II SA/Bk 655/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie asesor sądowy WSA Marcin Kojło (spr.),, sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 listopada 2019 r. sprawy ze skargi M. Ż. na zarządzenie Burmistrza Miasta B. z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] w przedmiocie powierzenia stanowiska dyrektora szkoły oddala skargę Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności. W dniu [...] maja 2019 r. Burmistrz Miasta B. wydał Zarządzenie Nr [...] w sprawie ogłoszenia konkursu na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] z Dodatkową Nauką Języka Białoruskiego [...] w B., ul. [...]. Zarządzeniem z dnia [...] czerwca 2019 r. Nr [...], zmienionym Zarządzeniem z dnia [...] czerwca 2019 r. Nr [...], Burmistrz powołał komisję konkursową do wyłonienia kandydata na stanowisko Dyrektora ww. szkoły podstawowej. Do konkursu zgłosiły się 3 kandydatury. Pani M. Ż. do swojego zgłoszenia dołączyła m.in. kserokopię dyplomu potwierdzającego ukończenie I. Państwowego Uniwersytetu Pedagogicznego i zdobycie kwalifikacji nauczyciela historii ze specjalnością historia, dyplom potwierdzający odbycie studiów wyższych zawodowych w Wyższej Szkole Zarządzania i M. w W. na kierunku finanse i bankowość i uzyskanie tytułu licencjata oraz zaświadczenie z [...] października 2012 r. o nadanym numerze indentyfikacyjnym REGON oraz zaświadczenie Starosty B. z dnia [...] kwietnia 2018 r. o zmianie wpisu do ewidencji niepublicznych placówek oświaty pozaszkolnej W dniu [...] czerwca 2019 r. komisja konkursowa podjęła uchwałę w sprawie niedopuszczenia Pani M. Ż. do postępowania konkursowego. Na żądanie Pani M. Ż. przewodniczący komisji konkursowej poinformował na piśmie – w trybie § 4 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej (Dz. U. z 2017 r. nr 1587) – o przyczynach niedopuszczenia kandydatki do postępowania konkursowego. Jako powody wskazał, że ze złożonych dokumentów nie wynika, że kandydatka: (-) posiada tytuł magistra, (-) posiada co najmniej pięcioletni staż pracy, w tym co najmniej dwuletni staż pracy na stanowisku kierowniczym, (-) ukończyła studia wyższe lub studia podyplomowe, z zakresu zarządzania albo kurs kwalifikacyjny z zakresu zarządzania oświatą prowadzony zgodnie z przepisami w sprawie placówek doskonalenia nauczycieli. Po przeprowadzeniu konkursu, komisja konkursowa w dniu [...] czerwca 2019 r. poinformowała Burmistrza o jego wyniku i przedłożyła dokumentację konkursową do zatwierdzenia. W dniu [...] czerwca 2019 r. Burmistrz Miasta B. zatwierdził konkurs. Zarządzeniem Nr [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. Burmistrz Miasta B. powierzył stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] z Dodatkową Nauką Języka Białoruskiego [...] w B. Panu P. N. na okres od 1 września 2019 r. do 31 sierpnia 2024 r. W dniu [...] sierpnia 2019 r. M. Ż. zaskarżyła powyższe zarządzenie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku i wniosła o unieważnienie konkursu. Ze skargi wynika, że Skarżąca wnosi także o: - stwierdzenie na podstawie obowiązującego prawa i dostarczonych dokumentów, czy posiada wykształcenie wyższe i tytuł magistra, co było powodem odrzucenia jej kandydatury. Zdaniem Skarżącej, komisja powołana do przeprowadzenia konkursu powinna wiedzieć o wzajemnym uznawaniu dyplomów wyższych studiów pomiędzy Polską a Federacją Rosyjską (Umowa między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Federacji Rosyjskiej o współpracy w dziedzinie kultury, nauki i oświaty, sporządzona w Warszawie dnia 25 sierpnia 1993 r., Dz. U. z 1994 r. Nr 36, poz. 133); - stwierdzenie, czy Skarżąca ma odpowiedni staż pracy na stanowisku kierowniczym. W tym zakresie Skarżąca podnosi, że od 2011 r prowadzi jako dyrektor niepubliczną placówkę oświatowo-wychowawczą S., zarejestrowaną w Starostwie B. i podlegającą pod nadzór Ministerstwa Edukacji Narodowej; - sprawdzenie przez Sąd protokołów komisji konkursowej i zgłoszonych ofert pod kątem poprawności dokumentacji. Skarżąca przypuszcza, że zwycięzca konkursu nie spełnił również wszystkich wymagań. W piśmie z dnia [...] października 2019 r. Skarżąca przedłożyła m.in. kserokopię pisma Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej, która potwierdziła, że jej dyplom jest równoważny z polskim dyplomem magistra oraz kserokopię zaświadczenia Uczelni Techniczno-Handlowej (dawna Wyższa Szkoła Zarządzania i Marketingu w Warszawie) o zakresie godzinowym zajęć z zarządzania. W odpowiedzi na skargę Burmistrz wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie w całości jako niezasadnej. Zdaniem Burmistrza Skarżąca nie wykazała związku pomiędzy zaskarżonym zarządzeniem a naruszeniem jej aktualnej, indywidualnej sytuacji prawnej. Zarządzenie o powołaniu na stanowisko dyrektora innej osoby nie dotyczy praw i obowiązków Skarżącej. Odwołując się do postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 grudnia 2018 r. sygn. IV SA/GI 863/18 Burmistrz wskazał, że "Brak jest przepisu prawa, który przyznawałby kandydatowi ubiegającemu się o stanowisko dyrektora szkoły jakiekolwiek prawo lub nakładał na niego jakikolwiek obowiązek w związku z powołaniem innej konkretnej, indywidualnie oznaczonej osoby na stanowisko dyrektora szkoły." Z tego powodu organ wniósł o odrzucenie skargi. Niezależnie od powyższego, wnosząc alternatywnie o oddalenie skargi, Burmistrz przedstawił argumentację odnoszącą się do wskazanych w skardze nieprawidłowości w zakresie niedopuszczenia Skarżącej do postępowania konkursowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżąca składając skargę wprost wskazała, że jej przedmiotem jest zarządzenie Burmistrza Miasta Nr [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. w sprawie powierzenia stanowiska dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] z Dodatkową Nauką Języka Białoruskiego [...] w B. Panu P. N. na okres od 1 września 2019 r. do 31 sierpnia 2024 r. W art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), ustawodawca przewidział skargę na akty organów jednostek samorządu terytorialnego inne niż akty prawa miejscowego, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Zdaniem Sądu do tej kategorii należy zaliczyć zarządzenia z zakresu powierzania stanowiska dyrektorów szkół podstawowych. Podstawą złożenia skargi w takim przypadku stanowi przepis art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 506), zgodnie z którym, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Przytoczony przepis art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, przyznaje legitymację skargową podmiotowi, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone wskazanymi aktami. Zatem nie chodzi tutaj jedynie o oddziaływanie na interes prawny (uprawnienie), ale o stan dalej idący, polegający na takim oddziaływaniu, które powoduje jego naruszenie. Można założyć, że zachodzą tego rodzaju sytuacje, kiedy uchwała (zarządzenie) organu gminy oddziałuje na interes prawny (uprawnienie) określonego podmiotu, jednak interesu tego nie narusza. Skoro w świetle art. 101 ust. 1 tej ustawy do wniesienia skargi legitymuje wyłącznie fakt naruszenia interesu prawnego, a nie tylko zagrożenia naruszeniem, to podmiot wnoszący skargę winien wykazać, w jaki sposób doszło do naruszenia jego prawem chronionego interesu lub uprawnienia, polegającego na istnieniu bezpośredniego związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą, a własną, indywidualną i prawnie gwarantowaną sytuacją (nie zaś sytuacją faktyczną). Musi udowodnić, że zaskarżona uchwała naruszając prawo, jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę materialnoprawną, pozbawia go np. pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację. Przy czym interes ten winien być bezpośredni i realny, aktualny, a nie przyszły, hipotetyczny lub ewentualny (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2015 r. sygn. I OSK 1658/15 i przytoczone w nim poglądy doktryny i orzecznictwa, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Zdaniem Sądu, zarządzenie o powierzeniu stanowiska dyrektora szkoły innej osobie, nie dotyczy praw i obowiązków Skarżącej, tylko uprawnień i obowiązków osoby powołanej. Należy zgodzić się z organem, że brak jest przepisu prawa, który przyznawałby kandydatowi ubiegającemu się o stanowisko dyrektora szkoły jakiekolwiek prawo lub nakładał na niego jakikolwiek obowiązek w związku z powołaniem innej konkretnej, indywidualnie oznaczonej osoby na stanowisko dyrektora szkoły. Kwestionowanie prawidłowości przeprowadzenia konkursu, w szczególności nieprawidłowości związanych z niedopuszczeniem kandydata do udziału w konkursie, może nastąpić w trybie skargi na zarządzenie organu prowadzącego o zatwierdzeniu konkursu, nie zaś skargi na zarządzenie powierzające stanowisko dyrektora. W toku postępowania konkursowego Skarżąca była informowana o braku możliwości zaskarżania czynności podejmowanych przez komisję konkursową powołaną przez Burmistrza. W tym zakresie Burmistrz wskazał Skarżącej na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 kwietnia 2015 r. sygn. I OPS 5/14. W uzasadnieniu tej uchwały czytamy, że zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlega zarządzenie organu prowadzącego szkołę publiczną o zatwierdzeniu konkursu albo o jego unieważnieniu i zarządzeniu ponownego konkursu, jako akt organu jednostki samorządu terytorialnego podejmowany w sprawach z zakresu administracji publicznej. Pogląd ten zachowuje aktualność na tle regulacji, na podstawie których przeprowadzono postępowanie konkursowe w tej sprawie, tj. ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe i rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej. Zgodnie z § 8 ust. 2 tego rozporządzenia, organ prowadzący publiczne przedszkole, publiczną szkołę lub publiczną placówkę zatwierdza konkurs albo unieważnia konkurs i zarządza ponowne jego przeprowadzenie w razie stwierdzenia, m.in. nieuzasadnionego niedopuszczenia kandydata do postępowania konkursowego. To zatem zarządzenie zatwierdzające przeprowadzony konkurs mogło być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego, nie zaś zarządzenie w sprawie powierzenia stanowiska dyrektora szkoły podstawowej jednemu z kandydatów dopuszczonych do konkursu. Ze złożonej skargi nie wynika, aby istniała norma prawa materialnego dająca Skarżącej możliwość zaskarżenia przedmiotowego zarządzenia Burmistrza. W przypadku Skarżącej, jako osoby niedopuszczonej do postępowania konkursowego, można mówić co najwyżej o naruszeniu jej interesu faktycznego poprzez wydanie zaskarżonego do Sądu zarządzenia z dnia [...] czerwca 2019 r. Naruszenie interesu faktycznego nie jest jednak wystarczające w świetle art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, aby uznać, że Skarżąca posiada legitymację skargową do zaskarżenia zarządzenia Burmistrza Miasta B. powierzającego stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] z Dodatkową Nauką Języka Białoruskiego [...] w B. Panu P. N. W związku z tym, że to na rozprawie badana była legitymacja skargowa Skarżącej, jej skarga została oddalona. Jednocześnie należy podkreślić, że wskazany powód nieuwzględnienia skargi wykluczał merytoryczną wypowiedź Sądu odnośnie zarzutów skargi i prawidłowości przeprowadzonego postępowania konkursowego, do którego Skarżąca nie została dopuszczona. Uwzględniając powyższe Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.