I SA/Bd 178/09
WyrokWSA w Bydgoszczy2009-05-12
Skład orzekający: Izabela Najda-Ossowska, Mirella Łent, Ewa Kruppik-Świetlicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wystawienie towaru poza czerwoną linię przed wynajmowanym boksem handlowym, w sytuacji gdy sprzedaż odbywa się w tym boksie, stanowi odrębną sprzedaż podlegającą opłacie targowej?Ratio decidendi
Wystawianie towaru poza czerwoną linię przed wynajmowanym boksem handlowym stanowi jedynie ofertę sprzedaży lub formę reklamy towarów znajdujących się wewnątrz boksu, a nie odrębną sprzedaż. Opłata targowa jest pobierana od sprzedaży, a nie od zajęcia dodatkowej powierzchni. Podwójne opodatkowanie tej samej sprzedaży jest niedopuszczalne.Stan faktyczny
Skarżąca, będąca najemcą boksu handlowego, odmówiła zapłaty dziennej opłaty targowej za wystawienie towaru przed swoim boksem. Organy uznały, że zajęcie powierzchni przed boksem stanowi sprzedaż obnośną podlegającą opłacie. Skarżąca argumentowała, że sprzedaż odbywa się w wynajmowanym pawilonie, a wystawienie towaru na zewnątrz jest jedynie ofertą lub reklamą.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. i określił, że decyzja ta nie może być wykonana w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska Sędziowie: Sędzia WSA Mirella Łent Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Protokolant Asystent sędziego Joanna Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 maja 2009 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty targowej za grudzień 2007r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości.
Decyzją z dnia [...]., wydaną po ponownym rozpoznaniu sprawy, Prezydent G. określił Pani D. P. wysokość zobowiązania podatkowego w dziennej opłacie targowej za [...] dni [...] r. w łącznej kwocie [...] zł.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że strona, będąc najemcą boksu handlowego Nr [...] znajdującego się w Pasażu Handlowym przy ul. A. [...] – [...] w G., odmówiła zapłaty ww. opłaty targowej za sprzedaż na zajmowanej powierzchni przed boksem handlowym.
W ocenie organu I instancji skarżąca zwolniona jest z obowiązku opłaty targowej od zajmowanego boksu handlowego, który stanowi budynek w rozumieniu przepisów prawa budowlanego. Ciąży na niej jednak obowiązek zapłaty opłaty targowej od powierzchni zajmowanej przed boksem, na której wystawia swoje towary i dokonuje sprzedaży obnośnej. Organ podał, że okres za który określono wysokość opłaty targowej, ustalony został na podstawie informacji inkasenta uprawnionego do poboru tej opłaty.
W odwołaniu od tej decyzji strona podniosła, że zawarła umowę najmu, której przedmiotem jest pawilon handlowy położony w Pasażu Handlowym w G. W jej ocenie nie dokonuje sprzedaży w warunkach tzw. sprzedaży obnośnej, tylko w pawilonie handlowym, w ramach umowy najmu, płacąc z tego tytułu należny czynsz. Z tego względu, zdaniem strony, nie można uznać, że dokonywała sprzedaży i realizowała tę czynność na targowisku, poza boksem handlowym.
Decyzją z dnia [...]. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazało, że przepis art. 15 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wprowadza zasadę powszechności wnoszenia opłaty targowej przez podmioty dokonujące sprzedaży (niezależnie od ich formy organizacyjnej) na targowiskach, przy czym zgodnie z art. 15 ust. 2 targowiskami są wszelkie miejsca, w których prowadzony jest handel, z zastrzeżeniem ust. 2a, który to przepis wyłącza spod obowiązku wnoszenia opłaty sprzedaż prowadzoną w budynkach lub częściach budynków z wyjątkiem targowisk pod dachem oraz hal używanych do targów, aukcji i wystaw.
Kolegium wyjaśniło, że w uchwale Rady Miejskiej Grudziądza Nr XXX/143/04 z dnia 01 grudnia 2004r. określono odrębne stawki opłaty targowej przy sprzedaży obnośnej oraz sprzedaży prowadzonej w budynkach i obiektach budowlanych nie związanych trwale z gruntem, dzierżawionych, najmowanych od osób fizycznych lub prawnych.
Organ podkreślił, że zgodnie z § 1 regulaminu funkcjonowania Pasażu Handlowego prawo handlu w pasażu mają osoby, które podpisały z M. sp. z o.o. (zarządcą pasażu) umowy najmu na boksy handlowe oraz umowy dzierżawy. Zgodnie z § 9 ust. 4 regulaminu sprzedający mają prawo wystawiać swoje towary do czerwonej linii znajdującej się przed ich miejscem handlu. W przypadku przekroczenia linii czerwonej, osoby te mają obowiązek uiszczania dziennej opłaty targowej w wysokości określonej uchwałą Rady Miejskiej.
Kolegium podkreśliło, że obowiązek uiszczenia opłaty targowej będącej daniną o charakterze publiczno prawnym, powstaje każdorazowo z chwilą dokonania sprzedaży na targowisku. Obowiązek zapłaty jest niezależny od istnienia jakichkolwiek stosunków cywilno - prawnych istniejących między podmiotem prowadzącym targowisko a przedsiębiorcą dokonującym sprzedaży na targowisku, nie znosi go więc łącząca te podmioty umowa najmu pawilonu ( boksu) handlowego.
Organ odwoławczy stwierdził, że jak wynikało z akt sprawy inkasent uprawniony do pobierania opłaty targowej w pasażu handlowym przy A. [...] – [...] w G. wskazał, że skarżąca, zajmując powierzchnię pasażu przed wynajmowanym pawilonem, nie uiściła należnej z tego tytułu opłaty targowej za [...] dni [...] r. Zdaniem Kolegium, z chwilą wyjścia przez stronę z ofertą sprzedaży poza wynajmowany przez nią pawilon i zajęcie dla celów ekspozycji oferowanych towarów powierzchni targowiska (pasażu handlowego) zaczęła ona prowadzenie sprzedaży w warunkach sprzedaży obnośnej, o której mowa w § 1 ust. 2 pkt 1 przywołanej na wstępie uchwały Rady Miejskiej Grudziądza Nr XXX/143/04 z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłaty targowej.
W ocenie organu odwoławczego, zajęcie ziemi na targowisku, przez najemcę pawilonu (boksu) handlowego, nawet w sytuacji gdy wynajmujący, będący jednocześnie podmiotem prowadzącym targowisko, wyraził zgodę na zajęcie powierzchni przed wynajmowanym pawilonem, nie wyczerpuje dyspozycji art. 15 ust. 2 a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Na koniec organ stwierdził, że skarżąca nie będąc podatnikiem podatku od nieruchomości należnego od zajmowanego pawilonu, nie może być zwolniona z obowiązku opłacania opłaty targowej na podstawie art. 16 w zw. z art. 15 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Strona nie zgodziła się z takim rozstrzygnięciem i w skardze skierowanej do Sądu wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i powtórzyła argumentację zawartą w odwołaniu. Ponownie stwierdziła, że w jej opinii, nie dokonuje sprzedaży obnośnej, tylko w pawilonie handlowym w ramach umowy najmu płacąc z tego tytułu należny czynsz dzierżawny. Skarżąca stwierdziła, że nie dokonuje sprzedaży w warunkach określonych uchwałą Rady Miejskiej w Grudziądzu nr XXX/143/04 z dnia 01 grudnia 2004r. tj:. z ręki, z kosza, ze skrzynki, z wiadra, z wózka ręcznego, ze stołu, z ławy, ze straganu składanego ani z ziemi. W związku z powyższym, jej zdaniem, nie dokonywała ona sprzedaży i nie realizowała tej czynności na targowisku - art. 15 ust.2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Ponadto dodała, że w obiekcie przy A. [...] w G. - "Pasaż Handlowy" - nie każdy sprzedający ma swobodny dostęp do miejsca sprzedaży, lecz mają go jedynie ci przedsiębiorcy, którzy zawarli umowy najmu na znajdujące się tam pawilony handlowe. Są to ograniczenia cywilno prawne i wobec tego, w opinii skarżącej, nie ma tam miejsca sprzedaż o charakterze obnośnym.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm./ sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje administracyjne w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W oparciu zaś o treść art. 133 § 1 powołanej wyżej ustawy sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy tzn. na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu.
W zakresie tak określonej kognicji Sąd stwierdza, że skarga jest zasadna, bowiem skarżona decyzja organu II instancji tj. Samorządowego Kolegium Odwoławczego narusza prawo w stopniu nie dającym się zaakceptować.
Spór w niniejszej sprawie dotyczy kwestii, czy organy podatkowe zasadnie uznały, iż skarżąca winna uiszczać opłatę targową z tytułu zajęcia powierzchni przed wynajmowanym przez siebie boksem handlowym, znajdującym się na terenie pasażu handlowego w G.
Jak wynika z akt sprawy, skarżąca jest najemcą boksu nr [...] i z tego tytułu ponosi opłaty na rzecz zarządcy targowiska. Zgodnie z informacją uzyskaną od poborcy odmówiła zapłaty tzw. dziennej opłaty targowej za [...] dni [...].
(za powierzchnię przed boksem) w łącznej w kwocie [...] zł. W związku z czym, Prezydent Miasta po wszczęciu postępowania podatkowego w sprawie - decyzją z dnia [...]r. określił wysokość zobowiązania.
W wyniku złożonego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] uchyliło ww. decyzję i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. Zgodnie z wyrokiem tut. Sądu z dnia 12 września 2007r. w sprawie I SA/Bd 474/07 uznano, że organ podatkowy nie wyjaśnił w ogóle czy pasaż handlowy, w którym znajduje się boks, można traktować jako budynek. W opinii Sądu istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma regulacja zawarta w art.15 ust.2a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, gdyż przepis ten wyłącza spod opłaty targowej sprzedaż dokonywaną w budynkach.
Sprawa po raz kolejny trafiła do organu I instancji, który decyzją z dnia [...]. określił stronie wysokość zobowiązania podatkowego w opłacie targowej w tej samej kwocie. Decyzja powyższa została utrzymana w mocy decyzją SKO w T., następnie zaskarżoną do tutejszego Sądu, która to skarga jest przedmiotem niniejszej sprawy.
Sprawę opłat targowych reguluje ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006r. Nr 121, poz. 844 ze zm. ). Przepis art. 15 ust. 1 wprowadza zasadę powszechności wnoszenia opłaty targowej przez podmioty (niezależnie od ich formy organizacyjnej) dokonujące sprzedaży na targowiskach, przy czym zgodnie z art. 15 ust. 2 targowiskami są wszelkie miejsca, w których prowadzony jest handel, z zastrzeżeniem ust. 2a, który to przepis wyłącza spod obowiązku wnoszenia opłaty sprzedaż prowadzoną w budynkach lub częściach budynków z wyjątkiem targowisk pod dachem oraz hal używanych do targów, aukcji i wystaw. Co oznacza, że opłatą targową opodatkowana jest sprzedaż na targowiskach z pominięciem boksów handlowych, które jako budynki opłacie tej nie podlegają.
Jak widać z akt administracyjnych, stan faktyczny sprawy nie jest sporny. Obie strony go nie zakwestionowały. Spór zasadza się wyłącznie co do faktu, czy wystawienie towaru poza czerwoną linię jest odrębną sprzedażą i czy z tego względu podlega dziennej opłacie targowej. W opinii strony wystawienie towaru nawet poza czerwoną linię nie jest sprzedażą obnośną, gdyż sprzedaż odbywa się w pawilonie. W opinii organów, dziennej opłacie targowej podlega teren poza wynajętym boksem. W związku z czym decyzja Prezydenta G. z dnia [...]. została utrzymana zaskarżoną do Sądu decyzją SKO z dnia [...]. Sąd stwierdza, że stanowisko organów podatkowych jest nieprawidłowe. Wystawianie towaru jest ofertą sprzedaży tego konkretnego handlowca a ekspozycja towaru jest formą reklamy tego , co znajduje się w pawilonie. Nie jest ofertą innego handlowca tylko tego, który wynajmuje przedmiotowy pawilon. Nie stanowi odrębną ofertę i dlatego trudno zgodzić się z opinią organów, iż z tego tytułu skarżący winien opłacać opłatę targową. Gdyby uznać stanowisko organów za prawidłowe to w takiej sytuacji doszło by do kolejnego opodatkowania z tytułu tej samej sprzedaży. Należy w tym miejscu przywołać orzecznictwo. Porównaj wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Wydział Zamiejscowy w Białymstoku z dnia 07 czerwca 2001 r. sygn. akt SA/Bk 354/01 w którym Sąd wyraził m. innymi takie stanowisko, iż nie można pobierać dodatkowej opłaty za dokonywanie sprzedaży przez ten sam podmiot w tym samym czasie. Opłata targowa pobierana od osób dokonujących sprzedaży na targowisku nie może obejmować opłaty za zajęcie dodatkowej powierzchni. Upraszczając, można stwierdzić, że opłata targowa jest "od sprzedaży", a nie "od zajęcia dodatkowej powierzchni na targowisku". Podobnie vide wyrok NSA oz. w Lublinie z dnia 12 października 1993r. w sprawie SA/Lu 591/93 gdzie Sąd sformułował następujące tezy : 1. Art. 15 ust. 1 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych stwarza podstawę do pobierania opłaty targowej od podmiotów dokonujących sprzedaży na targowiskach. Dokonywanie sprzedaży na targowiskach nie może oznaczać nic innego, jak zawieranie umów sprzedaży w rozumieniu art. 535 Kc. Samo zajęcie miejsca na targowisku lub poza nim nie jest równoznaczne z dokonywaniem sprzedaży. Obowiązek uiszczania opłaty targowej powinien być konsekwencją dokonywania rzeczywistych transakcji kupna-sprzedaży.
2. Fiskalizm w poczynaniach organów gmin jest dopuszczalny tylko wówczas, gdy znajduje swoje bezpośrednie oparcie w powszechnie obowiązujących przepisach prawa.
|Organy podatkowe, jak wynika z akt administracyjnych, obowiązek zapłaty opłaty targowej wywodzą z przepisów porządkowych tj. z zapisów " |
|Regulaminu funkcjonowania pasażu handlowego " gdzie w § 9 pkt 4 wskazano, że sprzedający mają prawo wystawiać swoje towary do czerwonej |
|linii, znajdującej się przed ich miejscem handlu ". Przepisy regulaminu dalej stanowią (§ 10), iż za nieprzestrzeganie regulaminu |
|przewidziano środki dyscyplinujące w postaci: |
|wezwania osoby dopuszczającej się naruszeń do opuszczenia pasażu |
|( pkt 1) |
|zawiadomienia odpowiednich służb i organów; |
|wypowiedzenia umowy najmu lub umowy dzierżawy ( pkt 2). |
|Zatem można stwierdzić, iż to są ewentualne środki, które zgodnie z przywołanym regulaminem zarządca ma prawo zastosować. Najemca, co należy |
|podkreślić, działa w oparciu o stosowne zezwolenia, opłaca podatek dochodowy jak i uiszcza stosowny czynsz z tytułu najmu przedmiotowego |
|boksu handlowego. Obciążanie go w tej sytuacji dodatkowym podatkiem za nieprzestrzeganie regulaminu w opinii Sądu jest niedopuszczalne. |
|Mając powyższe na względzie w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) |
|orzeczono, jak w sentencji wyroku. O wykonalności orzeczono w oparciu o art. 152 , o kosztach na podstawie art. 200 cyt. ustawy. |
| |
| |
| |
| |
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło