II SA/Bk 881/25

WyrokWSA w Białymstoku2025-08-14

Skład orzekający: Małgorzata Roleder, Anna Bartłomiejczuk, Marcin Kojło

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do wydania zaświadczenia potwierdzającego zmiany numeru i powierzchni działek, jeśli wymaga to przeprowadzenia czynności geodezyjnych wykraczających poza posiadane przez organ dokumenty i rejestry?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest zobowiązany do wydania zaświadczenia, jeśli jego treść wymagałaby przeprowadzenia czynności geodezyjnych lub analiz wykraczających poza posiadane przez organ dokumenty i rejestry. Zaświadczenie jest oświadczeniem wiedzy organu, a nie oświadczeniem woli, i może być wydane jedynie na podstawie danych jednoznacznie wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów lub innych danych. Postępowanie wyjaśniające w sprawie wydania zaświadczenia może dotyczyć jedynie koniecznego zakresu, nie może zaś prowadzić do samodzielnych ustaleń organu czy kompletowania materiału dowodowego.
Stan faktyczny
Skarżący J.L. wystąpił o wydanie zaświadczenia potwierdzającego zmiany numeru i powierzchni działek. Organ I instancji odmówił wydania zaświadczenia, wskazując na brak pierwotnych tytułów własności do nieruchomości wniesionych do spółdzielni i rozbieżności w powierzchniach. Organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, argumentując, że wydanie zaświadczenia wymagałoby czynności geodezyjnych wykraczających poza posiadane dane. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając organom błędną interpretację żądania i rozstrzyganie kwestii należących do sądu powszechnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Anna Bartłomiejczuk, sędzia WSA Marcin Kojło, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 sierpnia 2025 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. L. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Białymstoku z dnia 31 marca 2025 r. nr GK-II.7221.16.2025.IŚ w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia w zakresie zmiany numeru i powierzchni działek oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z 31 marca 2025 r. nr GK-II.7221.16.2025.IŚ Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Białymstoku (dalej: "PWINGiK" lub "organ odwoławczy") utrzymał w mocy postanowienie Starosty Hajnowskiego (dalej: "organ I instancji") z 3 marca 2025 r. nr GK.6621.960.2025 odmawiające J.L. (dalej: "skarżący") wydania zaświadczenia w zakresie zmiany numeru i powierzchni działek nr [...] i [...] położonych w obrębie M., gm. N. U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia. Wnioskiem z 24 lutego 2025 r. J.L. wystąpił do Starosty Hajnowskiego o wydanie zaświadczenia potwierdzającego zapis w ewidencji gruntów i budynków w zakresie zmiany numeru i powierzchni działek nr [...] i [...] położonych w obrębie M., gm. N., celem przedłożenia go w Sądzie Rejonowym. Po rozpatrzeniu ww. wniosku Starosta Hajnowski postanowieniem z 3 marca 2025 r. odmówił skarżącemu wydania zaświadczenia w zakresie zmiany numeru i powierzchni działek nr [...] i [...] położonych w obrębie M. gm. N. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że po przeanalizowaniu dokumentacji będącej w posiadaniu organu ustalono, że "działki nr [...]i [...] zostały wydzielone za grunty wkładowe w [...] Spółdzielni [...] "R." w M. (pkt 1); w rejestrze z wydzielenia gruntów wkładowych członków RSP w M. wynika, że L.W. s. T. i J. był członkiem rolniczej spółdzielni produkcyjnej z wniesionym wkładem gruntowym o powierzchni 7,38 ha, co odpowiada udziałowi 0,0487 w całości gruntów wkładowych (pkt 2); z aktu własności ziemi [...] z dnia [...].07.1973 r., którym dysponuje (...) urząd wynika, że W.L. był właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 5,53 ha. Powierzchnia działek z aktu własności ziemi nie odpowiada powierzchni wkładu wniesionego do RSP (pkt 3)". W związku zaś z brakiem pierwotnych tytułów własności do wszystkich nieruchomości wniesionych do RSP w M. organ odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści. Nie godząc się z tym rozstrzygnięciem skarżący wniósł zażalenie do PWINGiK, zarzucając organowi I instancji naruszenie art. 219 w zw. z art. 217 § 1 pkt 2 i art. 218 § 1 k.p.a. Jednocześnie do złożonego zażalenia skarżący załączył kopię pisma Sądu Rejonowego w B. w H. z dnia[...] lutego 2025 r. znak [...]. W uzasadnieniu zażalenia wskazał, że organ I instancji wadliwie zinterpretował treść jego żądania o wydanie zaświadczenia. Nie wnosił on bowiem o wydanie zaświadczenia w "zakresie zmiany numeru i powierzchni działek nr [...]i [...]", lecz o wydanie zaświadczenia o treści żądanej od niego przez Sąd Rejonowy w B. Organ I instancji zamiast wydać zaświadczenie zgodnie z posiadanymi rejestrami w istocie rozstrzygnął za Sąd kwestie wpisu w księdze wieczystej, do czego nie był uprawniony. Skarżący wskazał ponadto, że w wydanym postanowieniu nie wyjaśniono w ogóle, jakie działki zostały wniesione przez W.L. jako wkład do RSP w M. Jest tylko i wyłącznie powołanie się na to, jaki wkład mu przysługiwał - 7,38 ha czyli 0,0487 całości gruntów Spółdzielni. Nie ma natomiast informacji o numerach działek, podobnie jak w przypadku numerów działek nabytych aktem własności ziemi, gdzie również poprzestano jedynie na ich powierzchni. Tymczasem informacje te są kluczowe do ustalenia czy prawdziwe jest stwierdzenie o niezgodności pomiędzy aktem własności ziemi a wykazanymi jako wkład do Spółdzielni działkami. Brak powyższych informacji uniemożliwia ustalenia zmian w ramach działek jakie nabył W.L. na mocy aktu własności ziemi, a jakie przysługiwały mu jako grunty wkładowe do RSP. Zdaniem skarżącego organ I instancji nie dostrzega, że daty pomiędzy przystąpieniem do Spółdzielni a wydaniem aktu własności ziemi są różne. Oznacza to, że akt własności ziemi i działki w nim wymienione, mógł nie być jedynym źródłem wkładu do Spółdzielni. W.L. mógł bowiem władać innymi gruntami, posiadając tytuł inny niż akt własności ziemi np. akt notarialny zakupu nieruchomości, dziedziczenie, itp. W wyniku rozpoznania ww. zażalenia PWINGiK postanowieniem z dnia 31 marca 2025 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu PWINGiK wskazał, że w myśl art. 217 § 2 k.p.a. zaświadczenie wydaje się, jeżeli: 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Organ podkreślił, że w każdym z tych dwóch przypadków zaświadczenie wydaje się na żądanie osoby ubiegającej się o wydanie zaświadczenia (art. 217 § 1 k.p.a.). W sytuacji, gdy podstawą wydania zaświadczenia jest przepis art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a., organ obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 218 § 1 k.p.a.). Jednocześnie organ wskazał, że NSA w wyroku z 24 kwietnia 2014 r. sygn. akt I OSK 700/13 wyróżnił trzy przypadki odmowy wystawienia zaświadczenia: przy braku interesu prawnego osoby ubiegającej się o zaświadczenie; w przypadku niewłaściwości organu, do którego skierowano żądanie; gdy nie można spełnić żądania odnośnie do treści zaświadczenia czy to ze względu na treść posiadanych danych lub dokumentów, czy też ze względu na wyraźny zakaz ustanowiony w przepisach odrębnych. Przechodząc zaś do meritum sprawy, organ w pierwszej kolejności wyjaśnił, że wbrew zarzutom zażalenia ze złożonego wniosku jednoznacznie wynika, że skarżący żąda wydania zaświadczenia potwierdzającego zapis w ewidencji gruntów i budynków w zakresie zmiany numeru i powierzchni działek o numerach [...] i [...]. Z tego też względu zarzut dotyczący błędnego rozpatrzenia przez organ I instancji treści żądania uznać należy jako bezzasadny. O tym jaka jest treść żądania, która wyznacza przedmiot postępowania decyduje strona, a organ związany jest tym żądaniem. Treść żądania wyznacza stosowną normę prawa materialnego lub normę prawa procesowego, która ma znaczenie dla ustalenia zakresu postępowania. Biorąc pod uwagę powyższe oraz analizując treść żądania skarżącego zawartą w uzasadnieniu zażalenia, w którym wskazał, że zwrócił się do Starosty Hajnowskiego o wydanie zaświadczenia, jakie żądał od niego Sąd Rejonowy w B. (kopia pisma Sądu Rejonowego w B. z [...] lutego 2025 r. została załączona dopiero przy złożonym zażaleniu) organ uznał, że realizacja żądania polegającego na wydaniu zaświadczenia o zmianie numeracji działek nr [...] i [...] we wskazanym przez skarżącego zakresie wymaga przeprowadzenia czynności geodezyjnych, polegających na porównaniu stanu danych "historycznych" z obecnym stanem ewidencyjnym i wyjaśnieniu jakie działki zostały wniesione przez W.L. jako wkład do RSP. Powyższe wykracza poza kompetencję organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków, ponieważ dopuszczalne jest wydanie zaświadczenia wyłącznie na podstawie posiadanych przez organ dokumentów, z których jednoznacznie wynikałyby zmiany numeru i powierzchni ww. działek na przestrzeni lat, a takich dokumentów w sprawie nie stwierdzono. Organ podkreślił, że żądanie poszukiwania dodatkowych dokumentów i dowodów jest nieuprawnione, bowiem w postępowaniu o wydanie zaświadczenia organ może bazować wyłącznie na tym, co posiada. Zaświadczenie jest bowiem oświadczeniem wiedzy a nie oświadczeniem woli. Innymi słowy, dopuszczalne jest wydanie zaświadczenia wyłącznie na podstawie posiadanych przez organ danych bez potrzeby ich tworzenia, kreowania czy ustalania w drodze interpretacji, analizy lub porównania i wyprowadzania określonych wniosków. Zakres postępowania wyjaśniającego w postępowaniu o wydanie zaświadczenia reguluje art. 218 § 2 k.p.a. traktując wyłącznie o "koniecznym zakresie" tego postępowania. Postępowanie wyjaśniające w koniecznym zakresie może zatem odnosić się wyłącznie do zbadania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych, czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawcy, faktów, stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się wnioskodawca. Postępowanie wyjaśniające nie może zatem prowadzić do czynienia przez organ samodzielnych ustaleń, jeśli te ustalenia nie wynikają wprost z prowadzonych ewidencji, zbiorów i rejestrów. Mając na uwadze powyższe PWINGiK uznał, że wnioskowane przez skarżącego zaświadczenie nie spełnia wymagań oświadczenia wiedzy organu, a zakres postępowania wyjaśniającego do wydania zaświadczenia o żądanej treści przekracza ramy postępowania wyjaśniającego w koniecznym zakresie zgodnie z art. 218 § 2 k.p.a. Zdaniem organu odwoławczego żądane przez skarżącego informacje mogą być pozyskane jedynie w wyniku opracowań geodezyjnych i kartograficznych, które wykonują przedsiębiorcy, jednostki organizacyjne, a także osoby legitymujące się uprawnieniami zawodowymi w dziedzinie geodezji i kartografii - art. 11 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2024 r. poz. 1151 ze zm.). W tym stanie rzeczy PWINGiK stwierdził, że organ I instancji zgromadził posiadane w swoich zasobach dokumenty, a następnie prawidłowo ocenił je w kontekście możliwości wydania zaświadczenia jako oświadczenia wiedzy (potwierdzenie danych, które posiada), dlatego też brak jest podstaw do zarzucenia organowi I instancji w tym zakresie nieprawidłowości. PWINGiK nie podzielił ponadto zarzutu, w którym skarżący podniósł, że organ I instancji zamiast wydać zaświadczenie rozstrzygnął za Sąd kwestię wpisów w księdze wieczystej do czego nie był uprawniony. W ocenie organu odwoławczego postanowienie odmowne o wydanie zaświadczenia nie przesądza o zapisach w księdze wieczystej. Organ orzekając odmownie rozstrzygnął bowiem jedynie o zasadności wniosku w oparciu o posiadaną dokumentację. Natomiast, gdy posiadane dokumenty nie pozwalają na uwzględnienie wniosku organ ten może jedynie odmówić wydania zaświadczenia, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Nie godząc się z powyższym stanowiskiem, J.L., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika wywiódł skargę na ww. postanowienie do sądu administracyjnego, zarzucając mu naruszenie art. 217 § 1 pkt 2 i art. 218 § 1 w zw. z art. 61 § 1 k.p.a. oraz art. 219 w zw. z art. 126 i art. 107 § 3 k.p.a. W uzasadnieniu skargi, skarżący ponownie wskazał, że organy obu instancji dokonały wadliwej interpretacji treści jego żądania o wydanie zaświadczenia i w efekcie błędnie odmówiły wydania zaświadczenia. Ponownie wyjaśnił, że nie wnosił o wydanie zaświadczenia w "zakresie zmiany numeru i powierzchni działek nr [...] i [...]", tylko o wydanie zaświadczenia jakie zażądał od niego Sąd Rejonowy w B. Wskazał, że działki nr [...] i nr [...] powstały w wyniku wydania decyzji o scaleniu i wymianie gruntów z 4 czerwca 2012 r. znak GK.6017-9/10, zatem nie istniały w momencie wnoszenia przez poprzednika prawnego skarżącego dziełek do RSP, ani w dacie uzyskania przez niego aktu własności ziemi. Stąd trudno twierdzić, że skarżący chciał uzyskać zaświadczenie o zmianie numeru i powierzchni działek nr [...] i [...] położonych w obrębie M. gm. N. Zdaniem skarżącego, organy zamiast wydać zaświadczenie o żądanej treści, rozstrzygają za sąd powszechny kwestie wpisu w księdze wieczystej do czego nie są uprawnione. W ocenie skarżącego za odmową wydania zaświadczenia przesądził fakt, że powierzchnia wskazana w decyzji o scaleniu i wymianie gruntów, rejestrze z wydzielenia gruntów wkładowych członków RSP oraz AWZ nie zgadza się ze sobą. W wydanym postanowieniu nie wyjaśniono natomiast w ogóle, jakie konkretne działki zostały wniesione przez W.L. jako wkład do RSP, a jakie otrzymał w wyniku nadania aktu własności ziemi. Powyższe nie spełnia wymogu jasności wyjaśnienia stanowiska odmownego. Brak ustaleń w powyższym zakresie nie daje możliwości ustalenia zmian w ramach działek jakie nabył W.L. na mocy aktu własności ziemi, a jakie przysługiwały mu jako grunty wkładowe do RSP. Skarżący powtórzył też, że organ nie dostrzega, że daty pomiędzy przystąpieniem do Spółdzielni a wydaniem aktu własności ziemi są różne. Oznacza to, że akt własności ziemi mógł nie być jedynym źródłem wkładu do Spółdzielni. W.L. mógł bowiem władać innymi gruntami, posiadając tytuł inny niż akt własności ziemi np. akt notarialny zakupu nieruchomości, dziedziczenie, itp. Organ być może powinien sięgnąć do innych danych niż tylko akt własności ziemi, np. danych dotyczących tych nieruchomości, które nie pokrywają się z gruntami wskazanymi w akcie własności ziemi. Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności jest postanowienie PWINGiK z 31 marca 2025 r. utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji o odmowie wydania zaświadczenia w zakresie zmiany numeru i powierzchni działek nr [...]i [...] położonych w obrębie M., gm. N. Materialnoprawną podstawą wydanych w sprawie rozstrzygnięć stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm. - dalej jako: "k.p.a."). Zgodnie z art. 217 § 1 k.p.a. wydanie zaświadczenia następuje na żądanie osoby ubiegającej się o jego wydanie. Stosownie do art. 217 § 2 k.p.a. zaświadczenie wydaje się jeżeli: 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis; 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Ustawodawca wskazuje zarazem w art. 218 § 1 k.p.a., że w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a., organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Jednocześnie w myśl art. 218 § 2 k.p.a. organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające. Ponadto w świetle art. 219 k.p.a. odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Jak wynika z powyższego, zakres wydawanych zaświadczeń jest ściśle reglamentowany treścią art. 217 i 218 k.p.a., a nie subiektywną oceną wnoszącego wniosek o jego wydanie. Organ ma obowiązek wydać zaświadczenie tylko wówczas, gdy żądanie zawiera się w ramach zakreślonych wspomnianymi przepisami. Podstaw do takiego stanowiska należy upatrywać w charakterze samego zaświadczenia, definiowanego jako urzędowe potwierdzenie w formie pisemnej obiektywnie istniejącego (aktualnie lub w przeszłości) stanu rzeczy (faktycznego lub prawnego) dokonane przez organ administracji publicznej (w znaczeniu ustrojowym lub funkcjonalnym) na żądanie uprawnionej osoby, której interes jest oparty na prawie (por. K. Chorąży, Z. Kmieciak, Wydawanie zaświadczeń – kwestie nierozstrzygnięte w literaturze, Sam. Teryt. 2000/6, s. 70–71; zob. T. Woś [w:] Postępowanie administracyjne, red. T. Woś, Warszawa 2013, s. 72). Zaświadczenie jest więc aktem wiedzy, a nie woli organu i nie ma charakteru prawotwórczego, nie rozstrzyga żadnej sprawy, nie tworzy nowej sytuacji prawnej, ani też nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego. Zaświadczenie nie przyznaje, nie stwierdza, nie uznaje uprawnień ani obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zaświadczenie potwierdza jedynie informacje posiadane przez organ, przy czym poświadczane informacje muszą być oczywiste i bezspornie wynikać z prowadzonych przez organ rejestrów, ewidencji, czy innych będących w jego posiadaniu danych. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 czerwca 2011 r., II OSK 1148/10, zaświadczenie z uwagi na jego "naturę" nie służy rozstrzygnięciu sprawy, gdy przesłanki, z którymi przepis prawa wiąże określone skutki prawne ipso iure nie są jasne, a zwłaszcza gdy istnieje spór, co do ich występowania w konkretnym wypadku. W przypadku zatem gdy problematyka, której dotyczy żądanie strony jest sporna, to wydanie zaświadczenia zgodnie z żądaniem nie jest możliwe (wyrok WSA w Warszawie z 14 sierpnia 2012 r. II SA/Wa 421/12, dostępne w CBOSA). W trybie dotyczącym wydania zaświadczenia nie jest zatem dopuszczalne dokonywanie jakichkolwiek ustaleń faktycznych i ocen prawnych niewynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Wydawanie zaświadczeń co do zasady jest oparte na danych posiadanych przez organ. Dopuszczalność przeprowadzenia przez organ postępowania wyjaśniającego, o którym mowa w art. 218 § 2 k.p.a. - tylko w koniecznym zakresie, oznacza że przedmiotem postępowania wyjaśniającego mogą być zatem wyłącznie okoliczności wynikające z istniejących ewidencji, rejestrów i innych danych, czy też wyjaśnienie czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawcy, faktów oraz stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się zainteresowany, a także ustalenia, jakiego rodzaju ewidencja lub rejestry mogą zawierać żądane dane i ustalenia ewentualnych ich dysponentów (por. wyrok WSA w Kielcach z 15 listopada 2023 r., II SA/Ke 504/23, wyrok WSA w Krakowie z 18 kwietnia 2024 r., III SA/Kr 511/23). Postępowanie to służy więc usunięciu wątpliwości co do znanych, bo istniejących już faktów lub stanu prawnego (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 20 lipca 2023 r., II SA/Wr 53/23). W tym kontekście zasadnie wskazuje się, że niedopuszczalne jest kompletowanie w omawianym postępowaniu materiału dowodowego, mającego służyć wydaniu zaświadczenia określonej treści, gdyż treść zaświadczenia ma się opierać na już posiadanych przez organ ewidencjach, rejestrach, czy też zbiorach danych. Zaświadczenie nie może zatem opierać się na zbiorach danych będących w posiadaniu innych podmiotów, np. strony. Przedmiotem tego postępowania nie może być też analizowanie zmian w stanie prawnym i wyprowadzanie z tego odpowiednich wniosków. Nie może ono także zmierzać do formułowania przez organ ocen prawnych odnoszących się do danych przez niego posiadanych, jak również - do formułowania ocen w oparciu o orzeczenia sądowe i dokumenty innych organów (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 2 listopada 2023 r., I SA/Bd 416/23). Zaświadczenie ma być oparte na dokumentach, zatem to, co ma potwierdzać musi być oczywiste, wynikające w sposób bezsporny z tych dokumentów. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, w pierwszej kolejności odnieść należy się do zarzutu wadliwego określenia przez organy obu instancji zakresu żądania skarżącego. Jak wynika z akt sprawy skarżący w dniu 24 lutego 2025 r. zwrócił się do organu I instancji o wydanie zaświadczenia "potwierdzającego wpis w ewidencji gruntów i budynków w zakresie zmiany numeru i powierzchni działki numer [...] i [...] położonej w obrębie M., gmina N.". Wskazał, że zaświadczenie jest mu niezbędne celem przedłożenia w "Sądzie Rejonowym" (k. 2 akt organu I instancji). W ocenie Sądu wskazany wyżej zakres żądania nie budzi wątpliwości i został jednoznacznie wyrażony we wniosku. Trafnie zatem przyjęły organy, że skarżący żąda wydania zaświadczenia o określonej treści, wskazanej we wniosku i w konsekwencji prawidłowo rozpoznawały go w trybie art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. W tym miejscu podzielić należy stanowisko organów, że organ związany jest treścią żądania i nie jest uprawniony do jego interpretacji, zwłaszcza gdy nie budził on żadnych wątpliwości (art. 61 § 1 k.p.a.). Zauważyć również należy, że przy określaniu zakresu żądania skarżącego o wydanie zaświadczenia uwzględniono kopię pisma – zarządzenia Sądu Rejonowego w B. Zamiejscowy Wydział [...] w H. z [...] lutego 2025 r. ([...]), załączoną na etapie postępowania zażaleniowego. Z treści tego pisma wynikało, że w niniejszej sprawie zasadnym jest wyjaśnienie za jakie działki (udziały w prawie własności) wniesione przez W.L. jako wkład do RSP, zostały wydzielone działki oznaczone nr [...] i [...] położone w obrębie M., gmina N. na podstawie decyzji z dnia 4 czerwca 2012 r nr GK.6017-9/10 wraz z pierwotnymi tytułami własności do nieruchomości wniesionych do RSP (k. 5 akt organu II instancji). Biorąc pod uwagę przedstawioną powyżej treść żądania oraz charakter zaświadczeń wydawanych na postawie art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. podzielić należy stanowisko organu II instancji, że wydanie zaświadczenia zgodnie z żądaniem skarżącego nie było możliwe. Organ nie dysponował bowiem dokumentacją, z której jednoznacznie wynikałyby zmiany numerów i powierzchni ww. działek na przestrzeni lat. Zakres zaś postępowania wyjaśniającego mającego doprowadzić do ustalenia powyższych danych wymagał przeprowadzenia wielu czynności geodezyjnych i przekraczał "konieczny zakres" omawianego postępowania. Powyższy pogląd organu nie budzi wątpliwości Sądu, znajduje odzwierciedlenie w dołączonym do sprawy materiale dowodowym i jako taki odpowiada prawu. W niniejszej sprawie organy zgromadziły posiadane w swoich zasobach dokumenty, w tym dokumenty archiwalne i oceniły je w kontekście możliwości wydania zaświadczenia jako oświadczenia wiedzy (potwierdzenie danych, które posiada). Dokumenty te znajdują się w aktach sprawy organu I instancji k. 4-89. Na podstawie tej analizy organy ustaliły, że działki nr [...] i [...] zostały wydzielone za grunty wkładowe w RSP; w rejestrze z wydzielenia gruntów wkładowych członków RSP wynika, że L.W., s. T. i J. był członkiem rolniczej spółdzielni produkcyjnej z wniesionym wkładem gruntowym o powierzchni 7,38 ha, co odpowiada udziałowi 0,0487 w całości gruntów wkładowych; z aktu zaś własności ziemi z dnia [...] lipca 1973 r. ([...]), wynika, że W.L. był właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 5,53 ha. Ocena tej dokumentacji doprowadziła również do wniosku, że powierzchnia działek z aktu własności ziemi nie odpowiada powierzchni wkładu wniesionego do RSP. Jednocześnie organy wskazały, że nie dysponując dokumentacją pozwalającej na określenie pierwotnych tytułów własności do wszystkich nieruchomości wniesionych do RSP, nie mogły wydać zaświadczenia żądanej treści. Sąd stanowisko to podziela. Realizacja żądania skarżącego we wskazanym wyżej zakresie wobec braku dokumentacji pozwalającej na określenie pierwotnych tytułów własności do wszystkich nieruchomości wniesionych do RSP – bez wątpienia wymagała przeprowadzenia czynności geodezyjnych, o których mówi organ odwoławczy, a polegających na porównaniu stanu danych "historycznych" z obecnym stanem ewidencyjnym i wyjaśnieniu jakie działki zostały wniesione przez W.L. jako wkład do RSP. Żądane przez skarżącego informacje jak prawidłowo wskazał organ odwoławczy mogły być pozyskane jedynie w wyniku opracowań geodezyjnych i kartograficznych, które wykonują przedsiębiorcy, jednostki organizacyjne, a także osoby legitymujące się uprawnieniami zawodowymi w dziedzinie geodezji i kartografii - art. 11 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2024 r. poz. 1151 ze zm.). Słusznie zatem wywiódł organ, że wymienione wyżej prace geodezyjne polegające na sporządzeniu wyjaśnienia przekraczają hipotezę normy prawnej wyrażonej w art. 218 § 1 k.p.a. oraz bez wątpienia nie mieszczą się w dyspozycji art. 218 § 2 k.p.a. Skarżący w omawianym postępowaniu domagał się bowiem od organu ewidencyjnego pozyskania dodatkowego materiału dowodowego, w tym innego niż akt własności ziemi, a mianowicie aktów notarialnych zakupu działek czy aktów dziedziczenia, porównania danych zawartych w tych aktach celem ustalenia a następnie potwierdzenia w wydanym zaświadczeniu - jakie konkretne działki zostały wniesione przez jego poprzednika prawnego jako wkład do RSP a jakie otrzymał w wyniku nadania aktu własności ziemi. Powyższe ustalenia faktyczne miały rozstrzygnąć prawidłowość stwierdzenia o niezgodności pomiędzy aktem własności ziemi a wykazanymi jako wkład do Spółdzielni działkami. W tym miejscu jeszcze raz podkreślić należy, ze natura zaświadczenia sprowadza się do prostego przeniesienia (zacytowania) danych znajdujących się w posiadaniu organu. Zaświadczenie nie może mieć charakteru prawotwórczego, ustalającego, ani rozstrzygającego sytuacje sporne. Oznacza to, w sytuacji, gdy organ nie posiada w prowadzonych rejestrach danych, które mogłyby stanowić podstawę wydania zaświadczenia stosownie do żądania wnioskodawcy, oczywistym jest, że nie może wydać zaświadczenia o żądanej treści. Co istotne dla braku możliwości potwierdzenia faktów lub stanu prawnego nie mają znaczenia przyczyny, dla których organ nie znajduje się w posiadaniu określonych danych, brak ten nie obliguje również organu do prowadzenia postępowania wyjaśniającego zmierzającego do ustalenia faktów czy stanu prawnego. Skoro zaświadczenie z istoty swej może dotyczyć nie budzących wątpliwości danych znajdujących się w ewidencjach organu, rejestrach czy innego rodzaju zbiorach, to przedmiotem żądania nie może być, tak jak w niniejszej sprawie - wniosek zmierzający w swej istocie do ustalenia zasadnych w ocenie skarżącego, a nieprzeprowadzonych czynności dowodowych. Reasumując powyższe, Sąd w składzie obecnym podziela stanowisko organów, że żądane przez skarżącego zaświadczenie nie spełnia wymagań oświadczenia wiedzy organu, a zakres postępowania wyjaśniającego do wydania zaświadczenia o żądanej treści przekracza ramy postępowania wyjaśniającego w koniecznym zakresie zgodnie z art. 218 § 2 k.p.a. Końcowo zauważyć należy, że zarzuty skargi i jej argumentacja stanowią niemal w całości powtórzenie zarzutów zażalenia i były już przedmiotem oceny organ II instancji. Ocenę tę Sąd w składzie obecnym w pełni podziela i uznaje za swoją. W szczególności zdaniem Sądu na uwzględnienie nie zasługuje zarzut, w którym skarżący podnosi, że zaskarżone postanowienie przesądza o zapisach w księdze wieczystej. Wbrew twierdzeniom skargi, organy orzekając o odmownie wydania zaświadczenia o żądanej treści, rozstrzygnęły jedynie o zasadności tego wniosku w oparciu o posiadaną dokumentację. W żadnej mierze nie przesądziły o wpisach w księdze wieczystej. Jeszcze raz powtórzyć należy, że w przypadku, gdy posiadane dokumenty nie pozwalają na uwzględnienie wniosku organ ten może jedynie odmówić wydania zaświadczenia, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie w myśl art. 219 k.p.a. Dlatego też brak jest podstaw do zarzucenia organom w tym zakresie nieprawidłowości. Z tych wszystkich względów sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.). W myśl art. 119 pkt 3 ww. ustawy, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło