II SA/Bk 381/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi R. R. i E. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego p o s t a n a w i a: odrzucić skargę , Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] kwietnia 2016r. nr[...] , po rozpoznaniu odwołania P. R. od decyzji z dnia [...] lutego 2016r. nr [...] wydanej z upoważnienia Wójta Gminy przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. K. o odmowie przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad niepełnosprawnym dziadkiem E. R., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wywiedli dziadkowie wnioskodawcy – R. i. E. R., powołując się na bardzo zły stan zdrowia i sprawowanie opieki nad nimi przez wnuka. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej odrzucenie wyjaśniając, że ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego następuje wyłącznie na wniosek osoby sprawującej opiekę i tylko ta osoba jest stroną postępowania administracyjnego w tejże sprawie. Stroną natomiast nie jest osoba nad którą opieka taka jest sprawowana. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Na wstępie zauważyć należy, iż badanie merytorycznej zasadności skargi w każdym przypadku poprzedzone jest sprawdzeniem, czy sprawa będąca jej przedmiotem podlega kontroli wojewódzkiego sądu administracyjnego, a mianowicie, czy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, czy skargę wniósł uprawniony podmiot oraz czy spełnia ona wymogi formalne i została wniesiona w terminie. Stosownie do art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej: p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Jest to przepis ogólny, który doznaje doprecyzowania poprzez regulacje art. 32 i art. 33 p.p.s.a. W myśl pierwszego przepisu stronami, w wąskim rozumieniu tego pojęcia, w postępowaniu sądowoadministracyjnym są skarżący oraz organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi. Natomiast zgodnie z art. 33 p.p.s.a. w postępowaniu mogą brać udział uczestnicy na prawach strony (§ 1) oraz pozostali uczestnicy (§ 2). Obie kategorie uczestników postępowania należy traktować tak jak strony w szerokim rozumieniu stosownie do art. 12 p.p.s.a. W tym miejscu należy też wskazać, że ze skargą może wystąpić - co do zasady - podmiot, który wykaże "związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej" (por. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa 2003, s. 424). Innymi słowy, osoba nie mająca interesu prawnego nie może poszukiwać ochrony na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego. W rezultacie skarga wniesiona przez podmiot, który a limine nie może mieć legitymacji skargowej podlega odrzuceniu, natomiast stwierdzenie w toku postępowania, że wnoszący skargę nie legitymuje się interesem prawnym powoduje oddalenie skargi (por. uchwałę składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2005 r., sygn. akt OPS 1/2004, ONSA i WSA 2005/4/62). W niniejszej sprawie jak słusznie stwierdziło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę Skarżący nie posiadają przymiotu strony, bowiem stroną postępowania administracyjnego w sprawie o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego jest wyłącznie wnioskodawca, tj. osoba, która domaga się tegoż świadczenia, czyli wnuk Skarżących – P.R. Jak stanowi bowiem art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zwanej dalej "ustawą" , specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U.2012, poz. 788 i 1529 oraz z 2013r, poz. 1439) ciąży obowiązek alimentacyjny, a także małżonkom, jeżeli: 1) nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub 2) rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej - w celu sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego następuje zatem na wniosek osoby sprawującej opiekę, która to jest stroną postępowania administracyjnego w tejże sprawie. Stroną natomiast nie jest osoba nad którą opieka taka jest sprawowana. W tej sytuacji skarga podlegała odrzuceniu, gdyż skargę wniósł podmiot, który nie posiada "interesu prawnego" w rozumieniu art. 50 § 1 p.p.s.a, albowiem Skarżący w toku postępowania administracyjnego nie występowali jako strona. Mają powyższe to na uwadze Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. skargę odrzucił, o czym orzekł w sentencji postanowienia.