I SA/Bd 157/10
WyrokWSA w Bydgoszczy2010-08-10
Skład orzekający: Izabela Najda-Ossowska, Teresa Liwacz, Leszek Kleczkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak złożenia przez podatnika oświadczenia o spełnieniu warunków do zastosowania ulgi meldunkowej, mimo spełnienia materialnych przesłanek tej ulgi, skutkuje opodatkowaniem dochodu ze sprzedaży nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak złożenia przez podatnika oświadczenia o spełnieniu warunków do zastosowania ulgi meldunkowej, nawet jeśli podatnik spełniał materialne przesłanki tej ulgi, jest wystarczającą podstawą do opodatkowania dochodu ze sprzedaży nieruchomości. Złożenie takiego oświadczenia jest warunkiem koniecznym do skorzystania ze zwolnienia, a organy podatkowe nie mają obowiązku indywidualnego pouczania podatników o możliwości skorzystania z ulg.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opodatkowania dochodu ze sprzedaży lokalu mieszkalnego przez małżonków S. Lokal został nabyty w dniu 10 października 2007 r. i sprzedany 20 grudnia 2007 r. Organy podatkowe uznały, że sprzedaż nastąpiła przed upływem pięciu lat od końca roku kalendarzowego nabycia, co skutkowałoby opodatkowaniem. Kluczowym problemem było to, czy podatnicy mogli skorzystać z tzw. ulgi meldunkowej, która wymagała złożenia odpowiedniego oświadczenia. Podatnicy nie złożyli takiego oświadczenia, argumentując, że nie zostali o tym poinformowani i że wydatkowali uzyskany przychód na cele mieszkaniowe.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Teresa Liwacz sędzia WSA Leszek Kleczkowski Protokolant: starszy sekretarz sądowy Stanisława Majkut po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi H. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu sprzedaży nieruchomości Oddala skargę
Syg akt I SA/Bd 157/10
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego we [...] z dnia [...] października 2009r. określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu sprzedaży nieruchomości w kwocie 13.701 zł.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż aktem notarialnym z dnia 20 grudnia 2007r. małżonkowie S. dokonali odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość wraz z przynależnymi do tego lokalu prawami za łączną kwotę 145.000 zł. Powyższe prawo nabyte zostało na prawach wspólności ustawowej w dniu 10 października 2007r. na podstawie umowy o ustanowienie odrębnej własności lokalu na rzecz członka spółdzielni, któremu przysługuje spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego i przeniesienia własności tego lokalu przez spółdzielnię na rzecz członka spółdzielni.
Postanowieniem z dnia 23 września 2009r. Naczelnik Urzędu Skarbowego
we Włocławku wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie określenia wysokości zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu sprzedaży nieruchomości. W toku postępowania podatkowego ustalono, iż skarżący ani jego żona nie złożyli oświadczenia o zastosowaniu ulgi meldunkowej, o którym mowa w art. 21 ust. 21 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym w 2007r. oraz nie wykazał zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu sprzedaży ww. lokalu
w zeznaniu podatkowym za 2007 r.
Mając na względzie powyższe ustalenia Naczelnik Urzędu Skarbowego
we [...] decyzją z dnia [...] października 2009r. określił wysokość zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu sprzedaży nieruchomości.
W odwołaniu strona wniosła o uchylenie powyższej decyzji w całości zarzucając naruszenie art. 22 ust. 6c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 121 i 122 Ordynacji podatkowej.
Rozpoznając sprawę w postępowaniu odwoławczym Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż zbycie spornego lokalu położonego we [...] nastąpiło w warunkach objętych treścią art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie oraz sprzedaż ta nie nastąpiła w wykonaniu działalności gospodarczej.
Organ wyjaśnił również, iż skarżąca nie złożyła Naczelnikowi Urzędu Skarbowego oświadczenia, iż była zameldowana w ww. lokalu na pobyt stały przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy przed datą zbycia, ani w terminie czternastu dni liczonym od dnia zbycia prawa własności do samodzielnego lokalu mieszkalnego, ani też w terminie do 30 kwietnia 2008r. określonego przez Ministra Finansów w rozporządzeniu z dnia 2 kwietnia 2008r. w sprawie przedłużenia terminu do złożenia oświadczenia o spełnieniu warunków do zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych przychodów uzyskanych z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych. Zdaniem organu powyższe okoliczności faktyczne sprawy wykluczają zastosowanie w przypadku skarżącej zwolnienia określonego w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (tzw. ulgi meldunkowej).
Organ odwoławczy podkreślił również, iż bez znaczenia dla rozstrzygnięcia
niniejszej sprawy pozostaje powołana w odwołaniu okoliczność, iż skarżący wydatkował cały przychód ze sprzedaży lokalu mieszkalnego na cele mieszkaniowe,
tj. adaptację mieszkania w Ośrodku Wypoczynkowym [...] zakupionym 10 stycznia 2007r., albowiem obowiązujące przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych na dzień 31 grudnia 2008r. nie przewidywały zwolnienia od podatku tytułem wskazanych przez stronę wydatków przeznaczonych na cele mieszkaniowe.
Za bezzasadny Dyrektor uznał także zarzut dotyczący naruszenia art. 22 ust. 6c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazując, iż organ wzywał stronę do przedłożenia dokumentów potwierdzających koszt nabycia lub wytworzenia sprzedanego lokalu mieszkalnego oraz dokumentów potwierdzających poniesienie nakładów, które zwiększyły jego wartość, poczynione w czasie jego posiadania. Powyższa korespondencja pozostała bez odpowiedzi.
Zatem organ I instancji prawidłowo uwzględnił tylko wydatki poniesione
na sporządzenie umowy notarialnej wynikające z aktu notarialnego z dnia 10 października 2007r. Repetytorium A nr 16230/2007 w połowie ich wysokości tj. w kwocie 391,08 zł. Jednocześnie podkreślił, że także w toku postępowania odwoławczego strona nie przedstawiła jakichkolwiek argumentów oraz dowodów, jakie potwierdzałyby poniesienie kosztów, o jakich mowa w art. 22 ust. 6c cyt. ustawy, innych niż uwzględnione w zaskarżonej decyzji.
W skardze do Sądu skarżący wniósł o uchylenie powyższej decyzji zarzucając jej naruszenie: art. 21 ust. 21 w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit a, art. 22 ust. 6c oraz art. 30e ust. 1 i 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych; art. 121,
art. 122 i art. 124 Ordynacji podatkowej.
W uzasadnieniu podniósł, że nie został poinformowany przez urzędników o obowiązku złożenia stosownego oświadczenia w celu uzyskania zwolnienia. Zdaniem strony wydatkowanie całego przychodu uzyskanego ze sprzedaży mieszkania na zakup Ośrodka Wypoczynkowego [...], w którym znajduje się jej centrum życiowe i miejsce stałego pobytu uzasadnia zwolnienie przychodu od opodatkowania. Ponadto strona podniosła, że organ odwoławczy nie zapewnił jej czynnego udziału w postępowaniu odwoławczym.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Należy wskazać, że sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny nie orzeka na podstawie zasad słuszności czy współżycia społecznego.
Stan faktyczny w sprawie nie był sporny i w istotnych dla rozstrzygnięcia okolicznościach sprowadzał się do ustalenia, że skarżący wraz z żoną na zasadach ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej nabyli własność lokalu mieszkalnego położonego we [...] przy ul. [...] w dniu 10 października 2007r. Przed tym momentem skarżącemu i jego żonie do przedmiotowego mieszkania przysługiwało spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego. W dniu 20 grudnia 2007r skarżący z żoną sprzedali lokal mieszkalny za kwotę 145.000zł. W związku z dokonaną sprzedażą nie dopełniali żadnych formalności w urzędzie skarbowym, w szczególności nie złożyli oświadczenia o spełnieniu warunków do ulgi z tytułu zameldowania w przedmiotowym lokalu mieszkalnym.
Istotą sporu w sprawie było ustalenie, czy odpłatne zbycie przedmiotowej nieruchomości w dniu 20 grudnia 2007r, przed upływem 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie, stanowiąc źródło przychodu określone w art. 10 ust 1 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym korzystało ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 21 tej ustawy.
Skarżący w odwołaniu podnosił, że spełnił wymogi z art. 22 ust 6c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych a nadto uzyskane ze sprzedaży środki przeznaczył na zakup ośrodka [...], w którym część pomieszczeń zaadoptował na potrzeby mieszkaniowe. Z kolei w skardze skarżący zarzucał, że organy nie dopełniły obowiązku poinformowania go o tym, jakie czynności formalno-prawne należy podjąć, by skorzystać z ulgi podatkowej.
Analizując zakres zwolnień przedmiotowych obowiązujących w 2007r, w którym sporna nieruchomość została nabyta i zbyta, należy powołać art. 21 ust 1 pkt 126) lit. b, zgodnie z którym wolne od podatku są przychody uzyskane z odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, jeżeli podatnik był zameldowany w tym lokalu na pobyt stały przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy przed datą zbycia z zastrzeżeniem ust 21 i 22. Powołane na końcu przepisy stanowią, że opisane zwolnienie ma zastosowanie do przychodów podatnika, który w terminie 14 dni od dnia dokonania odpłatnego zbycia nieruchomości lub prawa majątkowego, złoży oświadczenie, że spełnia warunki do zwolnienia, we właściwym urzędzie skarbowym. Wskazany termin został przedłużony rozporządzeniem Ministra Finansów z 2 kwietnia 2008r do dnia złożenia zeznania podatkowego, w odniesieniu do skarżącego, za 2007 rok tj do 30 kwietnia 2008r.
Złożenie przedmiotowego oświadczenia stanowiło warunek konieczny dla skorzystania ze zwolnienia; brak takiego oświadczenia skutkował opodatkowaniem dochodów ze sprzedaży nieruchomości, chociażby nawet podatnik spełniał materialne warunki zwolnienia.
Niesporną okolicznością w sprawie było ustalenie, ze skarżący takiego oświadczenia nie złożył. Wbrew zarzutom skargi organ nie miał obowiązku pouczać indywidualnie skarżącego o możliwości skorzystania z takiej ulgi. Nie ma generalnego obowiązku korzystania przez podatników z ulg podatkowych, nadto nie każdy podatnik spełnia warunki do uzyskania konkretnej ulg; przy tym ustawodawca kreuje wiele różnych ulg podatkowych i zamiar skorzystania z którejś z nich jest indywidualnym prawem podatnika. W sprawie do 2009r nie toczyło się żadne postępowanie, w ramach którego organ podatkowy musiałby realizować obowiązki wynikające z art. 121, 122 i 124 Ordynacji podatkowej.
W odniesieniu do przychodów ze sprzedaży nieruchomości nabytej po 1 stycznia 2007r i przed 31 grudnia 2008r nie obowiązywała ulga z tytułu wydatkowania uzyskanych ze sprzedaży środków na realizację celów mieszkaniowych, stąd okoliczności, że skarżący zaadaptował wraz z żoną na potrzeby mieszkalne budynek w ośrodku [...], nie mają prawnej doniosłości w sprawie.
Określając wysokość zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu przedmiotowej sprzedaży, organy zastosowały art. 30e ust 1-5 w związku z art. 22 ust 6c i art. 22h ust 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Skarżący nie kwestionował zastosowania tych przepisów. Organ samodzielnie ustalił koszty nabycia spornego lokalu mieszkalnego uwzględniając tylko te koszty, które organowi były znane tj. wynikające z aktu notarialnego, ponieważ skarżący nie wskazał innych kosztów, które mogłyby być uwzględnione w ramach powołanych regulacji. Organ wzywał skarżącego pismem z 23 września 2009r do przedłożenia dokumentów potwierdzających koszt nabycia lub wytworzenia sprzedanego lokalu mieszkalnego tudzież dokumentów potwierdzających poniesienie nakładów, które zwiększyły jego wartość w czasie jego posiadania. Skarżący w odpowiedzi na to wezwanie nie przedłożył żadnych dowodów. Także w odwołaniu, podnosząc zarzut naruszenia art. 22 ust 6c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie podał uzasadnienia takiego zarzutu, ani nie wskazał na żadne dowody potwierdzające tę okoliczność.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło