, podatki: ubezpieczenie budynków – 20.000 zł. W skład majątku K. P. wchodzi nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha oraz maszyny rolnicze. Wnioskodawca podkreślił, że w okresie wiosennym zostały poniesione znaczne koszty związane z zakupem paliwa i pracami polowymi (k. 363-365).
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 19 lipca
2013 r. (k. 419) K. P. oświadczył, że hoduje [...] sztuki bydła (w tym [...] cieląt), posiada dwa ciągniki rolnicze, kombajn "B." i inne podstawowe maszyny rolnicze. Skarżący uprawia zboża ([...] ha), pozostałą cześć areału gruntów stanowią łąki ([...]ha). W okresie kwiecień – czerwiec br. wnioskodawca osiągnął dochód z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego w łącznej wysokości 11.930 zł netto, w tym
w kwietniu 3.724,76 zł oraz w czerwcu 8.205,36 zł. K. P. nie otrzymał w 2013 r. dopłat unijnych do prowadzonej produkcji rolnej (w zeszłym roku kwota dotacji wyniosła około 1.800 zł). W okresie kwiecień – czerwiec br. wydatki związane
z prowadzeniem gospodarstwa rolnego wyniosły 22.359 zł netto. Wnioskodawca ponosi również wydatki miesięczne związane z utrzymaniem domu, w tym: energia elektryczna – 283 zł; telefon – 100 zł; woda – 150 zł; koszty eksploatacji samochodu – 600 zł; żywność i inne koszty utrzymania – 1.200 zł. Dodatkowo skarżący ponosi wydatki kwartalne, w tym: składki KRUS – 375 zł oraz roczne: ubezpieczenie budynków – 472 zł; podatek od nieruchomości – 280 zł; utrzymanie domu (remonty, opał) - 5.000 zł. K. P. ma zaciągnięte dwa kredyty na łączną kwotę 84.000 zł. Skarżący zajmuje dom o powierzchni [...] m², jest właścicielem samochodu [...], rok prod. [...]. M. P. uzyskuje dochód z tytułu zatrudnienia (umowa o pracę) w wysokości 1.600 zł netto miesięcznie (k. 448).
Do akt sprawy K. P. dołączył: pokwitowanie wpłaty ubezpieczenia PZU (k. 449); umowę o kredyt inwestycyjny z dnia [...] czerwca 2006 r. (k. 450); pismo KRUS ustalające wysokość składki kwartalnej ubezpieczenia rolników (k. 459); umowę kredytu nawozowego z dnia [...] czerwca 2013 r. (k. 452); polisę ubezpieczeniową samochodu osobowego (k. 453); deklarację podatku od towarów
i usług za drugi kwartał br. (k. 454); faktury dot. sprzedaży bydła w okresie kwiecień – czerwiec br. (k. 455 – 456).
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. z 2012 r. Nr 270, tekst jednolity) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej
w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów sądowych. W tym stanie rzeczy rozstrzygniecie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592).
W złożonym oświadczeniu skarżący wykazał, iż źródłem miesięcznego utrzymania czteroosobowej rodziny pozostaje dochód uzyskiwany z prowadzenia gospodarstwa rolnego oraz wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę otrzymywane przez M. P. w kwocie 1.600 zł. W okresie kwiecień – czerwiec
br. wnioskodawca uzyskał z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego dochód
w łącznej wysokości 11.930 zł netto (co stanowi średnio 3.976 zł miesięcznie), w tym:
w kwietniu dochód ten wyniósł 3.724,76 zł (k. 456), natomiast w czerwcu 8.205,36 zł (k. 455 – 456). W tym samym okresie wydatki skarżącego związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego wyniosły 22.359 zł netto (co stanowi średnio 7.453 zł miesięcznie). Dodatkowo K. P. ponosi wydatki: miesięczne związane
z utrzymaniem rodziny w wysokości 2.333 zł; kwartalne – 375 zł oraz zbiera środki na pokrycie wydatków rocznych w kwocie 5.752 zł. Majątek skarżącego stanowi: dom
o powierzchni [...] m²; nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha;
[...] sztuki bydła; samochód [...], rok prod. [...]; dwa ciągniki rolnicze, kombajn "B." oraz inne podstawowe maszyny rolnicze.
Podsumowując należy, zatem stwierdzić, iż u podstaw negatywnego rozstrzygnięcia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych przyczyniła się okoliczność, iż K. P. dysponuje znacznym majątkiem. Posiadana nieruchomość rolna, maszyny rolnicze niezbędne do produkcji rolnej, inwentarz żywy świadczą o dużych możliwościach zarobkowych wnioskodawcy.
Ponadto w sprawie niniejszej należało mieć na uwadze również to, iż treść złożonego przez K. P. oświadczenia dotyczącego sytuacji majątkowej budzi uzasadnione wątpliwości, co do jego zgodności ze stanem rzeczywistym. Przede wszystkim należy wskazać na brak możliwości określenia faktycznych
źródeł dochodu rodziny. Wnioskodawca oświadczył bowiem, iż średni miesięczny dochód rodziny uzyskany w okresie kwiecień – czerwiec br. z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego i wynagrodzenia M. P. wyniósł przeciętnie 5.576 zł. W tym samym okresie deklarowane wydatki miesięczne związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego oraz utrzymaniem własnym wynoszą średnio 9.786 zł.
W konkluzji należało, zatem stwierdzić, że K. P. nie wykazał skąd uzyskuje środki finansowe na pokrycie wykazanych wydatków.
Powyższe okoliczności pozwalają na stwierdzenie, iż skarżący
w złożonym oświadczeniu przedstawił jedynie okoliczności mogące świadczyć o złej sytuacji materialnej, co w konkluzji prowadzi do wniosku, iż dysponuje
on nieujawnionymi środkami finansowymi, które mogą być przeznaczone na pokrycie kosztów sądowych w sprawie niniejszej.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw.
z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.
– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło