I SA/Bd 179/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. M. na tytuł wykonawczy P. P. S.A. w przedmiocie tytułu wykonawczego dotyczącego zaległości z tytułu abonamentu rtv postanawia: odrzucić skargę I SA/Bd 179/16 UZASADNIENIE P. P. S..A.. C. O. F. w B. prowadziła postępowanie zmierzające do wyegzekwowania od A. M. (skarżącego) należności z tytułu abonamentu RTV za okres od stycznia 2010r. do stycznia 2015r. W ramach tego postępowania P. wystosowała do strony upomnienie z dnia 16 lutego 2015r., które zostało odebrane w dniu 18 lutego 2015r. W związku z nieuregulowaniem przez zobowiązanego należności P. P. S..A.. przekazała do Urzędu Skarbowego w W. w celu jej wyegzekwowania tytuł wykonawczy z dnia [...] czerwca 2015r. o nr [...]. Pismem z dnia 21 lipca 2015 r. A. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę wskazując, iż dotyczy ona tytułu wykonawczego z dnia [...] czerwca 2015r. o nr [...]. W uzasadnieniu stwierdził, że nie zgadza się z naliczeniem opłat abonamentowych w okresie od 1 grudnia 2011 roku, argumentując to tym, iż w okresie od 1 grudnia 2011 roku do 12 czerwca 2012 roku posiadał status osoby bezrobotnej zaś od dnia 12 czerwca 2012 roku pobiera świadczenie przedemerytalne. W związku tym od wskazanej daty do dnia dzisiejszego jest zwolniony od ponoszenia opłat abonamentowych na mocy ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 roku o opłatach abonamentowych. W związku z powyższym wniósł o uchylenie "zaskarżonej decyzji" w części i zwrócenie kwoty pobranej na podstawie powyższego tytułu wykonawczego powyżej 393 złotych i 20 groszy. Dodał, że w dniu 15 lipca 2015 roku uiścił całość kwoty wskazanej w zawiadomieniu z dnia 10 lipca 2015 roku, tj. 1536,52 zł, zatem zasadny jest wniosek o zwrot części ww. kwoty. W odpowiedzi na skargę, P. P. S..A.. C. O. F. w B. wniosła o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie. W uzasadnieniu pisma wskazano, że P. skierowała do egzekucji ww. tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] czerwca 2015r, który obejmował zaległości z tytułu opłaty abonamentu RTV za okres od stycznia 2010r. do stycznia 2015r. Został on wystawiony po doręczeniu zobowiązanemu upomnienia nr [...] z dnia [...] lutego 2015 roku. Wskazano, że skarżący nie skorzystał z przysługującego mu prawa złożenia zarzutów do Naczelnika Urzędu Skarbowego, a postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie ww. tytułu wykonawczego zostało zakończone wskutek wyegzekwowania całości należności nim objętej poprzez uregulowanie przez skarżącego zadłużenia w dniu 28 lipca 2015r. Ponadto P. wyjaśniła, że podstawą prawną regulującą kwestie zwolnień z opłat abonamentowych jest ustawa z dnia [...] kwietnia 2005 roku o opłatach abonamentowych, gdzie zgodnie z art. 4. ust. 3 osoby uprawnione do zwolnień od opłat abonamentowych, zobowiązane są zgłosić w urzędzie pocztowym zmianę stanu prawnego lub faktycznego, która ma wpływ na uzyskane zwolnienia, w terminie 14 dni od dnia, w którym taka zmiana nastąpiła. Samo posiadanie uprawnień do zwolnienia z opłat nie zwalnia z obowiązku wnoszenia opłat abonamentowych za używanie odbiorników rtv. Warunkiem koniecznym do uzyskania zwolnienia jest dopełnienie formalności w urzędzie pocztowym. Status abonenta zwolnionego z obowiązku regulowania opłaty abonamentowej, abonent uzyskuje od następnego miesiąca po dokonaniu formalności. Do czasu dokonania tych formalności, abonent zobowiązany jest do uiszczania opłat abonamentowych. Wskazano, że skarżący ww. formalności dokonał w dniu 16 lipca 2015 roku w urzędzie pocztowym W. w związku z czym uprawnienia do korzystania z bezpłatnego abonamentu uzyskał od miesiąca sierpnia 2015 roku. Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2015r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przekazał skargę w niniejszej sprawie zgodnie z właściwością miejscową tutejszemu Sądowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. W pierwszej kolejności należy wskazać, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi Sąd bada legitymację skargową, zachowanie terminu oraz warunków formalnych skargi, a przede wszystkim dokonuje oceny dopuszczalności skargi, w szczególności, czy skarga dotyczy przedmiotu objętego właściwością sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Granice kognicji rzeczowej wojewódzkich sądów administracyjnych sprecyzowane zostały w przepisach art. art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4 i art. 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012 poz. 270, ze zmianami) zwanej dalej p.p.s.a, jak również wynikają ze szczególnych przepisów zawartych w innych aktach prawnych. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (...) 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (...); 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 powołanej ustawy). Jak wskazano wyżej rozpoznając skargę sąd administracyjny obowiązany jest w pierwszej kolejności ustalić, czy sprawa, w której została wniesiona skarga, jest sprawą określoną w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Spełnienie tego wymogu powoduje konieczność rozważenia, czy dopuszczalność skargi uwarunkowana jest zachowaniem określonego trybu postępowania oraz, czy taki tryb przed wniesieniem skargi został wyczerpany, czy skargę wniosła legitymowana do tego osoba. Podkreślenia wymaga, iż treść przepisu art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. jednoznacznie wskazuje, że przepis ten stanowi jedyną podstawę zaskarżania do sądu administracyjnego postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym na które służy zażalenie oraz, stosownie do art. § 2 pkt 8, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia (pkt 1-3), oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4, tj. inne akty i czynności z zakresu działania organów (zob. postanowienie NSA z dnia 16 września 2004 r., OSK 247/04, ONSA WSA 2004, nr 2, poz. 30). Z treści złożonej w niniejszej sprawie skargi wynika, że jej przedmiotem nie jest jakiekolwiek ostateczne postanowienie organu egzekucyjnego, lecz czynności egzekucyjne P. P. S.A. w przedmiocie wyegzekwowania należności z tytułu abonamentu RTV, wyrażające się w wydaniu tytułu wykonawczego oraz jego wyegzekwowaniu. Czynności te nie mieszczą się w katalogu spraw, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego, tj. wymienionych w art. 3 p.p.s.a. P. P. S.A. nie rozstrzygnęła bowiem żadnej sprawy administracyjnej, nie wydała decyzji administracyjnej ani postanowienia. Podjęte przez organ czynności egzekucyjne nie były również aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Wobec powyższego, czynności te nie mogą być przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej. Jednocześnie podnieść należy, że - stosownie do art. 26 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) - wszczęcie egzekucji następuje na podstawie tytułu wykonawczego na wniosek uprawnionego wierzyciela. Tytuł wykonawczy stanowiący podstawę egzekucji administracyjnej, jest dokumentem urzędowym niezbędnym do wszczęcia i prowadzenia tegoż postępowania. Dokument ten nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Wystawiony tytuł wykonawczy nie mieści się w katalogu spraw na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego, tj. art. 3 p.p.s.a. Nie rozstrzyga on żadnej sprawy administracyjnej, nie jest decyzją administracyjną ani postanowieniem, jak również nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. postanowienie WSA w Szczecinie z dnia 30 marca 2009 r., II SA/Sz 149/09, postanowienie WSA w Olsztynie z dnia 10 lutego 2011 r., II SA/Ol 61/11). Sporządzony według ustalonego wzoru tytuł wykonawczy zawiera - stosownie do przepisu art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - adresowane do zobowiązanego pouczenie o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, których podstawy zostały wyczerpująco wymienione w jej art. 33. Zgłoszone przez zobowiązanego zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego rozpatruje organ egzekucyjny w trybie określonym przepisem art. 34 ww. ustawy, to jest po uzyskaniu stanowiska wierzyciela wyrażonego w formie postanowienia, na które służy zażalenie do organu wyższego stopnia. Uzyskawszy stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, na które to postanowienie zobowiązanemu przysługuje zażalenie. Wniesienie zażalenia na takie postanowienie otwiera drogę do rozpatrzenia zarzutów przez organ wyższego stopnia, a następnie - w przypadku jego nieuwzględnienia - dopuszczalnym czyni wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Dopiero ostateczne rozstrzygnięcie organu administracyjnego, wydane na skutek zgłoszonych zarzutów, może stanowić podstawę skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Mając na uwadze, że kontrola legalności działalności podjętej przez organ administracji publicznej w zakresie dotyczącym wystawienia tytułów wykonawczych stanowiących podstawę wszczęcia i prowadzenia egzekucji administracyjnej dokonać się może jedynie w drodze szczególnego środka zaskarżenia, jakim jest zgłoszenie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, a następnie złożenia zażalenia na postanowienia organu egzekucyjnego uznającego te zarzuty za nieuzasadnione, co w rozpatrywanej sprawie nie miało miejsca, wniesioną w tejże sprawie skargę o uchylenie przez sąd administracyjny wystawionego przez P. P. S.A. tytułu wykonawczego, uznać należało za niedopuszczalną, co w konsekwencji rodzi konieczność jej odrzucenia, stosownie do przepisu art. 58 p.p.s.a. Z powyższych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.