II SO/Bk 2/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 czerwca 2006 r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku L. S. w przedmiocie wymierzenie grzywny organowi w związku z nieprzekazaniem sądowi w terminie skargi wraz z aktami administracyjnymi i odpowiedzią na skargę w sprawie bezczynności w przedmiocie zezwolenia na sprzedaż piwa p o s t a n a w i a I. Wymierzyć Miejskiej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ł. grzywnę w wysokości 500 złotych (pięćset złotych) na rzecz Skarbu Państwa. II. Zasądzić od Miejskiej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ł. na rzecz L. S. kwotę 100 złotych (sto złotych) tytułem poniesionych przez niego kosztów sądowych. Pan L. S. w dniu 19 października 2005 roku złożył wniosek o wymierzenie Miejskiej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ł. grzywnę w kwocie 5.000 zł w związku z nieprzekazaniem sądowi w terminie 30 dni skargi wraz z aktami administracyjnymi i odpowiedzią na skargę w sprawie bezczynności organu w przedmiocie zaopiniowania wniosku o zezwolenie na sprzedaż piwa. Wniósł ponadto o zasądzenie kosztów postępowania oraz rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. W odpowiedzi na powyższy wniosek Miejska Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ł. wniosła o oddalenie wniosku pana L. S. i zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych. Podkreśliła, iż skarga pana L. S. na bezczynność organu została przekazana do nich w dniu 26 września 2005 roku, a odpowiedź na tą skargę została nadana w placówce pocztowej w dniu 25 października 2005 roku, a zatem termin określony w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi został dotrzymany. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny Białymstoku w sprawie sygn. akt II SA/Bk 934/05 wymierzył Radzie Miejskiej w Ł. grzywnę w wysokości 500 zł na rzecz Skarbu Państwa w związku z nieprzekazaniem w terminie skargi wraz z aktami administracyjnym i odpowiedzią na skargę w sprawie bezczynności w przedmiocie zezwolenia na sprzedaż piwa. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd podniósł, iż akta sprawy wraz z odpowiedzią na skargę Miejska Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych przekazała do Sądu w dniu 25 października 2005 roku, mimo iż termin do ich przekazania upływał w dniu 17 października 2005 roku, a zatem z przekroczeniem ustawowego terminu określonego w art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd jednak wskazał, iż grzywnę należało wymierzyć Radzie Miejskiej w Ł., bowiem w świetle art. 11 a ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (tj. Dz.U z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.) organem gminy są rada gminy i wójt (prezydent miasta, burmistrz), a zatem Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych wykonuje jedynie zadania własne gminy wynikające z realizacji ustawy z dnia 26 października 1982 roku o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tj. Dz.U. z 2002 r., nr 147, poz. 1231 ze zm.) i jest finansowana ze środków gminy. Na powyższe postanowienie zażalenie złożyła Rada Miejska w Ł., wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu swego stanowiska Rada wskazała, iż tylko Miejska Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych powinna być objęta treścią rozstrzygnięcia Sądu. Podstawą jej działania jest bowiem art. 4 ustawy z dnia 26 października 1982 roku o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Jest ona więc organem administracji publicznej powołanym do realizacji zadań własnych gmin – a więc nie rad gminy. Rada Miejska w Ł. wskazała ponadto, iż Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych wydaje postanowienia, które podlegają sądowej kontroli zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 28 lutego 2006 roku w sprawie sygn. akt II GZ 10/06 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku. W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny przychylił się do stanowiska Sądu Wojewódzkiego o zasadności wymierzenia grzywny z tytułu przekroczenia terminu do przekazania skargi pana L. S. do sądu, niemniej jednak wskazał iż rozstrzygnięcie to powinno obciążać Miejską Komisję Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ł., a nie Radę Miasta Ł.. NSA podkreśliło jednocześnie, iż Miejska Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych ma odrębną pozycję prawnoustrojową, bowiem zgodnie z przepisem art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 26 października 1982 roku o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi jest ona powoływania przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, a wyrażone przez nią w drodze postanowienia opinie, w sprawach o których mowa w art. 18 ust. 3 a powyższej ustawy, mają w istocie charakter wiążący dla organu wydającego zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. W tym więc zakresie Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych posiada samodzielne umocowanie materialnoprawne do współdecydowania w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej. Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: W dniu [...] września 2005 roku 2005 r. skarżący L. S. złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Białymstoku skargę na bezczynność Miejskiej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ł. w przedmiocie zaopiniowania jego wniosku o zezwolenie na sprzedaż piwa. Mając na uwadze treść art. 98 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku przekazał Miejskiej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ł. skargę pana L. S., zobowiązując jednocześnie do przekazania skargi sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni. Skargę tą Miejska Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ł. otrzymała w dniu [...] września 2005 roku (potwierdzenie odbioru skargi na bezczynność, k. 10 akt sprawy sygn. akt II SA/Bk 61/05). Natomiast skargę na bezczynność organu Miejska Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ł. przekazała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę dopiero w dniu 25 października 2005 roku (k. 6 akt sprawy sygn. akt II SA/Bk 61/05). Zgodnie z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie 30 dni od dnia jej wniesienia. Dla Miejskiej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ł. dniem wniesienia skargi było jej otrzymanie za pośrednictwem sądu administracyjnego, a więc dzień 16 września 2005 roku. Kwestie bowiem organizacyjne w zakresie doręczania pism między jednostkami organizacyjnymi tego samego organu, nie mogą wpływać na wydłużanie i bieg terminów sądowych. Zgodnie z art. 55 § 1 w razie niezastosowanie się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie takie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W myśl natomiast art. 119 pkt 2 cytowanej ustawy sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda prowadzenia rozprawy. Przepisy powyższe mają zastosowanie w przedmiotowej sprawie albowiem Miejska Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ł. w terminie 14 od doręczenia odpisu wniosku nie zażądała przeprowadzenia rozprawy (potwierdzenie zwrotne odbioru wezwania z pouczeniem o możliwości zgłoszenia żądania przeprowadzenia rozprawy z dnia 2 listopada 2005 roku k. 11 akt sprawy), co skutkowało rozpoznaniem sprawy w trybie uproszczonym zgodnie ze złożonym wnioskiem. Podkreślić należy, iż Miejska Komisja Problemów Alkoholowych w Ł. nie zachowała terminu określone w art. 54 § 2 cytowanej ustawy, przekazując skargę pana L. S. wraz z odpowiedzią na tą skargę i aktami sprawy dopiero w dniu 25 października 2005 roku (okoliczność niekwestionowana przez strony). Natomiast termin do jej złożenia upłynął w dniu 17 października 2005 roku. Doszło więc do przekroczenia terminu, co uzasadniało wymierzenie grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Zawarte w tym przepisie unormowania przewidują finansowe dolegliwości dla organu administracji publicznej, jeśli obowiązek z art. 54 § 2 nie jest przez ten organ wykonywany (uprawnienia dyscyplinujące i represyjne) czy też jest wykonywany po terminie, co miało tutaj miejsce. Podkreślić należy przy tym, że Sąd mając na uwadze postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2006 roku wydane w przedmiotowej sprawie i dokonujące szczegółowej wykładni przepisów prawa, w szczególności art. 4 ustawy z dnia 26 października 1982 roku o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2002r., Nr 147, poz. 1231 ze zm.), wymierzył grzywnę Miejskiej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ł. Zgodnie bowiem z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny, któremu została przekazana sprawa, jest związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z ocen prawnych zawartych w uzasadnieniu wyroku NSA wynika, iż Miejska Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, której podstawą działania jest art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 26 października 1982 roku o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, jest samodzielnych organem administracji powołanym do realizacji określonych zadań własnych gminy. Jest ona bowiem powoływania przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, a wyrażane przez nią w drodze postanowienia opinie w sprawach, o których mowa w art. 18 ust. 3 a powyższej ustawy mają charakter wiążący dla organu wydającego zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Okoliczność ta skutkuje tym, iż w zakresie przysługujących jej kompetencji opiniodawczych Miejska Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych posiada status odrębnego organu współdziałającego, o którym mowa w art. 106 kpa. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w sprawach dotyczących zezwoleń, o których mowa w art. 18 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (uchwała pięciu sędziów z dnia 11 maja 1998 roku., sygn. akt OPK 3/98, ONSA 1998 r., nr 4, poz. 114). Podzielając powyższą ocenę prawną należało zatem grzywnę z tytułu nieprzekazania w terminie skargi do sądu wymierzyć Miejskiej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ł. Niemniej jednak Sąd uznał, iż należy wymierzyć grzywnę w tym trybie jednak w innej wysokości niż wskazał wnioskodawca. Wskazać bowiem należy, że przekroczenie terminu do przekazania skargi dotyczy stosunkowo niedługiego okresu czasu tj. ponad tygodnia, a organ ostatecznie wykonał ciążący na nim obowiązek. W tych okolicznościach Sąd uznał, iż właściwa i dyscyplinująca w przyszłości organ grzywna będzie wynosiła 500 zł. Przy ustalaniu wysokości kary Sąd wziął pod uwagę treść artykułu 154 § 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, w którym wskazano iż grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego, przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanym przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Zgodnie z obwieszczeniem prezesa GUS z dnia 17 lutego 2006 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2005 r. i w drugim półroczu 2005 r. (M.P. z 2006 roku, Nr 13, poz. 180) przeciętne wynagrodzenie miesięczne wynosi 2.038,00 zł. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, zasądzając ich zwrot na rzecz wnioskodawcy, którego wniosek został uwzględniony. Dlatego też Sąd orzekł, jak w sentencji.