II SA/Bk 545/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 maja 2009 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia F.Z. w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia 1. oddala skargę; 2. przyznaje radcy prawnemu J.M. od Skarbu Państwa (kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku) kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne skarżącego wykonane na zasadzie prawa pomocy.- W dniu 28 sierpnia 2007r. Stowarzyszenie F.Z. w B. złożyło wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta B. z dn. [...] .01.2006 r. znak: [...], o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie wydziału Warzelni "Browaru D." wraz z siecią infrastruktury technicznej na działce o numerze ewidencyjnym gruntów [...]/3 przy ul. D.F. [...] w B. Decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] Prezydent Miasta B. orzekł o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją tego organu z dnia [...] stycznia 2006r. W motywach orzeczenia podano, że żądanie Stowarzyszenia zawarte we wniosku o wznowienie jest oczywiście bezzasadne, gdyż w zasadzie nie wskazano przyczyn wznowienia i zostało złożone z uchybieniem terminu. Na niniejszą decyzję organu I instancji Stowarzyszenie F.Z. w B. złożyło odwołanie. W uzasadnieniu Stowarzyszenie powoływało się na "porozumienie zawarte z K.P. w celu ochrony środowiska i przestrzegania przepisów ochrony środowiska dopuszczając stosowanie przez inwestora bezpiecznych technologii w realizacji inwestycji pod warunkiem poszukiwania bezpieczniejszych technologii chłodzenia (substancja zamienna zamiast amoniaku) o ile ich zastosowanie będzie uzasadnione ekonomicznie". Rozpatrując odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...], na podstawie art. 6, 7 i 17 pkt 1 oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta B. z dnia [...] stycznia 2006r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację ww. przedsięwzięcia. W uzasadnieniu organ wskazał na treść art. 149 § 3 kpa, podkreślając jednocześnie, iż w doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że wydanie decyzji odmawiającej wznowienia postępowania jest możliwe w razie gdy wznowienie postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych jest niedopuszczalne oraz gdy strona złożyła żądanie wznowienia postępowania z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a., a nie ma podstaw do jego przywrócenia. Kolegium podzieliło pogląd organu I instancji, że Stowarzyszenie uchybiło terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. W myśl art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Skoro nie podano żadnych przyczyn wznowienia to miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie należało liczyć od daty doręczenia decyzji Prezydenta B. z dnia [...].01.2006 r., o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, to jest od dnia 24.01.2006 r. Zatem miesięczny termin złożenia podania upłynął z dniem 24.02.2006 r., podczas gdy wniosek o wznowienie postępowania został złożony w dniu 28.08.2007 r., a więc z przekroczeniem tego terminu. Po przeanalizowaniu sprawy Kolegium nie dopatrzyło się też podstaw do wznowienia postępowania z urzędu. Na niniejszą decyzję Stowarzyszenie F.Z. w B. wywiodło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, podkreślając te same argumenty, co w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej. W skardze Stowarzyszenie F.Z. w B. podniosło przede wszystkim, że podstawą wniosku o wznowienie postępowania jest niezastąpienie toksycznego amoniaku innym czynnikiem chłodniczym, co stoi w sprzeczności z porozumieniem zawartym pomiędzy K.P. (inwestorem), a Stowarzyszeniem i narusza art. 73 ust. 3 i ust. 4 ustawy Prawo ochrony środowiska. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a okoliczności podniesione w skardze nie podważają jej legalności, dlatego też skarga podlegała oddaleniu. Na wstępie rozważań należy zaznaczyć, że kontrolowana w niniejszym postępowaniu decyzja została wydana w ramach postępowania nadzwyczajnego prowadzonego w trybie art. 145 i nast. k.p.a., regulujących postępowanie administracyjne służące weryfikacji ostatecznych decyzji administracyjnych przez pryzmat przesłanek wznowieniowych, określonych w art. 145 § 1 i 145a § 1 k.p.a. Instytucja wznowienia postępowania ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte, co najmniej jedną z kwalifikowanych wadliwości procesowych wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 i 145a § 1 k.p.a. Postępowanie wznowieniowe nie może być natomiast wykorzystane do pełnej merytorycznej kontroli decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym, bowiem nie jest to kontynuacja postępowania zwykłego. Z tego względu wszelkie zarzuty skargi odnoszące się do oceny zasadności podjętej przez Prezydenta Miasta B. decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie wydziału Warzelni "Browaru D." wraz z siecią infrastruktury technicznej na działce o numerze ewid. [...]/3 w B., pozostają poza sferą zainteresowań Sądu jako wykraczające poza przedmiot rozpoznawanej sprawy. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania może zostać wszczęte z urzędu lub na wniosek strony. Złożenie wniosku wszczyna postępowanie wstępne, które powinno zakończyć się rozstrzygnięciem przewidzianym w art. 149 k.p.a. Obowiązkiem organu, do którego wpływa wniosek o wznowienie postępowania jest zbadanie w pierwszej kolejności, czy wniosek został wniesiony przez osobę będącą stroną, czy został on złożony w ustawowym terminie oraz czy wnoszący go podmiot powołuje się na przesłanki określone w art. 145 § 1 lub 145a k.p.a. Dopiero pozytywna weryfikacja wniosku pod względem ww. przesłanek może skutkować wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania na podstawie art. 149 § 2 k.p.a., a dalej przeprowadzeniem przez organ postępowania, co do przyczyn wznowienia i co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. W przypadku zaś niespełnienia którejkolwiek z przyczyn formalnych, o jakich mowa wyżej, organ, na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., zobowiązany jest wydać decyzję o odmowie wznowienia postępowania. Okoliczność taka zaistniała w niniejszej sprawie, albowiem, jak słusznie ustaliły organy administracji, wniosek Skarżącego o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Zgodnie z brzmieniem art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. W sytuacji złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (brak udziału strony w postępowaniu bez własnej winy) bieg terminu rozpoczyna się od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 145 § 2 k.p.a.). Wykazanie okoliczności świadczących o dotrzymaniu terminu spoczywa na stronie ubiegającej się o wznowienie postępowania. Organ natomiast zobowiązany jest z urzędu badać dochowanie terminu (tak: NSA w wyroku z dnia 8 grudnia 1995 roku, sygn. akt SA/Wr 1164/95, niepubl.). Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminu stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę ogólnej trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 k.p.a.) i stanowi podstawę stwierdzenia jej nieważności (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Uchybienie terminu do wniesienia podania o wszczęciu postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest podstawą do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania - art. 149 § 3 k.p.a. (tak: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. 1996r., s. 649). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, iż skarżące Stowarzyszenie złożyło wniosek o wznowienie postępowania z uchybieniem ww. terminu. Jak wynika, bowiem z akt administracyjnych decyzja Prezydenta Miasta B. z dnia [...] stycznia 2006r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie wydziału Warzelni "Browaru D." wraz z siecią infrastruktury technicznej na działce o numerze ewid. [...]/3 przy ul. D.F. [...] w B., została doręczona Stowarzyszeniu F.Z. w B. w dniu 24 stycznia 2006r. Termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania upłynął zatem z dniem 24 lutego 2006r. Tymczasem podanie skarżącego Stowarzyszenia o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie zostało wniesione dopiero w dniu 28 sierpnia 2007r. Przedstawione fakty w sposób bezsporny potwierdzają, iż Skarżący uchybił terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, o którym mowa w art. 148 § 1 i § 2 k.p.a. W tym stanie rzeczy wydanie decyzji o odmowie wznowienia postępowania było zasadne. Końcowo wskazać należy, iż argumentacja strony skarżącej w kwestii oczekiwania na zawarcie z inwestorem stosownego porozumienia nie trafia w sedno sprawy i nie może stanowić przesłanki do uwzględnienia skargi. Oczekiwanie strony, że dojdzie do porozumienia z inwestorem nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, toczącej się w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego. Warunkiem koniecznym do powtórnej, merytorycznej oceny w danej sprawie musi być złożenie przez stronę w terminie, wniosku o wznowienie postępowania. Okoliczność zaś, że Skarżący liczył przez okres niemalże 1,5 roku na zawarcie jakiegokolwiek porozumienia, nie ma znaczenia przy ocenie przesłanek formalnych wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego. Strona skarżąca decyzję odmowną otrzymała w dniu 24 stycznia 2006 r., a niezgadzając się z jej rozstrzygnięciem, mogła od razu zaskarżyć ją do Sądu Administracyjnego. Rokowania trwające po tej dacie nie przeszkadzały – zdaniem Sądu – do podejmowania odpowiednich czynności procesowych. Mając, zatem na uwadze, że zarzuty skargi nie znalazły oparcia w przepisach prawa oraz, że Sąd z urzędu nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy (art. 134 p.p.s.a.), - skargę należało oddalić. Z przedstawionych wyżej względów, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji. O wysokości kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, przyznanych ustanowionemu z urzędu radcy prawnemu, Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 250 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz przepisów § 2 ust. 3, § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" oraz § 15 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Obejmują one opłatę ze czynności radcy prawnego w kwocie 240 zł powiększoną o należny podatek od towarów i usług, wyliczony według 22% stawki w kwocie 52,80 zł.