II SAB/Bk 49/12

PostanowienieWSA w Białymstoku2012-09-27

Skład orzekający: Małgorzata Roleder, Grażyna Gryglaszewska, Stanisław Prutis

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga dotycząca nieterminowej wypłaty świadczenia z pomocy społecznej, wniesiona na podstawie Działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga dotycząca nieterminowej wypłaty świadczenia z pomocy społecznej, wniesiona na podstawie Działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, nie mieści się w katalogu spraw podlegających kontroli sądu administracyjnego określonym w art. 3 § 2 pkt 1-8 PPSA. Czynności podejmowane przez organy w trybie postępowania skargowego nie dają podstaw do uruchomienia postępowania sądowoadministracyjnego, dlatego taka skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Stan faktyczny
M. K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, zarzucając Dyrektorowi Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w B. nieterminową wypłatę przyznanego jej zasiłku stałego za styczeń 2012 r., która nastąpiła dopiero w lutym 2012 r. Skarżąca nie kwestionowała wysokości świadczenia, lecz opieszałość organu w jego wypłacie. Organ administracji wniósł o oddalenie skargi, wyjaśniając przyczyny opóźnienia związane ze zmianą decyzji przyznającej zasiłek oraz kolejnością rozpatrywania spraw i uruchomieniem środków na pomoc społeczną. Na rozprawie skarżąca sprecyzowała, że zarzut "bezczynności" dotyczy nieterminowej wypłaty świadczenia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, sędzia NSA Stanisław Prutis, Protokolant Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 września 2012 r. sprawy ze skargi M. K. na działalność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w B. w przedmiocie nieterminowej wypłaty świadczenia p o s t a n a w i a odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] czerwca 2012 r. M. K. wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku pod zarzutem naruszenia prawa. Podniosła, iż skarga jej dotyczy niewykonania przez organ I instancji własnej decyzji z dnia 24 października 2011 r., tj. niewypłacenia przez Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w B. w styczniu 2012 r. przyznanego jej zasiłku stałego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w B. wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, iż na mocy własnej decyzji z dnia [...] października 2011 r. nr [...]skarżącej przyznano zasiłek stały na okres od 1 lipca 2011 r. do 30 września 2014 r., w tym od: 1 lipca 2011 r. do 31 lipca 2011 r. w wysokości 438,25 zł, od 1 sierpnia 2011 r. do 31 sierpnia 2011 r. w wysokości 219,10 zł i od 1 września 2011 r. do 30 września 2014 r. w wysokości 438,25 zł. Wypłata za okres od 1 lipca 2011 r. do 31 października 2011 r. w kwocie 1533,85 zł nastąpiła w dniu 27 października 2011 r. Powyższa decyzja uległa jednak zmianie na mocy art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej (zmiana sytuacji dochodowej wnioskodawcy) w części dotyczącej wysokości przyznanego zasiłku stałego w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 30 września 2014 r. poprzez ustalenie jego wysokości na kwotę 386,42 zł. W tym stanie rzeczy organ nie mógł wypłacić skarżącej w styczniu 2012r. zasiłku stałego w kwocie 438,25zł, bowiem przysługiwał jej zasiłek stały w innej (niższej) kwocie niż było to ustalone decyzją z dnia 21 października 2011 r. Organ podkreślił, iż decyzja zmieniająca została wydana w terminie określonym w art. 35 kpa, zaś świadczenie za styczeń 2012 r. zostało wypłacone w dniu 17 lutego 2012 r. (przelew z MOPR na konto Strony). A zatem niezasadnym jest stwierdzenie, że organ nie dokonał żadnej czynności w przewidzianym w obowiązującym systemie prawa terminie. Następnie organ wyjaśnił, iż ze względu na fakt, że w styczniu 2012 r. środki na pomoc społeczną zostały uruchomione dopiero w drugiej połowie miesiąca, realizacja wszystkich spraw, w tym dotyczących zasiłków stałych, odbywała się według kolejności (od pierwszych dat wpływu w 2012 r.) wszczętych postępowań i złożonych wniosków do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w B. Dodatkowo nadmieniono, że styczeń każdego roku, w tym także roku 2012, jest okresem intensywnej pracy pracowników Ośrodka, bowiem w tym czasie Ośrodek przyznaje w pierwszej kolejności m.in. obiady dzieciom w szkole w celu niwelowania skutków niedożywienia dzieci oraz usługi opiekuńcze osobom, które ze względu na wiek, chorobę lub niepełnosprawność nie mogą samodzielnie funkcjonować w środowisku lokalnym i wymagają pomocy osoby drugiej. Wiąże się to z koniecznością prowadzenia wielu postępowań administracyjnych przez Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w B. kończących się wydaniem decyzji. Biorąc pod uwagę powyższe w ocenie Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w B. sprawa M. K. została załatwiona w terminie przewidzianym w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego i dotyczy to nie tylko wydania decyzji, ale również wypłaty świadczenia i nie ma przesłanek wskazujących na bezczynność organu, dlatego też skargę ww. należy oddalić. Na rozprawie w dniu 27 września 2012 r. skarżąca sprecyzowała zarzuty wniesionej skargi, wskazując, iż "bezczynność" organu polega na nieterminowym wypłaceniu jej przyznanego świadczenia za styczeń 2012 r. dopiero w lutym 2012 r. Skarżąca nie kwestionowała samej wysokości przyznawanego jej świadczenia, ale opieszałość pracowników Ośrodka przy jego wypłacie. Wskazała na nieprawidłowości działania pracowników MOPR przy wypłacie świadczenia za styczeń 2012 r., w szczególności na liczne omyłki przy sporządzaniu wywiadu środowiskowego, co w jej ocenie miało wpływ na nieterminową wypłatę świadczenia, a w konsekwencji na pozostawanie jej przez okres jednego miesiąca bez środków do życia. Końcowo wskazała na brak zdyscyplinowania pracowników MOPR. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Na wstępie podnieść należy, iż zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Na podstawie § 2 pkt 1 – 8 przywołanego przepisu kontrola, o której mowa wyżej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty szczegółowo wymienione w tym przepisie, wśród których są decyzje, postanowienia, czynności materialno - techniczne, akty prawa miejscowego, inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego, akty nadzoru oraz bezczynność organów w przypadkach określonych w przepisie (§ 2 pkt 1 - 8). Przedstawiony katalog ma charakter zamknięty, co ma tę konsekwencję, że wniesienie skargi na akt nienależący do niego, skutkuje jej odrzuceniem jako niedopuszczalnej. Analiza akt sprawy niniejszej, a w szczególności wyjaśnienia skarżącej złożone podczas rozprawy sądowej w dniu 27 września 2012 r. wskazują, iż przedmiotowa skarga jest wyrazem niezadowolenia skarżącej ze sposobu działania MOPR w B. przy dokonywaniu wypłat świadczeń z pomocy społecznej, a konkretnie nieterminowego wypłacania przyznanego jej zasiłku stałego za miesiąc styczeń 2012 r. dopiero w lutym 2012 r. Skarżąca wskazała na opieszałość pracowników przy prowadzeniu tego rodzaju działań, a także na brak dyscypliny w MOPR w B. W tym stanie rzeczy uznać należy, iż skarga niniejsza została złożona w trybie postępowania skargowego uregulowanego w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego. Przedmiotem skargi we wskazanym zakresie może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub słusznych interesów obywateli, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwienie sprawy (art. 227 kpa). Podkreślić jednakże należy, iż celem tego postępowania jest naprawienie błędów i zaniedbań, a nie wydawanie określonych regularnymi procedurami rozstrzygnięć spraw, w toku instancji administracyjnych lub sądowych. Procedura skargowa unormowana w kpa i przepisach wykonawczych ma cechy samodzielnego, jednoinstancyjnego postępowania administracyjnego uproszczonego, kończącego się czynnością materialno – techniczną, informacją o sposobie załatwieniu sprawy – art. 238 § 1 kpa. Czynności podejmowane przez organy administracji publicznej w trybie przepisów działu VIII kpa nie dają jednak podstaw do uruchomienia postępowania sądowoadministracyjnego, nie mieszczą się bowiem w zakresie przedmiotowym objętym art. 3 § 2 pkt 1 – 8 p.p.s.a. i nie podlegają kognicji Sądu Administracyjnego. Powyższe stanowisko jest zgodne z poglądem wyrażonym w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 2002 r. II SA/Wr 3121/01 (nie publ.), w którym stwierdzono, iż: "sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu Działu VIII kpa, a więc związanych z krytyką należytego wykonania zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników (art. 227 kpa)". Podobnie w tezie postanowienia NSA z dnia 9 grudnia 1999 r. sygn. akt II SAB 7/99 wskazano, iż "ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII kpa, nie podlega kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego". Konsekwencją powołanych orzeczeń jest uznanie, iż w przypadku skierowania takiej skargi do sądu administracyjnego musi ona być odrzucona jako niedopuszczalna (tak: B. Adamiak, J. Borkowski. "Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz", Wydawnictwo C.H. Beck 2004 r. wyd. 6, str. 816 i nst.). Z tych też względów na podstawie art. 58 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło