II SA/Bk 562/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, asesor WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] sierpnia 2006 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o przejęciu gospodarstwa rolnego oddala skargę II SA/Bk 562/06 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] sierpnia 1973 r. znak [...] Prezydium Powiatowej Rady Narodowej Wydział Rolnictwa, Leśnictwa i Skupu w S. orzekło o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa w stanie wolnym od obciążeń opuszczonego przez A. P. gospodarstwa rolnego o powierzchni 3,53 ha, położonego w obrębie wsi B. gminy K. powiatu s., zapisanego w rejestrze gruntów pod numerem [...], składającego się z działek o numerach geodezyjnych [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, iż A. P. opuścił przedmiotowe gospodarstwo w 1967 r. wyjeżdżając do miejscowości K., nie pozostawiając nikogo z rodziny, jak też nie upoważniając nikogo z osób trzecich do jego prowadzenia. Grunty należące do tego gospodarstwa od 1967 r. nie są poddawane właściwym zabiegom agrotechnicznym, a właściciel nie interesuje się ich zagospodarowaniem, co stwierdzono w trakcie postępowania (protokół z dnia 29 czerwca 1973 r.). Prezydium Powiatowej Rady Narodowej orzekło o przejęciu nieruchomości na podstawie art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolną i osadnictwem (Dz.U. Nr 39, poz. 174) oraz na podstawie § 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 05 sierpnia 1961 r. w sprawie gospodarstw rolnych opuszczonych (Dz.U. Nr 39, poz. 198). Powyższa decyzja nie została zaskarżona. W dniu 30 stycznia 2004 r. następca prawny A. P. – W. P. zwrócił się do Wojewody P. z żądaniem stwierdzenia nieważności wyżej wskazanej decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej z dnia [...] sierpnia 1973 r. Wskazał, iż decyzja została wydana z rażącym naruszeniem przepisu art. 107 § 1 KPA, gdyż nie zawiera uzasadnienia faktycznego, co powinno skutkować stwierdzeniem jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 KPA. Nadto podniósł, iż zastosowany w niniejszej sprawie przepis art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolną i osadnictwem, zawiera zapis o możliwości przejęcia opuszczonego gospodarstwa rolnego, przy czym decyzja w przedmiocie przejęcia była decyzją uznaniową i zależała od oceny organu, który przy jej podejmowaniu powinien wskazać spełnienie zarówno przesłanki opuszczenia gospodarstwa, jak i przyczyn, które uzasadniały skorzystanie z możliwości przejęcia. Wymóg ten powinien być spełniony, aby decyzja nie była dotknięta wadą dowolności. Tymczasem zakwestionowane rozstrzygnięcie takiego uzasadnienia faktycznego nie zawiera. Decyzją z dnia [...] października 2005 r. znak [...], wydaną na skutek odwołania W. P., Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi uchylił decyzję Wojewody P. z dnia [...] lutego 2004 r. znak [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 1973 r. i umorzył postępowanie przed organem pierwszej instancji. Następnie postanowieniem z dnia [...] grudnia 2005 r. znak [...] przekazał sprawę według właściwości Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w B. W uzasadnieniu obydwu w/w rozstrzygnięć Minister wskazał, iż zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o przejęciu gospodarstwa rolnego orzekało w pierwszej instancji prezydium powiatowej rady narodowej. Na skutek zmian ustrojowych i wprowadzenia samorządu terytorialnego sprawy poprzednio regulowane wskazanym przepisem art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r., a następnie art. 39 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. Nr 11, poz. 79) zostały objęte właściwością organów gminy jako zadania zlecone. Organem wyższego stopnia, właściwym do orzeczenia w przedmiocie nieważności decyzji o przejęciu, w stosunku do organów gminy są obecnie samorządowe kolegia odwoławcze – art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 1994 r. Nr 122, poz. 593 ze zm.). Wojewoda P. nie był organem właściwym w sprawie. W konsekwencji powyższego, postępowanie z wniosku W. P. prowadziło dalej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. W jego trakcie umożliwiono wstąpienie do postępowania wszystkim spadkobiercom A. P. w oparciu o postanowienie stwierdzające nabycie praw do spadku z dnia [...] kwietnia 2006 r. w sprawie I Ns [...]. Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. z dnia [...] sierpnia 1973 r. Organ argumentował, iż zakwestionowana decyzja została wydana zgodnie z przepisami, w tym w szczególności z § 1 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 05 sierpnia 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych, zgodnie z którym opuszczone jest gospodarstwo nie zamieszkiwane przez właściciela ani jego małżonka, dzieci lub rodziców, które nie jest ani uprawiane w całości lub w większej części, ani poddawane zabiegom agrotechnicznym. Przesłanki te spełniało gospodarstwo A. P., co potwierdziły ustalenia opisane w protokole z dnia 29 czerwca 1973 r. Brak było podstaw do stwierdzenia, iż decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Organ nie podzielił również zarzutów podniesionych wobec uzasadnienia decyzji o przejęciu. Wskazał, iż w dacie jej wydania elementy struktury decyzji regulował art. 99 KPA, który nie precyzował tak jak obecny przepis art. 107 § 3 KPA, jakie elementy powinno zawierać uzasadnienie faktyczne decyzji. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze złożył W. P. W uzasadnieniu wniosku zakwestionował twierdzenie organu II instancji, iż zgodnie z obowiązującymi w dacie wydawania decyzji z dnia [...] sierpnia 1973 r. przepisami gospodarstwa rolne opuszczone przez byłych właścicieli mogły być przejęte na własność Skarbu Państwa bez jakiegokolwiek odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń. Powołał się na przepisy Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ustanawiające zasady ochrony własności i dziedziczenia, w tym na art. 21, 23, 30, 31, 32, 51. Podał, iż jego zdaniem prawidłowość zakwestionowanej decyzji, w szczególności jej konstrukcja i istnienie uzasadnienia faktycznego, powinny być oceniane z punktu widzenia art. 107 KPA, a nie poprzednio obowiązującego art. 99 KPA. Przedstawił zmiany własnościowe przejętych działek na przestrzeni od 1973 r. do stanu aktualnego. Wyjaśnił, iż obecnie działki o poprzednich numerach [...] w wyniku odnowienia operatu ewidencji gruntów posiadają numery [...]. Zwrócił uwagę, iż potwierdzeniem przedstawionych zarzutów jest fakt wycofania się gminy K. ze sprzedaży działki o numerze [...] z uwagi na brak zgody byłego właściciela działki. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy wskazując, iż wniosek zgłoszony w trybie art. 127 § 3 KPA nie zawiera nowych, istotnych w sprawie argumentów, które wcześniej nie były znane. Wyjaśniło, iż podstawą oceny decyzji z dnia [...] sierpnia 1973 r. w postępowaniu nadzorczym powinny być przepisy obowiązujące w dacie wydania weryfikowanej decyzji, które jednoznacznie dopuszczały przejęcie opuszczonego gospodarstwa rolnego na własność Skarbu Państwa bez odszkodowania w stanie wolnym od obciążeń z wyjątkiem służebności gruntowych, których utrzymanie uznane zostanie za niezbędne. Pod tym względem decyzja nie budzi zastrzeżeń. Odnośnie kwestii braku uzasadnienia faktycznego organ wskazał, iż stanowi to co prawda uchybienie, jednak pozostaje bez znaczenia w sferze skutków wynikających z wydanej decyzji, a sporządzenie pełnego uzasadnienia faktycznego nie zmieniłoby treści rozstrzygnięcia. W tych okolicznościach uchybienie nie może być również ocenione jako rażące w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 KPA. Marginalnie organ ustosunkował się do podniesionej kwestii wyrażenia przez byłego właściciela zgody na sprzedaż jednej z działek, które wchodziły w skład przejętego gospodarstwa wskazując, iż okoliczność ta nie ma znaczenia dla sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 1973 r. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] sierpnia 2006 r. złożył W. P. W uzasadnieniu skargi po raz kolejny przedstawił zmiany w stosunkach własnościowych poszczególnych działek objętych decyzją o przejęciu na przestrzeni lat od 1973 r. do stanu obecnego. Powtórnie podniósł, iż decyzja wydana w oparciu o art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolną i osadnictwem była decyzją uznaniową, której ustawodawca postawił szczególne wymagania zapobiegające jej arbitralności. Ponownie podkreślił, iż wymagania te dotyczą w szczególności uzasadnienia faktycznego, w którym organ powinien szczegółowo uzasadnić okoliczność opuszczenia gospodarstwa i przedstawić argumenty przemawiające w niniejszym przypadku za przejęciem gospodarstwa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując w całości argumenty z zaskarżonej decyzji. Podniosło, iż w okresie podejmowania rozstrzygnięcia o przejęciu standardy, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie takiego orzeczenia nie były ukształtowane, nie można zatem mówić, iż pominięcie przedstawienia motywów skorzystania z tzw. luzu decyzyjnego winno być oceniane jako rażące naruszenie prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała oddaleniu, albowiem sądowa kontrola postępowania administracyjnego nie wykazała wskazanych w skardze uchybień, mogących prowadzić do zdyskwalifikowania zaskarżonej decyzji, jako sprzecznej z prawem. Na wstępie wyjaśnić należy charakter postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności. Jest to, jak wynika z systematyki Kodeksu postępowania administracyjnego, postępowanie nadzwyczajne, które nie polega na ponownej analizie przesłanek rozstrzygnięcia, na ponownym rozpoznaniu sprawy (kwestii dopuszczalności przejęcia gospodarstwa rolnego), a w tym postępowaniu organ administracyjny jest uprawniony wyłącznie do badania przesłanek z art. 156 § 1 pkt 1 – 7 KPA. Organ kontroluje zatem, czy decyzja została wydana zgodnie z przepisami o właściwości (pkt 1), czy jej wydanie nie nastąpiło bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2), czy nie dotyczy ona sprawy rozstrzygniętej już poprzednio decyzją ostateczną (pkt 3), czy została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie (pkt 4), czy była niewykonalna w dniu jej wydania i czy jej niewykonalność ma charakter trwały (pkt 5), czy jej wykonanie nie wywołałoby czynu zagrożonego karą (pkt 6), czy nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy samego prawa (pkt 7). Głównym zarzutem podnoszonym przez skarżącego jest twierdzenie, iż decyzja z dnia [...] sierpnia 1973 r. nie zawiera wyczerpującego uzasadnienia faktycznego, a zatem została wydana bez należytego ustalenia okoliczności sprawy. Nieprawidłowość ta jego zdaniem stanowi rażące naruszenie przepisu art. 107 § 3 KPA (błędnie podano § 1) uprawniające do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 KPA, tym bardziej, że ma ona charakter uznaniowy i powinna zawierać precyzyjne wyjaśnienie podstaw faktycznych rozstrzygnięcia, z którym skarżący nie godzi się, uznając przejęcie gospodarstwa rolnego za dokonane z naruszeniem zasad art. 21, 23, 30, 31, 32, 51 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 02 kwietnia 1997 r. Z oceną skarżącego co do zaistnienia przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 KPA nie można się zgodzić. Analiza orzecznictwa i poglądów przedstawicieli nauki prawa, które dotyczą przesłanki rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 KPA wskazuje, iż stanowisko w tej kwestii stale jest przedmiotem dyskusji, a przesłanka ta powinna być oceniana w każdym przypadku indywidualnie. Podsumowania tych poglądów dokonał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 09 lutego 2005r. wskazując, iż z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia gdy występuje: 1. oczywistość naruszenia tj. rzucająca się w oczy sprzeczność pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem stanowiącym jego podstawę prawną, 2. przepis, którego zastosowanie uznano za rażąco nieprawidłowe może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy nie wymaga stosowania wykładni prawa, 3. skutki, które wywołuje rozstrzygnięcie uznane za rażąco niezgodne z prawem są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności (por. wyrok NSA w sprawie sygn. akt OSK 1134/04, Lex nr 165717). Podobne stanowisko prezentuje doktryna. Podkreśla się, że naruszenia prawa mają charakter rażący w wypadku, gdy czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona stanowi zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości lub w części (por. B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", Wydawnictwo C.H.Beck, wydanie 8, s.745-746). Skład orzekający w sprawie niniejszej podziela przedstawione poglądy. Odnośnie wadliwości uzasadnienia decyzji i jej wpływu na ocenę decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa przytoczyć należy pogląd, iż przesłanka z art. 156 § 1 pkt 2 KPA zachodzi wówczas, gdy decyzja nie zawiera stosownego uzasadnienia lub też gdy jej sentencja nie koresponduje z treścią tego uzasadnienia (por. wyrok NSA z dnia 13 maja 1997 r. w sprawie sygn. akt I SA/Po 920/06, Wspólnota 1997/42/26 oraz wyrok NSA z dnia 13 maja 1999 r. w sprawie sygn. akt IV SA 935/98, Lex nr 47268). Zatem nie każde wadliwe uzasadnienie będzie determinowało ocenę, iż decyzja, której część składową to uzasadnienie stanowi, została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem składu orzekającego w sprawie niniejszej wadliwe uzasadnienie decyzji kwalifikuje określone rozstrzygnięcie organu administracji do rażąco naruszających prawo w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 KPA wówczas, gdy orzeczenie administracyjne nie zawiera w ogóle uzasadnienia, uzasadnienie jest tak lakoniczne i o takim stopniu uogólnienia, że można je wykorzystać do każdego rozstrzygnięcia, uzasadnienie nie odpowiada treści rozstrzygnięcia lub jest w sposób oczywisty z nim sprzeczne, albo nie wskazuje na ustalony w danej sprawie stan faktyczny. Natomiast nie można uznać za rażąco naruszającą prawo decyzję posiadającą co prawda lakoniczne uzasadnienie, ale dające ogólny obraz ustalonego stanu faktycznego i zawierające odniesienia do podstawy prawnej. Tym ostatnim cechom odpowiada decyzja Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. z dnia [...] sierpnia 1973 r. o przejęciu gospodarstwa rolnego. Odnosząc się do twierdzeń skargi zauważyć też trzeba, iż sąd kontroluje prawidłowość działalności organów administracji według stanu prawnego obowiązującego na datę ich wydania, a nie według oceny strony. Nie jest zatem słuszne stanowisko skarżącego, iż podstawą kontroli decyzji z dnia [...] sierpnia 1973 r. powinna być regulacja art. 107 § 3 KPA. Przepis ten na datę wydawania decyzji miał zupełnie inną treść i nie dotyczył decyzji, a postanowienia. Konstrukcję decyzji regulował wówczas przepis art. 99 KPA, który nie precyzował, jak słusznie wskazało Samorządowe Kolegium Odwoławcze, obligatoryjnych elementów uzasadnienia faktycznego decyzji, tak jak czyni to obecnie powoływany art. 107 § 3 KPA. Przepis art. 99 KPA wymieniał jedynie rodzaje rozstrzygnięć, które takie uzasadnienie powinny zawierać. Skład orzekający stoi na stanowisku, iż uzasadnienie faktyczne decyzji z dnia [...] sierpnia 1973 r., choć mogłoby być bardziej rozbudowane, nie dyskwalifikuje decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Lektura tej części decyzji pozwala bowiem na stwierdzenie okoliczności istotnych dla podjęcia decyzji o przejęciu, do których należą: opuszczenie gospodarstwa rolnego (w znaczeniu wynikającym z przepisu § 1 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 05 sierpnia 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych (Dz.U. z 1961r. Nr 39, poz. 198) oraz fakt braku zainteresowania gospodarstwem ze strony dotychczasowego właściciela. Za gospodarstwo opuszczone uważało się wówczas gospodarstwo, na którym nie zamieszkuje właściciel ani jego małżonek, dzieci lub rodzice, a przy tym gospodarstwo to nie jest w całości lub w większej części uprawiane oraz poddawane właściwym zabiegom agrotechnicznym przez właściciela bądź użytkownika albo dzierżawcę. Istnienie tych okoliczności na datę wydania decyzji niewątpliwie wynika z ocenianego uzasadnienia. Wskazano w nim, iż właściciel opuścił gospodarstwo w 1967 r., nie pozostawiając go pod niczyją pieczą. Ustalenia te oparto na oględzinach, z których spisano protokół. Data ich przeprowadzenia wskazuje na możliwość oceny stanu zagospodarowania, albowiem czerwiec (data sporządzenia protokołu) jest miesiącem, w którym rozpoczynają się intensywne prace polowe. Ich brak świadczył niewątpliwie o zaniedbaniu gruntów. Co prawda organ mógł szerzej umotywować decyzję, jednak pominięcie precyzyjnych argumentów nie oznacza, iż decyzja była nieprawidłowa. Analiza okoliczności faktycznych sprawy pozwala, bez narażenia się na ryzyko błędu, postawić tezę, iż szczegółowe uzasadnienie faktyczne nie zmieniłoby zasadniczego rozstrzygnięcia, którego treść odpowiada przepisom obowiązującym na datę wydawania spornej decyzji a uzasadnienie, choć dosyć lakoniczne – koresponduje z sentencją, jest konkretne, czytelne i oparte na stanie faktycznym. Odnośnie tej kwestii stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego zasługuje na pełną akceptację. Wskazać ponadto trzeba, iż w przypadkach, gdy organy rozpoznają znaczne ilości spraw o bardzo podobnym stanie faktycznym i w każdym z nich orzekają na podstawie tych samych przepisów, znacznym ułatwieniem jest posługiwanie się stosownymi formularzami rozstrzygnięć. Wzory te zawierają puste pola, które można uzupełnić informacjami dotyczącymi konkretnej sprawy. Postępowanie takie znacznie skraca czas przygotowania rozstrzygnięcia, ale jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy formularz umożliwia kontrolę orzeczenia. Sytuacja taka ma miejsce w niniejszej sprawie, w której zarówno protokół z dnia 29 czerwca 1973 r., jak i decyzja z dnia [...] sierpnia 1973 r. sporządzone zostały na uprzednio przygotowanych wzorach, wypełnionych następnie przez organ stosownie do konkretnych okoliczności sprawy. Formularze te uzupełniono danymi stron postępowania, elementami identyfikującymi gospodarstwo rolne (powierzchnia, numer ewidencyjny, położenie) i datą jego opuszczenia. W przedmiocie naruszenia przez decyzję z dnia [...] sierpnia 1973 r. powołanych w skardze przepisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ustanawiających zasadę ochrony własności i dziedziczenia to wskazać trzeba, iż przepisy te nie mogą być podstawą jej oceny. Jak na wstępie wskazano, w postępowaniu o stwierdzenie nieważności organ nie może powtórnie merytorycznie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawy administracyjnej (ponownie badać przesłanek decyzji, w tym wypadku o przejęciu gospodarstwa rolnego). Przedmiot tego postępowania został ograniczony wyłącznie do sprawdzenia, czy zachodzi któraś z kwalifikowanych wad decyzji, o jakich mowa w przepisie art. 156 § 1 KPA (w niniejszej sprawie – czy doszło do rażącego naruszenia prawa). Nadto w dacie orzekania o przejęciu gospodarstwa rolnego Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 02 kwietnia 1997 r. nie obowiązywała. Podobnie jako nie mające wpływu na ocenę wskazanej decyzji z punktu widzenia art. 156 § 1 pkt 2 KPA potraktować trzeba następujące po jej wydaniu zmiany własnościowe dotyczące poszczególnych działek wchodzących w skład przejętego gospodarstwa rolnego (o numerach [...]). Stanowią one konsekwencję przejęcia, a ich prawidłowość nie może być badana i podważana w niniejszym postępowaniu. Również okoliczności sprzedaży przez gminę K. działki siedliskowej o numerze [....] są wtórne wobec ocenianej decyzji i nie mają na jej ważność żadnego wpływu. Mając na uwadze powyższe sąd podzielił ocenę Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w którym stwierdzono, iż decyzja z dnia [...] sierpnia 1973 r. nie jest dotknięta rażącym naruszeniem prawa, o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 2 KPA. Z tych powodów na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono o oddaleniu skargi. Nieuwzględnienie skargi zwalniało sąd od orzekania o kosztach postępowania, albowiem koszty te podlegają zwrotowi skarżącemu tylko w przypadku uwzględnienia skargi – art. 200 cytowanej ustawy i tylko, gdy zostały one poniesione (w rozpoznawanym przypadku skarżący korzystał z prawa pomocy w zakresie zwolnienia od tych kosztów).