II SA/Bk 526/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 października 2018 r. wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K. A. na decyzję P. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej p o s t a n a w i a wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Skarżąca K. A. wniosła w dniu [...] lipca 2018 r. do tut. Sądu skargę na decyzję P. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] nakładającą na skarżącą karę pieniężną w kwocie 20.000 zł za wprowadzanie do obrotu środków zastępczych: 3-CMC, 4-CEC i mexedron, których wycofanie z obrotu nakazano skarżącej na mocy decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...]. W treści skargi skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ze względu na prawdopodobieństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu tego wniosku skarżąca wskazała, że znajduje się obecnie w bardzo trudnej sytuacji życiowej i materialnej. Utrzymuje się bowiem jedynie ze środków uzyskiwanych z pomocy społecznej, tj.: z zasiłku okresowego przyznanego na okres od dnia 1 lipca 2018 r. do 31 sierpnia 2018 r. w wysokości 249,15 zł oraz zasiłków celowych na zakup żywności, odzieży i środków czystości w kwotach 150 zł i 230 zł. Poza ww. skarżąca nie posiada innych źródeł dochodu, jest obecnie zarejestrowana jako bezrobotna w urzędzie pracy, jednakże poszukiwanie zatrudnienia utrudnia fakt, że znajduje się ona w czwartym miesiącu ciąży. Na miesięczne wydatki skarżącej składają się: rata kredytu w wysokości 320 zł, czynsz 100 zł, opłaty za energię elektryczną w wysokości 80 zł, koszty eksploatacji pojazdu w kwocie około 100 zł, a także wydatki na wyżywienie wynoszące około 350 zł. W ocenie skarżącej, realizacja zaskarżonego orzeczenia spowoduje, że nie tylko nie będzie ona w stanie uiścić wymierzonej kary, ale również popadnie w stan niewypłacalności względem ponoszonych przez nią comiesięcznych wydatków. Ponadto stan niewypłacalności spowoduje naruszenie umowy kredytowej i będzie skutkował koniecznością spłaty wyższej kwoty kredytu wraz z odsetkami. W ocenie skarżącej, nawet wydanie w przyszłości orzeczenia zgodnego z treścią zaskarżenia nie spowoduje umorzenia odsetek za opóźnienie z tytułu braku realizacji innych zobowiązań skarżącej. Skarżąca wskazała także, że stres związany z obawą popadnięcia w stan niewypłacalności może negatywnie wpłynąć na rozwój dziecka, a nawet doprowadzić do poronienia. Do skargi skarżąca dołączyła harmonogram spłat rat kredytowych, kartę ciąży, kartę aktywności zawodowej bezrobotnego oraz decyzje przyznające świadczenia z pomocy społecznej, które to dokumenty załączono do wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 - dalej: "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wedle zaś art. 61 § 3 zd. 1 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania rozstrzygnięcia będącego przedmiotem zaskarżenia oraz aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powyższego wynika, że instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy. Może mieć bowiem miejsce jedynie w przypadku gdy zachodzą przesłanki, o których mowa powyżej. Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu, Sąd jest związany zawartym w nim zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Nie jest dopuszczalne w ramach tych przesłanek dokonywanie merytorycznej oceny zarzutów podniesionych w skardze, bowiem na tym etapie postępowania sądowego nie dokonuje się bowiem oceny ich zasadności, jak również legalności altu lub czynności będącymi przedmiotem zaskarżenia. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest natomiast zamknięty, a wykazanie ich wystąpienia jest rzeczą wnioskodawcy, który powinien starannie uzasadnić swój wniosek i wskazać konkretne okoliczności świadczące, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione i konieczne. Tylko tak umotywowany wniosek umożliwia dokonanie oceny, czy ustawowe przesłanki wstrzymania wykonania zostały spełnione. Sąd musi bowiem dysponować wiarygodnie wykazanymi faktami, które pozwolą mu na zastosowanie przedmiotowego wyjątkiu od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2014 r., sygn.. akt II FZ 1504/14, LEX nr 1538986). W odniesieniu do wyżej wymienionych przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, należy zauważyć, że w orzecznictwie wskazuje się, że chodzi o taką szkodę, niekoniecznie materialną, która nie mogłaby być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie oraz przy zaistnieniu której zachodzi przesłanka istotnych trudności w przywróceniu rzeczy do stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (vide: postanowienie z dnia 8 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OZ 752/14, dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie sądu, powyższe przesłanki zostały w sprawie spełnione. Skarżąca uprawdopodobniła bowiem, że wykonanie decyzji będzie się dla niej wiązało z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody - głównie finansowej, zaś powrót do stanu pierwotnego, jakkolwiek w pewnym stopniu możliwy, to jednak będzie cechował się znaczną uciążliwością i długotrwałością. Na wstępie należy zauważyć, że wydatki skarżącej równoważą się z uzyskiwanymi dochodami. Z treści formularza o udzielenie prawa pomocy wynika, że skarżąca nie posiada żadnych oszczędności, a w skład jej majątku wchodzi spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego o powierzchni 28,5 m2 oraz samochód osobowy o wartości około 8.000 zł. W związku zaś z tym, że skarżąca nie posiada środków finansowych, które mogłaby przeznaczyć na uiszczenie wymierzonej względem niej kary pieniężnej, to właśnie z tego majątku będzie prowadzona ewentualna przymusowa egzekucja, która mogłaby doprowadzić do skutków o wiele bardziej dotkliwych aniżeli popadnięcie w stan niewypłacalności, jak np. zlicytowanie majątku. Niewątpliwie także, na ocenę zaistniałej sytuacji nie pozostaje bez znaczenia fakt, że skarżąca jest w ciąży i za kilka miesięcy będzie miała na utrzymaniu dziecko, zaś stres, niewątpliwie towarzyszący skarżącej w zaistniałej sytuacji, naraża ją i dziecko na komplikacje zdrowotne, które mogą okazać się niemożliwe do odwrócenia. Z powyższych względów Sąd uznał, że pomimo pieniężnego charakteru nałożonego na skarżącą obowiązku, jego wykonanie może spowodować względem skarżącej trudne do odwrócenia skutki oraz grozi niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody. Stąd też wykonanie zaskarżonej decyzji należało wstrzymać. Jednocześnie podkreślić należy, że postępowanie o wstrzymanie wykonania ma charakter wpadkowy, co oznacza, że na tym etapie nie jest dopuszczalne dokonywanie merytorycznej oceny zarzutów podniesionych w skardze. Sąd nie ocenia w nim zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a jedynie przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. Ocena wyrażona w tym postępowaniu wpadkowym nie ma zatem wpływu na wynik właściwego postępowania sądowego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.