II SA/Bk 390/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 października 2009 r. sprawy ze skargi D. K. i G. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy podjęcia zawieszonego postępowania o ustalenie warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające jego wydanie postanowienie Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] marca 2009 roku numer [...]; 2. uchyla postanowienie Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] października 2008 roku numer [...] dotyczące zawieszenia postępowania; 3. stwierdza, że postanowienia z punktu 1. (pierwszego) nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 4. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżących D. K. i G. K. kwotę 440,00 (słownie: czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.- Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] marca 2009 r. odmawiające D. i G. małż. K. podjęcia postępowania administracyjnego zawieszonego postanowieniem z dnia [...] października 2008 r. Stan sprawy przedstawiał się następująco: W dniu [...] września 2008 r. D. i G. małż. K. wystąpili z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie budynku mieszkalnego z garażem na działce nr [...]/1 położonej w Z. przy ulicy R. Działkę tę zakupili od B. i J. C. Działka o nr [...]/1 ma bezpośrednią obsługę komunikacyjną od drogi publicznej – ulicy R., która przebiega przez działki o nr [...] i [...]/1. Działka nr [...]/1 stanowi własność Miasta Z. na podstawie decyzji komunalizacyjnej Wojewody Ł. z dnia [...] grudnia 1992 r. B. i J.C. wystąpili o zwrot wywłaszczonych gruntów, w tym również działki o nr [...]/1. Sprawa jest w toku. W ocenie Burmistrza Miasta Z., stosownie do treści art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. u,. nr 80, poz. 717 ze zm.) ustalenie warunków zabudowy jest możliwe m.in. wówczas, gdy działka ma dostęp do drogi publicznej. W związku z tym, że toczy się postępowanie w sprawie zwrotu działki nr [...]/1 stanowiącej obecnie drogę publiczną to do czasu rozstrzygnięcia tej sprawy nie można orzec o dostępie działki nr [...]/1 do drogi publicznej. Ten wywód doprowadził do wydania postanowienia przez Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] listopada 2008 r. o zawieszeniu postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa (utrzymanego w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z dnia [...] listopada 2008 r.). Wnioskiem z dnia 11 lutego 2009 r. D. i G. małż. K. zażądali podjęcia zawieszonego postępowania wywodząc, że nie powstała przyczyna jego zawieszenia. Do wniosku dołączyli umowę zawartą z "J. i B.C., w której ci ostatni zobowiązali się ustanowić drogę konieczną do działki [...]/1 na wypadek, gdyby zwrócono im działką nr [...] (obecnie ulicę R.). Postanowieniem z dnia [...] marca 2009 r. Burmistrz Miasta Z. odmówił podjęcia zawieszonego postępowania, zaś Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało to postanowienie w mocy postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. Zdaniem organów, nie ustała przyczyna zawieszenia postępowania tj. nie został spełniony warunek z art. 97 § 2 Kpa, gdyż postępowanie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości – działki nr [...]/1 – zainicjowane przez B. i J.C., nie zostało zakończone ostateczną decyzją. Zobowiązanie się p. C. do ustalenia drogi koniecznej nie jest, zdaniem organów, ustanowieniem takiej drogi, gdyż na dzień dzisiejszy to Miasto Z., a nie państwo C., jest właścicielem działki [...]/1. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, D. i G. małż. K. zarzucili postanowieniu naruszenie art. 97 § 2 w związku z art. 97 § 1 pkt 4 Kpa. Wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazali, iż od początku nie istniały podstawy do zawieszenia postępowania na podstawie art. 94 § 1 pkt 4 Kpa, gdyż prowadzone przez Starostę Powiatowego w Z. postępowanie administracyjne dotyczące zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, na których zlokalizowana jest ulica R., nie ma znaczenia do bytu prawnego tej drogi. Ulica R. została zaliczona przez Radę Miasta Z., stosowną uchwałą, do kategorii dróg gminnych i nawet zwrot tej działki byłym właścicielom zrodzi obowiązek jej wywłaszczenia celem utrzymania ulicy R., niezbędnej jako drogi publicznej. Brak przyczyny uzasadniającej zawieszenie postępowania stanowi podstawę do jego podjęcia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonego orzeczenia Sąd bada, czy organy, do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego i czy nie dopuściły się uchybień procesowych, mających wpływ na wynik sprawy (art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej: ppsa – Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Mając na względzie treść art. 135 ppsa sąd administracyjny może z urzędu objąć kontrolą niezaskarżony akt administracji i dokonać rozstrzygnięcia "w granicach danej sprawy". Rozpoznając sprawę niniejszą, w aspekcie powyższych reguł, Sąd uznał za uzasadnione zarzuty skargi, które znajdują potwierdzenie w treści przepisów postępowania administracyjnego, wspartego literaturą przedmiotu i orzecznictwem sądowoadministracyjnym. Zawieszenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa następuje wtedy, gdy jego zakończenie jest uzależnione od wcześniejszego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego. Istotę zagadnienia wstępnego stanowi to, że musi mieć ono charakter prawny oraz wykazywać bezpośredni wiązek przyczynowy za sprawą rozpatrywaną (vide: wyrok NSA z dnia 28 maja 2008 r. – II OSK 1698/07; wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych: z dnia 20 marca 2008 r. – II SA/Lu 309/07, z dnia 5 marca 2008 r. – VI SA/Wa 2164/07, z dnia 18 lipca 2007 r. – VI SA/Wa 766/07). Zawieszenie postępowania (wszczętego przez p. K. o ustalenie warunków zabudowy) z tego powodu, że w przyszłości może okazać się, że ich działka o nr [...]/1 położona w Z. może nie mieć dostępu do drogi publicznej – ulicy R. i może nie spełniać jednego z warunków art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – nie było w ocenie Sądu uzasadnione. Na datę złożenia wniosku przez skarżących i na datę przypuszczalnego wydania decyzji o warunkach zabudowy istnieje niepodważalny stan prawny polegający na tym, że ulica R. (do której ma dostęp działka nr [...]/1) stanowi drogę gminną usytuowaną na działce nr [...]/1 należącą do właściciela – Miasta Z. Postępowanie o zwrot tej działki jest w toku (na dodatek zawieszone). Nie istniał bezpośredni związek przyczynowy pomiędzy sprawą niniejszą, a wynikiem sprawy o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, a zatem nie stanowiła ona zagadnienia wstępnego w świetle art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, uzasadniającego zawieszenie postępowania. Racje mają skarżący twierdząc, że skoro nie istniała przyczyna do zawieszenia postępowania, to odmowa jego podjęcia, na podstawie art. 97 § 2 Kpa, jest nieuzasadniona. Z przepisu art. 97 § 2 Kpa nakazującego organowi podjęcie zawieszonego postępowania "gdy ustąpiły przyczyny uzasadniające jego zawieszenie" należy wywieść, że tylko przyczyny "uzasadniające" zawieszenie można poddać rozważaniu, czy ustąpiły czy też nie ustąpiły. Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2006 r. (sygn. akt WSA/Wa 1846/06) obowiązek podjęcia postępowania powstaje także wtedy, gdy nie istniała przyczyna zawieszenia. Taka sytuacja zaistniała, zdaniem Sądu, w sprawie niniejszej. Wydając wyrok Sąd skorzystał z uprawnienia przysługującego z mocy art. 135 ppsa uchylając postanowienie Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] października 2008r. o zawieszeniu postępowania, które było, oczywiście, błędne oraz stanowiło inspirację do wydania zaskarżonego postanowienia, odmawiającego podjęcia postępowania. Wyrokując w sprawie niniejszej Sąd wyeliminował z obrotu prawnego zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą, a także, wskazane wyżej, postanowienie Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] października 2008 r. ponieważ zostały wydane z obrazą przepisów postępowania (art. 97 § 1 pkt 4 i art. 97 § 2 Kpa) mających istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy z wniosku skarżących o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Umknęło natomiast uwadze Sądu, że postanowienie Burmistrza z dnia [...] października 2008 r. zostało utrzymane w mocy postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] listopada 2008 r., które powinno być również wyeliminowane z obrotu prawnego, co winno w zaistniałej sytuacji uczynić Samorządowe Kolegium Odwoławcze z urzędu na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 Kpa i art. 151 § 1 pkt 2 Kpa poprzez uchylenie swego postanowienia (art. 126 Kpa odsyła do odpowiedniego stosowania przepisów dotyczących decyzji). Mając na względzie powyższe okoliczności orzeczono, jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1lit c ppsa i 135 ppsa) Podstawę zasądzenia kosztów postępowania stanowił przepis art. 200 ppsa.