I SA/Bd 198/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Kruppik – Świetlicka (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędzia WSA Teresa Liwacz Protokolant po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2011 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia 1. oddala skargę, 2. zasądza od Skarbu Państwa (kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy) na rzecz pełnomocnika adwokata S. M. kwotę [...] zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. prowadzi postępowanie egzekucyjne z majątku J. S. w oparciu o tytuły wykonawcze wystawione przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat w B. W toku postępowania, w dniu [...] r. organ egzekucyjny rozpatrując wniosek zobowiązanego z dnia [...] r., wydał postanowienie, w którym odmówił uznania zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, z uwagi na uchybienie ustawowemu terminowi do ich wniesienia. Pismem z dnia [...] r. skarżący złożył wniosek o uzupełnienie powyższego rozstrzygnięcia w zakresie możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. odmówił uzupełnienia rozstrzygnięcia wskazując, iż zawarte w nim pouczenie jest prawidłowe. Organ jednocześnie poinformował stronę, iż na postanowienie to zażalenie nie przysługuje. Pismem z dnia [...] r. skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie organu egzekucyjnego. W uzasadnieniu zarzucił bezzasadne skupienie się na treści uzasadnienia rozstrzygnięcia Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. oraz nie odniesienie się bezpośrednio do zakresu wniesionego żądania. Postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. stwierdził niedopuszczalność wniesionego zażalenia. Organ wskazał, że na postanowienie wydane na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) zażalenie nie przysługuje, o czym strona została poinformowana. Nie zgadzając się z wydanym rozstrzygnięciem, strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, w której wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła bezpodstawne stwierdzenie niedopuszczalności zażalenia oraz wydanie zaskarżonego postanowienia w oparciu o przepisy postępowania administracyjnego, które zamykają stronie kontrolę instancyjną aktu administracyjnego. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że nie zgadza się z sytuacją, w której strona zostaje pozbawiona możliwości kontroli aktu administracyjnego pod względem jego legalności, w takim przypadku bowiem strona traci prawo do skorzystania z wyrażonej w Konstytucji RP zasady dwuinstancyjności. Zdaniem skarżącego, w przedmiotowej sprawie doszło właśnie do takiej sytuacji, w której zaskarżone postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. zostało pozbawione jakiejkolwiek kontroli instancyjnej, co jest sytuacją niedopuszczalną, albowiem zgodnie z art. 78 Konstytucji RP, musi być przewidziany jakiś inny tryb zaskarżenia takich rozstrzygnięć. Ponadto skarżący zarzucił brak jednoznacznego odniesienia się organu do żądania zawartego we wniosku z dnia [...] r. oraz bezzasadne skupienie się organu na treści uzasadnienia postanowienia Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje : Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie zauważyć należy, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c i pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; powoływanej dalej jako "p.p.s.a."). Sąd, w granicach swoich kompetencji, dokonując na podstawie akt sprawy kontroli legalności zaskarżonego postanowienia, stwierdza, że nie dopatrzył się uchybień prawa, o których mowa ww. zacytowanych przepisach, co oznacza, że nie ma podstaw do wyeliminowania zaskarżonego aktu z obrotu prawnego. W związku z czym Sąd stwierdza, że wydane postanowienie jest prawidłowe a zarzuty skargi należało uznać za nieuzasadnione. Przedmiotem sporu w sprawie jest zasadność stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia wniesionego przez stronę na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego, którym organ ten odmówił uzupełnienia Należy wskazać, że zaskarżone postanowienie zostało wydane w oparciu o przepis art. 111 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. ) dalej kpa. Zgodnie z treścią ww. art. 111 § 1 Kpa : strona może w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji zażądać jej uzupełnienia, co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach. Przy czym, w przypadkach określonych w § 1 termin dla strony do wniesienia odwołania, powództwa lub skargi biegnie od dnia doręczenia jej odpowiedzi (§ 2). Należy podać, że skarżący domagał się uzupełnienia postanowienia organu w zakresie możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego. W tym miejscu należy podkreślić, że w odniesieniu do braku pouczenia o możliwości zaskarżenia decyzji na drodze administracyjnej lub sądowej, w literaturze istnieje zgodność poglądów, że uzupełnienie decyzji w tej sprawie winno nastąpić w formie postanowienia, na które nie służy zażalenie. Jak wynika z akt sprawy skarżący został poinformowany, że zażalenie na wydane postanowienie nie przysługuje, a mimo to taki środek zaskarżenia złożył. Na potwierdzenie tej argumentacji należy przywołać wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 listopada 2000 r. o sygn. akt II SA/Gd 1783/98, w którym Sąd wyraził pogląd, z którym skład orzekający w niniejszej sprawie się zgadza, a mianowicie : " Orzeczenie o uzupełnieniu decyzji lub o odmowie jej uzupełnienia (art. 111 Kpa), inaczej niż w procedurze cywilnej (art. 351 kpc), nie ma bytu samodzielnego i pozostaje częścią aktu, którego uzupełnienia domaga się strona, w szczególności dzieli losy tego aktu w postępowaniu odwoławczym (zażaleniowym). Zgłoszenie żądania uzupełnienia decyzji przesuwa początek liczenia terminu wniesienia odwołania na dzień doręczenia stronie odpowiedzi (decyzji uzupełniającej albo postanowienia o odmowie uzupełnienia - art. 111 § 2 kpa). Jak trafnie wskazał organ powołując się na przepis art. 141 § 1 kpa na wydane w toku postanowienia służy zażalenie , gdy kodeks tak stanowi. Skoro na postanowienie wydane na podstawie art. 111 § 1 kpa zażalenie nie przysługuje to organ zdaniem Sądu zasadnie, w oparciu o art. 134 cyt. ustawy, stwierdził niedopuszczalność złożonego zażalenia, co oznacza, że zażalenie nie mogło podlegać merytorycznej ocenie. Wobec powyższego Sąd w oparciu o art. 151 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej , udzielonej z urzędu orzeczono w oparciu o przepis art. 200 i art. 250 ww. ustawy.