II SAB/Bk 55/13

PostanowienieWSA w Białymstoku2013-07-08

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Oleksicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która wykazała miesięczny dochód rodziny na poziomie 3.242,53 zł i wydatki na poziomie 3.036,20 zł, w tym wydatki okazjonalne, jest w stanie ponieść koszty sądowe w kwocie 50 zł, nie naruszając koniecznego utrzymania rodziny?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 50 zł, uznając, że wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny. Jednakże, odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie, wskazując, że wnioskodawczyni jest w stanie wygospodarować kwotę 50 zł na pokrycie kosztów sądowych, co nie doprowadzi do niedostatku w utrzymaniu rodziny, zwłaszcza że część wykazanych wydatków ma charakter okazjonalny.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni J. W. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wykazała, że jej dwuosobowa rodzina osiąga miesięczny dochód w wysokości 3.242,53 zł, a wydatki wynoszą 3.036,20 zł. Wśród wydatków znajdują się zarówno bieżące potrzeby, jak i wydatki okazjonalne, np. zakup drukarki. Rodzina posiada majątek w postaci mieszkania, domu i działek budowlanych. Wnioskodawczyni jest schorowana i ponosi zwiększone wydatki na leczenie.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 50 zł, a w pozostałym zakresie odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 08 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. W. na przewlekłość postępowania P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. w przedmiocie załatwienia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia, że przedsięwzięcie inwestycyjne powstało w warunkach samowoli p o s t a n a w i a - przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 50 zł (pięćdziesięciu złotych), - w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy. J. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem E. W. Wysokość miesięcznego dochodu dwuosobowej rodziny to łączna kwota 3.242,53 zł, w tym: emerytura J. W. – 1.641,23 zł oraz 1.601,30 zł uzyskiwane przez E. W. z tytułu przyznanej emerytury i dodatku pielęgnacyjnego. Wykazane wydatki skarżącej za [...] br. wynoszą 3.036,20 zł, w szczególności: czynsz – 550 zł; telefon – 252,90 zł; energia elektryczna – 82,32 zł; lekarstwa – 266,98 zł; usługi pocztowe – 50 zł; usługi ksero – 50 zł; bieżące utrzymanie, środki czystości, kosmetyki, drobne artykuły – 1.200 zł; wpisy sądowe – 105 zł; wymiana drukarki komputerowej – 379 zł; mycie okien – 100 zł. J. W. jest zadłużona wobec sąsiadki na kwotę 150 zł oraz z tytułu skopania działki na 150 zł. Skarżąca ma do opłacenia dwa wpisy sądowe w postępowaniu przed WSA w Warszawie na łączną sumę 400 zł. Majątek wnioskodawczyni stanowi: mieszkanie o powierzchni [...] m², dom drewniany wybudowany w latach [...] – [...] oraz dwie działki budowlane o łącznej powierzchni [...] m². Małżonkowie W. są osobami w podeszłym wieku, schorowanymi (orzeczona [...] grupa inwalidztwa), ponoszącymi zwiększone wydatki na lekarstwa, opiekę medyczną i rehabilitację. Skarżąca nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych (k. 13 - 14). Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 tekst jednolity) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (w tym zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie powyżej 50 zł) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania – kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W tym miejscu należy wskazać, iż na obecnym etapie postępowania koszty sądowe w sprawie niniejszej wynoszą 100 zł – wpis od skargi (k. 2). Skarżąca złożyła również wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawach sygn. akt II SAB/Bk 53/13, II SAB/Bk 56/13 i II SAB/Bk 57/13 – na obecnym etapie postępowania koszty sądowe w tych sprawie wynoszą po 100 zł – wpisy od skarg (k. 16). W sprawach tych postanowieniami z dnia 08 lipca br. przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 50 zł. W złożonym oświadczeniu wnioskodawczyni wykazała, iż miesięczny dochód dwuosobowej rodziny wynosi 3.242,53 zł. Wykazane wydatki za [...] br. to 3.036,20 zł (min. czynsz, telefon, energia elektryczna, lekarstwa, usługi pocztowe, usługi ksero, bieżące utrzymanie, środki czystości, kosmetyki, drobne artykuły, wpisy sądowe, wymiana drukarki komputerowej, mycie okien). E. W. z przyznanego dodatku pielęgnacyjnego pokrywa koszty zabiegów rehabilitacyjnych, zakupu sprzętu rehabilitacyjnego i bielizny pościelowej. Skarżąca jest zadłużona z tytułu pożyczki zaciągniętej od sąsiadki oraz skopania działki na łączną kwotę 300 zł (stan na [...] br.). Dodatkowo wnioskodawczyni nie jest pewna czy w postępowaniu przed WSA w Warszawie zostanie zwolniona z uiszczenia wpisów sądowych na łączną kwotę 400 zł. W skład majątku skarżącej wchodzi: mieszkanie o powierzchni [...] m², drewniany dom oraz dwie działki budowlane o łącznej powierzchni [...] m². Małżonkowie W. są osobami w podeszłym wieku, schorowanymi, ponoszącymi zwiększone wydatki na lekarstwa i opiekę medyczną. W tym miejscu należy, zatem skonstatować, iż rodzina skarżącej ma zapewnione środki finansowe na pokrycie potrzeb bytowych. Ponadto, wnioskodawczyni z dochodu, którym dysponuje jest w stanie wygospodarować środki, które to mogą być przeznaczone na pokrycie kosztów sądowych w sprawie niniejszej (przy uwzględnieniu zakresu przyznanego zwolnienia). Z zestawienia wydatków przedstawionego przez J. W. wynika bowiem, że część poniesionych opłat ma charakter okazjonalny (zakup drukarki komputerowej czy mycie okien). W tym stanie rzeczy uiszczenie przez J. W. kwoty 50 zł kosztów sądowych z całą pewnością nie doprowadzi do powstania niedostatku w utrzymaniu rodziny, przeciwnie mieści się w jej możliwościach płatniczych. Koszty sądowe należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami (postanowienie NSA z dnia 24 listopada 2011 r., sygn. akt II OZ 1125/11, publ. https://cbois.nsa.gov.pl/). Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło