I SA/Bd 193/12

WyrokWSA w Bydgoszczy2012-06-27

Skład orzekający: Grażyna Malinowska-Wasik, Wojciech Jarzembski, Anna Klotz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił umorzenia odsetek za zwłokę od składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, mimo umorzenia należności głównej, opierając się na uznaniu administracyjnym i ochronie interesu publicznego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił punkt decyzji odmawiający umorzenia odsetek, stwierdzając, że organ administracyjny nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego w zakresie sytuacji majątkowej i zdrowotnej skarżącej. Brak prawidłowych ustaleń faktycznych uniemożliwił ocenę, czy umorzenie odsetek pociągnęłoby zbyt ciężkie skutki dla skarżącej. Ponadto, organ nie ustosunkował się do kwestii umorzenia postępowania egzekucyjnego przez komornika, co było istotne dla oceny przesłanek umorzenia.
Stan faktyczny
Skarżąca J. Z. wniosła o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy z uwagi na trudną sytuację materialną i zdrowotną. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) odmówił umorzenia odsetek za zwłokę od składek w części finansowanej przez ubezpieczonych, mimo umorzenia należności głównej. Po wielokrotnych postępowaniach i uchyleniach decyzji przez WSA, ZUS ponownie odmówił umorzenia odsetek, powołując się na uznanie administracyjne i ochronę interesu publicznego. Skarżąca zaskarżyła tę decyzję, kwestionując ustalenia dotyczące jej sytuacji majątkowej i zdrowotnej oraz wskazując na umorzenie postępowania egzekucyjnego przez komornika.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił punkt 2 zaskarżonej decyzji i stwierdził, że decyzja w zakresie określonym w punkcie 1 wyroku nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Sędzia WSA Anna Klotz Protokolant: Krzysztof Olczak po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia odsetek za zwłokę od składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne 1. uchyla pkt 2 zaskarżonej decyzji, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja, w zakresie określonym w pkt 1 wyroku nie podlega wykonaniu. Wnioskiem z dnia 18 sierpnia 2008 r. J. Z. zwróciła się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy argumentując, iż od śmierci męża od roku 2007 r. żyje w ubóstwie. Wskazała, że utrzymuje się z emerytury w wysokości 965,63 zł., natomiast na niezbędne wydatki musi przeznaczać co miesiąc 1.066,82 zł. Na tę kwotę składają się koszty opłat za energię elektryczną, gaz, i czynsz, oraz opłat na spłatę kredytu i skromny zakup leków. Podała, że jest osobą chorą, a skromne środki nie pozwalają jej na wykupienie niezbędnych leków. Do wniosku dołączyła dokumentację medyczną, oraz dokumenty potwierdzające ponoszone wydatki. Decyzją z dnia [...] nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych umorzył prowadzone postępowanie z uwagi na jego bezprzedmiotowość, w części dotyczącej składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami tych składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz odmówił skarżącej umorzenia odsetek za zwłokę naliczonych na dzień złożenia wniosku od składek w części finansowanej przez ubezpieczonych niebędących płatnikami tych składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, i należności z tytułu składek w części finansowej przez płatnika na ubezpieczenia społeczne. Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, jak podstawę rozstrzygnięcia organ przywołał przepis art. 30 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2007 r., Nr 11, poz. 74 ze zm.), wskazując że przepis ten wyklucza możliwość podejmowania przez organ rozstrzygnięć w zakresie umarzania bądź odmowy umarzania składek w części finansowanej przez osoby ubezpieczone niebędące płatnikami tych składek, oraz przepis art. 28 w/w ustawy, stwierdzając brak możliwości przyjęcia w sprawie stanu całkowitej nieściągalności wymaganej tym przepisem z uwagi na okoliczność pobierania przez skarżącą świadczenia emerytalnego z ZUS w G., stanowiącego przedmiot skutecznej egzekucji. W motywach decyzji organ przywołał stan faktyczny sprawy i wskazał, że skarżąca w okresie od kwietnia 1992 r. do września 2002 r. prowadziła działalność wpisaną do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Urząd Miasta Chełmno. Organ ustalił, że z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w/w podlegała tylko ubezpieczeniu zdrowotnemu. Wskazał, że decyzją z dnia [...], w oparciu o art. 28 ust 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych umorzył składki na ubezpieczenie zdrowotne dotyczące strony za okres od stycznia 1999 r. do kwietnia 2002 r. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę, gdyż uznał, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki, określone w przywołanych przepisach, przemawiające za umorzeniem należności. Podniósł, że pozostały jedynie zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za zatrudnionych pracowników. W stosunku do wskazanych zaległości organ podał, że prowadzona jest skuteczna egzekucja przez Komornika Sądowego w C. poprzez zajęcie świadczenia emerytalnego (ostatnie wpłaty dokonano w dniu 29 grudnia 2006 r. i 01 października2007 r., w łącznej kwocie 81 zł). W związku z czym świadczenie emerytalne strony po potrąceniach komorniczych wynosi 965,63 zł netto miesięcznie. Organ stwierdził, że skarżąca nie posiada nieruchomości ani ruchomości przedstawiających wartość egzekucyjną, ani udziałów w firmach i przedsiębiorstwach, papierów wartościowych, ani wierzytelności. W konsekwencji organ stwierdził, że nie wystąpiły przesłanki z art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy ZUS utrzymał powyższą decyzję w mocy (decyzja z dnia 15 grudnia 2008 r.). Na kolejnym etapie postępowania, będącego następstwem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia [...]. sygn. akt [...] uchylającego decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] o utrzymaniu w mocy w/w decyzji z dnia [...] r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] nr [...] uchylił decyzję z dnia [...]. i umorzył prowadzone postępowanie z uwagi na jego bezprzedmiotowość, w części dotyczącej składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami tych składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, odmówił umorzenia odsetek za zwłokę od składek w części finansowanej przez ubezpieczonych niebędących płatnikami tych składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, oraz umorzył należności z tytułu składek w części finansowej przez płatnika na ubezpieczenia społeczne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Uzasadniając rozstrzygniecie o umorzeniu postępowania w części dotyczącej składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami tych składek organ powołał się na przepis art. 30 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, natomiast jako podstawę prawną orzeczenia o umorzeniu należności z tytułu składek w części finansowej przez płatnika organ wskazał na zaistnienie przesłanki umorzenia z art. 28 ust. 3 pkt 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. W kwestii zaś rozstrzygnięcia o odmowie umorzenia odsetek za zwłokę od składek w części finansowanej przez ubezpieczonych nie będących płatnikami tych składek organ wyjaśnił, że zgodnie z przepisem art. 28 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych zobowiązany jest umorzyć odsetki tylko w przypadku gdy umorzeniu podlega należność główna. Skoro więc w przypadku składek w części finansowanej przez ubezpieczonych niebędących płatnikami tych składek taka okoliczność nie zaistniała, nie było podstaw zdaniem organu do umorzenia odsetek za zwłokę od tych składek. Wskazana decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...], w wyniku skargi J. Z., została wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia [...]. sygn. akt. [...] uchylona, z uwagi na nieprawidłowe, zdaniem Sądu, stanowisko organu o obowiązku umorzenia odsetek tylko w przypadku gdy umorzeniu podlega należność główna rozumiana jako składki za pracowników. Decyzją ostateczną z dnia[...]nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych uchylił decyzję z dnia [...]. i orzekł o umorzeniu należności z tytułu składek w części finansowej przez płatnika oraz odmówił umorzenia odsetek za zwłokę naliczonych od składek w części finansowej przez ubezpieczonych niebędących płatnikami tych składek. Wyrokiem z dnia [...] sygn. [...] WSA w Bydgoszczy uchylił powyższą decyzję z uwagi na jej wydanie przez pracownika, który podlegał wyłączeniu. W wyniku kolejnego rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 30 października 2008 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie umorzenia należności oraz o nienaliczanie dalszych odsetek za zwłokę, Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...]. nr [...] uchylił decyzję z dnia [...]. nr [...] w części dotyczącej odmowy umorzenia w/w należności i odsetek, i w punkcie pierwszym decyzji orzekł o umorzeniu należności z tytułu składek w części finansowanej przez płatnika na ubezpieczenia społeczne za okres 02/1999-09/2002 w łącznej kwocie 5.759,32 zł (w tym z tytułu składek - 2.010,22 zł, odsetek liczonych na dzień złożenia wniosku - 3.720,00 zł, kosztów upomnienia - 17,10 zł, dodatkowej opłaty - 12,00 zł) oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres 09/2001-09/2002 w łącznej kwocie 14,80 zł (w tym z tytułu składek i odsetek), zaś w punkcie drugim odmówił umorzenia odsetek za zwłokę naliczonych na dzień złożenia wniosku, od składek w części finansowanej przez ubezpieczonych niebędących płatnikami tych składek na ubezpieczenia społeczne za okres 04/1999-09/2002 w kwocie 4.021 zł oraz na ubezpieczenia zdrowotne za okres 5/1999-12/2001 w kwocie 524 zł. W uzasadnieniu decyzji organ szczegółowo opisał dotychczasowy przebieg postępowania i argumentując motywy rozstrzygnięcia wskazał, że w sprawie z oczywistych względów nie zachodzi przesłanka całkowitej nieściągalność należności z tytułu składek określona w art. 28 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. W sprawie nie toczyło się także postępowanie upadłościowe, ani likwidacyjne, tak więc nie zostały spełnione przesłanki ustawowe całkowitej nieściągalności wskazane w art. 28 ust. 3 pkt 2 i pkt 4 w/w ustawy. Podkreślił również, że należności z tytułu składek są dochodzone przez komornika sądowego w C., jednakże mimo że egzekucja ta nie jest skuteczna, komornik sądowy nie wydał dotychczas postanowienia o umorzeniu prowadzonego postępowania, przez co w konsekwencji nie konkretyzuje się przesłanka umorzenia zawarta w art. 28 ust. 3 pkt 5 oraz pkt 6 w/w ustawy. Odnosząc się do przesłanki umorzenia z art. 28 ust. 3 pkt 4a w/w ustawy, wyjaśnił że wysokość nieopłaconych składek przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym, w związku z czym w sprawie nie konkretyzuje się także ta przesłanka umorzenia. Zdaniem organu w sprawie jednak zaistniała przesłanka umorzenia zawarta w art. 28 ust. 3 pkt 3 w/w ustawy, albowiem w przedmiotowej sprawie nie jest już prowadzona działalność gospodarcza, brak jest majątku (nieruchomości i ruchomości) z którego można byłoby egzekwować należności oraz zachodzi brak możliwości przeniesienia odpowiedzialności na małżonka, następców prawnych oraz na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa, a poza tym dochodzenie należności z tytułu składek za pośrednictwem komornika sądowego w C. jest nieskuteczne, bowiem wpłaty na poczet zaległych składek miały miejsce w 2006 i 2007 r. w łącznej kwocie 81 zł, zaś Komornik prowadzi obecnie egzekucję ze świadczenia emerytalnego skarżącej na rzecz czterech banków na łączną kwotę 35.000 zł. Ponadto organ wyjaśnił, że w sprawie rozważyć należało również, czy w przypadku skarżącej spełniona została przesłanka wskazana w przepisie art. 28 ust. 3a w/w ustawy, który to przepis został rozszerzony i sprecyzowany na podstawie rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31.07.2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. Nr 141, poz. 1365). W ocenie organu, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, nie można przyjąć, aby w przypadku skarżącej zachodziła przesłanka do umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na podstawie § 3 ust. 1 pkt 1 w/w rozporządzenia, gdyż opłacenie przez skarżącą należności z tytułu składek nie stwarza, jego zdaniem, zagrożenia braku możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, jako że skarżąca jest wdową, zamieszkuje w mieszkaniu należącym do syna i pobiera świadczenie emerytalne, które po potrąceniach komorniczych (478,84 zł) wynosi 1.593 zł. W sprawie nie zaistniała również, jak wskazał organ, przesłanka umorzenia z § 3 ust. 1 pkt 2 w/w rozporządzenia, albowiem z akt sprawy nie wynika, iż w przedmiotowym przypadku miały miejsce nadzwyczajne zdarzenia czy klęska żywiołowa, które spowodowałyby poniesienie strat materialnych lub uniemożliwiałyby pozyskanie dodatkowych środków na spłatę istniejącego zadłużenia. Analiza materiału dowodowego dała natomiast podstawy zdaniem organu do stwierdzenia, że w sprawie skonkretyzowała się przesłanka określona w § 3 ust. 1 pkt 3 w/w rozporządzenia, tj. niemożność opłacenia składek z uwagi na przewlekłą chorobę zobowiązanego, gdyż z załączonej dokumentacji wynika, iż skarżąca od 2001 r. leczy się w Poradni Zdrowia Psychicznego, że przebywała również w szpitalu z powodu anemii i do dziś jest pod stałą opieką lekarską, a także że posiada ona orzeczenie lekarskie stwierdzające schorzenie uniemożliwiające podjęcie zatrudnienia. W kontekście powyższego organ zaznaczył, że stosownie do art. 28 ust. 3a w/w ustawy należności z tytułu składek mogą być umorzone po zaistnieniu którejkolwiek z przesłanek określonych we w/w rozporządzeniu. Jednakże, jak wskazał organ, użyty w przepisie art. 28 ust. 3a w/w ustawy zwrot "mogą być umorzone" daje organowi prawo do umorzenia, nawet mimo zmaterializowania jakiejkolwiek przesłanki organ nie ma obowiązku pozytywnego rozpatrzenia wniosku o umorzenie z uwagi na fakt, że decyzja co do umorzenia zaległości oparta jest na tzw. uznaniu administracyjnym. Istota uznania w tym przypadku polega zaś na możliwości uwolnienia zobowiązanego od ciążących na nim długów, co oznacza, że organ może, lecz nie musi tego dokonać. Zakład Ubezpieczeń Społecznych ma zatem jedynie możliwość, a nie obowiązek umarzania należności z tytułu składek, nawet w przypadkach spełnienia ustawowych przesłanek do umorzenia. W świetle powyższego organ stwierdził, że w ramach uznania administracyjnego postanowił - z uwagi na zaistnienie przesłanki umorzenia zawartej w art. 28 ust 3 pkt 3 w/w ustawy oraz w § 3 ust. 1 pkt 3 w/w rozporządzenia - umorzyć należności z tytułu składek w części finansowanej przez płatnika, i odmówić umorzenia odsetek za zwłokę od składek w części finansowanej przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek. Pobór odsetek bowiem, jak wskazał organ, oprócz funkcji sankcyjnej stanowi również rekompensatę, wyrównującą straty wynikające z braku prawidłowego, zgodnego z ustawą opłacania składek. Dlatego też, biorąc pod uwagę ochronę interesów ubezpieczonych (w tym zapewnienie przekazania do otwartych funduszy emerytalnych części składki na ubezpieczenie emerytalne wraz z odsetkami za zwłokę), organ nie mógł przejąć zobowiązań płatnika i tym samym obciążyć nimi Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Decyzja o umorzeniu płatnikowi odsetek od składek w części finansowanej przez ubezpieczonych spowodowałaby, że Zakład jako dysponent Funduszu Ubezpieczeń Społecznych musiałby z jego dochodów opłacić odsetki do OFE z uwagi na przekazanie składek po terminie. Takie rozwiązanie byłoby sprzeczne z interesem publicznym. Wskazując, że skarżąca spłaca kredyt zaciągnięty na spłatę zobowiązań wobec Urzędu Skarbowego, organ podkreślił, że strona nie może przedkładać interesu innych wierzycieli ponad interes publicznoprawny. Ze względu więc na okoliczność, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych w sprawach o umorzenie występuje również jako rzecznik interesu społecznego, organ stwierdził, że w świetle sytuacji majątkowej, osobistej i rodzinnej skarżącej jest zobligowany do działania z uwzględnieniem interesu funduszy ubezpieczeniowych, którymi zarządza, co z kolei uzasadnia, w jego ocenie, odmowę umorzenia odsetek za zwłokę od składek w części finansowanej przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek. Na powyższą decyzję w zakresie rozstrzygnięcia w kwestii odsetek (pkt 2 decyzji) J. Z.wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, w której wskazała, że jest osobą bardzo chorą, że ma ukończone 71 lat i, że od 25 marca 2007 r. jest wdową, gdyż mąż jej zmarł na nowotwór złośliwy. Podniosła, że zdarzeniem losowym, na które nie miała wpływu, była śmierć i ciężka choroba jej męża, a także choroba, na którą zapadła. Zaznaczyła, że zgodnie z wydanym na stale orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności wymaga ona stałej i długotrwałej pomocy innej osoby w związku ze znacznym ograniczeniem możliwości samodzielnej egzystencji. Wskazała, że nie ma pieniędzy na zakup leków i wyżywienia właściwego do jej dolegliwości chorobowych oraz, że anemia na którą cierpiała to wynik tego, że musiała gdy zmarł jej mąż żyć za 10 zł tygodniowo. Zaznaczyła również, że to Urząd Skarbowy spowodował jej ubóstwo zabierając jej 52.000 zł. Poza tym skarżąca zarzuciła organowi, że niewłaściwie ustalił kwotę pobieranego przez nią co miesiąc świadczenia emerytalnego, albowiem wskazał że pobiera ona 1593 zł, podczas gdy w rzeczywistości otrzymuje kwotę 1114,16 zł, a ponadto podkreśliła, że postanowieniem Komornika Sądowego w C. dnia 2 lutego 2009 r. umorzone zostało prowadzone wobec niej na wniosek wierzyciela Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w G.postępowanie egzekucyjne. Do skargi załączona została kserokopia postanowienia komorniczego z dnia 2 lutego 2009 r. umarzającego postępowanie egzekucyjne. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i powtarzając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przy wydawaniu zaskarżonej decyzji przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jej podjęcia. Ponadto, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zatem zobligowany jest zbadać w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu oraz rozpatrzyć sprawę z punktu widzenia zgodności z prawem całego postępowania administracyjnego. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w omawianym zakresie, Sąd stwierdził, iż nie odpowiada ona prawu, z uwagi na dostrzeżone naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z uwagi na okoliczność, że zaskarżona decyzja wydana została w następstwie prawomocnych wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, w tym w szczególności wyroku z dnia [...] należy na wstępie rozważań prawnych odnieść się do kwestii mocy wiążącej oceny prawnej i wskazań, co do dalszego postępowania, zawartych w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego. Zgodnie z treścią art. 153 ppsa ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. W świetle przytoczonego artykułu należy wyjaśnić, iż przez ocenę prawną rozumie się powszechnie wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Dotyczy ona zatem właściwego zastosowania konkretnego przepisu prawa w indywidualnej sprawie. Wskazania natomiast co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej i dotyczą sposobu działania w toku ponownego rozpoznawania sprawy. Mają one na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz nakreślenie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie w celu uniknięcia wadliwości tegoż postępowania (por. Bogusław Dauter: Zarys metodyki pracy sędziego sądu administracyjnego, wydanie 1, Warszawa 2008 str.289-290). Z treści przytoczonego przepisu wynika, iż zarówno organy administracyjne, których działanie było przedmiotem skargi, jaki i sąd orzekający w sprawie, ilekroć dana sprawa będzie ponownie przez nie rozpoznawana, będą związane oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu tegoż sądu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy prawne na podstawie, których ten sąd orzekał. Jeśli więc strona z taką oceną i wskazaniami się nie zgadza, to powinna zakwestionować za pomocą właściwych środków odwoławczych dane orzeczenie, w którym zawarta jest ocena prawna i wskazania, które uważa za niezgodne z prawem. Po uprawomocnieniu się zaś tego orzeczenia, zawarte w nim stanowisko, będzie wiążące nie tylko wobec organów wymienionych w art. 153 ppsa, lecz również i wskazanych w art. 170 ppsa, który to przepis explicite wskazuje, iż orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Jeśli więc strona ze środka odwoławczego nie skorzysta i tym samym doprowadzi do uprawomocnienia się danego wyroku, wówczas kwestie prawne przesądzone w takim orzeczeniu i wskazania w nim zawarte są wiążące dla organów administracyjnych orzekających w sprawie, tegoż sądu, jak i innych organów, nie wyłączając sądu II instancji rozpatrującego ewentualnie skargę kasacyjną na kolejny wyrok dotyczący tej samej sprawy. W kontekście powyższego należy wskazać, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w wydanym w przedmiotowej sprawie wyroku z dnia [...] sygn. akt [...]wyraził ocenę prawną, iż przepisy art. 28 ust. 4 oraz art. 30 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych nie uprawniają do zakazu umarzania odsetek od nieopłaconych składek przez płatnika, niezależnie od tego czy należność główna podlegała umorzeniu, jako że płatnik bezwzględnie jest jedynie płatnikiem tej części składek, które opłacają sami ubezpieczeni, a które to nie mogą być objęte ulgą w postaci umarzania. W sytuacji zaś gdy płatnik nie przekazuje do ZUS tychże składek w terminie ustawowym, to z tytułu zwłoki winien on zostać obciążony odsetkami, które płaci z własnych środków. W związku z tym odsetki te, zdaniem w/w Sądu, obciążają wyłącznie płatnika a nie pracowników, co z kolei przesądza o nieprawidłowości stanowiska organu wyrażonego w decyzji z dnia [...] o obowiązku umorzenia odsetek tylko w przypadku gdy umorzeniu podlega należność główna rozumiana jako składki za pracowników. Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 października 2007 r. w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 1816/07, podkreślił iż art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych dotyczy umarzania nie tylko samych składek, lecz także należności z tytułu składek, które to pojęcie, według art. 24 ust. 2 wskazanej ustawy obejmuje składki oraz odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę, oraz które to pojęcie nakazuje przyjąć, iż art. 30 tej ustawy wyłącza stosowanie art. 28 jedynie wobec składek, a nie wobec pozostałych elementów składających się na ustawowo zdefiniowane pojęcie należności z tytułu składek, w tym odsetek. Ponadto w/w Sąd wyraźnie wskazał, przytaczając wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 kwietnia 2008 r. w sprawie V SA/Wa 2584/07, iż przepis art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych znajduje zastosowanie wobec wnioskodawcy jako osoby ubezpieczonej, w zakresie składek na ubezpieczenie społeczne własne oraz w zakresie odsetek od należności z tytułu składek "za pracowników" i innych należności ubocznych i, że przepis ten nie ma zastosowania jedynie do zadłużenia z tytułu składek "za pracowników". Biorąc pod uwagę powyższe należy zaznaczyć, iż Sąd w obecnym składzie, oceniając legalność zaskarżonej decyzji, którą organ w oparciu o art. 28 ust 3 pkt 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz w § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, w ramach uznania administracyjnego, umorzył należności z tytułu składek w części finansowanej przez płatnika, i odmówił umorzenia odsetek za zwłokę od składek w części finansowanej przez ubezpieczonych nie będących płatnikami składek, wziął pod uwagę moc wiążącą oceny prawnej i wskazań, co do dalszego postępowania, zawartych w omówionym wyżej prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia [...]., zgodnie z treścią art. 153 i 170 ppsa. Podstawę materialnoprawną rozpoznania sprawy będącej przedmiotem zaskarżonej decyzji stanowi art. 28 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z ust. 1 wskazanego artykułu należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4. Ustęp 2 stanowi, że należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a. W ust. 3 określono katalog zamknięty przypadków całkowitej nieściągalności, w tym m.in. przypadek zaprzestania prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy - Ordynacja podatkowa (pkt 3 ust. 3) i przypadek stwierdzenia przez naczelnika urzędu skarbowego lub komornika sądowego braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję (pkt 5 ust. 3). Natomiast w ust. 3a postanowiono, że należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych, będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. W myśl zaś ust. 3b Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady umarzania, o którym mowa w ust. 3a z uwzględnieniem przesłanek uzasadniających umorzenie, biorąc pod uwagę ważny interes osoby zobowiązanej do opłacenia należności z tytułu składek oraz stan finansów ubezpieczeń społecznych. Zgodnie ze wskazaną delegacją ustawową Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w rozporządzeniu z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. z 2003 r., Nr 141, poz. 1365 ze zm. ), postanowił w § 3 ust. 1, że Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: 1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych; 2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności; 3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. W świetle przytoczonych wyżej regulacji prawnych, nie ulega wątpliwości, że decyzja w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 28 ust. 1 w/w ustawy, w tym odsetek od składek ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że ustawodawca pozostawił organowi administracyjnemu prawo wyboru treści rozstrzygnięcia. Wybór ten jednak nie może być dowolny, w związku z czym winien on wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego ustalenia i rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, a także winien uwzględniać wskazane przez ustawodawcę przesłanki możliwości umorzenia należności z tytułu składek. Przesłankami tymi są: całkowita nieściągalność należności (przesłanka zdefiniowana poprzez enumeratywne wskazanie zamkniętego katalogu sytuacji ją stanowiących - art. 28 ust. 3 w zw. z ust. 2) oraz uzasadniony przypadek pomimo braku całkowitej nieściągalności (przesłanka z art. 28 ust. 3a stanowiąca pojęcie semantycznie otwarte, niemniej uściślone poprzez odwołanie się do otwartego katalogu przypadków z § 3 ust. 1 pkt 1-3 w/w rozporządzenia, wskazujących na brak możliwości - ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną - opłacenia należności z tytułu składek bez poniesienia zbyt ciężkich skutków przez zobowiązanego i jego rodzinę). Z powyższego wynika, że organ podejmując rozstrzygnięcie w ramach uznania administracyjnego powinien kierować się określonymi przez ustawodawcę dyrektywami wyboru oraz obowiązany jest dokonać rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy w celu stwierdzenia, czy zostały spełnione określone w przepisach przesłanki. Dopiero w ten sposób przeprowadzona, gruntowna analiza stanu faktycznego sprawy, stanowi materiał, będący podstawą do wydania decyzji o charakterze uznaniowym. Organ administracyjny zatem, w celu wydania prawidłowego orzeczenia w ramach uznania administracyjnego, zobligowany jest szczegółowo zbadać stan faktyczny sprawy i utrwalić w aktach wyniki jego badania, a ponadto podejmując rozstrzygnięcie uwzględnić interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego t.j. Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Wynikający z zasady prawdy obiektywnej obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, realizowany jest poprzez zawarty w art. 77 § 1 kpa nakaz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia przez organ całego materiału dowodowego. Jako dowolne należy więc traktować ustalenia faktyczne nie znajdujące potwierdzenia w materiale dowodowym, bądź też znajdujące takie potwierdzenie, lecz w niekompletnym, lub nie w pełni rozpatrzonym materiale dowodowym. Zarzut dowolności zaś wykluczają ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 kpa), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 kpa), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści (art. 7 kpa). Obowiązek organu administracyjnego zgromadzenia całego materiału dowodowego, koniecznego do rozstrzygnięcia sprawy, znajduje odzwierciedlenie w powinności organu podjęcia stosownych działań, m.in. przeprowadzenia z urzędu dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego sprawy czy zażądania od strony przedstawienia dowodów na poparcie jej twierdzeń. Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle przedstawionych wyżej norm prawnych oraz poczynionych do nich uwag, a także mając na uwadze treść art. 153 ppsa. Sąd stwierdził, iż organ nie dokonał ustaleń faktycznych i nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w sposób odpowiadający wskazanym wyżej dyrektywom, pozwalający podjąć zgodną z prawem, a więc nie noszącą znamion dowolności, lecz legalności wyboru, decyzję o charakterze uznaniowym. W niniejszej sprawie organ, podejmując decyzję w zaskarżonej części, to jest o odmowie umorzenia odsetek za zwłokę od składek w części finansowanej przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek, badał zaistnienie wymienionych na wstępie rozważań prawnych przesłanek warunkujących to umorzenie (art. 28 ust. 2 w zw. z ust. 3 w/w ustawy oraz art. 28 ust. 3a w/w ustawy w zw. z § 3 ust. 1 pkt 1 -3 w/w rozporządzenia). Badanie to poprzedził ustaleniami faktycznymi dotyczącymi sytuacji majątkowej i zdrowotnej skarżącej, w ramach których stwierdził, że skarżąca nie prowadzi już działalności gospodarczej i nie ma majątku (nieruchomości i ruchomości), z którego można byłoby egzekwować należności, że nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na małżonka, następców prawnych oraz na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy - Ordynacja podatkowa, że należności z tytułu składek są dochodzone przez komornika sądowego w C., jednakże mimo że egzekucja ta nie jest skuteczna komornik sądowy nie wydał dotychczas postanowienia o umorzeniu prowadzonego postępowania, a ponadto że skarżąca jest wdową i zamieszkuje w mieszkaniu należącym do syna, że od 2001 r. leczy się w Poradni Zdrowia Psychicznego, że z powodu anemii przebywała w szpitalu i do dziś jest pod stałą opieką lekarską, że posiada orzeczenie lekarskie stwierdzające schorzenie uniemożliwiające podjęcie zatrudnienia oraz, że pobiera świadczenie emerytalne, które po potrąceniach komorniczych (478,84 zł) wynosi 1.593 zł. To ostatnie ustalenie zakwestionowała skarżąca, wskazując że kwota pobieranego przez nią co miesiąc świadczenia emerytalnego wynosi 1114,16 zł. Odnosząc się do wskazanej kwestii spornej należy wskazać, że w aktach sprawy znajdują się dwa dokumenty dotyczące wysokości pobieranego przez skarżącą świadczenia emerytalnego. Pierwszy z nich stanowi pismo z dnia 18 lutego 2010 r., w którym Wydział Zmiany Uprawnień Emerytalno-Rentowych ZUS O/T. poinformował Wydział Realizacji Dochodów w miejscu ZUS O/T. Inspektorat w G., że od marca 2010 r. emerytura skarżącej wypłacana jest jej w wysokości: brutto -1857,80 zł, potrącenia komornicze - 464,45 zł, zaliczka na podatek - 144 zł, składka na NFZ - 167,20 zł, netto - 1082,15 zł. Drugi natomiast to odręczna notatka sporządzona przez starszego inspektora ZUS /T. Inspektorat w G. w dniu 21 grudnia 2011 r., w której wskazuje się na kwotę brutto - 1915,39, kwotę netto - 1593 zł, i km - 478,84 zł. Biorąc pod uwagę treść wskazanych dokumentów, datę ich sporządzenia, datę podjęcia przez organ zaskarżonego rozstrzygnięcia należy wskazać, że organ błędnie ustalił, że świadczenie emerytalne skarżącej po potrąceniach komorniczych (478,84 zł) wynosi 1.593 zł. Dodanie bowiem kwoty dokonywanych potrąceń do kwoty ustalonego przez organ świadczenia emerytalnego pobieranego przez skarżąca daje sumę 2071,84 zł. O takiej zaś kwocie emerytury nie mówi się w żadnym ze wskazanych dokumentów. Również organ nie wyjaśnił w uzasadnieniu rozstrzygnięcia wysokości tej kwoty. Zatem w aktach sprawy nie ma żadnego dokumentu potwierdzającego zasadność poczynionych przez organ ustaleń dotyczących wysokości pobieranego co miesiąc przez skarżącą świadczenia emerytalnego, natomiast znajdujący się w aktach sprawy wskazany wyżej materiał dowodowy dotyczący tej kwestii jest niezgodny z poczynionymi przez organ ustaleniami dotyczącymi wysokości pobieranej przez skarżącą emerytury. Z zestawienia treści w/w dokumentów z dnia 18 lutego 2010 r. i z dnia 21 grudnia 2011 r. wynika, iż organ prawdopodobnie błędnie przyjął, że ustalona przez niego kwota świadczenia emerytalnego skarżącej tj. 1.593 zł, stanowi kwotę emerytury bez potrąceń komorniczych, podczas gdy materiał dowodowy sprawy wskazuje na to, że od tej kwoty należy jeszcze odjąć kwotę potrąceń w wysokości 478,84 zł, co daje sumę 1114,16 zł, a więc kwotę wskazaną przez skarżącą, jako rzeczywista wysokość pobieranego przez nią co miesiąc świadczenia emerytalnego. Przyjęcie zaś przez organ błędnego założenia, że tę ostatnią wartość stanowi kwota 1.593 zł, spowodowało że organ błędnie ustalił sytuację majątkową skarżącej, w oparciu o którą to oceniał zaistnienie w sprawie przesłanek warunkujących możliwość umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek. Należy wyraźnie podkreślić, że prawidłowe, niebudzące wątpliwości ustalenie sytuacji majątkowej osoby wnioskującej o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek ma istotne znaczenie zarówno dla oceny przesłanek stanowiących podstawę umorzenia takich należności, jak i w konsekwencji stanowi warunek zgodnego z prawem rozstrzygnięcia w ramach uznania administracyjnego. Odpowiadające więc rzeczywistości ustalenie wysokości pobieranego przez skarżącą świadczenia emerytalnego, w sytuacji gdy świadczenie to jest jedynym źródłem dochodu, stanowiło niezbędny warunek możliwości dokonania przez organ prawidłowej oceny, czy opłacenie przez stronę należności będących przedmiotem wniosku o umorzenie nie pociągnęłoby dla niej i jej rodziny zbyt ciężkich skutków, z uwagi na pozbawienie ich możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, a więc oceny zaistnienia przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 1 w/w rozporządzenia. Ocena tej przesłanki obligowała również organ do ustalenia niezbędnych potrzeb skarżącej i ponoszonych przez nią co miesiąc na nie wydatków, w tym tych związanych z zakupem leków i żywności, w szczególności że skarżąca jest osobą schorowaną, legitymującą się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności i w związku ze stanem zdrowia wymagającą specjalnej diety. Także jednak i tych ustaleń zabrakło w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. W tym miejscu należy podkreślić, że przedmiotowa sprawa toczy się przed organami już od kilku lat, w związku z czym organ powinien dokonać wskazanych ustaleń na dzień wydania zaskarżonej decyzji. Tak więc brak prawidłowego ustalenia wysokości pobieranego przez skarżącą świadczenia emerytalnego i jednoczesne nie ustalenie niezbędnych potrzeb życiowych skarżącej, nie pozwalało organowi na zweryfikowanie wystąpienia w sprawie przesłanki umorzenia należności z § 3 ust. 1 pkt 1 w/w rozporządzenia. Ponadto zdaniem Sądu wskazane okoliczności mogły wpłynąć na treść ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy, także w sytuacji stwierdzenia wystąpienia innych przesłanek umorzenia należności, albowiem decyzja w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek ma charakter uznaniowy i przy jej podjęciu organ winien uwzględnić całokształt okoliczności danej sprawy. Innym słowy wskazane nieprawidłowości mogły rzutować na podjęcie decyzji uznaniowej z art. 28 ust. 1 w/w ustawy. W ocenie Sądu także w przypadku przesłanek z art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 ww. ustawy materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy nie pozwala na zweryfikowanie, zasadności rozstrzygnięcia organu o braku konkretyzacji w sprawie tychże przesłanek. Organ bowiem odnośnie wymienionych przesłanek stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że komornik sądowy w C. pomimo że egzekucja należności jest bezskuteczna, nie wydał dotychczas postanowienia o umorzeniu prowadzonego postępowania, tymczasem strona wraz z skargą przesłała sądowi ksero postanowienia w/w komornika z dnia 2 lutego 2009 r. o umorzeniu prowadzonego postępowania egzekucyjnego na wniosek wierzyciela ZUS w G.O/T. Inspektorat G. przeciwko dłużnikowi J. Z.. Pomimo przesłania tego dokumentu i powołania się w skardze na tę okoliczność, organ w odpowiedzi na skargę w żaden sposób nie ustosunkował się do tej kwestii, wyjaśniając chociażby czy w/w postanowienie dotyczyło przedmiotowych należności, czy tez innych należności ZUS. Z akt sprawy wynika zaś, że organ w toku postępowania administracyjnego zwracał się kilkakrotnie do komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w C. w kwestii wyjaśnienia okoliczności wydania postanowienia o umorzeniu, na wniosek wierzyciela, postępowania egzekucyjnego wobec skarżącej, w związku z otrzymaną wcześniej od komornika informacją o umorzeniu tego postępowania (dowód: k. 95, 96 i 97 akt administracyjnych). Materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy nie wskazuje aby kwestia ta została przez organ wyjaśniona z komornikiem sądowym w C.. W tym stanie rzeczy Sąd uznał tę okoliczność za niewyjaśnioną i nieuprawniającą w związku z tym do stwierdzenia, że komornik sądowy w C. nie wydał dotychczas postanowienia o umorzeniu, na wniosek wierzyciela, postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec skarżącej. Z uwagi na okoliczność, że kwestia niewydania w sprawie postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, stanowiła podstawę stwierdzenia przez organ braku spełnienia przez skarżącą przesłanek z art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 ustawy o ubezpieczeniach społecznych), należy uznać, iż w sprawie nieprawidłowo, bowiem bez dowodu potwierdzającego daną okoliczność, ustalono niezaistnienie przesłanek określonych we wskazanych przepisach. Biorąc pod uwagę wszystkie wskazane wyżej okoliczności, Sąd stwierdził, że organ w zaskarżonej decyzji nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego sprawy oraz nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, a w szczególności nie dokonał wnikliwej analizy - na dzień wydania decyzji, sytuacji dochodowej i majątkowej skarżącej w kontekście przesłanek z art. 28 ust. 3 w/w ustawy i art. 28 ust. 3a w zw. z § 3 w/w rozporządzenia. Przesłanki te powinny być przeanalizowane i omówione w sposób niebudzący żadnych wątpliwości, jako że decyzja w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego. Organ winien zatem przekonać skarżącą, stosownie do wyrażonej w art. 11 kpa zasady przekonywania, iż nie ma ona racji twierdząc, że nie jest w stanie spłacić przedmiotowych należności i jednocześnie wskazać, jakie możliwości w tym zakresie skarżąca realnie posiada. W ocenie sądu wyjaśnienie wskazanych okoliczności faktycznych było ponadto uzasadnione dokonanymi w sprawie bezspornymi ustaleniami organów administracyjnych, z których wynika, że skarżąca jest osobą w podeszłym wieku, chorą, legitymująca się orzeczeniem o znacznym stopniem niepełnosprawności. Przed wydaniem decyzji na gruncie art. 28 ust. 1 w/w ustawy, organ powinien był również rozważyć, jaki zwrot przedmiotowych należności będzie miał wpływ na sytuację życiową skarżącej, w szczególności czy w razie dokonania zwrotu będzie w stanie samodzielnie zaspokoić swoje niezbędne potrzeby życiowe. Wszystkie wskazane wyżej ustalenia powinny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, zgodnie z treścią art. 107 § 3 kpa. Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, iż organ w zaskarżonej decyzji nie wyjaśnił i nie ustosunkował się do wszystkich okoliczności sprawy, przez co naruszył przepisy postępowania zawarte w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa oraz art. 107 § 3 kpa. Wskazane naruszenie przepisów postępowania uprawnia do wniosku, że organ nie zbadał wystarczająco, czy w sprawie zaistniały podstawy do wydania decyzji uznaniowej z art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych o treści objętej zaskarżonym rozstrzygnięciem, a zgodnie z oceną prawną i wskazaniami zawartymi w wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia [...] zobligowany był zbadać te podstawy w świetle wszystkich przesłanek wskazanych art. 28 ust. 3 i 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Tylko jednoznaczne i wyczerpujące ustalenie wskazanych w uzasadnieniu wyroku okoliczności pozwoli wydać prawidłowe rozstrzygnięcie w ramach uznania administracyjnego. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z motywów wyroku Sądu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa orzeczono, jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie o niewykonalności zaskarżonej decyzji oparto o art. 152 ppsa. A. Klotz G. Malinowska-Wasik W. Jarzembski

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło