II SA/Bk 432/18
PostanowienieWSA w Białymstoku2018-07-11
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Tomasz Oleksicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej posiadającej oszczędności w wysokości 16.000 zł, pomimo niskiego dochodu z renty i pracy dorywczej, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że posiadane przez wnioskodawcę oszczędności w wysokości 16.000 zł są wystarczające na pokrycie kosztów sądowych i kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przeznaczona dla osób w trudnej sytuacji materialnej, które nie są w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania.Stan faktyczny
Wnioskodawca P G złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, jego jedynym dochodem jest renta w wysokości 742 zł netto, a pracuje dorywczo w zamian za wyżywienie. Posiada oszczędności w wysokości 16.000 zł i jest osobą niepełnosprawną. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję o wymeldowaniu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi P G na decyzję W P z dnia [...] maja 2018 r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
P G wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata podając,
iż samotnie prowadzi gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania wnioskodawcy jest renta [...] w wysokości 742 zł netto. Dodatkowo, skarżący pracuje dorywczo w zamian za wyżywienie. P G ma zgromadzone oszczędności
w wysokości 16.000 zł (na okoliczność bezdomności), nie posiada innego majątku. Skarżący jest osobą niepełnosprawną w stopniu [...] (k. 5 - 9).
Do akt sprawy wnioskodawca dołączył: orzeczenie o stopniu niepełnosprawności (k. 10); decyzję o przywróceniu renty [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. (k. 11 – 12).
Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej
w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592).
W złożonym oświadczeniu P G wykazał, że otrzymuje rentę [...] w wysokości 840 zł brutto (724 zł netto) k. 11 - 12. Dodatkowo, skarżący pracuje dorywczo w zamian za wyżywienie. Wnioskodawca ma zgromadzone oszczędności w wysokości 16.000 zł, nie posiada innego majątku. PG jest osobą niepełnosprawną w stopniu [...] (k. 10).
Mając na uwadze powyższe okoliczności to należało zatem stwierdzić,
iż zgromadzone oszczędności w wysokości 16.000 zł są kwotą wystarczającą na pokrycie: kosztów sądowych (te na obecnym etapie postępowania ograniczają się do uciszenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł) oraz kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru.
Negatywną przesłankę do przyznania prawa pomocy stanowi przede wszystkim fakt posiadania przez skarżącego oszczędności w wysokości 16.000 zł, kwota ta przekracza wysokość kosztów postępowania sądowoadministracyjnego
w sprawie niniejszej. Podkreślenia wymaga przy tym, że skarżący posiada stałe źródło miesięcznego dochodu (renta [...]) oraz otrzymuje wyżywienie
w zamian za podejmowane prace dorywcze. Poza wszelką wątpliwością pozostaje zatem, iż zgromadzone środki pieniężne powinny być przynajmniej
w części przeznaczone na pokrycie kosztów postępowania sądowoadmistracyjnego.
Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy, co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną, do których zalicza się bezrobotnych lub osoby pozbawione środków do życia bądź, gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko potrzeby egzystencjalnie niezbędne (vide: postanowienie NSA z 19 października 2005 r. sygn. akt I GZ 107/05, publ. www.cbois.nsa.gov.pl). Ponadto, jak wskazał NSA w postanowieniu z 10 maja 2005 r. sygn. akt II OZ 318/05, publ. www.cbois.nsa.gov.pl) "prawo pomocy przyznawane jest osobom, które pomimo starań i przy największym możliwym wysiłku nie mogą ponieść kosztów postępowania, ponieważ ich dochód jest wybitnie niski lub też nie osiągają żadnego dochodu".
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 2 w zw.
z art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.-
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło