II SA/Bk 717/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi R. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od decyzji o zatwierdzeniu dokumentacji geologiczno-inżynierskiej 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącego R. B. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...].09.2015 roku, nr [...] – stwierdzające niedopuszczalność odwołania Pana R. B. od decyzji Starosty B. z dnia [...].09.2014 roku, nr [...] o zatwierdzeniu dokumentacji geologiczno - inżynierskiej dla obiektu – budowa i rozbudowa drogi wojewódzkiej nr [...] na odcinku od m. H. do skrzyżowania z droga wojewódzką nr [...] w m. M. od km 1+225,000 do km 7+689,59 Gmina J., Gmina T., powiat b., województwo p. U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia. W dniu [...].09.2014 roku P. Zarząd Dróg Wojewódzkich złożył do Starosty Powiatu B. wniosek o zatwierdzenie dokumentacji geologicznej dotyczącej budowy i przebudowy drogi wojewódzkiej nr [...] ma odcinku od m. H. do skrzyżowania z drogą wojewódzką nr [...] w m. M. od km 1+225,000 do km 7+689,59. Wnioskodawca wystąpił także o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności z uwagi na konieczność niezwłocznego podjęcia działań mających na celu poprawę bezpieczeństwa pieszych i kierowców. Starosta Powiatu b. decyzją z dnia [...].09.2014 roku, nr [...], na podstawie art. 93 ust. 2, art. 94 ust. 1 i art. 161 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 09.06.2011 roku – Prawo geologiczne i górnicze – Dz.U. Nr 163,poz. 981 ze zm. zatwierdził dokumentację geologiczno – inżynierską - Obiekt - budowa i rozbudowa drogi wojewódzkiej nr [...] na odcinku od m. H. do skrzyżowania z droga wojewódzką nr [...] w m. M. od km 1+225,000 do km 7+689,59 Gmina J., Gmina T., powiat b., województwo p. Jednocześnie Starosta Powiatu B. nie uwzględnił wniosku o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności z uwagi na brak podstaw prawnych. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Pan R. B., podnosząc, że "dokumentacja geologiczno – inżynierska ingeruje: w interes prawny – obowiązek właściciela nieruchomości". Stąd też wywodzi, że jest stroną postępowania dotyczącego zatwierdzenia dokumentacji geologiczno – inżynierskiej . Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. postanowieniem z dnia [...].09.2015 roku, nr [...] – na podstawie art. 134 kpa – stwierdziło niedopuszczalność odwołania. Organ odwoławczy uznał, że stroną przedmiotowego postepowania jest P. Zarząd Dróg Wojewódzkich, ponieważ tylko praw i obowiązków tej jednostki dotyczyło postępowanie, zaś w żaden sposób nie wpłynęło ono na stan uprawnień i zobowiązań właścicielskich odwołującego się. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wywiódł pan R. B., zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego – tj. art. 7,8,10 § 1,28,61 § 4, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, mający istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący zarzucił także naruszenie prawa materialnego w postaci art. 93 ust. 2 ustawy z dnia 09.06.2011 roku – Prawo geodezyjne i górnicze poprzez nieuznanie go za stronę postępowania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., wnosząc o jej oddalenie, podtrzymało argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga podlegała uwzględnieniu, ale z innych przyczyn niż wskazanych w niej przez skarżącego. Zaskarżone postanowienie zawiera rozstrzygnięcie na podstawie art. 134 kpa. Natomiast uzasadnienie dotyczy przesłanek zawartych w art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Należy podkreślić, iż różnica między stwierdzeniem w drodze postanowienia wydanego w oparciu o art. 134 kpa niedopuszczalności odwołania z przyczyn podmiotowych, a umorzeniem w drodze decyzji postepowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1, tkwi w oczywistości braku legitymacji procesowej podmiotu odwołującego się. Jeżeli ze złożonego odwołania wynika w sposób oczywisty, bez potrzeby jakiejkolwiek oceny merytorycznej, że wnoszący odwołanie nie ma w sprawie interesu prawnego, organ odwoławczy stwierdza niedopuszczalność odwołania. W razie jednak, gdy ustalenie interesu prawnego wymaga podjęcia czynności dowodowych w postępowaniu wyjaśniającym, nie można przyjąć, że organ tych ustaleń może dokonywać poza formami postępowania administracyjnego, bez zapewnienia w nim udziału jednostki powołującej się na własny interes prawny. W tym przypadku organ odwoławczy obowiązany jest podjąć postępowanie odwoławcze, a w razie gdy ustali, że jednostka wnosząca odwołanie nie ma interesu prawnego, zakończyć je w formie decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego (vide: wyrok NSA z dnia 10 marca 2009 roku, sygn. II OSK 316/08, Lex nr 526409). W powołanym wyroku NSA stwierdził, iż wykładnia przepisów prawa procesowego oparta na dopuszczalności ustalenia interesu prawnego poza formami procesowymi gwarantującymi prawo do obrony, prawo do wysłuchania, narusza zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej). W świetle powyższych rozważań organ odwoławczy rozpoznając ponownie odwołanie skarżącego winien, czytelnie opowiedzieć się – czy podstawą rozstrzygnięcia jest art. 134 kpa czy też art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Obowiązany jest także do stosownego uzasadnienia, wynikającego z przesłanek zastosowania właściwego przepisu prawnego. Dotychczasowe pomieszanie pojęć wynikających z przytoczenia różnych artykułów nie daje Sądowi możliwości na tym etapie ustosunkowania się merytorycznego w przedmiotowej sprawie. Mając powyższe na względzie Sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 ust. 1c ustawy z dnia 30.08.2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.). O kosztach rozstrzygnięto w myśl art. 200 cytowanej powyżej ustawy.