II SA/Bk 792/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.),, sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 02 marca 2011 r. sprawy ze skargi Z. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego opłacanie składek na ubezpieczenie emerytalne rolników oddala skargę. Pismem z dnia 1 września 2010 r. Z. R. zwrócił się do Burmistrza Miasta Z. o wydanie zaświadczenia o opłacaniu składek KRUS na ubezpieczenie emerytalne rolników od 1959 r. do 1985 r. Postanowieniem z dnia [...] września 2010 r. nr [...] Burmistrz Miasta Z. odmówił wnioskodawcy wydania zaświadczenia z powodu braku dokumentów. Uzasadniając swoje stanowisko organ I instancji wskazał, że nie posiada dokumentów, które dotyczą składek na ubezpieczenie emerytalne rolników. Zgodnie z Rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej dla organów gmin i związków międzygminnych, załącznik nr 4 do instrukcji, zgłoszenia podatkowe, decyzje o wymiarze podatku, odwołania i zażalenia, zaniechanie poboru w całości lub części, stwierdzenie nadpłat przechowywane są w komórce macierzystej przez okres 10 lat. Wobec powyższego organ nie posiada danych, na podstawie których można byłoby potwierdzić fakt opłacania przez Z. R. składek na ubezpieczenie emerytalne rolników, gdyż okres żądanych danych przekracza kategorie archiwalną. Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem, Z. R. wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. W uzasadnieniu wskazał, że od 1959 r. prowadził gospodarstwo rolne, za które musiał zdawać obowiązkowe dostawy. Po wejściu w życie rozporządzenia z 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym rolników opłacał nakazy płatnicze, które były przymusowe. Odwołujący się stwierdził, że po przekazaniu gospodarstwa rolnego w 1985 r. organ podatkowy wprowadził go do ewidencji, w której figuruje jako podatnik podatku od nieruchomości. Skarżący zaznaczył, że przy przekazaniu gospodarstwa rolnego konieczne jest złożenie zaświadczenia o braku zaległości podatkowych. Postanowieniem z dnia [...] października 2010 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 306b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), zwanej dalej: o. p., organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Powołując się na liczne orzecznictwo sądów administracyjnych, organ podał, że obowiązek wydania zaświadczenia nie ma charakteru bezwzględnego, zaś warunkiem wydania zaświadczenia jest posiadanie przez organ w swoich zasobach informacji o faktach lub stanie prawnym, które mają być stwierdzone w zaświadczeniu. SKO wskazało, że Burmistrz Miasta Z. aktualnie nie jest w posiadaniu danych, na podstawie których można potwierdzić fakt opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników przez Z. R. o w żądanym przez niego okresie, gdyż Urząd Miasta Z. nie dysponuje stosowną dokumentacją dotyczącą wymiaru i poboru składek na Fundusz Emerytalny Rolników w tym okresie. W świetle obowiązujących przepisów organ nie ma obowiązku przechowywać tego typu dokumentów przez okres dłuższy niż 10 lat (w przypadku akt podatkowo-wymiarowych w sprawach dotyczących podatku od nieruchomości - kategoria 3110) oraz 5 lat (w przypadku akt podatkowo-wymiarowych w sprawach dotyczących podatku rolnego i łącznego zobowiązania podatkowego rolników - kategoria 3111 i 3113). Wynika to wprost z załącznika nr 4 do Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej dla organów gmin i związków międzygminnych (Dz. U. z 1999, Nr 112, poz. 1319 ze zm.). Końcowo organ odwoławczy poinformował stronę, że zgodnie z art. 306e o. p., organ l instancji może wydać stronie zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach lub stwierdzające stan zaległości, które mogłoby być mu przydatne przy sporządzaniu aktu notarialnego. Nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem, Pan Z. R. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, w której wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz podniósł zarzuty naruszenia art. 6, 7, 10, 77 i 218 § 1 k.p.a. W uzasadnieniu wskazał, że od faktu wydania zaświadczenia uzależnione jest uzyskanie przez niego prawa do emerytury. W tej sytuacji organ, zdaniem Skarżącego, powinien zgodnie z art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, ustosunkować się do dokumentów przedstawionych przez Skarżącego oraz dopuścić dowód z zeznań świadków, na co wskazuje art. 218 § 2 k.p.a.. Ponadto Skarżący wskazał, że Sąd Okręgowy w Ł. przesłuchał świadków, którzy wskazywali na fakt posiadania i prowadzenia gospodarstwa rolnego, jak również odprowadzania przez Skarżącego należnych podatków i składek. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie oraz podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Organ stwierdził również, że zawarte w skardze twierdzenie, jakoby prawo Skarżącego do emerytury było uzależnione od uzyskania zaświadczenia, mija się z prawdą, gdyż z wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Ł. z dnia [...] stycznia 2009 r., sygn. akt [...] wynika, że od dnia 2 kwietnia 2008 r. Skarżącemu przyznane zostało prawo do emerytury. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Do wydania zaświadczenia, wbrew zarzutom skargi, należało stosować przepisy ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60) zwanej dalej o.p., nie zaś przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisy o.p. stanowią: Art. 306a § 1. organ podatkowy wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. § 2. organ podatkowy przed wydaniem zaświadczenia może przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające. Art. 306b § 1. W przypadkach, o których mowa w art. 306a § 2 organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. § 2. Organ podatkowy, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające. W ocenie Sądu Skarżący miał interes prawny by ubiegać się o wydanie zaświadczenia. Pomimo tego w sprawie niniejszej Burmistrz Z. (działający jako organ podatkowy) nie mógł wydać Skarżącemu żądanego zaświadczenia w sytuacji, gdy organ ten nie posiada żadnych danych ewidencyjnych ani rejestrów, które mogłyby potwierdzić opłacanie przez Skarżącego składek za wskazany okres czasu. Minęło ponad 20 lat i Urząd Miasta Z. zniszczył tego typu dokumentację, co zostało Skarżącemu wyjaśnione, łącznie z przytoczeniem podstawy prawnej, na mocy której administracja przechowuje dokumenty nie dłużej niż 10 lat. Wbrew twierdzeniom Skarżącego, organ nie posiadając dokumentacji, nie miał uprawnień do wydania zaświadczenia na podstawie własnego domniemania o obowiązku odprowadzania składek przez rolnika w tamtym okresie, czy też przeprowadzonego postępowania dowodowego, które w takim zakresie jest niedopuszczalne. W wyroku z dnia 9.05.2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w sprawie o sygnaturze ISA/Lu 16/08 (Lex nr 5180022) wypowiedział następujący pogląd: "W sytuacji, gdy w posiadaniu organu podatkowego nie znajdują się dane potwierdzające fakty lub stan prawny, których zaświadczenie ma dotyczyć, wynikające w szczególności z prowadzonych przez ten organ rejestrów lub ewidencji, organ nie ma nie tylko obowiązku, ale i uprawienia do prowadzenia postępowania wyjaśniającego co do istnienia tych faktów lub stanu prawnego i nie może wydać żądanego zaświadczenia." Naczelny Sąd Administracyjny zajmuje utrwalone stanowisko, że organ nie może prowadzić postępowania dowodowego w celu wydania zaświadczenia, poza tym, co wynika z posiadanej przez ten organ dokumentacji. Zdaniem NSA (wyrok z dnia 20 stycznia 2006 r. I FSK 528/05 LEX nr 196475) istota postępowania wyjaśniającego, o którym mowa w art. 306b § 2 o.p. sprowadza się do badania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych pod kątem możliwości urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego, w zakresie danych, które pozostają w dyspozycji organu mającego wydać zaświadczenie. W konsekwencji tego czynione przez organ ustalenia są ograniczone, bowiem wydający zaświadczenie organ nie ma kompetencji do wykorzystywania na potrzeby jego wystawienia danych, które znajdują się w dyspozycji tegoż organu. Tym samym więc do postępowania tego nie mają zastosowania zasady gromadzenia dowodów, które uregulowane zostały w szczególności w przepisach działu IV o.p.. W sytuacji, gdy dane niezbędne do wydania zaświadczenia nie znajdują się w dyspozycji organu, który zaświadczenie to ma wydać, bądź też gdy stwierdzony zostanie brak zgodności między treścią żądania, a stanem rzeczy zaświadczenie to ma wydać, bądź też gdy stwierdzony zostanie brak zgodności między treścią żądania a stanem rzeczy wynikającym z ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu organ ten odmawia wydania zaświadczenia, podstawę do czego stanowi przepis art. 306c o.p. Sąd w składzie niniejszym podziela stanowisko prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Nakaz płatniczy za rok 1985, który Skarżący przedłożył organowi nie był podstawą do wydania zaświadczenia, skoro Urząd Miasta Z. nie posiada własnych dokumentów. Skarżący może dochodzić swych praw przed sądem powszechnym, bo tylko sąd (a nie organ administracji) ma możliwość przeprowadzenia postępowania dowodowego z dokumentów złożonych przez Skarżącego bądź przesłuchiwać świadków w celu ustalenia uprawnień Skarżącego do emerytury. Jak wynika z załączonego odpisu wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia [...] stycznia 2009r. – sygn. akt [...], Skarżący uzyskał prawo do emerytury od dnia 2 kwietnia 2008 r. Jeśli Skarżący pragnie uzyskać inne uprawnienia, czy wyższe świadczenia, to na drodze postępowania sądowego, a nie administracyjnego. Mając na względzie powyższe okoliczności Sąd skargę oddalił, jako niezasadną w przedmiocie wydania zaświadczenia, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).