II SA/Bk 713/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński (spr.), Sędziowie sędzia WSA Sławomir Presnarowicz,, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Protokolant Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi A. N. -S. i J. S. oraz H. J. i S. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązków związanych z robotami budowlanymi oddala skargi. Zaskarżoną do Sądu decyzją z [...] sierpnia 2011 r. Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. (PWINB) utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z [...] stycznia 2011 r. nr [...], stwierdzającą wykonanie przez M. i W. L. obowiązków związanych z robotami budowlanymi w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w S. Organ odwoławczy uznał, że zaskarżona decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. wydana została prawidłowo i stanowi konsekwencję zastosowania przez organy nadzoru budowlanego procedury legalizacyjnej wskazanej w art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) - dalej w skrócie: "u.p.b.". Wykonanie obowiązków nakazanych na podstawie w/w przepisu prawa skutkuje wydaniem przez organ nadzoru budowlanego decyzji o stwierdzeniu wykonania obowiązku, o czym stanowi art. 51 ust. 3 przywoływanej ustawy. W ocenie PWINB nie budzi wątpliwości fakt wykonania przez M. i W. L. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z [...] lipca 2010 r. nr [...], utrzymanej w mocy, w zakresie nakładanych obowiązków, decyzją ostateczną PWINB z [...] września 2010 r. nr [...]. Wynika on zarówno z dostarczonego przez inwestorów oświadczenia osoby uprawnionej (Pana T. R., posiadającego uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno-budowlanej), jak i oględzin organu l instancji, potwierdzonych dokumentacją fotograficzną. Z punktu widzenia norm prawa budowlanego, stwierdzony stan faktyczny został doprowadzony do stanu zgodności z prawem. Skargi na powyższe rozstrzygnięcie PWINB złożyli A. N.-S. i J. S. oraz H. i S. J. Państwo A. N.-S. i J. S. zaskarżonej decyzji zarzucili: 1) obrazę art. 30 § 4 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - dalej w skrócie: "kpa" - poprzez niezapewnienie w postępowaniu administracyjnym udziału następcy prawnego dotychczasowej strony w osobie J. K.; 2) niezapewnienie stronom postępowania czynnego udziału w czynności dowodowej oględzin w dniu [...] grudnia 2010 r., niepowiadomienie o terminie tej czynności, a w konsekwencji naruszenie art. 10 § 1 kpa; 3) uchybienie art. 107 § 3 kpa poprzez niewyczerpujące wskazanie w uzasadnieniu faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom i twierdzeniom skarżących odmówił wiarygodności i mocy dowodowej a nadto niewyczerpujące odniesienie się do zarzutów skarżących oraz niewskazanie w uzasadnieniu prawnym decyzji przyczyn i podstaw prawnych zaniechania zapewnienia w postępowaniu następców prawnych J. K., co w rezultacie narusza też art. 8 i 11 kpa; 4) uchybienie przepisowi art. 12 kpa poprzez brak wnikliwości organu II instancji polegający na niewyjaśnieniu okoliczności związanych z nieprzywróceniem warstwy izolacyjnej oraz niewykonanianiu dylatacji w lokalu mieszkalnym W. i M. L. Podobne zarzuty w swej skardze zawarli Państwo H. i S. J. Dodatkowo stwierdzili, że remont-przebudowa prowadzony był przez kierownika, który najprawdopodobniej nie posiadał uprawnień budowlanych. Ponadto zwrócili uwagę na efekt przebudowy mieszkania nr [...] i jego wpływ na stan lokali mieszkalnych skarżących. Zawarli również szereg sugestii, w jaki sposób należało wykonać prace budowlane aby przywrócony został stan pierwotny. W odpowiedzi na skargi PWINB wniósł o ich oddalenie. Podczas rozprawy w dniu 14 grudnia 2011 r. Sąd na podstawie art. 111 § 1 w związku z art. 51 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zarządził połączenie sprawy ze skargi A. N.-S. i J. S. (I SA/Bk 713/11) ze sprawą ze skargi H. i S. J. (I SA/Bk 714/11), celem łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Połączoną sprawę z obu skarg postanowiono prowadzić pod sygn. I SA/Bk 713/11. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skargi nie zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. "Granice danej sprawy" wyznacza konkretny akt lub czynność, kwestionowana przez uprawniony podmiot. Sąd nie może więc uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. W rozpatrywanej sprawie sądową kontrolą objęte zostało postępowanie administracyjne, w którym sprawdzono czy zostały wykonane obowiązki nałożone ostateczną decyzją PWINB na W. i M. L. Sąd nie może więc kontrolować kwestii dotyczących zasadności nałożenia na Państwa L. określonych obowiązków. Decyzją z [...] lipca 2010 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. nałożył na M. i W. L. obowiązek wykonania, w terminie do 15 października 2010 r., w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym usytuowanym przy ul. [...] w S., następujących czynności: (1) odbudować ścianę poprzez zamurowanie wnęki w łazience o wymiarach 61 x 163 cm pomiędzy lokalami nr [...] i nr [...] cegłą dziurawką gr. 6,5 cm na zaprawie cementowej z wypełnieniem pustej przestrzeni pomiędzy ściankami betonem klasy min. B 15. (2) połączyć filarek murowany o wymiarach 25 x 25 cm, znajdujący się przy otworze drzwiowym pomiędzy aneksem kuchennym a pokojem, z filarem żelbetowym za pośrednictwem kotew z prętów stalowych żebrowanych 010 wklejanych na klej z żywic zgodnie z rys. nr 2 do opinii technicznej. Podstawą prawną tego rozstrzygnięcia był art. 51 ust. 1 pkt 2 u.p.b. Decyzją z [...] września 2010 r. nr [...] PWINB uchylił ww. decyzję w części dotyczącej terminu i orzekł nowy termin do dnia 30 listopada 2010 r. W pozostałej części dotyczącej nałożonych obowiązków, decyzja organu I instancji została utrzymana w mocy. Prawomocnym wyrokiem z 7 kwietnia 2011 r. sygn. akt II SA/Bk 716/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargi na powyższe rozstrzygnięcie. Rzeczą organu nadzoru budowlanego w tej sprawie było zatem sprawdzenie, czy obowiązki nałożone ww. ostateczną decyzją zostały wykonane i w zależności od jego wyników wydanie jednej z decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 3 u.p.b. Organ nie mógł natomiast ponownie rozstrzygać kwestii samowoli budowlanej, pęknięć ścian w budynku, czy zwiększenia akustyczności lokalu inwestorów. Zagadnienia te zostały już przesądzone, co stwierdził tutejszy Sąd w przywołanym wyroku w sprawie sygn. akt II SA/Bk 716/10. W tym stanie rzeczy, również Sąd rozpoznający niniejsze skargi nie może odnosić się do podnoszonych w tym zakresie zarzutów. Przechodząc do kontroli legalności działania organów nadzoru budowlanego w tej sprawie wskazać trzeba, że zgodnie z art. 51 ust. 3 u.p.b., po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 (tj. obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem wraz z określeniem terminu ich wykonania), i wydaje decyzję: 1) o stwierdzeniu wykonania obowiązku albo 2) w przypadku niewykonania obowiązku - nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Sprawdzając wykonanie obowiązków nałożonych decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z [...] lipca 2010 r. organy nadzoru budowlanego stwierdziły, że zostały one wykonane. Z akt sprawy wynika, że Państwo L. powiadomili organ o wykonaniu tych obowiązków oraz przedłożyli oświadczenie T. R., który nadzorował wykonanie obowiązków i potwierdził ich prawidłowe wykonanie. Nie ma przy tym podstaw do podważenia wiarygodności tego oświadczenia, albowiem T. R. posiada odpowiednie uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno-budowlanej. Ponadto sporządzał wcześniej na zlecenie Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w S. opinię techniczną dotyczącą konsekwencji samowoli robót budowlanych wykonanych przez inwestorów w lokalu nr [...] przy ul. [...] w S. Organ nadzoru budowlanego dokonał również sprawdzenia wykonania przedmiotowych obowiązków na miejscu, tj. w mieszkaniu inwestorów. Czynność ta została udokumentowana "protokołem z oględzin" z [...] grudnia 2010 r. Nie mogły zostać przy tym uwzględnione zarzuty naruszenia art. 10 § 1 kpa poprzez nie powiadomienie stron o oględzinach przeprowadzonych przez organ. Nie ma bowiem podstaw ku temu aby uznać, że organ przeprowadził oględziny, o których mowa w art. 85 § 1 kpa, co w konsekwencji oznaczałoby obowiązek zawiadomienia stron o miejscu i terminie przeprowadzenia tego dowodu (art. 79 § 1 kpa). Przyjąć należy natomiast, że organ dokonał w tej sprawie czynności kontrolnych w rozumieniu art. 81a u.p.b. Zgodnie z ustępem 1 i 2 tego uregulowania, organy nadzoru budowlanego lub osoby działające z ich upoważnienia mają prawo wstępu: 1) do obiektu budowlanego; 2) na teren: a) budowy, b) zakładu pracy. Czynności kontrolne, związane z wykonywaniem uprawnień organów nadzoru budowlanego, przeprowadza się w obecności inwestora, kierownika budowy lub robót, kierownika zakładu pracy lub wyznaczonego pracownika, bądź osób przez nich upoważnionych albo w obecności właściciela lub zarządcy obiektu, a w lokalu mieszkalnym - w obecności pełnoletniego domownika i przedstawiciela administracji lub zarządcy budynku. Na gruncie prawa budowlanego wspomniana instytucja jest szczególna. Różni się od typowych oględzin w szczególności tym, że nie zawiadamia się stron o przeprowadzeniu takich czynności kontrolnych. Bezpośrednią podstawą prawną do przeprowadzenia przez uprawnione organy czynności inspekcyjno - kontrolnych jest art. 81a u.p.b. Czynności te nie są jednak oględzinami w rozumieniu art. 85 kpa. Z czynności tej sporządza się protokół według zasad przewidzianych w kpa (zob. wyrok WSA w Olsztynie z 18 września 2007 r. sygn. akt II SA/Ol 363/07, LEX nr 376749; R. Dziwiński, P. Ziemski, Prawo budowlane. Komentarz do art. 81a, ABC 2006). Fakt, że organ sporządził protokół z przeprowadzonych czynności kontrolnych na druku protokołu z oględzin wprowadza wprawdzie pewne nieporozumienie, jednak uchybienie to pozostaje bez wpływu na wynik tej sprawy. Trzeba podkreślić, że stronom umożliwiono zapoznanie się z dowodami zgromadzonymi w kontrolowanym postępowaniu, w tym ze spornym protokołem. Strony miały zatem możliwość wypowiedzenia się co do tego dokumentu i ewentualnie zgłoszenia żądań z nim związanych. Brak jest zatem podstaw do stwierdzenia, że pozbawiono skarżących możliwości czynnego udziału w postępowaniu. Sąd nie może również uwzględnić zarzutu pozbawienia udziału w rozpatrywanej sprawie Pani J. K., czy też jej następcy prawnego. Dla uznania, że zarzut taki ma wpływ na wynik sprawy konieczne jest jego postawienie przez osobę zainteresowaną, a zatem właściciela lokalu nr [...]. Zauważenia wymaga, że tylko strona, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, może żądać jego wznowienia (art. 147 zdanie drugie kpa). Stąd, bez sformułowania takiego zarzutu przez osobę uprawnioną Sąd nie może wyeliminować z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. W razie spełnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 kpa osoba taka może żądać od organu wznowienia postępowania. Skarżący nie mają interesu prawnego w podnoszeniu zarzutu pozbawienia tej osoby udziału w postępowaniu w sprawie sprawdzenia wykonania obowiązków związanych z robotami budowlanymi w lokalu mieszkalnym nr [...]. Reasumując powyższe, należy stwierdzić, że organ nie ustrzegł się uchybień procesowych w niniejszej sprawie. Niemniej jednak nie miały one istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia omawianej sprawy, przez co nie mogły skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Dlatego też orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.