II SA/Bk 440/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 listopada 2016 r. sprawy ze skargi B. S. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazania doprowadzenia do zgodności z przepisami samowolnie dobudowanej części budynku przez wykonanie określonych robót budowlanych oddala skargę Po ponownym rozpoznaniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] marca 2016 roku, nr [...], nakazał Pani B. S. i panu J. Ł. (współwłaścicielom) W terminie do 31 sierpnia 2016 roku doprowadzić do zgodności z przepisami samowolnie dobudowaną część (o wym. 7,15 x 3,78 oraz 1,79 x 2,65 m) budynku mieszkalnego zlokalizowanego na posesji przy ul. M. [...], usytuowanego bezpośrednio przy granicy z działkami nr geod. [...] i [...]. W tym celu należy: 1. W samowolnie rozbudowanej części budynku wykonać ścianę (biegnącą wzdłuż granicy działki), jako ścianę oddzielenia pożarowego w klasie 60 minut odporności ogniowej według opinii z dnia 12 września 2001 roku rzeczoznawcy do spraw ppoż. bryg. mgr inż. W. Ł. poprzez przyjęcie jednego z niżej wymienionych wariantów robót tj., - Osłonięcie ściany drewnianej ścianą murowaną (na własnym fundamencie) wykonaną z cegły pełnej o grubości 12 cm na zaprawie cementowo - wapiennej i otynkowanej tynkiem cernentowo - wapiennym, lub - Osłonięcie ściany drewnianej płytą warstwową spełniającą wymagania dla El 60 i posiadającą aktualne świadectwo dopuszczenia w budownictwie wydane przez ITB w W., lub - Osłonięcie ściany drewnianej od zewnątrz tynkiem cementowo - wapiennym na siatce Rabitza grubości 2,5 cm i wewnątrz płytą GKF grubości 12,5 mm. 2. Zdemontować drewnianą szalówkę z murowanej ściany (przy granicy działki) - w istniejącej wcześniej części budynku, oraz zabezpieczyć wystające części palne konstrukcji stropodachu poprzez pokrycie ich blachą. Nakazane czynności wykonać pod nadzorem osoby uprawnionej, oraz przedłożyć oświadczenie osoby uprawnionej o wykonaniu robót w sposób zgodny z zasadami sztuki budowlanej oraz obowiązującymi polskimi normami. Na skutek odwołania Pani B. S. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] maja 2016 roku, nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swego stanowiska organ odwoławczy podkreślił, że rozbudowana część budynku nie spełnia przepisów techniczno – budowlanych, a współwłaściciele nie okazali pozwolenia na budowę, które potwierdzałoby ewentualne prawo zezwolenia na odstąpienie od tych przepisów. W świetle powyższych ustaleń organ, zgodnie z art. 103 ust. 2 aktualnego – Prawa budowlanego, zastosował art. 37 ustawy – Prawo budowlane z 1974 roku, uznając, ze w przedmiotowej sprawie nie występuje żadna z przesłanek w wyżej wymienionego przepisu. W konsekwencji organ, w myśl art. 40 – Prawa budowlanego z 1974 roku nałożył na współwłaścicieli obowiązek wykonania w oznaczonym terminie. określonych obowiązków celem doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wywiodła Pani B. S., podnosząc między innymi, że przedmiotowy budynek jest niezamieszkały i nadaje się do rozbiórki (na którą jej nie stać) niż do nakładania jakichkolwiek obowiązków. Skarżącą dziwi fakt zajmowania się budowlą od już 15 lat i obarczanie jej konsekwencjami decyzji podjętych przez rodziców 36 lat temu. Pełnomocnik skarżącej, ustanowiony z urzędu, sprecyzował skargę pismem z dnia 17 października 2016 roku (k. 68 akt administracyjnych) zarzucając zaskarżonej decyzji: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: art. 37 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 40 prawa budowlanego z 1974 roku poprzez ich błędna wykładnie polegającą na przyjęciu, iż: - niezgodność z przepisami technicznymi istniejąca w pustostanie, graniczącym w zdewastowanym, murowanym budynkiem gospodarczym; - gdy niezgodność i ewentualne dostosowanie do przepisów ma dotyczyć wyłącznie części tego budynku (pozostała, większa część budynku, jest również drewniana) powoduje, niebezpieczeństwo dla ludzi i mienia, a dostosowanie samej dobudówki wpłynie w jakikolwiek sposób na zwiększenie się bezpieczeństwa; i w konsekwencji zastosowanie tych przepisów zamiast umorzenia postępowania. 2. naruszenie przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy, t.j.: - art. 7 i 77 § 1 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiały dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia faktycznego i wyjaśnienia sprawy, a mianowicie brak ustalenia czy w danych okolicznościach rzeczywiście sprawy doszło do "samowoli budowlanej", tj. bez wymaganego pozwolenia na budową. - art. 7, 8, 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a,, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyjaśnienia sprawy, tj. nieprecyzyjne określenie momentu rozbudowy budynku przy granicy działki przy ul. M. w B., co w konsekwencji prowadzi do wydania decyzji zobowiązującej do doprowadzenia budynku do stanu zgodnego ze stanem prawnym w oparciu o dowolnie przyjęte regulacje techniczno - budowlane wydane w przedziale czasowym od 1980 roku do 1990 roku, - art. 77 k.p.a. w związku z 80 k.p.a. i 84 § 1 kp.a., polegające na przyjęciu zawartych w opinii rzeczoznawcy do spraw ppoż. bryg. mgr. inż. W. Ł. z dnia 12 września 2001 roku twierdzeń, bez analizy i wskazania, czy na dzień nałożenia obowiązków opinia pozostaje adekwatna do obowiązującego w dacie wydanie decyzji stanu prawnego; - art. 107 § 1 k.p.a. polegające na nieprecyzyjnym wskazaniu obowiązków strony poprzez odesłanie strony do zaleceń biegłego wskazanych w opinii z dnia 12 września 2001 roku, co mogło wywołać uzasadnione wątpliwości, czy strona powinna wykonać wyłącznie obowiązki wskazane literalnie w decyzji czy też co do szczegółów uwzględnić również inne zalecenia wskazane w opinii, a nie wskazane w decyzji; - art. 9 k.p.a. i 11 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie przez organ w jaki sposób nakazane roboty budowlane miały służyć zagwarantowaniu bezpieczeństwa ludzi i mienia w sytuacji gdy mają być wykonane w budynku (dodatkowo wyłącznie na części tego budynku), który niewątpliwie jest pustostanem, graniczącym ze zdewastowanym budynkiem gospodarczym; W odpowiedzi na skargę P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W świetle zebranego materiału dowodowego w toku postępowania administracyjnego bezsprzecznie wynika, że postępowanie to dotyczyło nie całego budynku przy ulicy M. w B. (jak to sugeruje Skarżąca), ale tylko dobudowanej jego części o wymiarach 7,15 x 3,78 oraz 1,79 x 2, 65 m, co do której współwłaściciele nie przedstawili pozwolenia na budowę. Tak więc organy zasadnie przyjęły, że jest to samowola budowlana. Również organy właściwe ustaliły, że samowoli budowlanej dopuszczono się przed 1 stycznia 1995 roku – to jest w czasie obowiązywania ustawy z dnia 24 października 1974 roku – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Świadczy o tym stan faktyczny budynku, jak również przyznanie takiego faktu w skardze przez stronę skarżącą słowami: "Dlaczego od 1980 roku po rozbudowie przez moich rodziców był użytkowany i nikomu nie przeszkadzał i niczemu nie zagrażał". W myśl powyższych ustaleń organy na podstawie art. 103 § 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003 roku, poz. 1409 ze zm.) zastosowały przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 roku – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Po przeanalizowaniu przesłanek zawartych w art. 37 powyższej ustawy, stwierdzono, że w sprawie niniejszej nie nastąpiła rozbudowa budynku, która byłaby sprzeczna z istniejącym w chwili tejże rozbudowy planem zagospodarowania przestrzennego, a aktualnego nie ma na tym terenie oraz, że przedmiotowa część budynku nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia, przy założeniu wykonania obowiązków nałożonych przez organ celem doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. W świetle powyższych ustaleń organ zasadnie przystąpił do legalizacji i w myśl art. 40 ustawy z 2 4października 1974 roku – Prawo budowlane – nakładając konkretne obowiązki w wyżej wymienionym celu, kierując się przede wszystkim treścią opinii sporządzonej przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych bryg. mgr inż. W. Ł. z dnia 12 września 2001 roku (k. 34 akt administracyjnych – tom I). Sąd uznał, ze w konkretnej sprawie nie doszło do naruszenia prawa materialnego, a zarzut nie zwiększenia bezpieczeństwa pożarowego w sytuacji zabezpieczenia tylko części budynku drewnianego, posadowionego po granicy – nie jest zasadny, bowiem organy w niniejszej sprawie ograniczyły postępowanie co do części budynku wybudowanego w drodze samowoli budowlanej (który jest pustostanem), ale zapowiedziały wszczęcie postępowania w pozostałym zakresie, dotyczącym kolejnych budowli strony skarżącej posadowionych po granicy działki. Na podkreślenie zasługuje okoliczność, że każde najmniejsze zabezpieczenie przeciwpożarowe zasługuje na aprobatę, jeżeli nakazane jest zgodnie z przepisami prawa i ma służyć skutecznej walce z żywiołami, jakim jest ogień. Sąd nie podzielił zarzutów Skarżącej, dotyczących "nieadekwatności" opinii sporządzonej 12 września 2001 roku, bowiem decyzja organu I instancji zawiera obowiązek wykonania nałożonych obowiązków pod nadzorem osoby uprawnionej, zobowiązanej do sprawdzenia i zaakceptowania robót zgodnie z zasadami sztuki budowlanej oraz obowiązującymi polskimi normami. Daje to możliwość zastosowania nowoczesnych technik sztuki budowlanej zgodnych z powyższymi zasadami. Sąd nie stwierdził również naruszenia przepisów proceduralnych w sprawie. Trzeba także dodać, że na właścicielu spoczywa obowiązek dbania o obiekt budowalny, nabyty również w formie dziedziczenia, zaś kwestie związane ze stanem materialnym, który zdaniem strony skarżącej rzutuje na brak możliwości rozbiórki przedmiotowego domu lub wykonania nałożonych obowiązków naprawczych – nie znajduje oparcia w aktualnie obowiązujących przepisach prawa. Mając całokształt powyższych okoliczności na względzie Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2001 toku – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.).