I SA/Bd 1045/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia Mirella Łent po rozpoznaniu w dniu 08 kwietnia 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. K. o przywrócenie terminu uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi E. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do listopada 2005r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do listopada 2005r. Na decyzję organu odwoławczego strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Zarządzeniem z dnia 22 grudnia 2010r. przesłanym wraz z pismem z 27 grudnia 2010r. Sąd wezwał stronę skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w wysokości 1.139 złotych w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia. Doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu dokonano w dniu 28 grudnia 2010r. Termin do uiszczenia wpisu upłynął więc z dniem 04 stycznia 2011r. W zakreślonym terminie strona skarżąca nie dokonała wpłaty wpisu. Pismem z dnia 12 stycznia 2011r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Jednocześnie w dniu 12 stycznia 2011r. skarżący wniósł na rachunek bankowy Sądu wpis sądowy w kwocie 1.139 zł. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu skarżący wyjaśnił, iż wezwanie do uiszczenia wpisu odebrał w dniu 28 grudnia 2010r. Wyjaśnił, że po odebraniu wezwania do dnia 04 stycznia 2011r. przebywał w sanatorium i nie mógł ze względu na stan zdrowia uiścić wpisu. Zrobił to po powrocie z sanatorium w dniu 05 stycznia 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : W świetle postanowień zawartych w art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 87 §1 tej ustawy pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w jego uchybieniu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Podkreślić należy, że art. 86 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu Sądu. Daje to zatem Sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności jakie uzna za istotne (por. postanowienie SN z dnia 22.07.1999 r., sygn. akt I PKN 273/99, OSNAP 2000 nr 20, poz. 757). W tym miejscu Sąd pragnie przywołać również postanowienie WSA w Warszawie z dnia 21 lutego 2006r. sygn. akt I SAB/Wa 78/2005, w którym czytamy - brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Nadto w orzecznictwie podkreśla się powszechnie, iż przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia z dnia 6 października 1998 r., II CKN 8/98, LEX nr 50679). Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 maja 1998 r., sygn. akt IV SA 1153/96, (LEX nr 45637)., brak winy w uchybieniu terminu należy przyjąć wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie przeszkody pokonać (usunąć) przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych, nie ryzykując własnym bądź innych zdrowiem, życiem lub narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe. Z kolei w postanowieniu z dnia 29 października 1999 r.( I CKN 556/98, LEX nr 50702) Sąd Najwyższy stwierdził, iż sąd może uwzględnić wniosek strony o przywrócenie uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej jedynie wtedy, gdy ustalone zostanie, że uchybienie to nastąpiło bez winy strony. Wynika stąd, że w razie gdy ustalone przez sąd okoliczności uchybienia świadczą o zachowaniu się strony, noszącym znamiona winy - w jakiejkolwiek jej postaci, a zatem także winy polegającej na niedbalstwie, sąd nie może dokonać przywrócenia uchybionego terminu. Ponadto w postanowieniu z dnia 12 stycznia 1999r. (II UKN 667/98, OSNP-wkł. 1999/8/6) Sąd Najwyższy zauważył, iż przy ocenie braku winy, jako przesłance przywrócenia terminu procesowego, uchybionego przez stronę dotkniętą nawet ciężkim schorzeniem (inwalidztwo drugiej grupy) nie można rezygnować z wymagania należytej staranności człowieka przejawiającego dbałość o swe własne życiowo ważne sprawy. Wskazać jednocześnie należy, iż wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uzasadnienie, w którym strona uprawdopodobni brak winy w przekroczeniu terminu. W orzecznictwie przyjmuje się zgodnie, że uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (por. wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2002 r., II SA/Ka 1977/00). Uprawdopodobnienie nie oznacza więc udowodnienia braku winy. Mając na uwadze powyższe wywody w kontekście zaistniałego stanu faktycznego, rozpatrując złożony przez skarżącego wniosek o przywrócenie terminu w oparciu o przesłankę braku winy Sąd stwierdza, że w przedmiotowej sprawie kryterium to nie zostało spełnione ponieważ strona nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Jak wynika z uzasadnienia wniosku strona skarżąca nie uiściła wpisu z uwagi na fakt, że po odebraniu w dniu 28 grudnia 2010r. wezwania Sądu do dnia 04 stycznia 2011r. przebywała w sanatorium. W ocenie Sądu okoliczność ta nie stanowi przesłanki uzasadniającej brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Z analizy akt sprawy wynika, iż skarżący osobiście odebrał w dniu 28 grudnia 2010r. zarządzenie z dnia 22 grudnia 2010r. wzywające do uiszczenia wpisu sądowego (zwrotne potwierdzenie odbioru k- 14). W treści zarządzenia oraz piśmie przewodnim zawarte zostało dokładne pouczenie, co do terminu i trybu uiszczenia wpisu oraz konsekwencjach prawnych związanych z niedopełnieniem w terminie tego obowiązku. W zaistniałych okolicznościach Sąd nie dał wiary wyjaśnieniom strony, iż z uwagi na pobyt w sanatorium nie miała ona żadnej możliwości dokonania wpłaty wpisu sądowego. W przesłanych skarżącemu pismach wskazano , że wpłaty można dokonać w kasie Sądu jak również na podany rachunek bankowy Sądu w banku lub urzędzie pocztowym. Pouczono również, że o zachowaniu terminu do uiszczenia wpłaty decyduje data jej uiszczenia, a za datę uiszczenia wpłaty przyjmuje się datę dokonania tej wpłaty w kasie Sądu jak również na rachunek bankowy. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że pobyt w sanatorium, powodujący przebywanie poza miejscem zamieszkania skarżącego nie może świadczyć o braku winy w uchybieniu terminowi, bowiem uiszczenie wpisu sądowego mogło nastąpić przez wpłatę w dowolnym banku lub też placówce pocztowej. Czynność nie wymagała od skarżącego obecności w Sądzie czy też miejscu zamieszkania, mogła zostać wykonana podczas pobytu w sanatorium. Mogła również zostać dokonana przez osobę, której skarżący powierzyłby jej wykonanie. W ocenie Sądu skarżący, w celu dochowania należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw, winien był zadbać o to, by w czasie pobytu w sanatorium jego interesy były należycie chronione. Nie można bowiem uznać, iż pobyt w sanatorium jest czynnością nagłą. Pobyt w sanatorium z zasady jest wcześniej planowany i czas wyjazdu i długość pobytu jest znany z wyprzedzeniem. W ocenie Sądu strona należycie dbająca o swoje interesy winna przewidzieć, decydując się na prowadzenie sprawy przed Sądem, że będzie wymagało to jej aktywności. Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy. Jednocześnie podkreślenia wymaga fakt, iż podnoszona we wniosku okoliczność przebywania skarżącego w sanatorium nie została poparta żadnym dokumentem potwierdzającym ten fakt. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że brak jest w rozpoznawanej sprawie okoliczności uprawdopodabniających brak winy strony skarżącej w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego. W konsekwencji w oparciu o przepis art. 86 w związku z art. 87 § 2 p.p.s.a. Sąd odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.