II SA/Bk 439/18

WyrokWSA w Białymstoku2019-01-17

Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Elżbieta Lemańska, Marek Leszczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę we wznowionym postępowaniu administracyjnym powinien zostać uwzględniony, jeśli nie stwierdzono prawdopodobieństwa uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo odmówiły wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę. Podstawową przesłanką do wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej we wznowionym postępowaniu jest prawdopodobieństwo uchylenia tej decyzji. W niniejszej sprawie, ze względu na odległość nieruchomości skarżącej od planowanej inwestycji oraz fakt, że działka skarżącej nie graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji, nie stwierdzono prawdopodobieństwa, że skarżąca posiada status strony postępowania, co mogłoby prowadzić do uchylenia decyzji.
Stan faktyczny
E. K.-D. wniosła o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego i rozbiórkę, twierdząc, że nie była informowana o postępowaniu. Po wznowieniu postępowania, wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji. Organ pierwszej instancji odmówił wstrzymania, uznając brak prawdopodobieństwa uchylenia decyzji i brak objęcia nieruchomości skarżącej obszarem oddziaływania inwestycji. Wojewoda utrzymał postanowienie w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. i Prawa budowlanego, w tym błędne określenie obszaru oddziaływania inwestycji oraz uciążliwości związane z lokalizacją zbiornika na nieczystości ciekłe.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska,, sędzia WSA Marek Leszczyński, Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi E. K.-D. na postanowienie Wojewody P. z dnia [...] maja 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji we wznowionym postępowaniu administracyjnym oddala skargę Stan faktyczny sprawy przedstawiał się następująco: Prezydent Miasta B, po rozpatrzeniu wniosku S K, decyzją z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z doziemną i wewnętrzną instalacją gazową oraz pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce o numerze ewidencyjnym [...], przy ul. P w B. Rozstrzygnięcie to stało się ostateczne dnia [...] marca 2017 r. Wnioskiem z [...] lutego 2018 r. E KD, współwłaścicielka działki nr [...], na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. zwróciła się do Prezydenta Miasta B o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją o pozwoleniu na budowę i rozbiórkę. Wnioskodawczyni podniosła, że nie była informowana o toczącym się postępowaniu o pozwoleniu na budowę i nie mogła się odnieść do wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę oraz do zgłoszenia budowy zbiornika szczelnego usytuowanego naprzeciwko drzwi wejściowych do jej [...] [...] [...]. Prezydent Miasta B postanowieniem z [...] marca 2018 r., nr [..], wznowił na wniosek E K-D postępowanie zakończone wzmiankowaną ostateczną decyzją z [...] lutego 2017 r., wskazując, że ustalenie czy z podaniem wystąpił legitymowany podmiot (strona postępowania) nastąpi w toku wznowionego postępowania. E K -D pismem z [...] marca 2018 r. wniosła o wstrzymanie wykonania w/w decyzji z dnia [...] lutego 2017 r. o pozwoleniu na budowę i rozbiórkę ponosząc, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji powinna zapobiegać sytuacji, w której wykonanie decyzji prowadziłoby do nieodwracalnych skutków prawnych lub faktycznych, a organ po wznowieniu postępowania powinien wydać postanowienie w tej kwestii, po stwierdzeniu okoliczności wskazujących na prawdopodobieństwo uchylenia kwestionowanej decyzji. Prezydent Miasta B postanowieniem z [...] kwietnia 2018 r., znak:[...], na podstawie art. 152 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., odmówił wstrzymania wykonania wyżej opisanej decyzji własnej z dnia 20 lutego 2017 r. Organ stwierdził, że w sprawie nie występuje prawdopodobieństwo uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę i rozbiórkę, ponieważ ze wstępnej analizy nie wynika, aby wystąpiła przesłanka wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Dodatkowo, obszar oddziaływania obiektu (budynku mieszkalnego jednorodzinnego) nie obejmuje działki nr [...], stanowiącej współwłasność E K-D. Zażalenie na to postanowienie złożyła E K-D wnosząc o jego uchylenie. Lokalizacja tak dużego kubaturowo budynku, nie jest właściwym rozwiązaniem architektonicznym, a realizacja zbiornika szczelnego w ścisłym centrum miasta jest zastanawiająca, skoro mieszkańcy innych dzielnic dostają nakazy podłączenia się do miejskiej sieci kanalizacji sanitarnej. Postanowieniem z dnia [...] maja 2018 r. Nr [...] Wojewoda P utrzymał w mocy sporne postanowienie Prezydenta Miasta B, wskazując za podstawę prawną rozstrzygnięcia przepis art. 152 § 1 K.p.a. Wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania ani nie przesądza o konieczności uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, ani nie przesądza wystąpienia w sprawie przesłanki wznowieniowej. Nie może więc także samo w sobie przesądzić pozytywnego zastosowania instytucji przewidzianej w art. 152 K.p.a. W postępowaniu dotyczącym wstrzymania wykonania decyzji nie bada się merytorycznie zgodności z prawem decyzji stanowiącej przedmiot postępowania wznowieniowego oraz konieczności ewentualnego jej wyeliminowania z obrotu prawnego, to należy bowiem do rozstrzygnięcia kończącego wznowione postępowanie. Przeprowadzona przez Prezydenta Miasta B ocena nie nosi znamion dowolności, a stanowisko wywiedzione na jej podstawie jest prawidłowe, znajduje potwierdzenie w materiale sprawy i nie daje podstaw do zastosowania art. 152 § 1 K.p.a., poprzez wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B E K-D wniosła o uchylenie postanowienia Wojewody P oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji i zasądzenie zwrotu kosztów sądowych. Skarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie: 1. art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 K.p.a. poprzez brak wystarczająco starannego zebrania materiału dowodowego i brak ustalenia wszystkich okoliczności faktycznych, 2. art. 6, art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 K.p.a. poprzez błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, brak rozważenia wszystkich okoliczności mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia oraz błędne uzasadnienie wydanego postanowienia ograniczające się do przytoczenia przepisów prawa i stwierdzenia, iż z analizy materiału dowodowego wynika, że nieruchomość skarżącej leży poza obszarem oddziaływania planowanej inwestycji i w związku z tym nie posiada ona przymiotu strony, bez jakiegokolwiek wskazania, na jakich dowodach oparte zostało rozstrzygnięcie i dlaczego odmówiono wiarygodności przedstawianym przez skarżącą dowodom, a także brak uzasadnienia dlaczego pomimo niezachowanych wymaganych odległości zbiornika szczelnego (zgodnie z treścią rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie), od budynku mieszkalnego przy ul. P [...], na którego potrzeby funkcjonowania został posadowiony zbiornik szczelny, 3. prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, mające wpływ na wynik sprawy, t.j. art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, poprzez błędne określenie, iż obszar oddziaływania inwestycji nie obejmuje nieruchomości skarżącej, a samym nie jest ona stroną postępowania objętego decyzją Prezydenta Miasta B, w sytuacji gdy działka skarżącej jako właścicielki (działka nr [...]) i wydzierżawianej przez skarżącą (działka nr [...]) znajdują w bezpośrednim sąsiedztwie, zarówno budynku mieszkalnego, jak i zbiornika szczelnego, z uwagi na zaledwie 3 metrową wewnętrzną uliczkę dojazdową , która oddziela obie działki, inwestora i skarżącej, 4. przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, t.j. art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1 z zw. z art. 28 K.p.a. poprzez błędne uznanie, iż postępowanie objęte decyzją Prezydenta Miasta B, nie dotyczyło interesu prawnego skarżącej, co spowodowało nieuprawnione, nieuznanie jej za stronę postępowania administracyjnego dotyczącego zarówno postępowania administracyjnego dotyczącego budynku mieszkalnego przy ul. P [...] w B, jak również niezgodnie z przepisami usytuowanego zbiornika szczelnego, koniecznego dla funkcjonowania tego budynku. E K - D wskazała na uciążliwości związane z usytuowaniem zbiornika szczelnego na nieczystości ciekłe, co w jej ocenie, narusza godność wykonywania [...] [...] jako zawodu zaufania publicznego i podważa prestiż prowadzonej nią od [...] lat kancelarii [...] [...] w sąsiedztwie spornej inwestycji. Realizacja budynku mieszkalnego z przyjętym zgłoszeniem tymczasowego zbiornika szczelnego, zdaniem skarżącej, wpływa na wystąpienie znacznej szkody wizerunkowej kancelarii i trudnych odwrócenia skutków, jakimi są dyskomfort klientów podczas dojazdu do kancelarii, podczas opróżniania zbiornika szczelnego, jak i sam widok wozu asenizacyjnego i odczuwalny fetor. W odpowiedzi na skargę Wojewoda P podtrzymał stanowisko zawarte w skarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje; Skarga podlegała oddaleniu. Przepis art. 152 K.p.a., który stanowił podstawę prawną rozstrzygnięcia o wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej we wznowionym postępowaniu administracyjnym, wskazuje, że przesłanką wstrzymania - z urzędu lub na wniosek strony - wykonania decyzji ostatecznej we wznowionym postępowaniu administracyjnym, jest oparte na okolicznościach sprawy prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. W Komentarzu do Kodeksu postępowania administracyjnego autorstwa B. Adamiak i J. Borkowskiego (Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2017) jest podane (w nawiązaniu do stanowiska NSA w sprawie II OSK 3060/14), że określenie "prawdopodobieństwa", o jakim mówi przepis art. 152 § 1 K.p.a., powinno polegać na podaniu tej przesłanki wznowieniowej, która w ocenie organu ma w danej sprawie zastosowanie, z jednoczesnym przytoczeniem okoliczności, które wskazują na tą konkretną przesłankę oraz omówieniu względów, dla jakich zdaniem organu możliwe (niemożliwe) jest uchylenie konkretnej decyzji. Trafia do przekonania argumentacja organów obu instancji, zawarta w uzasadnieniach postanowień, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka prawdopodobieństwa uchylenia decyzji we wznowionym postępowaniu administracyjnym. Postępowanie administracyjne, zakończone decyzją Prezydenta Miasta B z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...], o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z doziemną i wewnętrzną instalacją gazową oraz pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, na działce o numerze geodezyjnym [...] przy ul. P w B, zostało wznowione na wniosek E K – D na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. tj. z powodu pozbawienia skarżącej statusu strony postępowania. Powyższe oznacza, że dla potrzeby wstrzymania wykonania pozwolenia na budowę, należałoby stwierdzić prawdopodobieństwo nietrafności wykluczenia skarżącej z udziału w postępowaniu w charakterze strony, prowadzące do uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę. Takie prawdopodobieństwo nie zostało wykazane. Terenem inwestycji objęta była nieruchomość oznaczona numerem geodezyjnym [...], z którą to nieruchomością w ogóle nie graniczy nieruchomość stanowiąca własność skarżącej, oznaczona numerem [...], położona przy ulicy P [...]. Obie nieruchomości oddziela bowiem działka drogowa (ulica) stanowiąca własność Gminy B, oznaczona numerem geodezyjnym [...]. Budynek mieszkalny objęty pozwoleniem na budowę został zaprojektowany w odległości około [...] metra od granicy nieruchomości skarżącej oraz w odległości około [...] metrów od budynku mieszkalnego skarżącej. Nieruchomość stanowiąca własność skarżącej, nie jest zatem położona w obszarze oddziaływania zaprojektowanego budynku mieszkalnego S K. Jak stanowi art. 28 ust. 2 Prawa budowalnego, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z mocy prawa, bo § 12 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U z 2015r. poz. 1422) nawet działki bezpośrednio sąsiadujące z terenem inwestycji, na którym zaprojektowane zostało usytuowanie budynku, są objęte obszarem oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, tylko w przypadku usytuowania zaprojektowanego budynku względem granic nieruchomości w odległościach innych niż zasadnicze tj. [...] m lub [...] m w zależności od tego, czy ściany budynku zwrócone w stronę granicy nieruchomości są wyposażone w okna i drzwi, czy nie. Obszar oddziaływania obiektu ustawodawca zdefiniował jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu (vide: definicja art. 3 pkt 290 Prawa budowlanego). Z zabudową mieszkaniową jednorodzinną, zważywszy na jej charakter i przeznaczenie, nie wiążą się uciążliwości inne niż mogące wynikać z nadmiernego zbliżenia do sąsiedniej zabudowy. Zważywszy na rzeczywistą odległość zaprojektowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego względem granicy nieruchomości skarżącej, zagrożenie takie nie występuje. Trafnie organy zwróciły uwagę, że dzierżawienie przez skarżącą nieruchomości o numerze geodezyjnym [...], pozostaje bez prawnego znaczenia dla oceny statusu skarżącej jako strony postępowania w sprawie udzielonego pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego na nieruchomości przy ulicy P [...] w B. Zauważyć należy, że dzierżawiona nieruchomość jest także oddzielona od terenu inwestycji nieruchomością drogową (stanowiącą własność Gminy B) o numerze geodezyjnym [...]. Sąd podziela także argumentację organów, wskazującą na niezasadność wiązania uciążliwości sąsiedztwa zbiornika na nieczystości ciekłe zlokalizowanego na działce o numerze [...] z prawdopodobieństwem uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego na tej działce. Pozwolenie na budowę nie obejmowało bowiem usytuowania zbiornika na nieczystości ciekłe na działce [...], a zbiornik został zrealizowany w oparciu o zgłoszenie w organie architektoniczno budowlanym zamiaru jego budowy (fakt bezsporny). W sposób oczywisty więc, nawet wyeliminowanie pozwolenia na budowę, nie prowadziłoby do wyeliminowania zgody organu architektoniczno – budowalnego na usytuowanie zbiornika. Końcowo Sąd nadmienia, że wznowione postępowanie administracyjne zostało zakończone decyzją o odmowie uchylenia udzielonego pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce o numerze geodezyjnym [...], a decyzja ta od dnia [...] maja 2018r. ma walor decyzji ostatecznej (vide: okoliczność podana na rozprawie przez pełnomocnika organu, nie kwestionowana przez skarżącą k. 88 akt sądowych). Tym samym, w dacie wyrokowania przez sąd w sprawie dotyczącej wstrzymania we wznowionym postępowaniu decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę, nie istniało już prawdopodobieństwo uchylenia decyzji we wznowionym postępowaniu a jest przesądzone ostatecznie niezaistnienie podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego czyli jest potwierdzony ostatecznie brak statusu E K– D jako strony postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę. Skoro okoliczności sprawy zostały wyjaśnione w sposób należyty i nie doszło do zarzucanego skargą naruszenia norm prawa procesowego i materialnego, Sąd orzekł o oddaleniu skargi (art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło