II SA/Bk 52/07
WyrokWSA w Białymstoku2007-04-17
Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder, Danuta Tryniszewska-Bytys
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy może zostać wydana bez przeprowadzenia analizy zgodności z przepisami odrębnymi, w tym przepisami prawa ochrony środowiska, oraz bez należytego wyjaśnienia kwestii uzbrojenia terenu i przeznaczenia terenu w poprzednio obowiązującym planie miejscowym?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając liczne uchybienia proceduralne. Organy nie zebrały i nie rozpatrzyły należycie materiału dowodowego, nie wyjaśniły stanu faktycznego sprawy, w szczególności kwestii przeznaczenia terenu w poprzednim planie miejscowym, uzbrojenia terenu oraz obszaru oddziaływania inwestycji na środowisko. Uchybienia te miały istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Spółdzielnia M. "M." zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta G. ustalającą warunki zabudowy dla budowy budynku produkcyjnego. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące niewystarczającego uzbrojenia terenu, braku ochrony osób trzecich przed uciążliwościami oraz naruszenia jej praw własności. Organy administracji uznały, że wnioskodawca spełnił warunki do ustalenia warunków zabudowy, w tym nie stosowano zasady dobrego sąsiedztwa ze względu na produkcyjne przeznaczenie terenu w poprzednio obowiązującym planie miejscowym.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta G. Stwierdzono, że decyzje nie mogą być wykonane do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono zwrot kosztów postępowania od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie asesor WSA Małgorzata Roleder,, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys (spr.), Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi Spółdzielni M. "M." w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Burmistrza Miasta G. z dnia [...].10.2006r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącej Spółdzielni M. "M." w G. kwotę 817 (osiemset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
II SA/Bk 52/07
UZASADNIENIE
Wnioskiem z dnia 17 sierpnia 2006 r. P. – F. Sp. z o. o. w G. zwrócił się do Burmistrza Miasta G. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji w postaci budowy budynku produkcyjnego (produkcja spożywcza). Pismem z dnia 06 września 2006 r. wnioskodawca uzupełnił wniosek o informację, iż instalacja, która ma zostać umieszczona w planowanym budynku, nie należy do żadnej kategorii, o których mowa w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 09 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. z 2004 r. Nr 257, poz. 2573).
Decyzją z dnia [...] października 2006 r. znak [...] Burmistrz Miasta G. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji: budowa budynku produkcyjnego (produkcja spożywcza – przetwarzanie pelletu) wraz z infrastrukturą niezbędną do funkcjonowania obiektu, w tym bezodpływowym zbiornikiem na ścieki o pojemności około 10 m3, położonej przy ul. E. w G. na działce o numerze geodezyjnym [...]. W punkcie II ppkt 1 do 7 znalazły się ustalenia dotyczące zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych w zakresie ochrony i kształtowania ładu przestrzennego, ochrony środowiska i zdrowia ludzi, obsługi w zakresie komunikacji i infrastruktury technicznej oraz wymagań dotyczących ochrony osób trzecich. Do decyzji załączono kopię mapy zasadniczej w skali 1 : 500.
W ocenie organu wnioskodawca spełnił warunki, o jakich mowa w przepisie art. 61 ust. 1 pkt 2 – 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), w związku z czym organ miał obowiązek ustalić warunki zabudowy w drodze decyzji. Wskazano, iż planowane zamierzenie inwestycyjne jest położone na terenie istniejącego zakładu produkcyjnego (o powierzchni 1, 28 ha), w obszarze dominującej zabudowy produkcyjnej i takie też produkcyjne przeznaczenie miał ten teren w poprzednio obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, który utracił moc. Z uwagi na produkcyjne przeznaczenie terenu w w/w planie na podstawie art. 61 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie stosowano przepisu art. 61 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Organ podał, iż teren inwestycji ma dostęp do drogi publicznej z ul. E., istniejące i projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego, teren nie wymaga zmiany przeznaczenia gruntów na cele nierolnicze, nie jest objęty ochroną konserwatorską, a poprzedni plan nie przewidywał realizacji na nim inwestycji celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym. Wskazał również, iż planowana inwestycja należy do przedsięwzięć, dla których może być wymagany obowiązek sporządzenia raportu zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 52 a Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 09 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko - jest to teren zespołu zabudowy przemysłowej o powierzchni nie mniejszej niż 1 ha.
Odwołanie od decyzji z dnia [...] października 2006 r. złożyła Spółdzielnia M. "M." w G. podnosząc zarzuty:
1. ustalenia niewystarczających wymagań dotyczących istniejącego i projektowanego uzbrojenia terenu - brak w aktach oświadczenia odbiorcy ścieków o ich przyjęciu i dalszym oczyszczaniu oraz o częstotliwości odbioru. Wskazała na zbyt małą, jej zdaniem, pojemność zbiornika na ścieki oraz nieprawidłowe nimi gospodarowanie - istniejące studzienki kanalizacyjne spełniają rolę szamba;
2. niezapewnienia wystarczającej ochrony interesom osób trzecich przed uciążliwościami zanieczyszczenia powietrza, wody, gleby. Podniosła w szczególności, iż istniejąca kotłownia – z uwagi na wiejące w okolicy wiatry północno–zachodnie - będzie powodować zadymianie działek sąsiednich oraz należących do S. pomieszczeń administracyjno-biurowych i produkcyjnych;
3. naruszenia praw S., która jest właścicielem terenu i docelowo planuje utworzenie na tym terenie parkingu.
Decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał na treść przepisów art. 52 ust. 2 w zw. z art. 64 oraz art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) stwierdzając, iż przewidziane tymi regulacjami warunki dotyczące inwestycji opisanej we wniosku zostały w sprawie spełnione i nie było podstaw do wydania decyzji odmownej. Organ podał, iż określenie zapotrzebowania na wodę, energię elektryczną i inne media oraz sposób odprowadzania ścieków określa wnioskodawca. Do organu właściwego w sprawie ustalenia warunków zabudowy należy ocena, czy istniejące i projektowane uzbrojenie jest wystarczające dla opisanego we wniosku zamierzenia. Taka ocena w rozpoznawanej sprawie została, zdaniem organu II instancji, prawidłowo przeprowadzona, w szczególności w zakresie sposobu odprowadzania ścieków, czemu ma służyć projektowany zbiornik. Wskazano, że techniczne warunki przyłączenia do sieci komunalnych oraz kwestia odbioru ścieków będą przedmiotem oceny w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Również w tym kolejnym postępowaniu będzie miała miejsce szczegółowa ocena spełnienia warunków dotyczących ochrony osób trzecich przed zanieczyszczeniami powietrza i wody. Podkreślono również, iż decyzja o ustaleniu warunków zabudowy nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich.
Skargę na decyzję organu II instancji wniosła do sądu administracyjnego S. M. "M." w G. wnosząc o uchylenie tej decyzji jako naruszającej prawo materialne i przepisy postępowania, w tym:
1. art. 7 Kpa oraz art. 77 § 1 i § 4 Kpa oraz art. 80 Kpa poprzez bezpodstawne i sprzeczne z zebranym w sprawie materiałem dowodowym przyjęcie, że teren objęty postępowaniem był przeznaczony na cele produkcyjne w planie miejscowym, który utracił moc prawną na podstawie art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym - bez postępowania dowodowego, wbrew faktom znanym organom z urzędu i bez zwracania na nie uwagi stronie;
2. art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez jego bezpodstawne pominięcie w sprawie;
3. art. 61 ust. 2 w/w ustawy przez jego bezpodstawne zastosowanie;
4. art. 61 ust. 6 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. oraz § 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588) poprzez bezpodstawne pominięcie wszystkich przepisów tego Rozporządzenia w zaskarżonej decyzji;
5. art. 61 ust. 1 pkt 3 tej ustawy w zw. z jej art. 61 ust. 5 poprzez przyjęcie, że istniejące i projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla przedsięwzięcia, podczas gdy bezspornie nie jest ono wystarczające w zakresie sieci kanalizacji cieplnej i sanitarnej, a wnioskodawca nie przedstawił umowy dotyczącej wykonania uzbrojenia;
6. art. 52 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. b i c ustawy z dnia 27 marca 2003 r. poprzez bezpodstawne przyjęcie, że warunki w nich przewidziane zostały spełnione, podczas gdy wniosek nie zawiera załącznika określającego planowany sposób zagospodarowania terenu, w tym przeznaczenie i gabaryty projektowanych obiektów budowlanych przedstawione graficznie oraz nie określa charakterystycznych parametrów technicznych inwestycji i jej wpływu na środowisko;
7. art. 54 pkt 2 lit. a, b i c w zw. z art. 64 ust. 1 w/w ustawy poprzez ich bezpodstawne pominięcie przy rozpoznawaniu sprawy;
8. art. 138 § 1 pkt 1 i 2 Kpa ewentualnie art. 138 § 2 Kpa poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji, podczas gdy należało ją uchylić i orzec co do istoty sprawy, ewentualnie uchylić i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
W uzasadnieniu skargi szczegółowo wyjaśniono postawione zarzuty, w tym w kwestii podniesionej w pkt 1 skargi wskazano, iż organ błędnie ustalił, jakoby w poprzednim miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego teren inwestycji miał przeznaczenie zabudowy produkcyjnej, podczas gdy był to teren przeznaczony pod urządzenia obsługi technicznej motoryzacji, co skarżący wykazał pismem z Urzędu Miasta G. z dnia 18 grudnia 2006 r. załączonym do skargi. Nadto zarzucono pominięcie szeregu wymogów ustanowionych przepisami szczególnymi poprzez błędne zastosowanie art. 61 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. Podniesiono brak załącznika graficznego określającego gabaryty planowanego budynku. Zarzucono wewnętrzną sprzeczność ustaleń zaskarżonej decyzji w kwestii uzbrojenia terenu poprzez przyjęcie w jednym fragmencie decyzji, iż istniejące uzbrojenie jest optymalne, a wskazanie w dalszej jej części na konieczność przewidzenia rozwiązań prowizorycznych rozwiązujących problem uzbrojenia. Nie dokonano również, w ocenie skarżącej, uprzedniej oceny istniejącego uzbrojenia i nie zażądano przedstawienia stosownej umowy w tym zakresie. Nie oceniono wpływu inwestycji na środowisko, a miarodajnych wskazań co do takiego ewentualnego szkodliwego wpływu nie zawiera również wniosek. Podniesiono, iż w decyzji nie powołano przepisu art. 54 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. i żadna z zapadłych w sprawie decyzji nie jest z nim zgodna.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Ustosunkowując się do zarzutów skargi uzupełniająco wskazano, iż ustalenia decyzji odnośnie przeznaczenia terenu są zgodne z ustaleniami poprzednio obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a funkcja terenu jest przesądzona faktem istnienia na nim zakładu produkcyjnego. Odnośnie zarzutu pominięcia art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. organ podniósł, iż w sytuacji, gdy projektowany obiekt jest uzupełnieniem zabudowy istniejącej, to funkcja terenu jest ustalona właśnie przez tę zabudowę, która jest jednocześnie wyznacznikiem warunków dla projektowanego obiektu. W takich sprawach, zdaniem organu, przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego mają charakter jedynie pomocniczy.
W pozostałej części podtrzymano w całości argumentację z uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, a podniesione w niej zarzuty podlegały uwzględnieniu.
Akty i czynności z zakresu administracji publicznej sąd ocenia pod względem zgodności z prawem - art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). W pierwszej kolejności jest to ocena prawidłowości postępowania administracyjnego pod względem zachowania wymogów proceduralnych, a dopiero w następnej kolejności – gdy brak uchybień w tym zakresie – ocena prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Przedstawiona kolejność jest istotna, albowiem kontrola zastosowania prawa materialnego ma sens tylko przy prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy, który jest efektem wyczerpującego postępowania wyjaśniającego zgodnie z wymaganiami przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa. W rozpoznawanej sprawie w postępowaniu administracyjnym przed organami obydwu instancji uchybiono powołanym wyżej przepisom procesowym tj. nie zebrano i nie rozpatrzono należycie całego materiału dowodowego, nie podjęto wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co zostało skutecznie podniesione w skardze. Faktycznie akta sprawy pozwalają na ocenę braku postępowania wyjaśniającego.
Trzeba podkreślić, iż zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 ze zm.) – dalej powoływana jako u.p.z.p. decyzja o warunkach zabudowy jest formą kształtowania ładu przestrzennego w sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a jej ustalenia zastępują ustalenia tego planu. Z tego też względu wydanie tej decyzji powinna poprzedzać dokładna kontrola spełnienia przez inwestora wszystkich wymogów ustawowych i głównie w tym kierunku powinno zmierzać postępowanie wyjaśniające w sprawach o ustalenie warunków zabudowy. W szczególności dotyczy to wymagań określonych przepisem art. 61 ust. 1 pkt 1- 5 u.p.z.p., zgodnie z którym ustalenie warunków zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia wymienionych w nim przesłanek dotyczących tzw. zasady dobrego sąsiedztwa (pkt 1), dostępu do drogi publicznej (pkt 2), uzbrojenia terenu (pkt 3), zmiany przeznaczenia gruntu na cele nierolnicze (pkt 4) oraz zgodności z przepisami odrębnymi (pkt 5). Przepisu art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. nie stosuje się tylko do inwestycji produkcyjnych lokalizowanych na terenach przeznaczonych na ten cel w planach miejscowych, które utraciły moc z dniem 31 grudnia 2003 r. Znaczenie regulacji art. 61 u.p.z.p. jest niezwykle istotne, albowiem spełnienie przewidzianych nim wymagań zobowiązuje organ do wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy (decyzja taka jest wówczas decyzją związaną).
Z koniecznością ustalenia i analizy stanu faktycznego sprawy pod kątem wymagań art. 61 ust. 1 u.p.z.p. związany jest ściśle obowiązek oceny wniosku o ustalenie warunków zabudowy z punktu widzenia art. 52 ust. 2 u.p.z.p. Przepis ten zawiera obligatoryjne elementy wniosku, dzięki którym możliwa jest kontrola cech planowanej inwestycji pod względem zgodności z prawem – ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności z jej art. 61 i przepisami odrębnymi. Wniosek powinien zatem być czytelny co do zamiarów inwestora w zakresie zagospodarowania terenu (wolny od zwrotów niekonkretnych, pozwalających na różnorodne interpretacje), powinien zawierać konkretne informacje charakteryzujące inwestycję – zgodnie z przepisem art. 52 ust. 2 u.p.z.p., w szczególności co do wymagań dotyczących infrastruktury technicznej (pkt 2 przepisu).
W ocenie składu orzekającego w sprawie niniejszej w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym opisane powyżej zasady nie zostały zachowane.
W szczególności słuszny jest zarzut skargi, iż przedwcześnie przesądzono o zastosowaniu w sprawie przepisu art. 61 ust. 2 u.p.z.p., który wyłącza konieczność uwzględniania tzw. zasady dobrego sąsiedztwa (oceny planowanej inwestycji z punktu widzenia kontynuacji cech i parametrów zabudowy na terenie sąsiednim) w przypadku inwestycji produkcyjnych lokalizowanych na terenach przeznaczonych na ten cel w planach miejscowych, które utraciły moc z dniem 01 stycznia 2003 r. W konsekwencji przedwcześnie uznano za nieistotne dla rozstrzygnięcia sprawy przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588), co skarżący słusznie wytknął organowi. W ocenie sądu ocena słuszności zastosowania w/w przepisów powinna być bezwzględnie poprzedzona analizą tekstu nieobowiązującego już miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w odniesieniu do terenu objętego wnioskiem (organ powinien sprawdzić jakim symbolem oznaczono ten teren w planie, jakie są zapisy tekstu i rysunku planu dla danego obszaru oraz ewentualne odniesienia w części ogólnej tekstu planu). Tymczasem w aktach administracyjnych nie ma nawet śladu, by organ taką analizę przeprowadził. Na etapie postępowania sądowoadministracyjnego z inicjatywy skarżącego (pismo z Urzędu Miasta G. z dnia 18 grudnia 2006 r. k. 10) została przedstawiona informacja, iż teren działki nr [...] w poprzednim planie był przeznaczony na urządzenia obsługi technicznej motoryzacji. Co prawda organ II instancji odniósł się do niej w odpowiedzi na skargę, jednak etapem postępowania właściwym do oceny powyższego powinno być postępowanie poprzedzające wydanie decyzji, najpóźniej przed organem II instancji. Uchybienie to, podniesione w skardze w pkt 1 – 4 zarzutów, niewątpliwie jest istotne, albowiem niezastosowanie przepisu art. 61 ust. 2 u.p.z.p. decyduje o konieczności oceny inwestycji pod kątem jednej z podstawowych zasad kształtowania ładu przestrzennego (zasady dobrego sąsiedztwa). Zwalnia z tej oceny (art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.) możliwość zastosowania art. 61 ust. 2 u.p.z.p. Jak wyżej wskazano w postępowaniu administracyjnym przyjęto bez żadnej analizy, iż w planie zagospodarowania przestrzennego sporny teren był przeznaczony na cele produkcyjne.
Zasadnym okazał się również zarzut podniesiony w pkt 5 skargi dotyczący kwestii uzbrojenia terenu. Skarżący wskazał, iż istniejące i projektowane uzbrojenie terenu w zakresie sieci kanalizacji cieplnej i sanitarnej scharakteryzowane we wniosku i ustalone w decyzji jest niewystarczające na potrzeby planowanej inwestycji, a wnioskodawca nie przedstawił umowy dotyczącej jego wykonania, czym naruszył przepisy art. 61 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 61 ust. 5 u.p.z.p. Zgodnie z przepisem art. 61 ust. 5 u.p.z.p. warunek wystarczalności uzbrojenia jest spełniony, jeżeli wykonanie uzbrojenia terenu zostanie zagwarantowane w drodze umowy między właściwą jednostką organizacyjną (dostawcą mediów, odbiorcą nieczystości) a inwestorem. Użycie w tym przepisie słowa "zagwarantowane" oznacza, iż nie chodzi o uzależnienie wydania decyzji od istnienia uzbrojenia na datę rozstrzygnięcia, ale o pewną gwarancję na przyszłość, że takie wystarczające uzbrojenie powstanie. Skład orzekający w sprawie niniejszej przychyla się do prezentowanego w orzecznictwie stanowiska, iż nie chodzi tutaj o konieczność legitymowania się przez inwestora na dzień wydania decyzji umową z dostawcą mediów, ale o zapewnienie, że taka umowa w przyszłości zostanie zawarta, co można wykazać "promesą" uzupełnioną projektem umowy (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 stycznia 2006 r. w sprawie sygn. akt IV SA/Wa 1847/05, nie publ.). W rozpoznawanej sprawie nie tylko brak jakiegokolwiek dokumentu na kształt promesy, ale również brak informacji o prowadzeniu postępowania wyjaśniającego kwestię wystarczalności istniejącego lub projektowanego uzbrojenia. Konsekwencją powyższego stał się zapis uzasadnienia decyzji, iż "istniejące i projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego", niczym nie poparty oraz nie umotywowany.
Sąd zwraca również uwagę, że prawidłowa decyzja powinna być poprzedzona szczegółową analizą treści wniosku z punktu widzenia przepisu art. 52 ust. 2 u.p.z.p. Tym bardziej taka analiza była wymagana w sytuacji, gdy S. M. "M." niezwłocznie po otrzymaniu zawiadomieniu o wszczęciu postępowania zgłosiła szereg zarzutów odnośnie treści wniosku (pismo z dnia 06 września 2006 r. zał. 6 akt adm.). W rozpoznawanej sprawie takiej analizy zabrakło, czego skutkiem jest powielenie przez kontrolowaną decyzję braków wniosku, w szczególności w zakresie rozwiązań infrastruktury technicznej. W szczególności organ nie wyjaśnił nieścisłości wniosku w określeniu sposobu odprowadzania ścieków (pkt 2 in fine wniosku i pkt 4 tiret 5 wniosku) bezkrytycznie przyjmując za prawidłową wersję z projektowanym zbiornikiem na ścieki o pojemności 10 m3. Nie zbadano, mimo że S.M. "M." zwracała na to uwagę, czy pojemność zbiornika jest wystarczająca dla planowanego zapotrzebowania na wodę – 4 m3 dziennie (zapotrzebowanie to zostało zresztą określone nie we wniosku, ale dopiero w odpowiedzi na zarzuty, w piśmie z dnia 06 października 2006 r.). Ponadto nie wyjaśniono dokładnie, w jaki sposób będzie wyglądało zaopatrzenie w energię cieplną zamykając tę kwestię ogólnym stwierdzeniem, iż energia ma pochodzić z kotłowni na biomasę. Uzasadnienia decyzji obu instancji w ogóle nie ustosunkowują się do podnoszonych przez S. M. w toku postępowania, w tym w odwołaniu, okoliczności i zarzutów, a uzasadnienia oceny spełnienia przez inwestycję warunków art. 61 ust. 1 pkt 2 – 5 u.p.z.p. nie zostały w nich zawarte. Zatem należy uznać, iż nie zostały zachowane wymogi art. 107 § 3 Kpa.
Zwraca również uwagę nieokreślenie w decyzji gabarytów planowanego obiektu, w tym niewskazanie wysokości zabudowy pomimo, że wniosek określał tę wysokość na 7 m (pkt 3 tiret 5 wniosku). Niewystarczające jest, zdaniem sądu, ogólne wskazanie w części dotyczącej wysokości zabudowy: "jedna kondygnacja o wysokości dostosowanej do funkcji obiektu i wymogów technologii produkcji". Takie określenie pozwala na późniejszą dowolność w zakresie wysokości obiektu.
Niezrozumiały jest również powód ustalenia w decyzji z dnia [...] listopada 2006 r., iż "powierzchnia zabudowy nie powinna przekroczyć 40 % powierzchni terenu, w tym projektowany budynek produkcyjny o powierzchni 1500 m2". We wniosku wskazano wielkości odmienne: powierzchnia zabudowy – 1.300 m2, powierzchnia całkowita – 1.200 m2. Podobnie organ ustalił warunki zabudowy dla budynku produkcyjnego wraz z infrastrukturą niezbędną do funkcjonowania obiektu, w tym bezodpływowy zbiornik na ścieki o pojemności 10 m3, podczas gdy we wniosku expressis verbis wskazano, że przedmiotem inwestycji ma być budowa budynku produkcyjnego (produkcja spożywcza), a kwestia budowy zbiornika nie została wskazana jako element inwestycji, ale umieszczono ją dopiero w części dotyczącej zapotrzebowania w zakresie infrastruktury technicznej inwestycji. Niewątpliwie organ zmieniając powierzchnię zabudowy i "dodając" do budynku bezodpływowy zbiornik zmodyfikował w ten sposób wniosek.
W kwestii wprowadzania zmian do treści wniosku decyzją o ustaleniu warunków zabudowy skład rozpoznający sprawę podziela stanowisko prezentowane w orzecznictwie, iż mając na uwadze, że wniosek nie musi być sporządzony przez profesjonalistę oraz że inwestor nie posiada wiedzy fachowej – organ może skorygować propozycje wniosku w decyzji jednak tylko pod warunkiem, że inwestor zaakceptuje uprzednio taką korektę i wyrazi zgodę na zmienione warunki zabudowy (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 stycznia 2006 r. w sprawie sygn. akt IV SA/Wa 1665/05, niepubl.). W rozpoznawanej sprawie dokonano modyfikacji wniosku bez uprzedniego uzyskania stanowiska inwestora w tym przedmiocie.
Skład orzekający w sprawie niniejszej, w ramach kontroli postępowania wykraczającej poza zarzuty skargi, do której zobowiązany jest na mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) pragnie również zwrócić uwagę na kwestię związaną z prawidłowym ustaleniem stron postępowania. Inwestor wskazał, że inwestycja nie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko (wniosek i uzupełnienie wniosku z dnia 06 września 2006 r. – zał. 5) oraz podał wielkość wzrostu emisji zanieczyszczeń powietrza. Organ, co zasługuje na akceptację, ocenił tę kwestię odmiennie zaliczając planowaną inwestycję do przedsięwzięć, dla których może być wymagany obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko – zespół zabudowy przemysłowej na terenie o powierzchni nie mniejszej niż 1 ha (§ 3 ust. 1 pkt 52 a Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 09 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko – Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.). W związku z powyższym wskazał w decyzji, iż przed wystąpieniem o pozwolenie na budowę należy uzyskać decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zm.).
Istotnie, zgodnie z art. 46 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska postępowanie w przedmiocie oceny oddziaływania na środowisko przeprowadza się przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, a więc na etapie kolejnym w stosunku do etapu ustalania warunków zabudowy. Nie można jednak zapominać, iż zgodnie z art. 52 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. granice terenu objętego wnioskiem obejmują teren, którego wniosek dotyczy oraz obszar oddziaływania inwestycji. Prawidłowe ustalenie obszaru oddziaływania inwestycji jest niezbędne do ustalenia stron postępowania, albowiem w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy stroną poza podmiotem zainteresowanym wydaniem decyzji mogą być wszyscy, których interesu prawnego inwestycja dotyczy (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2001 r. w sprawie sygn. akt IV SA 1056/99, Lex nr 78932). Interes ten, podobnie jak granice wyznaczające obszar oddziaływania inwestycji, wynika z przepisów prawa materialnego, którymi w rozpoznawanym wypadku są przepisu ustawy Prawo ochrony środowiska oraz przepisy wykonawcze. Zważywszy, że inwestycja opisana we wniosku może mieć negatywny wpływ na środowisko (została wskazana jako przedsięwzięcie, dla którego może być wymagany raport o oddziaływaniu na środowisko) należałoby ocenić, czy obszar jej oddziaływania - biorąc pod uwagę zwiększoną emisję zanieczyszczeń i podnoszone przez skarżącego ewentualne zadymienie - ograniczy się rzeczywiście do granic działki nr [...], czy też może oddziaływać negatywnie na nieruchomości sąsiednie. Wskazana analiza nie została przeprowadzona.
Mając na uwadze przedstawioną powyżej ocenę postępowania administracyjnego przeprowadzonego przez organy obydwu instancji, wskazującą na liczne uchybienia przepisom procesowym (zwłaszcza przepisom regulującym postępowania wyjaśniające – art. 7, 77 § 1 i art. 80 Kpa oraz art. 107 § 3 Kpa), które to uchybienia niewątpliwie miały istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 §1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. - sąd stosując przepis art. 135 p.p.s.a. uchylił obydwie decyzje. Prawidłowe rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie wymaga bowiem przeprowadzenia w zasadzie całego postępowania wyjaśniającego przed organem I instancji.
W ponownie prowadzonym postępowaniu organ wyeliminuje wytknięte powyżej nieprawidłowości, w szczególności ponownie oceni wniosek pod kątem wymagań przewidzianych przepisem art. 52 ust. 2 u.p.z.p. oraz ponownie oceni spełnienie przez inwestora warunków do zastosowania przepisu art. 61 ust. 2 u.p.z.p. oraz tych, o jakich mowa w art. 61 ust. 1 i ust. 5 u.p.z.p. Uczyni to uzupełniając materiał dowodowy, w szczególności załączając do akt tekst (fragment tekstu) i ewentualnie fragment rysunku nieobowiązującego już miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczącego analizowanego obszaru i dokonując jego oceny pod kątem przeznaczenia terenu (cele produkcyjne lub inne). Konsekwencją oceny będzie możliwość zastosowania w sprawie przepisu art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. lub art. 61 ust. 2 u.p.z.p. – co jest sprawą podstawową. O ile bowiem nie zajdzie dopuszczalność zastosowania art. 61 ust. 2 u.p.z.p. to należy przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w zakresie wymogów art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., wówczas będą miały zastosowanie także przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W obu przypadkach należy nadto badać spełnienie wymogów art. 61 ust. 1 pkt 2 – 5 u.p.z.p. Organ uwzględni uwagi dotyczące istniejącego i projektowanego uzbrojenia terenu, zwłaszcza rozważy konieczność załączenia do akt stosownej umowy (promesy umowy) z odpowiednimi jednostkami usługowymi oraz na nowo oceni i określi wymagania odnośnie zapewnienia inwestycji odpowiedniego zaopatrzenia w infrastrukturę techniczną. Ponadto wyeliminuje wskazane rozbieżności pomiędzy wnioskiem a decyzją oraz rozważy problem granic obszaru oddziaływania inwestycji.
Biorąc powyższe pod uwagę na mocy art. 145 §1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
W przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji orzeczono w oparciu o art. 152 cyt. ustawy.
O zwrocie kosztów postępowania sądowego, w tym o kosztach należnych za zastępstwo prawne sąd orzekł w oparciu o art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. oraz § 2 ust. 1, 2 i 3 w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło