I SA/Bd 190/12

I SA/Bd 190/12 POSTANOWIENIE Dnia 16 kwietnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Wiśniewska po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. i M. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 rok. postanowił: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie skarżących od kosztów sądowych I SA/Bd 190/12 UZASADNIENIE W dniu 21 marca 2012 r. K. i M. W. złożyli na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] Postanowieniem z dnia 22 marca 2012 roku Referendarz sądowy oddalił wniosek skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wskazując, że skarżący nie wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Na powyższe postanowienia skarżący reprezentowani przez pełnomocnika wnieśli sprzeciw. Tym samym przedmiotowe rozstrzygnięcie straciło moc prawną. Z treści wniosku o udzielenie prawa pomocy wynika, iż skarżący nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego, zatem swoje dochody i wydatki przedstawili oddzielnie. Dochód miesięczny M. W. wynosi [...] złotych, natomiast miesięczne wydatki 1.100,00 zł. Ponadto skarżący posiada udział wynoszący 3/20 w prawie własności nieruchomości o pow. 4,5300 ha oraz taki sam udział w nieruchomości o powierzchni 0,0827 ha. Wnioskodawca wskazał, że wszystkie nieruchomości są zabezpieczone hipoteką na rzecz urzędu skarbowego. Skarżący oświadczył, że nie posiada oszczędności pieniężnych. Z wniosku wynika również, że skarżąca K. W. posiada dochód w wysokości [...] zł stanowiący zasiłek dla bezrobotnych. Jej miesięczne wydatki wynoszą natomiast 400,00 złotych. Wskazała również, że nie posiada żadnych oszczędności pieniężnych. W uzasadnieniu sprzeciwu ponownie wskazano na trudną sytuację materialną skarżących i w związku z tym na niemożność uiszczenia wpisu w wysokości 1.991,00 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2012 r., poz. 270 dalej: p.p.s.a.). Z dyspozycji art. 243 § 1, oraz art. 245 § 1-3 p.p.s.a. wynika, że właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony, złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku, przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W rozpoznawanej sprawie skarżący wnieśli o zwolnienie ich od kosztów sądowych. Zgodnie z brzmieniem art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ocena okoliczności przedstawionych w złożonym wniosku uzasadnia przyznanie wnioskodawcom prawa pomocy w żądanym zakresie. Należy bowiem stwierdzić, że dochód, którym wnioskodawcy dysponują, nie tylko nie pozwala na poczynienie oszczędności, które mogłyby zostać przeznaczone na pokrycie kosztów sądowych, ale nie wystarcza na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania się skarżących. Dochód miesięczny skarżącego wynosi [...] zł natomiast miesięczne wydatki 1.100 zł: najem lokalu 500 zł, energia elektryczna 150 zł, ogrzewanie zimą 250 zł, dojazdy do pracy 200 zł. Natomiast posiadane nieruchomości są zabezpieczone hipoteką na rzecz urzędu skarbowego. Natomiast skarżąca K. W. posiada dochód w wysokości [...] zł stanowiący zasiłek dla bezrobotnych. Skarżący oświadczyli, że nie posiadają oszczędności pieniężnych. Biorąc przy tym pod uwagę aktualny poziom cen dóbr i usług niezbędnych do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, jak wyżywienie i ubranie, należy stwierdzić, że dochód skarżących nie pozawala poczynić oszczędności niezbędnych celem np. prowadzenia spraw sądowych. Nie dysponując w tej sytuacji ani zasobami pieniężnymi, ani wartościowymi przedmiotami, skarżący nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Zasadność wniosku skarżących Sąd rozpatrywał w dwóch aspektach, mianowicie z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie muszą ponieść w niniejszym postępowaniu (1.991 zł wpisu sądowego), a z drugiej strony biorąc pod uwagę możliwości finansowe wnioskujących o przyznanie prawa pomocy, które zostały przedstawione powyżej. Ponadto, Sądowi znana jest z urzędu okoliczność, iż M. W. jest zobowiązany do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie o sygn. I SA/Bd 191/12, w kwocie 2.000,00 zł, toczącej się przed tut. Sądem. W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej należało uznać, iż wnioskodawcy wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Wpływ na takie rozstrzygnięcie miało to, iż skarżący utrzymują się z niewielkiego dochodu, który jak się okazuje jest zbyt niski aby zaspokoić podstawowe potrzeby, a więc nie mieliby z czego pokryć jakichkolwiek, nawet niskich, kosztów postępowania. Tymczasem wpis sądowy od przedmiotowej sprawy wynosi 1.991,00 zł. Zatem uiszczenie kosztów przez stronę jest niemożliwe, zaś skarżący nie mając środków na ich pokrycie zostaliby pozbawieni prawa do sądu, które jest zagwarantowane przez Konstytucję RP. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.