II SA/Bk 743/15

II SA/Bk 743/15 P O S T A N O W I E N I E Dnia 12 stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2015 r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym skargi S. B. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem z dnia 11 sierpnia 2015 r. w sprawie sygn. akt II SA/Bk 294/14 oddalającym skargę na decyzję P. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej p o s t a n a w i a odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowego II SA/Bk 743/15 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 11 sierpnia 2015 r. w sprawie II SA/Bk 294/15 tutejszy sąd oddalił skargę S. B. od decyzji P. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] lutego 2015 r. w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. S. B. wniosła do sądu administracyjnego skargę na powyższą decyzję. Wskazała, że w sprawie II SA/Bk 294/15 była pozbawiona prawidłowej reprezentacji oraz bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, bowiem ustanowiony w ramach prawa pomocy pełnomocnik nie skontaktował się z nią i nie zawiadomił o terminie rozprawy, a także nie zawiadomił jej o wydaniu w sprawie wyroku i nie złożył wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Wskazała, że wielokrotnie próbowała się skontaktować z pełnomocnikiem, jednakże rozmowy były krótkie, zdawkowe, otrzymywała informację, że kontakt osobisty nie jest konieczny. O zakończeniu sprawy przed sądem dowiedziała się we własnym zakresie w dniu 17 listopada 2015 r., kiedy udała się do siedziby sądu. Wówczas też na podstawie akt poinformowano ją, że z aktami sprawy zapoznawał się aplikant adwokacki, który była także na rozprawie, na której wniósł o przyznanie kosztów zastępstwa adwokackiego. Skarżąca stwierdziła, że zachowanie jej pełnomocnika było skandaliczne, dlatego napisała skargę do właściwych organów samorządu zawodowego adwokatów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga o wznowienie postępowania podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna. Zgodnie z art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), dalej p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem. Skarga o wznowienie, aby mogła zostać skutecznie rozpoznana, powinna spełniać określone wymagania formalne, które wymienia przepis art. 279 p.p.s.a., w tym powinna zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, wskazanie podstawy wznowienia i jej uzasadnienie, wskazanie okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie uchylenia lub zmiany zaskarżonego orzeczenia. Przy czym niezachowanie co najmniej jednego z powyższych wymogów powoduje niedopuszczalność skargi o wznowienie postępowania. W takiej sytuacji sąd jest zobowiązany do jej odrzucenia na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a. W niniejszej sprawie skarżąca domaga się wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tutejszego sądu z dnia 11 sierpnia 2015 r. oddalającym jej skargę i wskazuje jako powód wznowienia nienależytą reprezentację przez ustanowionego z urzędu pełnomocnika oraz niezawiniony brak udziału w postępowaniu – również wywołany nieprawidłowym działaniem pełnomocnika, który nie informował jej o przebiegu sprawy, a nawet o końcowym jej wyniku. Zgodnie z art. 271 pkt 2 p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. Powody wznowienia wskazane przez skarżącą nie stanowią ustawowej podstawy wznowienia, o której mowa w art. 271 pkt 2 p.p.s.a. W przypadku tej podstawy wznowienia, w jej zakresie odnoszącym się do braku należytej reprezentacji, to zachodzi ona przykładowo, gdy strona będąca osobą fizyczną nie posiada zdolności do czynności prawnych i z tej przyczyny powinna być reprezentowana przez przedstawiciela ustawowego, który jednak w postępowaniu nie występował w jej imieniu. Natomiast nie stanowi braku należytej interpretacji, a tym samym nie może być kwalifikowana jako podstawa wznowienia sytuacja, gdy strona jest w postępowaniu przed sądem reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, jednakże pełnomocnik ten działa nieudolnie lub niewłaściwie, a w konsekwencji wywołuje negatywne dla reprezentowanego skutki. Podobnie niewykonywanie bądź niewłaściwe wykonywanie obowiązków procesowych przez profesjonalnego pełnomocnika nie stanowi niemożności działania. Jak wskazał NSA w uzasadnieniu postanowienia oddalającego skargę kasacyjną od postanowienia odrzucającego skargę o wznowienie (II FSK 613/13), niezależnie od tego, czy skarżąca – wskazując na niewłaściwe działanie pełnomocnika - powołuje się na przesłankę niemożności działania czy na niewłaściwą reprezentację, okoliczności sprawy, w której profesjonalny pełnomocnik reprezentował stronę nie dają podstaw do wznowienia postępowania z powodu nieważności. Działanie pełnomocnika jest działaniem samej strony, co wynika z art. 34 p.p.s.a., zgodnie z którym strony lub ich organy albo przedstawiciele mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Dlatego zaniedbanie pełnomocnika obciąża skarżącą. Skoro działanie bądź też niedziałanie pełnomocnika jest w świetle prawa widziane jako zachowanie samej strony, to niedziałanie lub nienależyte wykonywanie obowiązków przez pełnomocnika strony nie stanowi przesłanki niemożności działania (vide postanowienia z dnia 27 maja 2010 r., II SA/Gl 50/10; z dnia 9 października 2012 r., II SA/Bk 632/12; z dnia 15 lutego 2012 r., II GSK 155/12; z dnia 23 maja 2013 r., II FSK 613/13; z dnia 27 stycznia 2015 r., II SA/Bk 1255/14, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl oraz J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 621). W sprawie II SA/Bk 294/15, której skarga o wznowienie dotyczy, skarżąca posiadała ustanowionego z urzędu profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokat A. D. Jak wynika z akt sądowych tamtej sprawy, w dnu 18 czerwca 2015 r. substytut pełnomocnika – aplikant adwokacki zapoznawał się z aktami sprawy, a na rozprawie w dniu 11 sierpnia 2015 r. reprezentował skarżącą. Występowanie profesjonalnego pełnomocnika w imieniu skarżącej oraz podjęte przez niego działania wykluczają sytuację, jakoby można było mówić o wskazaniu podanej przez skarżącą ustawowej podstawy wznowienia z art. 271 pkt 2 p.p.s.a. Na powyższą ocenę nie może mieć wpływu fakt wniesienia przez skarżącą skargi na działanie profesjonalnego do właściwego organu samorządu zawodowego. Wynik ewentualnie wszczętego postępowania dyscyplinarnego pozostaje bez wpływu na ocenę niniejszej skargi jako niedopuszczalnej (przykładowo w sprawie II FSK 613/13, wyżej wskazanej, NSA zaakceptował stanowisko sądu I instancji odrzucającego skargę o wznowienie - w sytuacji ukarania profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu dyscyplinarnym karą nagany za niewłaściwe postępowanie przed sądem). Zauważyć bowiem należy, że nawet w przypadku niewykazywania, zdaniem strony skarżącej, należytego zainteresowania przez pełnomocnika przebiegiem sprawy oraz niepowiadamiania strony o przebiegu procedowania sądu, nie ma przeszkód do samodzielnego działania strony. Reprezentacja przed sądem wykonywana przez procesjonalnego pełnomocnika nie wyklucza działania strony, która korzystając z takiej reprezentacji nie jest zwolniona z należytej dbałości o własne interesy procesowe. Mając zatem na uwadze, że skarga o wznowienie nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlegała ona odrzuceniu w oparciu o art. 280 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.