II SA/Bk 494/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: asesor WSA Małgorzata Roleder, po rozpoznaniu w dniu 29 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Polskiego Z. D. O. Z. P. w B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] maja 2008 r., nr [...] w przedmiocie zastosowania środka egzekucyjnego polegającego na odebraniu nieruchomości p o s t a n a w i a: wstrzymać wykonanie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Prezydenta Miasta B. z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] W dniu [...] lipca 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. wpłynęła skarga Polskiego Związku Działkowców Okręgowego Zarządu P. w B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta B. z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie zastosowania środka egzekucyjnego - odebranie nieruchomości – położonej w B., przy ul. C. w obr. 10, oznaczonej jako działka o nr geod. [...] (pkt 1 postanowienia); zastosowania środka egzekucyjnego wskazanego w pkt 1 po bezskutecznym upływie terminu na dobrowolne wykonanie obowiązku (pkt 2 postanowienia) oraz nałożenia obowiązku uiszczenia opłaty w wysokości [...] zł (pkt 3 postanowienia). Skarżący wniósł jednocześnie o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Prezydenta Miasta B., do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego. Uzasadniając przesłankę niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej i nieodwracalnej szkody skarżący podniósł, iż działania organu egzekucyjnego zmierzają do fizycznej likwidacji ogrodu działkowego i to w okresie wegetacji roślin. Zdaniem skarżącego niezwłoczna egzekucja może doprowadzić do nieodwracalnych szkód w majątku Polskiego Związku Działkowców oraz poszczególnych działkowców, poprzez zniszczenie upraw, nasadzeń, altanek i szklarni. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek jest uzasadniony. Stosownie do regulacji art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej cytowanej: p.p.s.a. ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu zaskarżonego aktu (czynności) w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z treści powołanego wyżej przepisu wynika, że konieczną przesłanką wstrzymania wykonania decyzji (postanowienia) jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wykazanie tych okoliczności, co do zasady, spoczywa na skarżącym (vide: postanowienie NSA z dnia 3 marca 2006 r., sygn. akt I OZ 279/06, niepubl.). Niemniej jednak Sąd ma obowiązek uwzględniać z urzędu, a więc i bez wniosków strony, okoliczności decydujące o wstrzymaniu bądź odmowie wstrzymania wykonania aktu (vide: postanowienie NSA z dnia 31 maja 2005 r., sygn. akt II OZ 155/05, OwSS 2005/3/72). Przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Użycie spójnika "lub" oznacza, iż przesłanki te mogą zachodzić alternatywnie. Sąd, rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania skarżonego aktu, powinien natomiast mieć na uwadze interes nie tylko wnioskodawcy, ale i innych uczestników postępowania oraz uwzględniać wszystkie okoliczności, nawet te niepodniesione we wniosku, o ile są możliwe do wyinterpretowania na podstawie akt sprawy (vide: orzeczenie NSA w sprawie sygn. akt II OZ 750/05, niepubl.). Szkoda, o jakiej mowa w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a, nie musi natomiast mieć charakteru materialnego. Chodzi, bowiem o taką szkodę (uszczerbek majątkowy lub niemajątkowy), która nie będzie mogła być wynagrodzona (usunięta) przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (vide: postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 138/04, niepubl.). Natomiast trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego, może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06, LEX nr 192964). W kontekście powyższych uwag zgodzić się należy ze stanowiskiem skarżącego, iż wykonanie zaskarżonych postanowień może spowodować niebezpieczeństwo powstania tak szkody, w tym przypadku niematerialnej, jak i trudnych do odwrócenia skutków. Jak słusznie, bowiem zauważa strona skarżąca konsekwencją odebrania nieruchomości będzie fizyczna likwidacja znajdujących się na niej - ogrodów działkowych, a tym samym zniszczenie upraw, nasadzeń, altanek i szklarni poszczególnych działkowców. W przypadku zaś zaistnienia takich skutków powrót do stanu poprzedniego nie byłby możliwy nawet przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. W rezultacie Sąd uznał, że w niniejszej sprawie zaistniały podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Prezydenta Miasta B. z dnia [...] marca 2008 r. do czasu wydania w sprawie orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji, a więc wyroku uwzględniającego lub oddalającego skargę. Jeżeli chodzi natomiast o podniesioną w uzasadnieniu wniosku kwestię wstrzymania postępowania egzekucyjnego, należy podkreślić, że wniosek w tym zakresie winien być skierowany do organu egzekucyjnego lub organu nadzoru, który w zależności od etapu postępowania egzekucyjnego rozpozna go w odpowiednim trybie, na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.). Mając powyższe na uwadze Sąd, działając w oparciu o przepisy art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.