II SA/Bk 724/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Justyna Siemieniako, Sędziowie sędzia WSA Marcin Kojło, sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 lutego 2025 r. sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarny w Białymstoku z dnia 9 września 2024 r. nr OE.3152.17.2024 w przedmiocie oddalenia zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej oddala skargę. I. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym: 1. Państwowy Podlaskie Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Białymstoku (dalej jako: "PPWIS", "wierzyciel") na mocy upomnienia nr [...] z dnia 17 stycznia 2024 r. wezwał M. M. (dalej powoływana także jako: "zobowiązana", "skarżąca") do uregulowania należności pieniężnych: grzywny i opłaty wynikających z postanowienia PPWIS nr 59/P-I/E/2023 r. z dnia 20 kwietnia 2023 r. m.in. nakładającego grzywnę 1 000,00 zł z tytułu niezaszczepienie małoletniego D. M. Należność należało wpłacić w ciągu 7 dni, licząc od dnia doręczenia niniejszego upomnienia. Zobowiązana podjęła korespondencję w dniu 19 stycznia 2024 r., ale w wyznaczonym terminie nie wykonała obowiązku. 2. PPWIS w dniu 17 czerwca 2024 r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...] i zobowiązał skarżącą do opłacenia nieuiszczonej, nałożonej grzywny w celu przymuszenia. Jednocześnie zwrócił się do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Białymstoku o przymusowe wyegzekwowanie należności w srodze postępowania egzekucyjnego w administracji. 3. Pismem z 1 lipca 2024 r. skarżąca wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego: a) art. 33 § 2 pkt 2 lit. c w zw. z art. 33 § 2 pkt 6 lit. c ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej jako: "u.p.e.a.) poprzez ich niezastosowanie i nie umorzenie postępowania w sytuacji gdy pierwotny tytuł wykonawczy ([...] z dnia 24 listopada 2022r. wystawionym przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku) obowiązku o charakterze niepieniężnym dotknięty jest wadami w postaci przywołanej podstawy prawnej i treści obowiązku, tj. odwołuje się do obowiązków określonych niezgodnie z aktualnymi przepisami i do obowiązków, których określenie zostało uznane za niezgodne z Konstytucją Rzeczpospolitej Polskiej - pierwotny tytuł wykonawczy dotyczący wykonania obowiązku, został określony niezgodnie z przepisami prawa i z tej przyczyny obowiązek jest niewymagalny z innej przyczyny. b) art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a. - braku wymagalności obowiązku - z uwagi na brak podstawy prawnej do określenia obowiązku - poprzez nałożenie obowiązków na Skarżącą na podstawie niekonstytucyjnych przepisów i prowadzenie postępowania przymuszającego do wykonania obowiązków określonych niezgodnie z Konstytucją RP - dot. pierwotnego tytułu egzekucyjnego obowiązku o charakterze niepieniężnym. c) art. 27 § 1 w zw. z art. 59 § 1 u.p.e.a. poprzez ich niezastosowanie i prowadzenie egzekucji wobec skarżącej, w sytuacji gdy postępowanie powinno być umorzone z uwagi na błędy formalne pierwotnego tytułu egzekucyjnego określającego obowiązki o charakterze niepieniężnym. d) naruszenie art. 59 § la w zw. z art. 33 § 2 pkt 6 c u.p.e.a. poprzez ich niezastosowanie i prowadzenie egzekucji wobec skarżącej, w sytuacji gdy postępowanie powinno być umorzone z uwagi na zarzut egzekucyjny z art. 33 § 2 pkt 6 c u.p.e.a. - brak wymagalności obowiązku z innych przyczyn; e) art. 34 a pkt 2 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie i nieumorzenie postępowania z urzędu w sytuacji, gdy aktualnie mamy do czynienia z brakiem wymagalności obowiązku w sposób trwały - bowiem niemożliwe jest poddanie dziecka szczepieniu zgodnie z pierwotnym tytułem wykonawczym obowiązku o charakterze niepieniężnym - bowiem tytuł wymaga poddania dziecka szczepieniu zgodnie z kalendarzem szczepień - komunikatem Głównego Inspektora Sanitarnego - a akt ten został uznany za niezgody w Konstytucją; alternatywnie postępowanie winno zostać umorzone z uwagi na to, że przesłanka braku wymagalności obowiązku wystąpiła przed wszczęciem egzekucji administracyjnej. 4. PPWIS określił swoje stanowisko w sprawie zarzutów zobowiązanej w postanowieniu z 5 sierpnia 2024 r. nr OE.3152.17.2024. W postanowieniu tym oddalił zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej. 5. W następstwie wniesionego przez zobowiązaną wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy PPWIS postanowieniem z 9 września 2024 r. nr OE.3152.17.2024 utrzymał w mocy postanowienie z 5 sierpnia 2024 r. W uzasadnieniu PPWIS zacytował brzmienie art. 33, 34 § 1 i § 2 u.p.e.a.. Zaznaczył, że myśl art. 33 § 4 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej obligatoryjnie ma określać istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy uznał, że żaden z podniesionych zarzutów nie zasługuje na uwzględnienie. Wierzyciel wskazał, że przedmiotowe postępowanie prowadzone jest w sprawie egzekucji należności pieniężnej, a zatem zarzuty mogą tylko i wyłącznie oscylować wokół tego zakresu, argumenty strony podniesione w piśmie odnoszą się do postępowania prowadzonego w sprawie egzekucji niepieniężnej, czyli przymuszenia do wykonania obowiązku zaszczepienia dziecka. Natomiast obecne postępowanie dotyczy egzekucji obowiązku pieniężnego i jest egzekwowany na podstawie samodzielnego tytułu wykonawczego. Egzekucję administracyjną należności pieniężnych wszczętą na podstawie tytułu wykonawczego nr 13/TW-1/OE/2024 należy odróżnić od prowadzonej wobec skarżącej w innym postępowaniu egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. Są to dwa odrębne postępowania egzekucyjne, prowadzone przez dwa różne organy egzekucyjne, do których prowadzenia należy odrębnie składać zarzuty. Zatem ani wierzyciel ani organ egzekucyjny w tym postępowaniu nie są władne odnosić się do zarzutów podnoszonych przez skarżącą w zakresie egzekucji obowiązków skarżącej o charakterze niepieniężnym. Uprawnienie do wystawienia tytułu wykonawczego, a wręcz obowiązek dla organu administracji, dały przepisy prawa, zgodnie z którymi prawomocne i ostateczne postanowienie w sprawie nałożenia grzywny jest wymagalne. W sprawie wyegzekwowania obowiązku o charakterze niepieniężnym zostało wydane postanowienie ostateczne i prawomocne, skutkujące obowiązkiem wszczęcia egzekucji. Wniesienie zatem zarzutów na postępowanie egzekucyjne obowiązku niepieniężnego nie powoduje automatycznie wobec tego ustania obowiązku zapłaty nałożonych zobowiązań, a z drugiej strony strona nie udowodniła braku wymagalności tego obowiązku. W tym stanie rzeczy należności z tytułu nałożonej grzywny oraz opłaty są wymagalne, a zatem obowiązek zapłaty przez skarżącą obu zobowiązań jest aktualny. Postępowanie to obejmuje obowiązki o charakterze pieniężnym, a jako takie podlegają dochodzeniu w trybie egzekucji administracyjnej, w związku z czym zgłoszony na podstawie art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. zarzut - nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 2 § 1 pkt 2 u.p.e.a., egzekucji administracyjnej podlegają obowiązki grzywny i kary pieniężne wymierzane przez organy administracji publicznej. Powyższe oznacza, że nałożona przez PPWIS grzywna podlega egzekucji administracyjnej. Zatem zarzut opisany w pkt 1 jest bezskuteczny, ponieważ nie dotyczy tytułu wykonawczego w egzekucji pieniężnej. Podnoszenie zarzutów wobec tytułu egzekucyjnego w egzekucji obowiązku o charakterze niepieniężnym mija się z celem i wolą ustawodawcy, zwłaszcza, że tamten tytuł wykonawczy nie został w żaden sposób pozbawiony mocy prawnej. Egzekucję administracyjną prowadzi się w oparciu o jeden tytuł wykonawczy. Biorąc powyższe pod uwagę wszelkie zarzuty strony podniesione odnoszące się do "pierwotnego" tytułu wykonawczego, a zatem tytułu egzekucyjnego w egzekucji obowiązku o charakterze niepieniężnym są bezpodstawne. PPWIS podkreślił dalej, że strona podnosi, że jako podstawę prawną egzekucji należności pieniężnej wskazano postanowienie o nałożeniu grzywny wydane w postępowaniu dot. egzekucji obowiązku o charakterze niepieniężnym, które jest oparte o niekonstytucyjne przepisy. Zdaniem wierzyciela zarzut jest bezskuteczny, bo zgodnie z art. 43 ust 4 u.p.e.a. to na wnoszącym zarzuty ciąży obowiązek określenia istoty, zakresu żądania i przedstawienia dowodów uzasadniających żądanie. Wszystkie ww. postanowienia, tytuły wykonawcze mają moc prawną, są w obiegu prawnym, nie zostały w żaden sposób wyeliminowane. Postanowienie, o jakim wspomniała strona jest ostateczne i prawomocne. Odnosząc się zaś do zarzutu wpływu orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego na ten tok egzekucji, wierzyciel przytacza wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 marca 2024 r. sygn. akt, II GSK 27/21, w którym sąd stwierdził brak wpływu na prowadzone postępowania egzekucyjne niepieniężne, a zatem odmiennie od pełnomocnika strony ocenił wpływ wyroku TK na prowadzone postępowania egzekucji szczepień małoletnich. Co więcej - za prawidłowością prowadzenia egzekucji niepieniężnej przemawia też jednoznaczne stanowisko zawarte w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 14 czerwca 2019 r., sygn. akt III CZP 5/19 dotyczące odroczenia terminu utraty mocy obowiązującej przepisu uznanego za niezgodny z Konstytucją. 6. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem skarżąca wniosła skargę do WSA w Białymstoku. Zaskarżając postanowienie w całości, zarzuciła naruszenie: a) art. 33 § 2 pkt 2 lit. c w zw. z art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a. poprzez ich niezastosowanie i nie umorzenie postępowania w sytuacji gdy pierwotny tytuł wykonawczy (EP/66/T/2022 z dnia 24 listopada 2022 r. wystawionym przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku) obowiązku o charakterze niepieniężnym dotknięty jest wadami w postaci przywołanej podstawy prawnej i treści obowiązku, tj. odwołuje się do obowiązków określonych niezgodnie z aktualnymi przepisami i do obowiązków, których określenie zostało uznane za niezgodne z Konstytucją RP - pierwotny tytuł wykonawczy dotyczący wykonania obowiązku, został określony niezgodnie z przepisami prawa i z tej przyczyny obowiązek jest niewymagalny z innej przyczyny, co skutkuje tym, że tym bardziej nie może być wyegzekwowana grzywna w celu przymuszenia tego obowiązku, b) art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a. - braku wymagalności obowiązku - z uwagi na brak podstawy prawnej do określenia obowiązku - poprzez nałożenie obowiązków na skarżącą na podstawie niekonstytucyjnych przepisów i prowadzenie postępowania przymuszającego do wykonania obowiązków określonych niezgodnie z Konstytucją RP - dot. pierwotnego tytułu egzekucyjnego obowiązku o charakterze niepieniężnym, c) art. 27 § 1 w zw. z art. 59 § 1 u.p.e.a. poprzez ich niezastosowanie i prowadzenie egzekucji wobec skarżącej, w sytuacji gdy postępowanie powinno być umorzone z uwagi na błędy formalne pierwotnego tytułu egzekucyjnego określającego obowiązki o charakterze niepieniężnym, d) naruszenie art. 59 § la w zw. z art. 33 § 2 pkt 6 c u.p.e.a. poprzez ich niezastosowanie i prowadzenie egzekucji wobec skarżącej, w sytuacji gdy postępowanie powinno być umorzone z uwagi na zarzut egzekucyjny z art. 33 § 2 pkt 6 c u.p.e.a. - brak wymagalności obowiązku z innych przyczyn; e) art. 34 a pkt 2 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie i nieumorzenie postępowania z urzędu w sytuacji, gdy aktualnie mamy do czynienia z brakiem wymagalności obowiązku w sposób trwały - bowiem niemożliwe jest poddanie dziecka szczepieniu zgodnie z pierwotnym tytułem wykonawczym obowiązku o charakterze niepieniężnym - bowiem tytuł wymaga poddania dziecka szczepieniu zgodnie z kalendarzem szczepień - komunikatem Głównego Inspektora Sanitarnego - a akt ten został uznany za niezgody w Konstytucją; alternatywnie postępowanie winno zostać umorzone z uwagi na to, że przesłanka braku wymagalności obowiązku wystąpiła przed wszczęciem egzekucji administracyjnej, f) art. 15 kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 34 § 3 u.p.e.a. poprzez pozbawienie strony dwuinstancyjnego rozpoznania sprawy i naruszenie przez organ procedury - w I niniejszej sprawie winno przysługiwać zażalenie w myśl art. 34 § 3 u.p.e.a., a nie wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, g) naruszenie art. 17 § 1 i § 1a w zw. z art. 34 § 1 i 2 u.p.e.a., w zw. z art. 15 k.p.a. w zw. z porozumieniem z dnia 20 grudnia 2013 r. Wojewody Podlaskiego a PPWIS w sprawie powierzenia PPWIS prowadzenia spraw z zakresu postępowania egzekucyjnego (Dz. Urz. Woj. Podlaskiego 2013.4637) w zakresie, w jakim zawarte porozumienie powoduje, że i strona pozbawiona jest dwuinstancyjnego postępowania w sprawie rozpoznania zarzutów, a także w zakresie w jakim PPWIS występuje wobec strony zarówno jako wierzyciel obowiązku oraz organ egzekucyjny obowiązku. W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania a finalnie umorzenie postępowania egzekucyjnego i zwrot w całości ściągniętych środków (w sytuacji ich ściągnięcia) ponieważ egzekucja prowadzona była niezasadnie oraz zasądzenie kosztów postępowanie, w tym zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że nie może być prowadzona. Naczelnik Urzędu Skarbowego wyegzekwował od skarżącej łączną kwotę ok. 1402,22 zł wraz z dodatkowymi opłatami tytułem prowadzonego postępowania egzekucyjnego - na rzecz PPWIS, który dochodzi wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym - określonego w tytule egzekucyjnym nr [...] z dnia 24 listopada 2022r. wystawionym przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku. Z tytułu tego wynika, że skarżąca została zobowiązana do poddania dziecka D. M. wymienionym szczepieniom ochronnym. PPWIS wydał wobec skarżącej tytuł nr [...], jako dochodzenie obowiązku niepieniężnego dochodzonego jak pieniężnego. Jako podstawę prawną obowiązku podano postanowienie PPWIS w sprawie 59/P-I/E/2023 z dnia 20 kwietnia 2023 r., przy czym wydane orzeczenie nakładało na skarżącą grzywnę w celu przymuszenia do poddania małoletniego dziecka szczepieniom ochronnym i zostało wydane na podstawie tytułu egzekucyjnego wydanego przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku, który w treści obowiązku przywołał nieobowiązujące przepisy prawa. Prowadzona wobec skarżącej egzekucja jest dotknięta błędem pierwotnym - wydany wobec skarżącej tytuł egzekucyjny dotyczący obowiązku o charakterze niepieniężnym ([...] z dnia 24 listopada 2022r. wystawionym przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku) nie spełnia wymogów art. 27 § 1 u.p.e.a., bowiem odnosi się do nieobowiązujących przepisów - do uznanego przez TK (wyrok z 9 maja 2023 r., sygn. akt SK 81/19) komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych. Nie można aktualnie prowadzić egzekucji na podstawie niekonstytucyjnych przepisów. Stwierdzona przez TK niezgodność z Konstytucją przepisów ustawy oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w zakresie, w jakim pozwalają one na ustalenie terminu wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych, jak i liczby dawek poszczególnych obowiązkowych szczepień ochronnych, na podstawie Programu Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanego przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu oznacza, że organy w sposób nieuprawniony dokonały oceny wymagalności obowiązku zaszczepienia dziecka skarżącego w świetle kalendarza szczepień określonego w komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego. Odnosząc się do niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, stosownie do orzeczenia TK, że nie może budzić wątpliwości niekonstytucyjność określania terminu wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych, jak i liczby dawek poszczególnych obowiązkowych szczepień w Programie Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu, na podstawie którego organy ustaliły obowiązek skarżącej do poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym wobec osiągnięcia wymaganego wieku. W związku z powyższym uznać należy, że ustalona przez organ wymagalność obowiązku zaszczepienia dziecka została dokonana bez podstawy prawnej, co powoduje konieczność ponownego rozważenia przez organy zarzutu skarżącej opartego o przepis art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a., a dotyczącego braku wymagalności obowiązku w przypadku wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. W dniu 19 marca 2024r. w sprawie prowadzonej przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie II GSK 28/21 została rozpoznana skarga w powiązanej z niniejszą sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że nie może się ostać egzekucja obowiązku, który został określony zgodnie z komunikatem Głównego Inspektora Sanitarnego. Skarżąca wskazał, że obecnie Inspektorzy Sanitarni zasadniczo w całej Polsce umarzają postępowania egzekucyjne z uwagi na wydany wyrok TK i aktualne orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem postępowanie egzekucyjne dotyczące obowiązku pieniężnego - i grzywny w celu przymuszenia jest niewymagalne z innych przyczyn - w myśl art. 33 §2 pkt 6 c u.p.e.a. Skarżąca zwróciła także uwagę, że porozumienie z dnia 20 grudnia 2013 r. w sprawie powierzenia PPWIS prowadzenia spraw z zakresu postępowania egzekucyjnego, zawarte pomiędzy Wojewodą Podlaskim a PPWIS jest nieważne, ponieważ nie gwarantuje skarżącej dwuinstancyjnego rozpoznania sprawy. PPWIS wydaje postanowienie, co do zarzutów po otrzymaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela - czyli po wydaniu przez siebie postanowienia - jako organ II instancji co do zarzutów zgłoszonych wobec tytułu egzekucyjnego. I oczywistym zdaje się, że podtrzyma swoje rozstrzygnięcia: jako wierzyciel i jako organ egzekucyjny. Ta sytuacja powoduje, że obywatel jest faktycznie pozbawiony podstawowych gwarancji proceduralnych. 7. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. 2. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. 3. Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów należy uznać, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 4. Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie PPWIS z dnia 9 września 2024 r., nr OE.3152.17.2024, oddalające zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej pieniężnej. W pierwszej kolejności należy wskazać, że postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie wszczęte zostało upomnieniem z dnia 17 stycznia 2024 r. i dotyczy tytułu egzekucyjnego o numerze [...]. Z uwagi na to, iż egzekucja dotyczy należności pieniężnej, to zarzuty mogą koncentrować się tylko i wyłącznie wokół tego zakresu. W przedmiocie samego środka zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym, jakim są zarzuty, należy wskazać, że prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej przysługuje zobowiązanemu zgodnie z treścią art. 33 § 1 u.p.e.a.. Z kolei w myśl art. 33 § 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: (1) nieistnienie obowiązku; (2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: (a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, (b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, (c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; (3) błąd co do zobowiązanego; (4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; (5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; (6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: (a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, (b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, (c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Podkreślenia wymaga, że zarzut jest środkiem prawnym o jednolitym charakterze. Wnosząc go, zobowiązany zamierza wykazać zaistnienie jednej z przesłanek z art. 33 § 2 u.p.e.a., czym kwestionuje możliwość prowadzenia egzekucji. Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są środkiem ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postępowania lub gdy egzekucja jest niedopuszczalna. Postępowanie dotyczące zgłoszonego zarzutu egzekucyjnego nie dotyczy sprawy administracyjnej, lecz jest toczącym się w ramach sprawy egzekucyjnej postępowaniem, w którym bada się szczególny środek zaskarżenia zobowiązanego, kwestionujący dopuszczalność wszczęcia lub dalszego prowadzenia egzekucji administracyjnej albo dopuszczalność lub zasadność zastosowania określonego środka egzekucyjnego. Ustalenia faktyczne organu egzekucyjnego mogą zatem dotyczyć jedynie podstaw zgłoszonych zarzutów, a nie kwestii związanych z oceną prawną zasadności lub prawidłowości obowiązku określonego w tytule wykonawczym (por. wyrok NSA z dnia 29 marca 2022 r., sygn. akt III FSK 546/21; powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na internetowej stronie bazy orzeczeń: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W postępowaniu wywołanym wniesieniem zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym przedmiotem rozpoznania jest więc wyłącznie treść tych zarzutów, przy czym zobowiązany może wnieść zarzuty tylko z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art. 33 § 2 u.p.e.a.. Wskazanie innych przyczyn nie uprawnia organu egzekucyjnego do rozpatrzenia zarzutów. Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są sformalizowanym środkiem prawnym, a podniesione w nich okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny. Postępowanie zainicjowane zgłoszeniem zarzutów ma charakter wpadkowy i szczególny w stosunku do toczącego się postępowania egzekucyjnego (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 22 października 2022 r., sygn. akt III SA/Łd 484/22). 5. Skarżąca w skardze podnosi zarzuty wobec tytułu egzekucyjnego w egzekucji obowiązku o charakterze niepieniężnym (obowiązku poddania dziecka obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu), który to tytuł nie został pozbawiony mocy prawnej, w dalszym ciągu pozostaje w obiegu prawnym i nie został z obrotu prawnego wyeliminowany. Powyższa konstatacja – w zestawieniu z zarzutami skargi odnoszącymi się do "pierwotnego" tytułu wykonawczego – powoduje przyjęcie, że zarzuty związane z brakiem wymagalności obowiązku i nieumorzenia postepowania egzekucyjnego są całkowicie chybione, bowiem skierowane są przeciwko innemu tytułowi. Badane w niniejszej sprawie postępowanie dotyczy obowiązku egzekwowanego na podstawie samodzielnego tytułu wykonawczego i jest odrębne od egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. Trafnie w związku z tym organ – w odpowiedzi na skargę - stwierdza, że mamy do czynienia w dwoma odrębnymi postępowaniami egzekucyjnymi, prowadzonymi przez dwa różne organy egzekucyjne, do których prowadzenia należy składać odrębne zarzuty. Skarżąca nie przedstawiła zarzutów do postępowania egzekucyjnego prowadzonego w egzekucji pieniężnej i wbrew treści art. 43 ust. 4 u.p.e.a. nie określiła istoty, zakresu żądania i przedstawienia na ich poparcie dowodów. To czyni skargę bezzasadną. Na marginesie – bo nie dotyczy to istoty sporu w sprawie niniejszej - Sąd zauważa, że zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1284 ze zm., dalej jako: "u.z.z.c.l."), osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddania się szczepieniom ochronnym, co należy rozumieć zgodnie z art. 2 pkt 26 ustawy, jako podanie szczepionki przeciw chorobie zakaźnej w celu sztucznego uodpornienia przeciwko tej chorobie. Przy tym, w przypadku osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych odpowiedzialność za wypełnienie obowiązków, o których mowa w ust. 1, ponosi osoba, która sprawuje pieczę nad osobą małoletnią lub bezradną, albo opiekun faktyczny w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (art. 5 ust. 2 ustawy). W myśl zaś art. 17 ust. 1 u.z.z.c.l. osoby, określone na podstawie ust. 10 pkt 2, są obowiązane do poddawania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym określonym na podstawie ust. 10 pkt 1, zwanym dalej "obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi". Stosownie do art. 17 ust. 10 pkt 1 i pkt 2 ustawy, minister właściwy do spraw zdrowia został upoważniony do określenia w drodze rozporządzenia wykazu chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych oraz osób lub grup osób obowiązanych do poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym. Na podstawie powyższej delegacji ustawowej zostało wydane rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Rozporządzenie to uchylone zostało z dniem 1 października 2023 r. Przepis § 5 tego rozporządzenia stanowił, że obowiązkowe szczepienia ochronne są prowadzone zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu, o którym mowa w art. 17 ust. 11 ustawy. Na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2023 r., sygn. akt SK 81/19, od 1 października 2023 r. obowiązuje rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. W uzasadnieniu wyroku powołanego wyżej Trybunał nie zakwestionował samego obowiązku szczepień ochronnych podnosząc, że materia dotycząca obowiązkowych szczepień ochronnych nie może ulegać potrzebie częstych zmian i z tego powodu zasugerował dostosowanie stanu prawnego w pierwszej kolejności poprzez zmianę rozporządzenia, co nastąpiło 23 września 2023 r. Pogląd o istnieniu normy prawnej, która ustanawia powinność poddania dziecka szczepieniu ochronnemu, a która oparta jest o przepis ustawowy jest jednolity w orzecznictwie ( por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 32/11) i podzielany przez skład orzekający. Oznacza to, że wynikający z przepisów obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu jest bezpośrednio wykonalny, a jego niedopełnienie aktualizuje obowiązek wszczęcia postepowania egzekucyjnego, którego rezultatem będzie przymusowe dochodzenie poddania dziecka szczepieniu ochronnemu. Wywód powyższy, związany z egzekucją świadczenia niepieniężnego (a więc niebędącego przedmiotem orzekania w sprawie niniejszej) dodatkowo potwierdza niezasadność argumentów skarżącego o niekonstytucyjności przepisów na tok egzekucji i wpływie wyroku Trybunału Konstytucyjnego na prowadzone postępowanie w odniesieniu do szczepień obowiązkowych, którym poddawani są małoletni. Tym samym zarzuty sformułowane przez stronę w punktach a) do e) należało uznać za oczywiście bezzasadne, gdyż niedotyczące postępowania niniejszego. W kontekście zarzutu powoływanego w punkcie c), należy dodatkowo przypomnieć stronie, że niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. (wymogów tytułu wykonawczego) stanowi w obecnym stanie prawnym podstawę umorzenia postępowania egzekucyjnego (art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a.). Spełnianie przez tytuł wykonawczy wymogów z art. 27 u.p.e.a. znajduje się aktualnie poza zakresem art. 33 § 2 u.p.e.a. (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 5 stycznia 2022 r., sygn. akt I SA/Gl 1311/21). 6. Odnosząc się do dwóch ostatnich zarzutów w punktach f) i g) skargi związanych z właściwością organu egzekucyjnego, Sąd obowiązany jest odnieść się do znajdującego się w aktach sprawy Porozumienia z dnia 20 grudnia 2013 r. pomiędzy Wojewodą Podlaskim a Podlaskim Państwowym Wojewódzkim Inspektorem Sanitarnym w sprawie powierzenia Podlaskiemu Państwowemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Sanitarnemu w Białymstoku prowadzenia spraw z zakresu postępowania egzekucyjnego w administracji, zmienionego porozumieniem z dnia 9 sierpnia 2024 r. W oparciu o ten akt Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Białymstoku przejął prowadzenie postępowania egzekucyjnego w administracji, w zakresie obejmującym czynności organu egzekucyjnego właściwego do egzekwowania obowiązków o charakterze niepieniężnym wobec osób uchylających się od wykonania obowiązku poddania osób małoletnich szczepieniom ochronnym (§ 1). Zdaniem strony skarżącej, w efekcie powyższego porozumienia PPWIS w Białymstoku występuje w postępowaniu w roli podwójnej, tj. organu egzekucyjnego i wierzyciela, co prowadzi do naruszenia dwuinstancyjności postępowania. Z takim stwierdzeniem nie sposób się jednak zgodzić. Zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1 u.p.e.a. organem egzekucyjnym w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym jest wojewoda. Z kolei po myśli art. 20 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie (Dz. U. z 2023 r. poz. 190), wojewoda może powierzyć prowadzenie, w jego imieniu, niektórych spraw z zakresu swojej właściwości jednostkom samorządu terytorialnego lub organom innych samorządów działających na obszarze województwa, kierownikom państwowych i samorządowych osób prawnych oraz innych państwowych jednostek organizacyjnych funkcjonujących w województwie (ust. 1). Powierzenie następuje na podstawie porozumienia wojewody odpowiednio z organem wykonawczym jednostki samorządu terytorialnego, właściwym organem innego samorządu lub kierownikiem państwowej i samorządowej osoby prawnej albo innej państwowej jednostki organizacyjnej, o których mowa w ust. 1 (ust. 2 zd. pierwsze). Podstawa prawna zawartego porozumienia nie budzi wątpliwości, podobnie zresztą, jak i możliwość występowania jednego organu w dwojakiej roli, tj. jako organu egzekucyjnego i wierzyciela. Sytuacja tego rodzaju nie stanowi żadnego novum na gruncie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z treścią art. 1a ust. 1 pkt 13 u.p.e.a., przez pojęcie wierzyciela rozumie się podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym. Natomiast zgodnie z treścią art. 5 § 1 pkt 1 u.p.e.a., uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków określonych w art. 2 jest w odniesieniu do obowiązków wynikających z decyzji lub postanowień organów administracji rządowej i organów jednostek samorządu terytorialnego - właściwy do orzekania organ I instancji. To zatem przepisy prawa niejednokrotnie determinują podwójną rolę danego organu, jak ma to miejsce choćby również w przypadku naczelników urzędów skarbowych, będących wierzycielami należności podatkowych wynikających z decyzji wydawanych przez ten organ w pierwszej instancji. Czynienie zarzutu z tego powodu jest jednak bezzasadne w sprawie niniejszej, gdyż w tym konkretnym postępowaniu dotyczącym zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym grzywny w celu przymuszenia Podlaski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny nie występuje w podwójnej roli – pozostaje on bowiem jedynie wierzycielem. Przypomnieć bowiem wypada, że zgodnie z art. 34 § 3 u.p.e.a. na postanowienie w sprawie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej przysługuje zażalenie. Z kolei po myśli art. 17 § 1a tej ustawy, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej, do zażaleń na postanowienia, o których mowa w art. 34 § 2, wydanych przez wierzycieli, dla których organem wyższego stopnia jest minister, stosuje się odpowiednio art. 127 § 3 kpa, z tym że termin do wniesienia zażalenia wynosi 7 dni od dnia doręczenia postanowienia. Odesłanie do odpowiednio stosowanego art. 127 § 3 kpa oznacza, że podmiot uprawniony do wniesienia zażalenia może zwrócić się do organu, który wydał postanowienie, z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z taką sytuacją mamy więc do czynienia i w sprawie niniejszej. Organem wyższego stopnia wobec wojewody byłby w tym wypadku właściwy minister; skoro jednak Wojewoda Podlaski przekazał część swoich kompetencji w zakresie prowadzenia spraw z zakresu postępowania egzekucyjnego w administracji PPWIS na podstawie ww. porozumienia, to nie niweczy to zastosowania w niniejszej sprawie przepisów art. 17 § 1a u.p.e.a. w zw. z art. 127 § 3 kpa. Od postanowienia PPWIS, będącego wierzycielem, w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przysługuje zatem wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Kompetencja do ponownego rozpoznania sprawy przez tenże organ, nie stoi w sprzeczności z zasadą dwuinstancyjności, a przy tym Sąd nie ma wątpliwości, że konstrukcja prawna wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie powinna być oceniana jako wyjątek od zasady dwuinstancyjności postępowania, lecz jej ograniczenie. Ograniczenie to jest jednakże usprawiedliwione (art. 31 ust. 3 Konstytucji RP) z następujących powodów: "Po pierwsze, wystąpienie z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy uzależnione jest jedynie od woli strony postępowania administracyjnego [...]. Po drugie, organ rozpatrujący wniosek, jest zobowiązany do przeprowadzenia powtórnego postępowania w celu rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. Do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się bowiem odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. W szczególności zastosowanie znajdą zatem przepisy dotyczące legitymacji do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wymagań formalnych, skutków wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dla wykonalności decyzji. Przed upływem terminu wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzja nie podlega wykonaniu, zaś skorzystanie z omawianego środka rodzi skutek suspensywny. Zastosowanie mają wprost przepisy regulujące postępowanie przed organem drugiej instancji co do zakresu ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy. Sprawa podlega zatem ponownej merytorycznej kontroli. Zgodnie z art. 131 w związku z art. 127 § 3 kpa rozpoznający wniosek organ zobowiązany jest do zawiadomienia wszystkich stron o wniesieniu środka zaskarżenia. Wydana w tym trybie decyzja musi zostać obligatoryjnie uzasadniona (art. 107 § 4 in fine kpa). Po trzecie, zaangażowanie tego samego organu nie powoduje uchylenia ogólnych zasad rządzących postępowaniem w przedmiocie wydania decyzji (art. 6–16 kpa). Rozpoznający sprawę piastun funkcji ministra w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 4 kpa związany jest zatem przede wszystkim zasadą praworządności i pochodną względem niej zasadą prawdy obiektywnej" (por. uzasadnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 6 grudnia 2011 r., sygn. akt SK 3/11, OTK-A 2011/10, poz. 113). Na marginesie wypada zauważyć, że kwestia właściwości organu II instancji rozstrzygnięta została również w postanowieniu Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 20 września 2024 r. (k. 10 akt administracyjnych), w którym Główny Inspektor Sanitarny stwierdził niedopuszczalność zażalenia skarżącego (mimo stosownego pouczenia o przysługującym wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) na postanowienie Podlaskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku z dnia 5 sierpnia 2024 r., nr OE.3152.17.2024. W uzasadnieniu postanowienia przywołano brzmienie art. 17 § 1 i 1a u.p.e.a. oraz art. 127 § 3 kpa i skonkludowano, że postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku zostało wydane w toku postępowania i nie jest postanowieniem kończącym, zaś wierzycielem w toczącej się sprawie jest Podlaski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Białymstoku. 7. Wreszcie, skład orzekający obowiązany jest zwrócić uwagę na jeszcze jedną kwestię, którą z kolei powołał organ w odpowiedzi na skargę, mianowicie, że wniosek o rozłożenie na raty dotyczy obowiązku o charakterze pieniężnym, czego nie obejmuje opisane wyżej porozumienie, przy czym jednak Wojewoda Podlaski pismem z 14 lutego 2020 r. poinformował, że jego zdaniem zakres porozumienia obejmuje także działanie organu jako wierzyciela pieniężnego, a właściwym do rozpoznania wniosku o rozłożenie grzywny na raty jest naczelnik urzędu skarbowego. Sąd nie dysponuje tymże pismem Wojewody, toteż nie jest władny skonfrontować jego treści z lakonicznym stwierdzeniem Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku w kontekście niniejszej sprawy. Niemniej jednak, biorąc pod uwagę aktualną sytuację prawnoprocesową, jako ważka na tle przytoczonej wypowiedzi organu jawi się sama istota egzekwowanej w niniejszej sprawie grzywny w celu przymuszenia, której celem jest doprowadzenie do realizacji przez zobowiązanego obowiązków o charakterze niepieniężnym. Organ prowadzący egzekucję obowiązku o charakterze niepieniężnym (tu: PPWIS) składa tytuł wykonawczy wraz z wnioskiem o wszczęcie postępowania egzekucyjnego do organu egzekucyjnego właściwego do prowadzenia egzekucji należności pieniężnych (tu: naczelnik urzędu skarbowego) (por. P. M. Przybysz [w:] Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2025, art. 124). Przekładając powyższe na realia niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Białymstoku pozostaje wierzycielem w stosunku do nieuiszczonej grzywny w celu przymuszenia, co do której organem egzekucyjnym jest już jednak właściwy naczelnik urzędu skarbowego (pozostaje właściwy także w zakresie rozpoznania wniosku o rozłożenie jej na raty). Sąd nie ma zatem wątpliwości co do tego, że każdy z organów, działający na poszczególnych etapach toczącego się postępowania, występował we właściwej roli i działał w oparciu o wynikające z przepisów prawa umocowanie. Autor skargi zdaje się bowiem nie dostrzegać odrębności postępowań i organów: egzekucji obowiązku o charakterze niepieniężnym - poddania szczepieniom (gdzie wierzycielem jest Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Białymstoku, a organem egzekucyjnym Podlaski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Białymstoku) oraz egzekucji o charakterze pieniężnym – grzywny w celu przymuszenia (gdzie wierzycielem jest już z kolei Podlaski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Białymstoku, a organem egzekucyjnym Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Białymstoku). 8. Podsumowując powyższy obszerny fragment, skład orzekający raz jeszcze zaznacza, że przedmiotem niniejszego postępowania była ocena zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego, stawianych w oparciu o art. 33 § 2 pkt 2 lit. c i pkt 6 lit. c u.p.e.a.. Kontroli nie podlegały zatem kwestie merytoryczne, niemniej jednak Sąd za stosowne uznał odniesienie się, jedynie dla porządku, do wątpliwości mogących pojawić się na tle zarzutów strony ogniskujących wokół naruszenia zasady dwuinstancyjności w kontekście zawartego przez Wojewodę Podlaskiego i Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku porozumienia. Bez wątpienia do naruszeń tej zasady w niniejszym postępowaniu nie doszło. 9. Mając na uwadze powyższe, sąd orzekł o oddaleniu skargi w myśl art. 151 p.p.s.a.