II SAB/Bk 6/19

PostanowienieWSA w Białymstoku2019-04-24

Skład orzekający: Małgorzata Anna Dziemianowicz, Paweł Janusz Lewkowicz, Dariusz Marian Zalewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłość postępowania w sprawie wyrażenia przez Wojewodę zgody na sprzedaż nieruchomości Skarbu Państwa w trybie bezprzetargowym należy do właściwości sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga na przewlekłość postępowania w sprawie wyrażenia przez Wojewodę zgody na sprzedaż nieruchomości Skarbu Państwa w trybie bezprzetargowym nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zarządzenie Wojewody w tym przedmiocie ma charakter cywilnoprawny, a nie administracyjnoprawny, i nie stanowi aktu lub czynności podlegającej kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Starosta B. wystąpił do Wojewody P. o wyrażenie zgody na sprzedaż w trybie bezprzetargowym nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa na rzecz M. Ł. M. Ł. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na przewlekłość postępowania Wojewody P. w tej sprawie, domagając się stwierdzenia przewlekłości, przyznania sumy pieniężnej oraz zasądzenia kosztów postępowania. Wojewoda P. wniósł o odrzucenie lub oddalenie skargi, argumentując, że sprawa ma charakter cywilnoprawny i nie podlegają jej przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz,, sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi M. Ł. na przewlekłość postępowania Wojewody P. w przedmiocie wyrażenia zgody na zbycie w trybie bezprzetargowym nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa p o s t a n a w i a odrzucić skargę , Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2017 r. Starosta B., wystąpił do Wojewody P. o wyrażenie zgody na sprzedaż w trybie bezprzetargowym niezabudowanych nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, położonych w obrębie 3 miasta B., oznaczonych jako działki o numerach ewidencyjnych: 1) nr [...] o pow. 0,0257 ha, dla której w Sądzie Rejonowym w B. V Wydział Ksiąg Wieczystych, prowadzona jest księga wieczysta o nr [...]; 2) nr [...] o pow. 0,0068 ha, dla której w Sądzie Rejonowym w B. V Wydział Ksiąg Wieczystych, prowadzona jest księga wieczysta o nr [...], na rzecz Pani M. Ł., właścicielki nieruchomości przyległej, oznaczonej jako działka o numerze ewidencyjnym [...], w celu poprawienia warunków zagospodarowania tej nieruchomości. W skardze na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę P. w sprawie wyrażenia zgody na zbycie wskazanych wyżej nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa wniesionej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Białymstoku M. Ł. wniosła o: 1) uwzględnienie skargi; 2) stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a; 3) przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 10.000,00 zł na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a, 4) dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z załączonych do skargi dokumentów: pisma z dnia [...] września 1999 r.; pisma z dnia [...] grudnia 2016 r.; zawiadomienia z dnia [...] grudnia 2016 r.; protokołu z przeprowadzonego przesłuchania z dnia [...] czerwca 2018 r.; 5) zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Wojewoda P. wniósł o odrzucenie skargi lub ewentualnie o jej oddalenie. Organ podniósł, że Starosta B. wystąpił do Wojewody P. o wyrażenie zgody na sprzedaż w trybie bezprzetargowym wskazanych wyżej niezabudowanych nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r. poz. 2204, ze zm.) - dalej u.g.n., tj. art. 23 ust. 1 pkt 7, art. 37 ust. 2 pkt 6. Zgodnie z przepisami u.g.n. rozpatrywane przez wojewodę wnioski w przedmiocie zbycia nieruchomości dotyczą obrotu cywilnoprawnego nieruchomościami Skarbu Państwa i mogą zakończyć się wyrażeniem przez wojewodę zgody w formie zarządzenia. Sprawa ma zatem charakter cywilnoprawny i nie mają do niej zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu. Art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, ze zm.) – dalej również jako P.p.s.a. stanowi, że sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Oznacza to, że w sytuacji gdy zaskarżony akt lub czynność nie stanowi jednej z form wskazanych w art. 3 § 2, § 2 a lub § 3 P.p.s.a. lub też mieści się w katalogu spraw wyłączonych spod kognicji sądów administracyjnych określonych w art. 5 P.p.s.a., to skargę złożoną we wskazanych wyżej okolicznościach należy uznać za niedopuszczalną i odrzucić. Zgodnie z art. 3 § 2 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W świetle przepisów P.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. (art. 3 § 2a) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, stosując środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3), a także rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej (art. 4). Z kolei na podstawie art. 5 P.p.s.a., właściwość sądów administracyjnych została wyłączona w sprawach: wynikających z nadrzędności i podległości organizacyjnej w stosunkach między organami administracji publicznej (pkt 1); wynikających z podległości służbowej między przełożonymi i podwładnymi (pkt 2); odmowy mianowania na stanowiska lub powołania do pełnienia funkcji w organach administracji publicznej, chyba że obowiązek mianowania lub powołania wynika z przepisów prawa (pkt 3); wiz wydawanych przez konsulów, z wyjątkiem wiz wydanych cudzoziemcowi będącemu członkiem rodziny obywatela państwa członkowskiego Unii Europejskiej, państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub Konfederacji Szwajcarskiej, w rozumieniu art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 14 lipca 2006 r. o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin (pkt 4); zezwoleń na przekraczanie granicy w ramach małego ruchu granicznego wydawanych przez konsulów (pkt 5). Przedmiotem skargi w sprawie niniejszej jest przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę P. w sprawie wyrażenia zgody na zbycie wskazanych wyżej nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa na rzecz skarżącej. Nie ulega wątpliwości, że tak określony przedmiot sprawy nie mieści się w powołanym wyżej katalogu aktów, czynności lub bezczynności wymienionych w powołanym przepisie art. 3 § 2 P.p.s.a. W sprawie nie ma zastosowania również art. 3 § 3 P.p.s.a., brak jest bowiem przepisów szczególnych, zobowiązujących organ gminy do wydania decyzji administracyjnej, postanowienia lub innego aktu czy czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczącego uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa w przedmiocie "sprzedaży działki w drodze bezprzetargowej" (postanowienie WSA w Lublinie z dnia 18 stycznia 2017 r., sygn. akt II SAB/Lu 4/17, publ. www.cbois.nsa.gov.pl). W tym miejscu podkreślenia wymaga, że w orzecznictwie i w doktrynie utrwalił się pogląd, że zarządzenie wojewody, o którym mowa w art. 11 ust. 2 i art. 37 ust. 3 u.g.n., wydawane jest na wniosek starosty i to starosta jest podmiotem, do którego treść zarządzenia jest adresowana. Adresatem zarządzenia nie jest podmiot, na rzecz którego nieruchomość wchodząca w skład zasobu Skarbu Państwa, w oparciu o zarządzenie wojewody ma być zbyta. Zarządzenie wojewody, o którym mowa w art. 11 ust. 2 u.g.n., ma charakter aktu wewnętrznego, podjętego zgodnie z przyznaną wojewodzie kompetencją i skierowanego do organu właściwego do zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości (art. 27, 28 u.g.n.), i nie przysługuje nań skarga do sądu administracyjnego (wyrok NSA z dnia 27 marca 2014 r., sygn. akt I OSK 44/14, publ. www.cbois.nsa.gov.pl). Omawiane zarządzenie stanowi formalny element czynności cywilnoprawnych, do których zalicza się sprzedaż, jako formę obrotu nieruchomościami. Nie jest to więc akt z zakresu administracji publicznej, bowiem rezultat zarządzenia to skutek cywilnoprawny, a nie administracyjny. Z tych względów należy przyjąć, że zarządzenie wojewody, wydane w trybie art. 11 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, nie stanowi aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej (postanowienie WSA w Szczecinie z dnia 29 listopada 2007 r., sygn. akt II SAB/Sz 27/07, publ. www.cbois.nsa.gov.pl). Odnosząc powyższe do okoliczności sprawy niniejszej to należało zatem stwierdzić, że bezczynność wojewody w wydaniu powyższego zarządzenia nie mieści się w kręgu spraw określonych w art. 3 § 2 pkt 8 w związku z art. 3 § 2 pkt 1 – 4a P.p.s.a., w których sąd rozpoznaje skargi na bezczynność organów i nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Z tych powodów, mając na uwadze treść art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło