II SAB/Bk 156/21

WyrokWSA w Białymstoku2022-01-20

Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Starosta G. pozostawał w bezczynności lub przewlekle prowadził postępowanie w sprawie wprowadzenia zmian danych w ewidencji gruntów i budynków, w sytuacji gdy ustalenie następców prawnych zmarłych właścicieli nieruchomości było niezbędne do merytorycznego rozstrzygnięcia wniosku?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Starosta G. nie pozostawał w bezczynności ani nie prowadził postępowania w sposób przewlekły. Organ podejmował niezbędne czynności zmierzające do zakończenia postępowania zgodnie z prawem, a okresy zawieszenia postępowania oraz konieczność ustalania następców prawnych zmarłych właścicieli nieruchomości, a także obiektywne przeszkody w uzyskaniu dokumentów, usprawiedliwiały przedłużający się czas trwania postępowania. Brak przedłożenia przez wnioskodawczynię wymaganego aktu notarialnego również przyczynił się do wydłużenia postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca T. M. wniosła skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę G. w sprawie wprowadzenia zmian danych w ewidencji gruntów i budynków. Zarzuciła organowi obojętność i niezałatwianie sprawy przez 30 lat, a także ponad 8-miesięczne postępowanie w Starostwie. Pełnomocnik skarżącej podtrzymał zarzuty, wskazując na błędy organu i przekroczenie terminów określonych w K.p.a. Starosta G. wniósł o oddalenie skargi, twierdząc, że nie pozostaje w bezczynności ani nie prowadzi postępowania przewlekle, a opóźnienia wynikają z konieczności przedłożenia przez skarżącą dokumentów własności oraz z obiektywnych przeszkód w ustaleniu następców prawnych zmarłych właścicieli nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia WSA Małgorzata Roleder, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 stycznia 2022 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T. M. na bezczynność oraz przewlekłe prowadzenie przez Starostę G. postępowania w sprawie wprowadzenia zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę Skargą złożoną [...] października 2021r. T. M. zarzuciła Staroście G. bezczynność oraz przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie z jej wniosku o wprowadzenie zmiany w ewidencji gruntów i budynków. Podała, że skarga jest podyktowana "obojętnością urzędów do sprostowania niewłaściwych danych w ewidencji od 30 lat i obecnie toczącego się postępowania w Starostwie od ponad 8 miesięcy oraz skupieniu uwagi na kamuflowaniu błędów urzędniczych aniżeli dążeniu do załatwienia sprawy w sposób prawny i racjonalny". Ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącej pismem procesowym z [...] stycznia 2022r. podtrzymał zarzuty skargi podnosząc, że błędy w rozpoznawaniu sprawy popełnione przez Starostę G. ( w tym przedwczesne zawieszenie postępowania) doprowadziły do tego, że sprawa skarżącej była rozpatrywana przez organ przez około rok, co niewątpliwie przekracza terminy wskazane w art. 35 K.p.a. Starosta G. w odpowiedzi na skargę wniósł o uznanie jej za niezasadną. Stwierdził, że nie prowadzi postępowania przewlekle ani nie pozostaje w bezczynności. Stwierdził, że gdyby wnioskodawczyni (skarżąca) lub pozostałe strony postępowania przedłożyły do organu oryginał aktu notarialnego przenoszącego własność nieruchomości (lub odpis aktu notarialnego poświadczany za zgodność z oryginałem przez uprawnione osoby), zmiana w ewidencji gruntów i budynków nastąpiłaby w drodze czynności materialno-technicznej zgodnie z art. 24 ust. 2b pkt 1e ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, bez konieczności ustalania następców prawnych byłych właścicieli nieruchomości. Podkreślił, że wnioskodawczyni była informowana o konieczności przedłożenia dokumentu własności niejednokrotnie (w rozmowie telefonicznej [...].03.2021r., pismem z [...].05.2021r., pismem z [...].06.2021r. i pismem z [...]. 06. 2021r.). Starosta dodał, że organ II instancji uznał ponaglenie skarżącej za nieuzasadnione stwierdzając w postanowieniu z dnia [...].10.2021r, że organ pierwszej instancji nie dopuścił się bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania. Opisując chronologię zdarzeń prawnych w sprawie wskazał, że pierwszą decyzję odmawiającą wprowadzenia wnioskowanych zmian wydał [...].05.2021r. a po jej uchyleniu w trybie odwoławczym decyzją z [...].06.2021r. z uwagi na niezapewnienie udziału w postępowaniu osobom ujawnionym w ewidencji gruntów jako właściciele nieruchomości (albo ich następcom prawnym), wykonywał zalecenia organu odwoławczego i poszukiwał następców prawnych J. P. i R. P.. Nie mogąc ustalić we własnym zakresie kręgu następców prawnych osób wpisanych jako właściciele nieruchomości, postanowieniem z dnia [...].09.2021r. zawiesił postępowanie w sprawie, które to postanowienie zostało uchylone w trybie zażaleniowym postanowieniem z [...].10.2021r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje; Skarga podlegała oddaleniu. Na wstępie sąd wskazuje, że skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym przy zastosowaniu art. 119 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który to przepis pozwala sądowi na rozpoznawanie w trybie uproszczonym skarg na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania w sprawie. Sąd stwierdza także, że wniesienie skargi poprzedzone zostało wniesionym do organu wyższej instancji ponagleniem, które w postępowaniu administracyjnym jest właściwym środkiem odwoławczym do kwestionowania bezczynności lub przewlekłości postępowania organu pierwszej instancji. Powyższe pozwalało sądowi na przystąpienie do merytorycznej oceny skargi. Sąd zauważa także, że zarzucenie organowi w jednej skardze bezczynności i przewlekłości postępowania nie jest niedopuszczalnym skumulowaniem dwóch skarg w sytuacji, gdy oboma zarzutami kwestionowana jest terminowość i sprawność działania w tej samej sprawie administracyjnej. Objęcie jedną skargą obu form opieszałości organu inicjuje jedną sprawę administracyjną, w której sąd ma obowiązek rozpoznać i rozstrzygnąć spór o legalność braku wydania aktu lub niezałatwienia sprawy w terminie. Znajduje to umocowanie w zasadzie prawnej, że przedmiotem zaskarżenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym może być tylko jedna decyzja lub jeden akt, którego legalność badana jest przez sąd administracyjny. Przedmiotem z kolei postępowania w sprawie ze skargi na bezczynność oraz przewlekłość postępowania organu, jest zasadniczo ustalenie, czy zachodzi potrzeba zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu lub podjęcia określonej czynności. W obu przypadkach sąd administracyjny dysponuje tymi samymi środkami prawnymi a ich zastosowanie jest obowiązkowe w razie stwierdzenia jakiejkolwiek postaci niesprawnego funkcjonowania organu, niezależnie od podniesionych w skardze zarzutów i wniosków oraz podstawy prawnej (vide: wyroki NSA z: 5 czerwca 2012r. sygn. II OSK 709/12, 24 lutego 2015r. sygn. II OSK 2225/14, 21 września 2018r. sygn. I OSK 16/17). W niniejszej zatem sprawie sąd miał obowiązek zbadania sprawy zarówno w aspekcie bezczynności, jak i przewlekłości oraz oceny, czy a jeśli tak, to która forma zawinionej opieszałości organu w załatwieniu sprawy wystąpiła. Zauważyć przy tym należy, że obie formy opieszałości organu mogą w jednej sprawie wystąpić łącznie i naprzemiennie. Pojęcia bezczynności organu oraz przewlekłości postępowania organu częściowo się bowiem pokrywają, gdyż bezczynność zawiera w sobie ewentualne przewlekłe prowadzenie postępowania, włącznie z brakiem podjęcia jakichkolwiek działań w sprawie. Z bezczynnością organu mamy do czynienia w sytuacji, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął postępowania w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Bezczynność organu jest niezałatwieniem sprawy w terminie. Przewlekłość postępowania organu zaś to opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, który wprawdzie podejmuje czynności w sprawie ale są one nieudolne, pozorne, wykonywane w znacznych odstępach czasowych i jako takie przesuwające termin załatwienia sprawy i wydłużające czas trwania postępowania administracyjnego. Instytucja bezczynności organu jest traktowana jako kwalifikowana forma przewlekłego prowadzenia postępowania (tak NSA w wyroku z 30 września 2014r. sygn. II OSK 87/14). Zgodnie z art. 12 K.p.a., organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Wyrażona w tym przepisie zasada szybkości postępowania ściśle związana z regulacjami zawartymi w art. 35-38 K.p.a., nie może jednak pozostawać w sprzeczności z obowiązkiem organu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela. W art. 35 K.p.a. zostały określone terminy do załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 K.p.a.). Ponadto w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie organ powinien podać stronom przyczyny zwłoki i wskazać nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 K.p.a.), ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 K.p.a.). Samo informowanie strony o niezałatwieniu sprawy w terminie nie chroni organu przed zarzutem bezczynności postępowania, ponieważ działania organu w tym zakresie również podlegają kontroli sądu administracyjnego. W sprawach ze skargi na przewlekłość postępowania administracyjnego sąd administracyjny bada, czy podejmowane przez organ czynności zmierzają do należytego i szybkiego załatwienia sprawy. Ustalając przy tym fakt przekroczenia terminu, należy mieć na uwadze, że zgodnie z art. 35 par. 5 K.p.a. do terminów załatwienia sprawy nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. A zatem sąd rozpoznając skargę na bezczynność lub przewlekłość postępowania organu winien rozważyć wszelkie okoliczności związane z pozostawaniem przez organ w zwłoce z załatwieniem sprawy w terminach przewidzianych Kodeksem postępowania administracyjnego. Z akt administracyjnych wynika następujący tok czynności i działań organu przy załatwianiu wniosku T. M. z dnia [...].03.2021r. o wprowadzenie w ewidencji gruntów i budynków zmiany wpisu odnoszącego się do działki o numerze geodezyjnym [...] położonej w G. poprzez wpisanie jako jej właścicieli spadkobierców A. K. (wymienionych w sądowym postanowieniu o stwierdzeniu nabycia spadku), a która – zdaniem wnioskodawczyni – skutecznie nabyła działkę od J. i R. P. aktem notarialnym z 7.05.1990r., - umową sprzedaży warunkowej tj. zawartej pod warunkiem, że Naczelnik Miasta i Gminy w G. nie skorzysta z prawa pierwokupu nieruchomości na podstawie art. 82 ustawy z dnia 29.04.1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości: 1). [...].03.2021r. Starosta G. wszczął postępowanie w sprawie i wystosował do wnioskodawczyni wezwanie do przedłożenia oryginału lub poświadczonego za zgodność z nim odpisu aktu notarialnego przenoszącego na A. K. własność nieruchomości – działki o numerze [...] w G.; 2). kopia odpisu aktu notarialnego, na który jako zdarzenie prawne skutecznie dowodzące przeniesienia własności nieruchomości powołała się wnioskodawczyni wpłynęła do organu [...] kwietnia 2021r; 3) decyzją z [...].05.2021r. Starosta G. odmówił wprowadzenia do ewidencji gruntów i budynków żądanej zmiany w odniesieniu do osób właścicieli działki nr [...] w G. uznając notarialną umowę sprzedaży warunkowej nieruchomości wobec braku przedłożenia ostatecznej umowy przenoszącej własność nieruchomości za akt nie mogący skutkować przeniesieniem prawa własności nieruchomości; 4) decyzją z [...].06.2021r. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. orzekł o uchyleniu decyzji organu I instancji stwierdzając brak zapewnienia udziału w postępowaniu osobom ujętym w ewidencji gruntów jako właściciele nieruchomości o numerze geodezyjnym [...], położonej w G.. Organ odwoławczy zalecił zawiadomienie o postępowaniu tych osób i doręczenie im decyzji; 5) decyzja organu odwoławczego wpłynęła do organu I instancji [...].06.2021r. a w dniu [...].06.2021r. organ I instancji wystąpił do Urzędu Gminy w W. o przesłanie aktu zgonu J. P. i R. P. – osób ujawnionych w ewidencji gruntów jako właściciele nieruchomości objętej żądaniem wprowadzenia zmian podmiotowych. Jednocześnie wystąpił do Sądu Rejonowego w G. o udzielenie informacji, kto jest zarządcą masy spadkowej po J. P. oraz kto jest kuratorem spadku po R. P.; 6) pismem z [...].06.2021r. Starosta G. wystąpił do T. M. o przedłożenie oryginału aktu notarialnego przenoszącego przez J. i R. P. własność nieruchomości objętej żądaniem wprowadzenia zmian podmiotowych (lub poświadczonego za zgodność z nim odpisu aktu notarialnego); 7) z uwagi na stwierdzenie T. M., że żądany akt notarialny poświadczony za zgodność z oryginałem przedłożyła organowi II instancji na etapie postępowania odwoławczego, pismem z [...].06.2021r. Starosta G. wystąpił do organu II instancji o udostępnienie tego dokumentu 8) w dniu [...].06.2021r. wpłynął do organu I instancji nadesłany przez T. M. poświadczony za zgodność z oryginałem odpis aktu notarialnego umowy sprzedaży warunkowej z [...].05.1990r. Starosta G. pismem z [...].06.2021r. wezwał pozostałych spadkobierców A. K. do nadesłania oryginału aktu notarialnego przenoszącego przez J. i R. P. własność nieruchomości objętej żądaniem wprowadzenia zmian podmiotowych; 9) w dniu [...].07.2021r. wpłynęły do organu I instancji akty zgonu J. P. i R. P.; 10) w dniu [...].08.2021r. Starosta G. zawiadomił o wszczęciu postępowania z wniosku T. M. dotychczasowe strony (spadkobierców A. K.) oraz kuratora spadku po R. P. wskazanego przez Sąd Rejonowy w G. pismem z [...].07.2021r. oraz wystąpił do żony J. P. D. P. o przesłanie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po J. P. albo innego dokumentu pozwalającego ustalić krąg stron postępowania; 11) w dniu [...].08.2021r. Starosta G. wystąpił do Urzędu Miasta w G. o informację, czy temu urzędowi jest znany zarządca masy spadkowej po J. P.. Jednocześnie Starosta odnotował wpływ pisma z [...].08.2021r. kuratora spadku po R. P. informującego o nałożeniu na kuratora obowiązku ustalenia spadkobierców R. P. w drodze postępowania o stwierdzenie nabycia spadku, który to wniosek zostanie złożony po skompletowaniu dokumentów; 12) postanowieniem z [...].09.2021r. Starosta G. zawiesił postępowanie w sprawie do czasu ustalenia we właściwym postępowaniu spadkobierców zmarłych J. P. i R. P.; 13)postanowieniem z dnia [...].10.2021r. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. orzekł o uchyleniu postanowienia organu I instancji o zawieszeniu postępowania uznając je za przedwczesne bo nie poprzedzone pozyskaniem postanowień sądu powszechnego o ustanowieniu kuratora spadku po R. P. i po J. P.. Postanowienie organu II instancji wpłynęło do Starosty [...].10.2021r.; 14) w dniu 11.10.2021r. Starosta G. wystąpił równocześnie do Sądu Rejonowego w G. i do D. Po. o nadesłanie dokumentu ustanawiającego D. P. zarządcą masy spadkowej po J. P. oraz do Urzędu Miasta w G. o wskazanie sygnatury akt sprawy o rozgraniczenie, w których to aktach wedle zaleceń organu II instancji należałoby poszukiwać postanowienia o ustanowieniu zarządcy masy spadkowej po J. P.; 15) w dniu [...] października 2021r. wpłynęło do organu I instancji ponaglenie T. M., które organ I instancji przy piśmie z [...].10.2021r. przesłał organowi II instancji; 16) w okresie od przekazania ponaglenia do organu II instancji ([...].10.2021r.) do dnia rozpoznania ponaglenia ([...].10.2021r.) Starosta G. ponowił czynności poszukiwawcze dokumentu ustanawiającego D. P. zarządcą masy spadkowej po J. P. występując o jego nadesłanie do Sadu Rejonowego w G. i do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., który dysponował aktami sprawy o rozgraniczenie, w których poszukiwany dokument mógł się znajdować (pismami z [...].10.2021r. i [...].10.2021r.) 17) postanowieniem z [...].10.2021r. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uznał ponaglenie za niezasadne stwierdzając, że organ I instancji nie dopuścił się bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania. Organ II instancji zauważył, że uchylone w trybie zażaleniowym postanowienie organu I instancji o zawieszeniu postępowania w sprawie, wpłynęło do tego organu [...].10.2021r. z zaleceniem przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego a zatem załatwienie sprawy powinno nastąpić do [...].11.2021r. Gdyby ten termin nie mógłby zostać dotrzymany z uwagi na konieczność przeprowadzenia dodatkowego postepowania, organ I instancji będzie musiał zastosować art. 36 par. 1 K.p.a.; 18) w dniu [...].10.2021r. T. M. wniosła skargę na bezczynność i przewlekłość postępowania Starosty G.; 19) zawiadomieniem z [...].11.2021r. Starosta Powiatowy w G. powiadomił strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz przesunął termin wydania decyzji do [...].12.2021r.; 20) decyzją z [...].11.2021r. Starosta G. zakończył postępowanie w sprawie odmawiając po raz kolejny wprowadzenia w ewidencji gruntowi budynków miasta G. żądanej przez T. M. zmiany osób właścicieli działki nr [...] położonej w G. w oparciu o akt notarialny nie przenoszący własności nieruchomości; W oparciu o opisany wyżej tok działań organu w postępowaniu, począwszy od wpływu wniosku T. M. w dniu [...].03.2021r. do daty wniesienia skargi na bezczynność i przewlekłość postępowania organu ([...].10.2021r.) sąd stwierdza, że Starosta G. nie pozostawał w bezczynności albowiem podejmował na bieżąco konieczne czynności, które doprowadzić miały do zakończenia postępowania w sposób zgodny z przepisami prawa materialnego i przy zapewnieniu wszystkim stronom postępowania możliwości udziału w nim. Pierwszą decyzję w sprawie podjął w ciągu miesiąca od uzupełnienia przez skarżącą wniosku poprzez przedłożenie kopii aktu notarialnego, na który to akt notarialny jako zdarzenie prawne skutecznie (zdaniem skarżącej) dowodzące przeniesienia na jej poprzedniczkę prawną własności nieruchomości powoływała się. Okresu od wydania decyzji z [...].05.2021r. do zwrotu akt po rozpoznaniu odwołania tj. do [...].06.2021r. nie można zaliczać do biegu terminu do załatwienia sprawy z mocy wyłączenia wynikającego z art. 35 par. 5 K.p.a. Zgodnie bowiem z art. 35 par. 5 K.p.a. do terminów załatwienia sprawy nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. Po [...].06.2021r. organ I instancji intensywnie realizował zalecenia organu odwoławczego w kierunku ustalenia właściwego kręgu stron postępowania tj. umożliwienia udziału w postępowaniu właścicielom nieruchomości ujawnionym w ewidencji a po ustaleniu, że osoby te nie żyją podjętymi działaniami najpierw dążył do uzyskania koniecznych aktów zgonu (na które oczekiwał od [...].06.2021r. do [...].07.2021r.) a po ich wpłynięciu do akt sprawy podjął czynności poszukiwawcze następców prawnych nieżyjących osób. Równolegle w związku z twierdzeniem skarżącej, że właściwy odpis aktu notarialnego przenoszący własność nieruchomości na A. K. został przedłożony organowi II instancji na etapie postępowania odwoławczego, Starosta G. podjął działania zmierzające do uzyskania koniecznego dla pozytywnego załatwienia sprawy oryginału bądź poświadczonego za zgodności z nim odpisu aktu notarialnego przenoszącego własność nieruchomości, żądając od wszystkich spadkobierców A. K. przedstawienia takiego dokumentu. Nie mogąc we własnym zakresie ustalić w sposób właściwy kręgu spadkobierców nieżyjących J. P. i R. P. postanowieniem z [...].09.2021r. organ I Instancji zawiesił postępowanie w sprawie. Okresu trwania postępowania zażaleniowego tj. okresu od wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania do zwrotu akt po rozpoznaniu zażalenia (od [...] września 2021r. do [...].10.2021r.) także nie można wliczać do okresu biegu terminu do załatwienia sprawy. T. M. wniosła ponaglenie w momencie, gdy organ I instancji realizował zalecenia organu II instancji wskazane w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...].10.2021r. a skargę na bezczynność i przewlekłość postępowania organu w momencie, gdy organ I instancji pozostawał w miesięcznym terminie do wydania decyzji, który rozpoczął bieg w dacie zwrotu akt po rozpoznaniu zażalenia tj. [...].10.2021r. Bezspornie, zdaniem sądu, Starosta G. nie pozostawał w bezczynności traktowanej jako brak działań zmierzających do załatwienia sprawy w terminach kodeksowych albowiem podejmował szereg koniecznych czynności, w tym jurysdykcyjnych (opisanych chronologicznie w punktach), które miały bezpośredni wpływ na bieg terminów kodeksowych tj. wydłużały w sposób usprawiedliwiający organ datę zakończenia postępowania. Zdaniem sądu, postępowania organu nie można także uznać za przewlekłe w kodeksowym rozumieniu tego pojęcia. Przewlekłość w prowadzeniu postępowania administracyjnego występuje wówczas, gdy podejmowane przez organ czynności procesowe nie charakteryzują się niezbędną koncentracją, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych do merytorycznego załatwienia sprawy. Przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania administracyjnego zaistnieje w sytuacji, gdy będzie mu można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by skończyło się ono w rozsądnym terminie. Innymi słowy oznacza to, że z przewlekłością postępowania mamy do czynienia wówczas, gdy postępowanie administracyjne trwało dłużej niż było to konieczne do wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne do rozstrzygnięcia sprawy. W piśmiennictwie prawniczym dotyczącym omawianej regulacji pod pojęciem "przewlekłego prowadzenia postępowania" rozumie się sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest w bezczynności (por. J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (por. B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011). Przeszkodą do szybkiego załatwienia sprawy z wniosku skarżącej były okoliczności obiektywne, niezależne od organu tj. fakt ujawnienia zgonu osób uwidocznionych w ewidencji gruntów jako właściciele nieruchomości, co do której skarżąca wnosiła o zmianę wpisu osób mających do nieruchomości uprawnienia właścicielskie i wynikającą z ujawnionego faktu zgonu konieczność udokumentowania ww. faktu, a następnie poszukiwania następców prawnych tych osób i udokumentowania w aktach następstwa prawnego. Nie sposób też nie zgodzić się z organem, że gdyby wnioskodawczyni (skarżąca) lub pozostałe strony postępowania przedłożyły do organu oryginał aktu notarialnego przenoszącego własność nieruchomości (lub odpis aktu notarialnego poświadczany za zgodność z oryginałem przez uprawnione osoby), zmiana w ewidencji gruntów i budynków nastąpiłaby w drodze czynności materialno-technicznej zgodnie z art. 24 ust. 2b pkt 1e ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, bez konieczności ustalania następców prawnych byłych właścicieli nieruchomości, którzy w postępowaniu w sprawie wpisu w ewidencji gruntów i budynków uczestniczą tylko wówczas, gdy przechodzi ono w fazę postępowania jurysdykcyjnego kończącego się decyzją. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł o oddaleniu skargi (art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło